Τοπική Αυτοδιοίκηση

Ομιλία Αναπλ. Υπουργού Οικονομικών Χρ. Σταϊκούρα σε ημερίδα της Κεντρικής Ένωσης Δήμων Ελλάδας και του Ταμείου Παρακαταθηκών και Δανείων – «Νέες Χρηματοδοτικές Ευκαιρίες και Δυνατότητες για την Τοπική Αυτοδιοίκηση»

staikouras-arxeioΑισθάνομαι την ανάγκη να ευχαριστήσω την Κεντρική Ένωση Δήμων Ελλάδας και το Ταμείο Παρακαταθηκών και Δανείων για την πρόσκληση που μου απηύθυναν να χαιρετίσω την σημερινή ημερίδα.

Κυρίες και Κύριοι,

Η χώρα, τα τελευταία χρόνια, και ειδικά μετά το 2012, έχει βαδίσει, με αποτελεσματικό τρόπο και σταθερά βήματα, τον δρόμο της δημοσιονομικής προσαρμογής και πειθαρχίας.

Σε αυτή την προσπάθεια, συνέβαλαν και συμβάλλουν, αποφασιστικά, και οι Οργανισμοί Τοπικής Αυτοδιοίκησης, επηρεάζοντας, με το αποτέλεσμά τους, θετικά, το δημοσιονομικό ισοζύγιο της χώρας.

Και αυτό παρά τις μειωμένες μεταβιβάσεις από τον Τακτικό Προϋπολογισμό, οι οποίες, από το 2009, έχουν συρρικνωθεί περίπου κατά 1,5 δισ. ευρώ.

Αυτά τα στοιχεία υποδηλώνουν ότι:

1ον. Τα περιθώρια παρεμβάσεων και εξυγίανσης στην Τοπική Αυτοδιοίκηση, χωρίς να επηρεάζεται, ουσιωδώς, η λειτουργία της, ήταν μεγάλα.

2ον. Απαιτείται ο ουσιαστικός και συστηματικός έλεγχος των Προϋπολογισμών και της λειτουργίας των Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης.

3ον. Υπάρχει ανάγκη ενίσχυσης των ΟΤΑ, λαμβάνοντας, βέβαια, υπόψη και τις τρέχουσες δημοσιονομικές συνθήκες της χώρας.

Σε αυτό το πλαίσιο, η Ελληνική πολιτεία:

1ον. Προχώρησε στη σύσταση και λειτουργία του Παρατηρητηρίου Οικονομικής Αυτοτέλειας, σκοπός του οποίου είναι ο έλεγχος της κατάρτισης, της υλοποίησης και της ορθής εκτέλεσης ρεαλιστικών και σύμφωνα με τους γενικότερους δημοσιονομικούς στόχους Προϋπολογισμών των Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης.

Απαιτείται, όμως, η ουσιαστική ενίσχυση του παρεμβατικού του ρόλου.

Και αυτή δρομολογείται.

2ον. Ενίσχυσε, με επιπλέον ειδική επιχορήγηση τους Οργανισμούς Τοπικής Αυτοδιοίκησης, προκειμένου να μην προκληθεί συσσώρευση απλήρωτων υποχρεώσεων, λόγω της σημαντικής μείωσης των εσόδων του Κράτους επί των οποίων προσδιορίζονται οι Κεντρικοί Αυτοτελείς Πόροι (ΚΑΠ).

Συγκεκριμένα, καταβλήθηκε επιπλέον χρηματοδότηση ύψους περίπου 400 εκατ. ευρώ το 2013 και 270 εκατ. ευρώ το 2014.

3ον. Χρηματοδότησε, μέσω ειδικής πίστωσης, τους φορείς της Τοπικής Αυτοδιοίκησης για την αποπληρωμή των ληξιπρόθεσμων υποχρεώσεών τους.

Συγκεκριμένα, τα δύο τελευταία έτη, έχουν αποπληρωθεί ληξιπρόθεσμες υποχρεώσεις άνω του 1 δισ. ευρώ για οφειλές των Οργανισμών μέχρι τέλους του 2011.

4ον. Δρομολογεί παρεμβάσεις για την επίτευξη των δημοσιονομικών στόχων σε επίπεδο Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης, και εξυγίανσης αυτών.

5ον. Ενίσχυσε το ρόλο του Ταμείου Παρακαταθηκών και Δανείων.

Συγκεκριμένα:

1ον. Ρυθμίστηκε το θεσμικό πλαίσιο δανειοδότησης, αφού:

  • Ενσωματώθηκαν διατάξεις για τον τρόπο λειτουργίας και χορηγήσεων του δεσμευμένου τομέα του Ταμείου προς τους Οργανισμούς Τοπικής Αυτοδιοίκησης.
  • Καθορίστηκε το θεσμικό πλαίσιο λειτουργίας του εμπορικού τομέα.
  • Αξιοποιήθηκε η δυνατότητα του Ταμείου για τη μεταφορά ρευστών διαθέσιμων από τον δεσμευμένο προς τον εμπορικό τομέα.
  • Ξεκίνησε η συνεργασία του Ταμείου με την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων, με αποτέλεσμα την ενίσχυση της ρευστότητας και την σημαντική μείωση του κόστους δανεισμού των Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης.

Η συμφωνία περιλαμβάνει την χορήγηση δανείων μέχρι του ποσού των 100 εκατ. ευρώ, με ιδιαίτερα ελκυστικό κυμαινόμενο επιτόκιο.

2ον. Ρυθμίστηκε το θεσμικό πλαίσιο καταγραφής των υφιστάμενων αυτούσιων και χρηματικών παρακαταθηκών.

Μέσα από μια συνεκτική και συντονισμένη προσπάθεια, αντικαταστάθηκε το παρωχημένο νομικό πλαίσιο, που είχε ως αποτέλεσμα, από το 1920, να μην έχουν κηρυχθεί αζήτητες και να μην έχουν ρευστοποιηθεί αλλά να παραμένουν στα θησαυροφυλάκια του Ταμείου Παρακαταθηκών και Δανείων.

Εισήχθησαν ευέλικτες διαδικασίες αποτελεσματικής διαχείρισης και αξιοποίησης της περιουσίας.

Επιταχύνθηκαν οι αποζημιώσεις απαλλοτριώσεων προς οδικά έργα.

Από την αρχή του έτους έως τις 9 Δεκεμβρίου, το σύνολο των αποδοθέντων ποσών από αποζημιώσεις απαλλοτριώσεων ανέρχεται στα 225 εκατ. ευρώ.

3ον. Ρυθμίστηκε, με τον πλέον αποτελεσματικό και εφικτό τρόπο, το κόστος δανειοδότησης των Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης.

Πρόσφατα, τροποποιήθηκε το επιτόκιο δανεισμού προς τους Οργανισμούς Τοπικής Αυτοδιοίκησης, ενώ δόθηκε και η δυνατότητα επιμήκυνσης της λήξης της δανειακής σύμβασης, με 3ετή περίοδο χάριτος, κατά την διάρκεια της οποίας θα καταβάλλονται μόνο οι τόκοι που θα υπολογίζονται με μειωμένο, σε σχέση με το συμβατικό, επιτόκιο.

Στη ρύθμιση εντάχθηκαν 246 φορείς της Τοπικής Αυτοδιοίκησης.

Κυρίες και Κύριοι,

Για την αναβάθμιση του ρόλου και της παρεμβατικότητας του Ταμείου Παρακαταθηκών και Δανείων έχουν ληφθεί ή δρομολογούνται και οι ακόλουθες παρεμβάσεις:

1ον. Καθορισμός νέων χαμηλότερων επιτοκίων για τις υφιστάμενες δανειοδοτήσεις προς τους Οργανισμούς Τοπικής Αυτοδιοίκησης.

Ήδη έχει προχωρήσει και βρίσκεται στην τελική φάση επεξεργασίας η σχετική πρωτοβουλία.

2ον. Αναχρηματοδότηση ήδη συναφθέντων δανείων, με τη δυνατότητα να γίνεται έλεγχος στα οικονομικά των ΟΤΑ, τα δάνεια των οποίων πρόκειται να αναχρηματοδοτηθούν, εξετάζοντας τη δυνατότητά τους να εξυπηρετήσουν τις δανειακές τους υποχρεώσεις.

Ανάλογα με τη δυνατότητα αυτή, θα καθορίζονται οι ειδικότεροι όροι και οι προϋποθέσεις της αναχρηματοδότησης για κάθε ΟΤΑ, ώστε να εξασφαλίζεται τόσο η οικονομική του βιωσιμότητα όσο και η αποπληρωμή του δανείου.

Επειδή δεν πρόκειται για νέο δανεισμό, οι αναχρηματοδοτήσεις αυτών των δανείων δεν επιβαρύνουν επιπλέον το έλλειμμα ή το χρέος των φορέων της Γενικής Κυβέρνησης.

3ον. Το Ταμείο έχει προχωρήσει σε ρυθμίσεις στεγαστικών δανείων μέσα από ένα εύρος δυνατοτήτων και επιλογών, εκ των οποίων βασική προϋπόθεση αποτελεί η δόση να υπερβαίνει τα 3/10 των τακτικών μηνιαίων αποδοχών.

Η αποτελεσματικότητα της παρέμβασης αποδεικνύεται από το γεγονός ότι δεν υπάρχουν εκκρεμείς αιτήσεις ρυθμίσεων υπαγωγής της δόσης στα 3/10 των τακτικών μηνιαίων αποδοχών.

4ον. Υπογράφεται, αύριο, Πρωτόκολλο Συνεργασίας ανάμεσα στο Ελληνικό και στο Ιταλικό Ταμείο, το οποίο αποτελεί το μεγαλύτερο αναπτυξιακό χρηματοπιστωτικό ίδρυμα της Ιταλίας, με ενεργητικό άνω από 300 δισ. ευρώ, με σκοπό τη χρηματοδότηση διασυνοριακών έργων κοινού ενδιαφέροντος.

Μεταξύ άλλων, η συνεργασία προβλέπεται να αναπτυχθεί στους τομείς των υποδομών, της εξοικονόμησης ενέργειας και της περιβαλλοντικής αναβάθμισης, της τουριστικής ανάπτυξης, και ευρύτερα έργων αστικής ανάπτυξης και κοινής ωφέλειας.

Με αυτές τις σκέψεις, θέλω να σας ευχαριστήσω για την πρόσκληση και να ευχηθώ η ημερίδα αυτή να αποτελέσει την απαρχή στις προσπάθειες για την εξεύρεση νέων χρηματοδοτικών ευκαιριών και δυνατοτήτων για την Τοπική Αυτοδιοίκηση.

Δελτίο Τύπου σχετικά με σύσκεψη για τα μέτρα στήριξης της Τοπικής Αυτοδιοίκησης – Παρέμβαση Αναπλ. Υπουργού Οικονομικών Χρ. Σταϊκούρα

Ο Αναπληρωτής Υπουργός Οικονομικών,  Χρήστος  Σταϊκούρας, είχε σήμερα 01.10.2012 συνεργασία με τον Υπουργό Εσωτερικών, Ευριπίδη Στυλιανίδη, τον Πρόεδρο της ΚΕΔΕ,  Κώστα Ασκούνη και τον Πρόεδρο του Ταμείου Παρακαταθηκών και Δανείων, Αλέξανδρο Αντωνόπουλο, για μέτρα στήριξης της Τοπικής Αυτοδιοίκησης.

Ο κ. Σταϊκούρας έκανε την ακόλουθη παρέμβαση:

«Η Κυβέρνηση Εθνικής Ευθύνης στηρίζει την Αυτοδιοίκηση στο σημαντικό ρόλο που αυτή καλείται να διαδραματίσει στη δύσκολη οικονομική και κοινωνική συγκυρία.

Το Υπουργείο Οικονομικών, σε συνεργασία με το Υπουργείο Εσωτερικών και τον Υπουργό κ. Ευρ. Στυλιανίδη εξαντλεί κάθε δυνατότητα οικονομικής και θεσμικής στήριξης των φορέων της. Πιο συγκεκριμένα:

1ον. Αποδίδει, με την πιστή υλοποίηση του Προϋπολογισμού, σταθερά, τακτικά και προκαταβολικά, έναντι των Κεντρικών Αυτοτελών Πόρων, μηνιαίως 188 εκατομμύρια ευρώ. Ήδη η σχετική εντολή προς την Τράπεζα της Ελλάδος δόθηκε από την προηγούμενη εβδομάδα.

2ον. Διαθέτει σήμερα, λαμβάνοντας υπόψη τα ταμειακά διαθέσιμα της χώρας, για δεύτερη φορά εφέτος, 35 εκατ. ευρώ ως μέρος της 4ης  δόσης των οφειλών του Ελληνικού Δημοσίου προς τους Δήμους. Το ποσό διατίθεται μαζί με την τακτική επιχορήγηση μέσω των Κεντρικών Αυτοτελών Πόρων, όπως ζήτησαν οι Δήμαρχοι της χώρας στη συνάντηση που είχαν πρόσφατα με τον Πρωθυπουργό της χώρας κ. Σαμαρά, παρουσία του Υπουργού Εσωτερικών και του Αναπληρωτή Υπουργού Οικονομικών.

3ον. Αναστέλλει, για το μήνα Οκτώβριο, την παρακράτηση των τοκοχρεολυσίων από το Ταμείο Παρακαταθηκών και Δανείων για τους Δήμους των οποίων η μηνιαία παρακράτηση υπερβαίνει το 35% του αποδοτέου ποσού της τακτικής χρηματοδότησης από τους Κεντρικούς Αυτοτελείς Πόρους. Η ρύθμιση αυτή, σύμφωνα με κατάσταση του Υπουργείου Εσωτερικών, αφορά 71 Δήμους και το ύψους του ποσού ανέρχεται στα 7 εκατομμύρια ευρώ περίπου.

4ον. Προχωρά στην κατάθεση τροπολογίας για τη ρύθμιση των δανείων των ΟΤΑ προς το Ταμείο Παρακαταθηκών και Δανείων, επιμηκύνοντας τη διάρκεια αποπληρωμής των δανείων κατά 8 έτη. Η ρύθμιση εκτιμάται ότι θα επιφέρει μειώσεις στις τοκοχρεολυτικές δόσεις των ΟΤΑ, κατά μέσο όρο, της τάξης του 42% και αυξάνει έμμεσα τις αποδόσεις των Κεντρικών Αυτοτελών Πόρων κατά περίπου 90 εκατ. ευρώ. Επίσης, χορηγείται περίοδος χάριτος έως 2 ετών εντός της οποίας καταβάλλονται μόνο τόκοι και μειώνεται το επιτόκιο των συναφθέντων δανείων κατά μισή ποσοστιαία μονάδα (0,5 %).

Η τροπολογία παραδίδεται στους εκπροσώπους των Δήμων προς Διαβούλευση ώστε μέχρι την Παρασκευή να έχει ολοκληρωθεί και να κατατεθεί στην Βουλή.

Συμπερασματικά, η Κυβέρνηση αναγνωρίζει τη συμβολή της Τοπικής Αυτοδιοίκησης στην αντιμετώπιση της κρίσης αναλαμβάνοντας, όπως όλοι μας, τα βάρη που της αντιστοιχούν για την αντιμετώπιση της οικονομικής κατάστασης.

Γνωρίζει όμως και τα σημαντικά περιθώρια συμβολής της στη μεγάλη προσπάθεια δημοσιονομικής εξυγίανσης, προσαρμογής και πειθαρχίας που έχει ξεκινήσει.

Προς την κατεύθυνση αυτή κάθε θεσμική ή διοικητική παρέμβασή μας, υφιστάμενη ή μελλοντική, επιδιώκει όχι μόνο τον εξορθολογισμό, αλλά και τη διοχέτευση κάθε ευρώ που εξοικονομείται σε πολιτικές που στηρίζουν την κοινωνία και ενδυναμώνουν την τοπική οικονομία.

Στην προσπάθεια αυτή εκτιμώ ότι είμαστε όλοι μαζί, Κεντρική Κυβέρνηση και Τοπική Αυτοδιοίκηση».

Εισήγηση Αναπλ. Υπουργού Οικονομικών Χρ. Σταϊκούρα στην κοινή συνεδρίαση της Διαρκούς Επιτροπής Δημόσιας Διοίκησης, Δημόσιας Τάξης και Δικαιοσύνης και της Διαρκούς Επιτροπής Οικονομικών Υποθέσεων σχετικά με τα οικονομικά ζητήματα της Τοπικής Αυτοδιοίκησης

Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, η κατάσταση είναι εξαιρετικά δύσκολη, είναι κρίσιμη, είναι ρευστή.

Ας αποτυπώσουμε την πραγματικότητα. Αυτή η Κυβέρνηση, η Κυβέρνηση Εθνικής Ευθύνης, όταν σχηματίστηκε παρέλαβε: Μια ύφεση, πολύ βαθύτερη από τις εκτιμήσεις του Μαρτίου. Μια ανεργία και ειδικότερα στους νέους, πολύ υψηλότερη από τις προβλέψεις του Μαρτίου. Μια πορεία εκτέλεσης του προϋπολογισμού εκτός στόχων. Ταμειακά διαθέσιμα του κράτους, δεδομένης της καθυστέρησης στην αποδέσμευση προγραμματισμένων δόσεων του δανείου σε οριακό σημείο. Ένα τεράστιο έλλειμμα αξιοπιστίας, λόγω αποκλίσεων, μεταξύ προθέσεων σχεδιασμού και υλοποίησης. Ένα έλλειμμα αξιοπιστίας μεγάλο και δύσκολα διαχειρίσιμο. Και όλα αυτά αφορούν και τους δήμους.

Τι πρέπει να κάνουμε. Το πρώτο πράγμα είναι να ενισχύσουμε το κεφάλαιο αξιοπιστίας της χώρας, γιατί μόνον μία χώρα αξιόπιστη, μπορεί να σταθεί απέναντι στους εταίρους της και να αξιώσει καλύτερη μεταχείριση. Και αυτό κάνουμε στην κατεύθυνση αύξησης της ποσότητας και βελτίωσης της ποιότητας αξιοπιστίας, και δείχνουμε δείγματα γραφής. Το ότι η Ελλάδα περνά από τη σφαίρα των λόγων και των προθέσεων, στο πεδίο των δύσκολων αλλά αναγκαίων αποφάσεων και πράξεων.

Ξεκινώντας και σε αυτό το σημείο κάνω εισαγωγή στην τοποθέτησή μου, επί του θέματος, από την πιστή εκτέλεση του προϋπολογισμού. Πιστή εκτέλεση του προϋπολογισμού: Ήδη στους δύο πρώτους μήνες αυτής της Κυβέρνησης, της Κυβέρνησης Εθνικής Ευθύνης, υπάρχουν κάποια πρώτα θετικά ενθαρρυντικά ελπιδοφόρα μηνύματα ό,τι το πρόγραμμα οικονομικής πολιτικής, επανέρχεται εντός στόχων. Ενδεικτικά και μόνον: Τον Αύγουστο, για πρώτη φορά από τότε που μπήκαμε σε πρόγραμμα οικονομικής πολιτικής, είχαμε πλεόνασμα στον κρατικό προϋπολογισμό ύψους 850 εκατομμυρίων ευρώ. Τόσο τον Ιούλιο όσο και τον Αύγουστο, είχαμε μείωση των δαπανών κατά 17,5%, σε σχέση με τους αντίστοιχους μήνες του 2011. Ενώ μειώθηκαν τον Αύγουστο οι αποκλίσεις και στο σκέλος των εσόδων. Αυτά είναι ενδεικτικά μηνύματα, δεν σημαίνει ότι η τάση αυτή θα εξακολουθήσει να ισχύει.

Το αποτέλεσμα όμως αυτών των μηνυμάτων είναι ότι στο πρώτο οκτάμηνο του έτους, το πρωτογενές έλλειμμα είναι 1,3 δισ. από 6 δισ. την αντίστοιχη περυσινή περίοδο. Η Κυβέρνηση συνεχώς προσπαθεί. Όσο πιο συνεκτικά και αποτελεσματικά θα περπατήσουμε σε αυτόν τον δύσκολο δρόμο, τόσο πιο γρήγορα ουσιαστικά και βιώσιμα, θα ξεκολλήσουμε από το τέλμα. Σε αυτή την προσπάθεια, συμμετέχουν, το αναγνωρίζουμε, συμβάλλουν και οι Δήμοι και οι Περιφέρειες της χώρας μας.

Θα ήθελα όμως να δούμε λίγο όμως ποια είναι η πραγματικότητα. Οι πόροι που αποδίδονται στους ΟΤΑ πρώτου και δεύτερου βαθμού σύμφωνα με το πρόγραμμα «Καλλικράτης» έχουν ως εξής. Είναι ως ποσοστό συγκεκριμένων εσόδων του κρατικού προϋπολογισμού και προέρχονται από τις εξής πηγές και το αναφέρω αυτό για να το γνωρίζουν όλοι οι συνάδελφοι. Για τους Δήμους: 21,3 % από τον φόρο εισοδήματος φυσικών και νομικών προσώπων, 12% από το ΦΠΑ, 50% τον φόρο ακίνητης περιουσίας. Στις Περιφέρειες: 2,4% από τον φόρο εισοδήματος φυσικών και νομικών προσώπων και 4% από τον φόρο προστιθέμενης αξίας.

Στο φετινό προϋπολογισμό, στον προϋπολογισμό του 2012, εγράφησαν πιστώσεις βάσει των προβλέψεων εσόδων προκειμένου να αποδοθούν όλοι οι θεσμοθετημένοι πόροι ΚΑΠ σε Δήμους και Περιφέρειες. Πόσος ήταν ο προϋπολογισμός που ψηφίσαμε και δεν άλλαξε ποτέ; 2,4 δισ. για τους Δήμους και 600 εκατ. για τις Περιφέρειες, δηλαδή συνολικό άθροισμα γύρω στα 3 δισ. Στη συνέχεια, κατατέθηκε όπως γνωρίζουμε όλοι συμπληρωματικός προϋπολογισμός και το ποσό διαμορφώθηκε σε 2,34 δισ. για τους Δήμους και 175,4 εκατ. για τις Περιφέρειες. Σε ό,τι αφορά τους Δήμους, 192 από αυτά τα εκατομμύρια, ήταν υποχρεώσεις για το 2011.

Πράγματι, και το επικαλούνται οι εκπρόσωποι των Δήμων, στις 19/3 του 2012, υπήρχε μία επιστολή του τότε Αναπληρωτή Υπουργού του κ. Σαχινίδη, στην οποία αναφέρονταν ότι οι πόροι που θα μπορούσαν να αποδοθούν στους δήμους από τον τακτικό προϋπολογισμό, ανέρχονται στα 2,7 διs. ευρώ. Όχι 2,4 που είναι ο προϋπολογισμός, 2,7. Βεβαίως, έθετε τρεις προϋποθέσεις: Πρώτον, ότι το ποσό αυτό μπορεί να μεταβληθεί ανάλογα με την πραγματική απόδοση των παρεμβάσεων του μεσοπρόθεσμου προγράμματος. Δεύτερον, ανάλογα με το ρυθμό της είσπραξης των αντίστοιχων εσόδων και τρίτον, ανάλογα με την ύπαρξη των ταμειακών διαθεσίμων. Αυτό, 19/3/2012.

Το αποτέλεσμα ήταν -μιλάω για τους δήμους- τον Ιανουάριο, το Φεβρουάριο, το Μάρτιο, τον Απρίλιο να αποδίδονται 200 εκατομμύρια μηνιαίως, ουσιαστικά 200 επί 12 μας κάνει το 2,4 και σε ένα μήνα μάλιστα 215. Δεν τηρούνταν ούτε καν ο Προϋπολογισμός που είχαμε ψηφίσει, πολλώ δε μάλλον ο Συμπληρωματικός Προϋπολογισμός.

Αντίστοιχα, είναι και τα ποσά που ισχύουν για τις Περιφέρειες. Ποιο είναι το αποτέλεσμα; Από τη στιγμή που αυτή η κυβέρνηση εθνικής ευθύνης έχει αποφασίσει να τηρήσει πιστά τον Προϋπολογισμό, από τη δημιουργία της και μετά, αποδίδονται σταθερά, τακτικά, 188 εκατομμύρια στους δήμους, έτσι ώστε στο τέλος να κλείσουμε στα 2,34, να κάνουμε πιστή υλοποίηση του Προϋπολογισμού. Έτσι, το ποσό που απομένει είναι 560 εκατομμύρια ευρώ, το οποίο μεταφράζεται σε τρεις δόσεις των 188 εκατομμυρίων. Αυτή είναι πραγματικότητα. Θα μπορούσε αυτή η κυβέρνηση να δώσει παραπάνω εάν οι προηγούμενες κυβερνήσεις είχαν τηρήσει τους προϋπολογισμούς. Επιπρόσθετα, θα αποδοθούν μέσω του Προϋπολογισμού του Υπουργείου Εσωτερικών τα ακόλουθα ποσά:

213.875.000 ευρώ που αφορούν στην τέταρτη δόση από το σύνολο των 8 δόσεων της ρύθμισης των οφειλομένων στους δήμους. Πράγματι, όπως ελέχθη, μετά από Οδηγία του κ. Πρωθυπουργού, αναφορικά με την απόδοση της 4ης δόσης, από το Γενικό Λογιστήριο του Κράτους, λαμβάνοντας υπόψη τα ταμειακά διαθέσιμα και το χρηματοδοτικό πρόγραμμα του μηνός Σεπτεμβρίου και με δεδομένο την αλήθεια ότι η πίστωση είναι διαθέσιμη προς  ανάληψη –ταμειακά διαθέσιμα δεν έχουμε- αποφάσισε τη διάθεση του ποσού των 35 εκατομμυρίων ευρώ. Ενταλματοποιήθηκε αυτό το ποσό από την αρμόδιa ΥΔΕ του Υπουργείου Εσωτερικών και θα προσπαθήσουμε, όπως ετέθη, αυτό να γίνεται τακτικά με προγραμματισμό μαζί με την τακτική επιχορήγηση.

Το ποσό των 249 εκατομμυρίων ευρώ, το οποίο αφορά το σύνολο των επενδυτικών δαπανών των δήμων για το έτος 2012.

Το ποσό των 50 εκατομμυρίων ευρώ προέρχεται από τη μείωση των επενδυτικών δαπανών των περιφερειών και το ποσό των 299 εκατομμυρίων ευρώ αφορά τη μεταφορά της ΣΑΤΑ-ΠΔΕ στον Τακτικό Προϋπολογισμό, με τον οποίο θεσπίστηκε η απόδοση των εσόδων του φόρου εισοδήματος φυσικών και νομικών προσώπων στους δήμους να γίνεται πλέον από τον Τακτικό Προϋπολογισμό, μέσω προκαταβολών και μέχρι ποσοστού 1/3 των εσόδων αυτών να διατίθεται για την κάλυψη επενδυτικών δαπανών. Η διαδικασία ολοκληρώθηκε τον Αύγουστο σε συνεργασία με το Υπουργείο Εσωτερικών με απόφαση τροποποίησης του Προϋπολογισμού. Έτσι, το συνολικό ποσό, που έχει σχεδιαστεί να αποδοθεί στους δήμους, για το έτος 2012, ανέρχεται στα 2.903.875.000 ευρώ και αναλύεται όπως είπα προηγουμένως.

Επιπρόσθετα, το Υπουργείο Οικονομικών σε συνεργασία με το Υπουργείο Εσωτερικών,  λαμβάνοντας υπόψη τις ανάγκες των ΟΤΑ και την τρέχουσα δυσμενή οικονομική συγκυρία και χρηματοδοτική συγκυρία, προετοιμάζει, και θεωρώ ότι θα γίνει σύντομα αυτό, νομοθετική παρέμβαση προς διευκόλυνσή τους επιδιώκοντας, καταρχήν, την επιμήκυνση της διάρκειας αποπληρωμής των δανείων των ΟΤΑ από το Ταμείο Παρακαταθηκών και Δανείων. Αυτό ετέθη και στη συνάντηση που είχαμε με τον κ.  Πρωθυπουργό. Η ρύθμιση αυτή εκτιμάται ότι θα αποφέρει μειώσεις στις τοκοχρεωλυτικές δόσεις των ΟΤΑ κατά μέσο όρο της τάξεως του 42% και θα αυξήσει έμμεσα τις αποδόσεις των ΚΑΠ κατά περίπου 90 εκατομμύρια ευρώ. Βεβαίως, σε εκείνη τη συνάντηση, οι δήμαρχοι, οι εκπρόσωποι των δημάρχων, έθεσαν το θέμα εάν θα μπορούσε να αξιολογηθεί και η περίοδο χάριτος και χαμηλότερα επιτόκια. Την ίδια μέρα έστειλα επιστολή στο Ταμείο Παρακαταθηκών και Δανείων, προκειμένου να συνεκτιμήσει αυτά τα στοιχεία: την περίοδο χάριτος κατά ένα και δύο χρόνια, τη μείωση του επιτοκίου κατά 0,5% και 1% με κεφαλαιοποίηση τόκων ή με καταβολή τόκων. Θέλω να σας πω ότι το μέγιστο σενάριο οικονομικής αντοχής του Ταμείου, με δεδομένο ότι έχει ήδη διευκολύνει δήμους, -το Ταμείο έχει ήδη προβεί σε ρυθμίσεις δανείων δεκαοχτώ δήμων συνολικού ύψους 212 εκατομμυρίων ευρώ, με επιμήκυνση  της διάρκειας αποπληρωμής μέχρι 25 έτη. Επίσης, έχει προβεί σε μειώσεις επιτοκίων των δανείων στους ΟΤΑ και στις επιχειρήσεις τους, σύμφωνα με το Ν. 4038/2011, με κόστος –μείωση εσόδων, δηλαδή, του Ταμείου- 29.000.000 ευρώ. Συνεπώς, το μέγιστο σενάριο οικονομικής αντοχής του Ταμείου είναι αυτό που είχαμε πει, δηλαδή η επιμήκυνση ή η περίοδος χάριτος που μπορεί να προστεθεί μέχρι δύο χρόνια. Για τα επιτόκια είναι δύσκολο το θέμα, παρά ταύτα θα μπορούσε να εξεταστεί η μείωση του επιτοκίου κατά 0,5% κατά την περίοδο χάριτος.

Όλα αυτά θα προσπαθήσουμε να τα βάλουμε σε ένα νομοσχέδιο σύντομα, έτσι ώστε να είμαστε συνεπείς και στις πρωτοβουλίες τις οποίες αναλαμβάνουμε. Σκοπός μας, εκτός των άλλων, μέσα από τη νομοθετική πρωτοβουλία, τη νομοθετική ρύθμιση, είναι να επιμηκυνθεί ο χρόνος με αυτόν τον τρόπο, χωρίς να απαιτηθεί ο προληπτικός έλεγχος του Ελεγκτικού Συνεδρίου για λόγους που γνωρίζετε πολύ καλά. Αυτή είναι η πραγματικότητα.

Πρέπει, όμως, να προσθέσουμε και δύο τρία στοιχεία που δεν ακούγονται συχνά στο δημόσιο λόγο. Για να έχουμε μια πλήρη εικόνα των οικονομικών των ΟΤΑ, πρέπει να κάνουμε και ορισμένες επισημάνσεις επί της εκτέλεσης του Προϋπολογισμού των δήμων και των περιφερειών βάσει των μηνιαίων δελτίων. Έχουμε αύξηση των ταμειακών διαθεσίμων των δήμων. Σύμφωνα με τα απολογιστικά στοιχεία του 2011, τα ταμειακά διαθέσιμα των δήμων στις 31/12/2011 ήταν 835,5 εκατομμύρια ευρώ και στο τέλος του πρώτου εξαμήνου του 2012 το ποσό ήταν ακόμη μεγαλύτερο, 887,8 εκατομμύρια ευρώ. Τα ταμειακά διαθέσιμα των δήμων αυξάνονται, μειώνονται οι ληξιπρόθεσμες οφειλές σε μια περίοδο κατά την οποία τόσο τα ίδια τα έσοδά τους όσο και οι επιχορηγήσεις από το κράτος είναι μειωμένες. Συγκεκριμένα, στις 31/12/2011, οι ληξιπρόθεσμες υποχρεώσεις των δήμων ανέρχονταν στα 836,8 εκατομμύρια ευρώ, ενώ στις 30/06/2012 στα 753,2 εκατομμύρια ευρώ. Το ενδεχόμενο ότι η μείωση των ληξιπρόθεσμων οφειλών, υποχρεώσεων, μπορεί να οφείλεται σε αντίστοιχο δανεισμό των δήμων δεν ισχύει, διότι από τα στοιχεία του Ιουνίου προκύπτει ότι τα έσοδα των δήμων από δανεισμό ανέρχονταν σε 21,5 εκατομμύρια ευρώ. Επιπρόσθετα σε αυτά της περιφέρειας, τα ταμειακά διαθέσιμά τους από αυτά για το αντίστοιχο χρονικό διάστημα, του έτους 2011 και 2012, όλο το έτος 2011 και το πρώτο εξαμήνο του 2012, ήταν 804 εκατομμύρια ευρώ και 779,5 εκατομμύρια ευρώ αντίστοιχα, ενώ οι ληξιπρόθεσμες οφειλές τους 80,8 εκατομμύρια ευρώ και 50,4 εκατομμύρια ευρώ αντίστοιχα.

Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, σας αποτύπωσα την πραγματικότητα, την οποία την έχω παρουσιάσει και στους εκπροσώπους των δήμων. Η Κυβέρνηση της εθνικής ευθύνης πιστεύει στην τοπική αυτοδιοίκηση και στο σημαντικό ρόλο που αυτή καλείται να διαδραματίσει στη σημερινή δύσκολη εθνική συγκυρία. Αναγνωρίζει τη συμβολή της στην αντιμετώπιση της κρίσης αναλαμβάνοντας, όπως όλοι μας, τα βάρη που της αντιστοιχούν για την αντιμετώπιση της οικονομικής κατάστασης. Γνωρίζει όμως και τα σημαντικά περιθώρια συμβολής της στη  μεγάλη προσπάθεια δημοσιονομικής εξυγίανσης, προσαρμογής και πειθαρχίας που έχει ξεκινήσει. Προς την κατεύθυνση αυτή κάθε θεσμική ή διοικητική παρέμβασή μας, υφιστάμενη ή μελλοντική, επιδιώκει όχι μόνο τον εξορθολογισμό, αλλά και τη διοχέτευση κάθε ευρώ που εξοικονομείται σε πολιτικές που στηρίζουν την κοινωνία και ενδυναμώνουν την τοπική οικονομία.

Στην προσπάθεια αυτή εκτιμώ ότι είμαστε όλοι μαζί, κεντρική κυβέρνηση και τοπική αυτοδιοίκηση.

Χαιρετισμός στη Συνάντηση Στελεχών Αυτοδιοίκησης Ν.Δ. στη Λαμία

Φίλες και φίλοι,

Η σημερινή ανοικτή συζήτηση για την πορεία και το μέλλον της Αυτοδιοίκησης συμπίπτει τόσο με τη σχεδιαζόμενη διοικητική μεταρρύθμιση όσο και με τη δυσμενή οικονομική συγκυρία.

Συγκυρία όπως αυτή διαμορφώθηκε και από την αναποφασιστικότητα, την ολιγωρία, την ατολμία της Κυβέρνησης.

Συγκυρία όπως αυτή αποτυπώνεται στα σκληρά και άδικα οικονομικά μέτρα της Κυβέρνησης.

Μέτρα στα οποία κυριαρχεί το έλλειμμα πολιτικής αξιοπιστίας, κυβερνητικών αντανακλαστικών και οικονομικής αποτελεσματικότητας.

Έλλειμμα πολιτικής αξιοπιστίας αφού η Κυβέρνηση εγκατέλειψε προεκλογικές υποσχέσεις, μετεκλογικές εξαγγελίες, προγραμματικές θέσεις και πρόσφατες ανακοινώσεις.

Έλλειμμα κυβερνητικών αντανακλαστικών αφού αν τα μέτρα είχαν ληφθεί νωρίτερα, θα ήταν πολύ ηπιότερα και δεν θα τα επέβαλλαν κοινοτικοί «επόπτες».

Η Κυβέρνηση όμως, όλο αυτό το διάστημα, είχε υποκαταστήσει την άσκηση πολιτικής με ρητορική.

Τα μέτρα, επί 5 μήνες, κυοφορούνταν και συσκευάζονταν.

Μεταβάλλονταν συνεχώς προς το δυσμενέστερο για την κοινωνία.

Όπως ανέφερε και Υπουργός της σημερινής Κυβέρνησης, αυτούς τους μήνες, «μετρολογούσαμε άνευ μέτρων…».

Αν είχαν ληφθεί έγκαιρα τα μέτρα, από τη μείωση και μόνο του κόστους δανεισμού του εφετινού δανειακού προγράμματος θα είχαμε αποφύγει την περικοπή των επιδομάτων.

Ή να το πω διαφορετικά, τα μισά από αυτά τα μέτρα να είχαν ληφθεί τον περασμένο Οκτώβριο θα ήταν ισοδυνάμου οικονομικού αποτελέσματος.

Σήμερα το αποτέλεσμα είναι ότι το ένα τρίτο των περικοπών να μην αποδίδει στο έλλειμμα.

Απλά αδειάζει το πορτοφόλι του πολίτη λόγω της ύφεσης και του αυξημένου κόστους δανεισμού.

Υπάρχει όμως και έλλειμμα οικονομικής αποτελεσματικότητας.

Τα μέτρα πράγματι ήταν αναγκαία, όχι όμως αυτά τα μέτρα «στραγγαλισμού» της οικονομίας.

Ο συνδυασμός της αύξησης της έμμεσης φορολογίας με την περιοριστική εισοδηματική πολιτική «ροκανίζει» τα εισοδήματα, οδηγεί σε βαθιά και παρατεταμένη ύφεση, «στεγνώνει» την αγορά, παραλύει την ψυχολογία της κοινωνίας και ενισχύει τις πληθωριστικές πιέσεις.

Ενδεικτικά να αναφέρω ότι με τις δύο διαδοχικές αυξήσεις κατά 50% του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης στην αμόλυβδη βενζίνη μόνο τον τελευταίο μήνα, η Ελλάδα κατέστη η 3η ακριβότερη χώρα στην Ευρώπη (μετά τη Δανία και Ολλανδία), ενώ μέχρι τον Φεβρουάριο ήμασταν στην 20η θέση.

Κινδυνεύουμε συνεπώς, αν δεν ληφθούν και μέτρα τόνωσης της οικονομίας, μηδενικού ή χαμηλού δημοσιονομικού κόστους, να εγκλωβιστούμε σ’ ένα ανατροφοδοτούμενο καθοδικό υφεσιακό σπιράλ που θα ακυρώνει συνεχώς την αποτελεσματικότητα των μέτρων, παρά τις μεγάλες θυσίες στις οποίες υποβάλλεται η κοινωνία, και θα κάνει ορατό τον κίνδυνο της λήψης νέων μέτρων.

Και σε αυτή τη δύσκολη συγκυρία, η Κυβέρνηση καταθέτει και τις προτάσεις της για τη διοικητική μεταρρύθμιση.

Προτάσεις που στερούνται των αναγκαίων και αυτονόητων προϋποθέσεων που απαιτούνται για μια ουσιαστική διοικητική μεταρρύθμιση.

Προτάσεις πρόχειρες και αποσπασματικές.

Προτάσεις χωρίς ενδελεχή μελέτη, προσεκτικό και ολοκληρωμένο σχεδιασμό, ουσιαστική διαβούλευση με τους θεσμικούς εκπροσώπους της Τοπικής Αυτοδιοίκησης και με τις τοπικές Κοινωνίες.

Προτάσεις που υποκρύπτουν κομματικές σκοπιμότητες και προαποφασισμένες επιλογές.

Προτάσεις που υπονομεύουν την ίδια τη σημαντικότητα του εγχειρήματος, αφού:

  • Δεν ξεκαθαρίζονται τα γεωγραφικά όρια των συνενώσεων.
  • Δεν διευκρινίζεται η γεωγραφική κατανομή.
  • Δεν παρουσιάζονται οι πηγές των πόρων.
  • Δεν ξεκαθαρίζονται οι αρμοδιότητες, καθώς και η σύμπτωση πόρων και αρμοδιοτήτων.

Η Ν.Δ. πιστεύει στη διοικητική μεταρρύθμιση, άλλωστε ως Κυβέρνηση, συστηματικά, εργάσθηκε για την επίτευξή της.

Επιδιώκει συνεπώς την επιτυχία του εγχειρήματος.

Επιτυχία όμως που μπορεί να επιτευχθεί με την τήρηση συγκεκριμένων, αναγκαίων και αυτονόητων προϋποθέσεων.

Με σεβασμό και σοβαρότητα προς τους αιρετούς εκπροσώπους της Τοπικής Αυτοδιοίκησης και προς τις τοπικές Κοινωνίες.

Άλλωστε, μαζί με την κοινωνία, χτίζεται, και χτίζουμε, τη Νέα Αυτοδιοίκηση.

InstagramYoutube