Καθώς ολοκληρώνεται ο κύκλος του τρέχοντος έτους, κλείνει και μια τριετία γεμάτη επάλληλες, πρωτοφανείς κρίσεις. Κρίσεις στο υγειονομικό, γεωπολιτικό, ενεργειακό και κλιματικό πεδίο και υψηλό πληθωρισμό, που αποτελούν πηγή πολυδιάστατων προκλήσεων για την Ελλάδα, την Ευρώπη και τον πλανήτη.

 

Σε αυτό το δυσμενές κλίμα και σε περιβάλλον -πρωτόγνωρα παρατεταμένης – αβεβαιότητας, η Ελλάδα, καταφέρνει να ξεχωρίζει, τόσο για τις σημερινές επιδόσεις της όσο και για τις θετικές προοπτικές της οικονομίας της.

Επίτευγμα που αποδεικνύεται μέσα από:

1ον. Την ισχυρή και ανθεκτική αναπτυξιακή πορεία που καταγράφει η ελληνική οικονομία, η οποία, όπως προέβλεψε πρόσφατα η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, αναμένεται να πετύχει διπλάσιο ρυθμό ανάπτυξης για το 2022 και τριπλάσιο ρυθμό για το 2023 έναντι του ευρωπαϊκού μέσου όρου.

2ον. Την ποιοτική στροφή του παραγωγικού και αναπτυξιακού μας μοντέλου, το οποίο στηρίζεται πλέον στη σημαντική ενίσχυση των επενδύσεων και των εξαγωγών. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εκτιμά ότι η Ελλάδα θα είναι πρωταθλήτρια σε ρυθμό αύξησης επενδύσεων στην Ευρώπη την επόμενη τριετία.

3ον. Τη συρρίκνωση της ανεργίας, η οποία, σε σχέση με το 2019, έχει ήδη υποχωρήσει περισσότερο από 5 ποσοστιαίες μονάδες, σε μηνιαία βάση.

4ον. Τη μείωση των μη εξυπηρετούμενων δανείων των πιστωτικών ιδρυμάτων σε μονοψήφιο ποσοστό και την αύξηση των καταθέσεων νοικοκυριών και επιχειρήσεων.

5ον. Την εντυπωσιακή υποχώρηση του χρέους της Γενικής Κυβέρνησης, ως ποσοστό του ΑΕΠ, εξαιτίας κυρίως της ανάπτυξης των τελευταίων δύο ετών, και τη σημαντική δημοσιονομική βελτίωση, καθώς το πρωτογενές έλλειμμα μειώθηκε δραστικά φέτος και από το νέο έτος επιστρέφουμε σε πρωτογενή πλεονάσματα. Και αυτό μολονότι τα μέτρα στήριξης της κοινωνίας τη διετία 2022-2023 είναι από τα υψηλότερα σε ευρωπαϊκό επίπεδο.

6ον. Την ενίσχυση του κύρους και η αξιοπιστίας της χώρας που επισφραγίστηκε τον περασμένο Αύγουστο με την έξοδο της Ελλάδας από το καθεστώς ενισχυμένης εποπτείας και εν συνεχεία, πριν από λίγες εβδομάδες, με την έγκριση του Eurogroup για την εφαρμογή των τελευταίων μέτρων ελάφρυνσης του ελληνικού χρέους, συνολικού ύψους 6 δισ. ευρώ. Έτσι, έκλεισε οριστικά ο επώδυνος κύκλος της οικονομικής κρίσης και η πατρίδα μας δεν αποτελεί, πλέον, εξαίρεση στην ευρωζώνη. Επιπλέον, η ελληνική οικονομία, έχοντας αναβαθμιστεί από τους διεθνείς οίκους αξιολόγησης 11 φορές κατά την τελευταία τριετία, απέχει, πλέον, μόνο ένα σκαλοπάτι από την επενδυτική βαθμίδα, η ανάκτηση της οποίας αποτελεί κομβικό -και ρεαλιστικό- στόχο για το 2023.

2022-12-24 Άρθρο στον Ελεύθερο Τύπο

eleftherostypos.gr

Τα αντίβαρα που διαθέτει η Ελλάδα στην τρέχουσα συγκυρία αναλύει σε άρθρο του στην Ειδική Εκδοση Business Review του Euro2day.gr και των New York Times ο υπουργός Οικονομικών, ο οποίος σημειώνει και τις προκλήσεις που καλείται να αντιμετωπίσει η χώρα το επόμενο διάστημα.

Σχεδόν τρία χρόνια μετά το πανδημικό σοκ, ο κόσμος εξακολουθεί να βρίσκεται αντιμέτωπος με πρωτόγνωρες και συνεχείς κρίσεις που επηρεάζουν έντονα την παγκόσμια, και κυρίως την ευρωπαϊκή, οικονομία, η οποία, μετά από δεκαετίες ειρήνης, βρίσκεται στη «σκιά» του πολέμου. Τα παραπάνω, σε συνδυασμό με τη συνεχιζόμενη στροφή προς συσταλτικές δημοσιονομικές και νομισματικές πολιτικές, καθιστούν το 2023 σημείο καμπής για την παγκόσμια οικονομία, ένα έτος μεγάλων προκλήσεων. Υπ’ αυτές τις συνθήκες, οι κυβερνήσεις καλούνται να ενισχύσουν την ανθεκτικότητα και την ανταγωνιστικότητα των οικονομιών, μέσω της εφαρμογής αποτελεσματικών και διορατικών πολιτικών.

Γράφει ο κ. Χρήστος Σταϊκούρας*

Στην περίπτωση της Ελλάδας, ως Κυβέρνηση, τα τελευταία τρία χρόνια έχουμε υιοθετήσει πολιτικές που αντικατοπτρίζουν αυτές τις αρχές και οδηγούν σε σημαντικά επιτεύγματα:

• Η οικονομική δραστηριότητα διατηρεί την αναπτυξιακή δυναμική της.
• Η σύνθεση του ΑΕΠ βελτιώνεται, καθώς οι εξαγωγές και οι επενδύσεις σημειώνουν ιστορικά ρεκόρ.
• Οι εξελίξεις στην αγορά εργασίας είναι θετικές.
• Ο τραπεζικός τομέας έχει σημειώσει σημαντική πρόοδο στον τομέα της αποκλιμάκωσης των μη εξυπηρετούμενων δανείων και της αύξησης των καταθέσεων.
• Τα δημόσια οικονομικά επανήλθαν σε τροχιά βελτίωσης.
• Η χώρα έχει αναβαθμιστεί από τους οίκους αξιολόγησης 11 φορές τα τελευταία 3 χρόνια και απέχει, πλέον, μόλις ένα «σκαλοπάτι» από την επενδυτική βαθμίδα, η ανάκτηση της οποίας αποτελεί κεντρικό εθνικό στόχο για το 2023 στο πεδίο της οικονομίας. Επιπλέον, η Ελλάδα έχει επιστρέψει στην ευρωπαϊκή κανονικότητα, έχοντας εξέλθει από το καθεστώς της Ενισχυμένης Εποπτείας τον περασμένο Αύγουστο, έχοντας ολοκληρώσει επιτυχώς την 1η Έκθεση Μεταπρογραμματικής Εποπτείας τον Νοέμβριο και έχοντας λάβει την έγκριση του Eurogroup, πριν από λίγες εβδομάδες, για την εφαρμογή των τελευταίων μέτρων ελάφρυνσης του ελληνικού χρέους, συνολικού ύψους 6 δισ. ευρώ.

Όλα τα παραπάνω αποδεικνύουν ότι, παρά τις δυσκολίες και τη διεθνή αστάθεια, η Ελλάδα έχει γυρίσει σελίδα. Αυτό είναι καρπός των σκληρών, μεθοδικών προσπαθειών όλων μας – πολιτών, επιχειρήσεων και Κυβέρνησης.

Ωστόσο, εξακολουθούμε να αντιμετωπίζουμε αυξημένη αβεβαιότητα, σημαντικές προκλήσεις και κινδύνους που σχετίζονται με τις τιμές της ενέργειας και τον υψηλό πληθωρισμό.

Ως Κυβέρνηση, έχουμε πλήρη επίγνωση των δυσκολιών που ανακύπτουν και, επίσης, έχουμε την ικανότητα, την εμπειρία και τη γνώση, προκειμένου να συνεχίσουμε να εργαζόμαστε εντατικά και αποτελεσματικά, διαφυλάσσοντας τα επιτεύγματά μας και «χτίζοντας» πάνω σε αυτά την περαιτέρω πρόοδό μας.

Προς την κατεύθυνση αυτή, οι βασικές προτεραιότητες της οικονομικής πολιτικής μας για το 2023 εδράζονται στους ακόλουθους 7 πυλώνες:

1ος πυλώνας: Εφαρμογή στοχευμένων μέτρων προκειμένου να αντιμετωπιστούν οι οικονομικές επιπτώσεις των πολυ-επίπεδων κρίσεων – ιδίως για το πιο ευάλωτο τμήμα της κοινωνίας –, χωρίς να τίθεται σε κίνδυνο η επίτευξη των δημοσιονομικών στόχων και η δυναμική του δημοσίου χρέους.

2ος πυλώνας: Συνέχιση μιας αξιόπιστης δημοσιονομικής πορείας, η οποία βασίζεται κυρίως στη διεύρυνση του ΑΕΠ, με υψηλότερα μόνιμα φορολογικά έσοδα, ενισχυμένα από φιλικές προς την ανάπτυξη μειώσεις φόρων και ασφαλιστικών εισφορών. Αυτό, σε συνδυασμό με τη βέλτιστη αξιοποίηση των διαθέσιμων πόρων, αποτελεί την «κεντρική κατεύθυνση» στον οδικό χάρτη μας για την επίτευξη της επενδυτικής βαθμίδας.

3ος πυλώνας: Ενίσχυση της ρευστότητας για τη χρηματοδότηση επενδύσεων στην πραγματική οικονομία, μέσω της υλοποίησης του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων και του Εθνικού Σχεδίου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας «Ελλάδα 2.0».

4ος πυλώνας: Υλοποίηση φιλόδοξων διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων, συμπεριλαμβανομένης της μεταρρύθμισης στην πρωτοβάθμια φροντίδα υγείας, της κωδικοποίησης της εργατικής νομοθεσίας, των συνεχιζόμενων μεταρρυθμίσεων στον χρηματοπιστωτικό τομέα, καθώς και της εφαρμογής του Επιχειρησιακού Προγράμματος Αξιοποίησης της δημόσιας περιουσίας.

5ος πυλώνας: Εφαρμογή μιας έξυπνης εκδοτικής στρατηγικής, βασισμένης στις χαμηλές μέσες ετήσιες ακαθάριστες χρηματοδοτικές ανάγκες και στην ενεργητική διαχείριση υφιστάμενων υποχρεώσεων (liability management), που επιτρέπει τη διατήρηση σημαντικού ύψους ταμειακών διαθεσίμων.

6ος πυλώνας: Εφαρμογή μέτρων δημιουργίας νέων θέσεων εργασίας και αύξησης του διαθέσιμου εισοδήματος των πολιτών, παράλληλα με την εφαρμογή κοινωνικής πολιτικής για τους πιο ευάλωτους πολίτες.

7ος πυλώνας: Ενίσχυση της Άμυνας της χώρας, με αυξημένες δαπάνες αγοράς οπλικών συστημάτων.

Συνεχίζουμε και – με την ψήφο εμπιστοσύνης των πολιτών στις εθνικές εκλογές του 2023 – θα συνεχίσουμε να εργαζόμαστε, με σχέδιο, υπευθυνότητα, αποφασιστικότητα και εφαλτήριο όσα καταφέραμε μέχρι σήμερα από κοινού – κοινωνία και πολιτεία –, ώστε να καταστήσουμε τη χώρα μας ακόμα πιο παραγωγική, πιο ευημερούσα και, ολόπλευρα, πιο ισχυρή.

 

thepresident.gr

Εφαλτήριο προόδου για το 2023 τα επιτεύγματα του 2022

 

Χρήστος Σταϊκούρας

Υπουργός Οικονομικών

 

Η Ελλάδα, όπως και ολόκληρος ο πλανήτης, αφήνει πίσω μια χρονιά στην οποία ρίχνουν βαριά τη σκιά τους η εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία και οι πολυ-επίπεδες επιπτώσεις της. Στην αλυσίδα των αλλεπάλληλων κρίσεων της προηγούμενης διετίας, προστέθηκαν το 2022 η πρώτη μείζων στρατιωτική σύρραξη των τελευταίων 75 ετών, η ενεργειακή κρίση και το υψηλότερο πληθωριστικό κύμα των τελευταίων 50 ετών.

Ωστόσο, μέσα σε αυτές τις εξαιρετικά αντίξοες περιστάσεις και σε μια περίοδο που οι ταυτόχρονες κρίσεις διαβρώνουν τα εισοδήματα των πολιτών και αφήνουν ευκρινές αποτύπωμα στην αναπτυξιακή δυναμική όλων των χωρών, η πατρίδα μας κατάφερε να ξεχωρίσει ως παράδειγμα ανθεκτικότητας, ισχυρής ανάπτυξης και θετικών προοπτικών:

1^ον. Η ελληνική οικονομία αναπτύσσεται ισχυρά και σταθερά.

Ο Προϋπολογισμός του 2023 προβλέπει ρυθμό οικονομικής μεγέθυνσης 5,6% για το 2022, και 1,8% για το 2023. Με βάση αυτές τις εκτιμήσεις, το ΑΕΠ αναμένεται να υπερβεί τα 224 δισ. ευρώ το 2023. Υψηλότερο κατά 45 δισ. ευρώ, ή κατά 25%, από το 2018! Αυτό είναι απόδειξη ισχυρής ανάπτυξης.

Σύμφωνα, μάλιστα, με τις τελευταίες προβλέψεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, η Ελλάδα αναμένεται να αναπτυχθεί με διπλάσιο ρυθμό έναντι του ευρωπαϊκού μέσου όρου το 2022 και με τριπλάσιο ρυθμό το 2023, παρά τη σημαντική επιβράδυνση της ευρωπαϊκής οικονομίας, στα όρια της στασιμότητας ή ακόμη και της ύφεσης σε κάποιες χώρες. Αυτό είναι απόδειξη ανθεκτικότητας της ελληνικής οικονομίας.

 

2^ον. Οι επενδύσεις και οι εξαγωγές ενισχύονται σημαντικά.

Η ανάπτυξη συνδυάζεται, πλέον, με ποιοτική βελτίωση των συνιστωσών του εθνικού πλούτου. Τη χρονιά που κλείνει εκτιμάται ότι θα επιτύχουμε ιστορικό υψηλό στις άμεσες ξένες επενδύσεις και στις εξαγωγές αγαθών και υπηρεσιών. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εκτιμά ότι η Ελλάδα θα είναι πρωταθλήτρια σε ρυθμό αύξησης επενδύσεων στην Ευρώπη την επόμενη τριετία. Παγκόσμιοι επιχειρηματικοί κολοσσοί δίνουν ψήφο εμπιστοσύνης στην πατρίδα μας, πραγματοποιώντας ή δρομολογώντας μεγάλες επενδύσεις, ωθούμενες και από τη δραστική βελτίωση του επιχειρηματικού περιβάλλοντος. Βελτίωση στην οποία η Ελλάδα αναδείχθηκε πρωταθλήτρια κατά την τελευταία τριετία, σημειώνοντας άνοδο κατά 16 θέσεις, με βάση πρόσφατη έκθεση του Economist.

Παράλληλα, η Ελλάδα εξάγει, ως ποσοστό του ΑΕΠ, περισσότερο από την Ιταλία, την Ισπανία και τη Γαλλία. Η δε εξαγωγική βάση της διαφοροποιείται σημαντικά, ποσοτικά και ποιοτικά. Η Ελλάδα έχει πλέον έξι κατηγορίες αγαθών, των οποίων οι εξαγωγές ξεπερνούν το 1% του ΑΕΠ, όταν πριν την έναρξη της κρίσης χρέους υπήρχε μόνο μια. Μάλιστα καταγράφεται εντυπωσιακή αύξηση στις εξαγωγές αγαθών υψηλής τεχνολογίας, οι οποίες προσεγγίζουν πλέον ποσοστά βιομηχανοποιημένων χωρών, όπως είναι η Γερμανία.

 

3^ον. Η ανεργία συρρικνώνεται.

Έχει ήδη υποχωρήσει περισσότερο από 5 ποσοστιαίες μονάδες, σε μηνιαία βάση, σε σχέση με το 2019, προσεγγίζοντας πλέον, σε ετήσια βάση, το επίπεδο του 2010. Αυτή η υποχώρηση είναι ιδιαίτερα εμφανής στις γυναίκες και τους νέους ανθρώπους. Παράλληλα, ο αριθμός των εργαζομένων ξεπερνά τα 4,1 εκατ. πολίτες.

 

4^ον. Τα μη-εξυπηρετούμενα δάνεια των πιστωτικών ιδρυμάτων διαμορφώνονται σε μονοψήφιο ποσοστό του συνόλου των δανείων, ενώ οι καταθέσεις νοικοκυριών και επιχειρήσεων έχουν αυξηθεί σημαντικά.

 

5^ον. Το χρέος της Γενικής Κυβέρνησης, ως ποσοστό του ΑΕΠ, εξαιτίας κυρίως της ανάπτυξης των τελευταίων δύο ετών, υποχωρεί εντυπωσιακά.

Το δημόσιο χρέος, μέσα σε μία τριετία, προβλέπεται ότι θα έχει υποχωρήσει κατά 50 ποσοστιαίες μονάδες, και αναμένεται να πέσει κάτω από το 160% του ΑΕΠ το 2023. Σύμφωνα δε με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, η μείωση αυτή θα είναι η μεγαλύτερη στους κόλπους της Ευρώπης από το 2019.

Επίσης, όπως εκτιμάται στον Προϋπολογισμό του 2023, το πρωτογενές έλλειμμα θα μειωθεί σημαντικά το 2022, στο 1,6% του ΑΕΠ, με τα δημόσια οικονομικά να επιστρέφουν σε περιβάλλον πρωτογενών πλεονασμάτων από το νέο έτος. Και αυτό παρά το γεγονός ότι τα μέτρα στήριξης της κοινωνίας, όπως αυτά υλοποιούνται τα τελευταία χρόνια, είναι από τα υψηλότερα σε ευρωπαϊκό επίπεδο, και για το 2022 και για το 2023.

Πεποίθησή μας είναι ότι η συνετή δημοσιονομική διαχείριση, με τη βέλτιστη αξιοποίηση των διαθέσιμων πόρων, αποτελούν τα βασικά όπλα απέναντι στην αβεβαιότητα της περιόδου και τη μεταβλητότητα των αγορών, καθώς και διαβατήριο για την επίτευξη επενδυτικής βαθμίδας.

 

6^ον. Το κύρος και η αξιοπιστία της χώρας ενισχύονται.

Η Ελλάδα βγήκε τον περασμένο Αύγουστο από την ενισχυμένη εποπτεία – η μόνη ευρωπαϊκή χώρα που εισήλθε σε αυτό το καθεστώς το 2018 – και, μετά την επιτυχή ολοκλήρωση της 1^ης Έκθεσης Μεταπρογραμματικής Εποπτείας, έλαβε, στις 5 Δεκεμβρίου, την έγκριση του Eurogroup για την εφαρμογή της τελευταίας δόσης των συμπεφωνημένων μέτρων ελάφρυνσης του ελληνικού χρέους, συνολικού ύψους 6 δισ. ευρώ. Επισφραγίστηκε, έτσι, ότι η χώρα μας δεν αποτελεί, πλέον, εξαίρεση στην ευρωζώνη. Μετά από 12 χρόνια έκλεισε οριστικά ο κύκλος της οικονομικής κρίσης. Ενώ, πλέον, απέχουμε μόλις ένα σκαλοπάτι από την επενδυτική βαθμίδα, έχοντας αναβαθμιστεί 11 φορές από τους διεθνείς οίκους αξιολόγησης την τελευταία τριετία.

 

Όλα αυτά τα επιτεύγματα, πολύ σημαντικά και καθόλου αυτονόητα, έχουν αντίκτυπο στη ζωή και το βιοτικό επίπεδο των πολιτών, αλλά και στην ικανότητα της χώρας να ανταποκρίνεται αποτελεσματικά στις μεγάλες απαιτήσεις και τις πρωτοφανείς προκλήσεις της περιόδου. Είναι επιτεύγματα συλλογικά, της κοινωνίας και της πολιτείας, για τα οποία εργαστήκαμε από κοινού μεθοδικά, συνεκτικά και υπεύθυνα, κάτω από πρωτόγνωρα δύσκολες συνθήκες.

Εντούτοις, ο δρόμος μπροστά μας παραμένει μακρύς και γεμάτος δυσκολίες. Το 2023 κληρονομεί πολλές προκλήσεις από τη χρονιά που ρίχνει την αυλαία της. Τα διεθνή γεωπολιτικά ύδατα παραμένουν ταραγμένα. Ο πληθωρισμός προβλέπεται να κινηθεί σε χαμηλότερα επίπεδα, σε σύγκριση με το 2022, αλλά θα παραμείνει υψηλός. Η ενεργειακή κρίση αναμένεται να συνεχιστεί. Η στροφή προς πιο συσταλτικές δημοσιονομικές και νομισματικές πολιτικές απαιτεί ακόμα μεγαλύτερη σύνεση και διορατικότητα στη χάραξη των εθνικών οικονομικών πολιτικών. Χαρακτηριστικά που είναι ακόμα πιο σημαντικά και αναγκαία για την Ελλάδα, προκειμένου να επιτύχουμε τον κομβικό στόχο της ανάκτησης της επενδυτικής βαθμίδας το 2023. Στόχος για την ευόδωση του οποίου εργαζόμαστε μεθοδικά από την αρχή της θητείας της Κυβέρνησης, καθώς η επίτευξή του θα προσδώσει μεγάλη ώθηση στην επενδυτική ελκυστικότητα της πατρίδας μας και, συνακόλουθα, στην αναπτυξιακή τροχιά της.

Με τα δεδομένα αυτά, για το 2023, βασικές προτεραιότητές μας είναι, αφενός, η συνέχιση και ενίσχυση των μέτρων στήριξης της κοινωνίας – πρωτίστως, του πιο ευάλωτου τμήματός της και της μεσαίας τάξης – κα, παράλληλα, η επίτευξη δημοσιονομικής ισορροπίας, η διατήρηση της αναπτυξιακής πορείας της χώρας και η ολόπλευρη ενίσχυση της πατρίδας μας.

Συνεχίζουμε να εργαζόμαστε, με σχέδιο, υπευθυνότητα και αποφασιστικότητα, για να διαφυλάξουμε και να κεφαλαιοποιήσουμε όσα επιτύχαμε την τελευταία τριετία, εν μέσω πρωτόγνωρων εξωγενών δοκιμασιών, βελτιώνοντας την καθημερινότητα και τις προοπτικές κάθε πολίτη. Και είμαι βέβαιος ότι στις εθνικές κάλπες του 2023 οι πολίτες θα επιβραβεύσουν, με την ψήφο τους, το έργο μας και τη συνέπεια λόγων και πράξεων, επιλέγοντας την Κυβέρνηση που αποτελεί πυλώνα σταθερότητας και εγγυητή προόδου για τη χώρα.

 

 

2022-12-18 Άρθρο στη Real News

The redirection of Greece’s growth model towards investments and exports*

 

Christos Staikouras

Minister of Finance

 

The world and our national economies are still faced with unprecedented and continuous exogenous crises in the areas of health, geopolitics, energy, inflation and climate change – a phenomenon that has led to the widespread use of the word “permacrisis” – Collin’s Dictionary chosen word of the year for 2022.

In these turbulent times of ongoing high uncertainty and instability, reinforcing the resilience and competitiveness of our economies is a major challenge. Governments are called upon to work together and develop timely, effective and farsighted policies.

In the case of Greece, during the last three years the Government has been planning and implementing policies reflecting the aforementioned principles and resulting in important achievements, as confirmed by all “stakeholders”.

More specifically:

1^st. The economic activity maintains its growth momentum and trajectory.

We achieved a V-shaped recovery in 2021 (according to ELSTAT, real GDP grew by 8.4%) and in the 2023 State Budget we project 5.6% growth in 2022. This estimate is rather conservative, as proved by the European Commission’s Autumn Forecast, according to which Greece will present a 6% growth rate – twice the European average.

While, for 2023, a year of significant slowdown of the European economy, even recession in some countries, the European Commission predicts that Greece will present the third highest growth rate in the Eurozone and three times the European average.

 

2^nd. GDP composition positively changes.

Growth is combined with the improvement of the quality of the GDP, which gives sustainability to economic growth and constitutes a valuable springboard for further strengthening our country.

This improvement stems from the impressive strengthening of investments and exports.

This year, it is estimated that, following last – and at record levels – year, we will have a new historical performance in foreign direct investments and exports of goods and services.

In addition, the export base is significantly diversified, registering an impressive increase in the export of high-tech goods, which are now approaching the percentages of industrialized countries, such as Germany.

 

3^rd. Labour market developments have been positive.

Unemployment continues its decline, being at the lowest level since February 2010, labour inactivity falls, employment increases by 15% more than the size of inactivity reduction, while the reduction in unemployment rate among women and youth is more pronounced than the reduction in headline unemployment rate.

 

4^th. The banking sector has made marked progress.

The NPL ratio has been reduced from 41% of total loans at the end of 2019, to 10% in June 2022.

Deposits have increased by 48 bn. euros since June 2019.

 

5^th. Public finances have resumed their improving trajectory.

Both the budget balance and public debt are recording a significant decline. Indeed, public debt to GDP ratio declined by 13 percentage points in 2021 and it is projected to further decrease by 27 percentage points in 2022! We also expect that the primary deficit will shrink to 1.6% of GDP this year.

Further improvement is projected for 2023.

 

6^th. The Greek sovereign has been upgraded 11 times in the last 3 years, including 4 upgrades in 2022, following the war’s onset.

Moreover, Greece exited the Enhanced Surveillance Mechanism, as from August 20^th, 2022.

After more than ten years, Greece has returned to normal European surveillance.

 

All the above prove the effectiveness of the Government’s prudent and reform-oriented economic policy, based on 6 pillars:

1^st Pillar: Providing well targeted one-off support measures, especially for the most vulnerable part of the society, taking into account that this policy does not compromise our fiscal targets and the dynamics of our public debt.

 

2^nd Pillar: Following a credible fiscal path, mainly based on GDP expansion, with higher permanent tax revenues, enhanced by growth-friendly reduction on taxes and social security contributions.

 

3^rd Pillar: Implementing a smart debt issuing strategy, based on low average annual gross financing needs and proactive liability management, which allows maintaining substantial cash buffers.

 

4^th Pillar: Enhancing liquidity in the real economy, through banks’ credit expansion, the development of the Loan Facility of the Recovery and Resilience Plan, as well as the implementation of the new insolvency framework.

 

5^th Pillar: Utilizing public property through the implementation of the Asset Development Plan, as well as of structural reforms.

Indeed, we have completed a number of important reforms to digitalize public administration, to reorganize the pension administration, to simplify the framework for investment licensing, to provide a modern corporate governance regime, to establish tax incentives in order to boost research and innovation and to increase the size of firms.

 

6^th Pillar: Rationally utilizing the available European funds.

The National Recovery and Resilience Plan, Greece 2.0, is in full swing. To date, 440 planned projects and subprojects have been incorporated into the implementation phase, of total face value equal to 13.7 billion euros.

 

Evidently, despite difficulties and international volatility, Greece has turned a page.

As a result of the implemented economic policy, Greece emerged as the champion in improving the business environment for the last three years, according to a recent report by the Economist Intelligence Unit. More specifically, Greece’s ranking increased by 16 places, compared with the fourth quarter of 2019.

However, we still face lingering uncertainty, significant challenges and downside risks related to energy prices and inflation. All these require persistent reform efforts at the national level, as well as decisive solutions at the European level.

We are committed to continue working hard in order to overcome the difficulties and strengthen Greece and Europe as a whole.

 

* Based on the speech delivered by the Minister on November 15^th, 2022 in the “2022 Global Innovation Summit”, organized in Athens by the Global Federation of Competitiveness Councils in partnership with the Council on Competitiveness of Greece and the Delphi Economic Forum.

 

delphiforum.gr

Η ευθύνη των τραπεζών ως κινητήριων δυνάμεων της οικονομίας

 

Χρήστος Σταϊκούρας

Υπουργός Οικονομικών

 

Η εύρυθμη λειτουργία του τραπεζικού συστήματος, ιδιαίτερα σε τραπεζοκεντρικές χώρες όπως είναι η Ελλάδα, αποτελεί βασική προϋπόθεση για τη βιώσιμη ανάπτυξη, την πρόσβαση επιχειρήσεων και νοικοκυριών στη χρηματοδότηση και την αποτελεσματική κατανομή των οικονομικών πόρων.

Στις εξωγενείς προκλήσεις με τις οποίες βρίσκεται – τα τελευταία χρόνια – αντιμέτωπο το τραπεζικό σύστημα, η Κυβέρνηση απαντά με υπευθυνότητα και αποφασιστικότητα.

Υλοποιεί πολιτικές που στηρίζουν τους πολίτες, συμπεριλαμβανομένων μέτρων για την ενίσχυση της ευστάθειας των χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων, αποτρέποντας την απομόχλευση, εξυγιαίνοντας τα χαρτοφυλάκιά τους και βελτιώνοντας τα στοιχεία των ισολογισμών τους.

Ως αποτέλεσμα:

1^ον. Το απόθεμα των «κόκκινων» δανείων στα χαρτοφυλάκια των τραπεζών έχει μειωθεί δραστικά.

Με την υλοποίηση, κυρίως, του προγράμματος «Ηρακλής», ο δείκτης των μη-εξυπηρετούμενων προς το σύνολο των δανείων συρρικνώθηκε στο 10% στο τέλος του 1^ου εξαμήνου του 2022, από 44% τον Ιούνιο του 2019.

 

2^ον. Οι καταθέσεις, νοικοκυριών και επιχειρήσεων, έχουν ενισχυθεί σημαντικά.

Σύμφωνα με στοιχεία της Τράπεζας της Ελλάδος, το υπόλοιπο των καταθέσεων ανήλθε σε 184,8 δισ. ευρώ τον Οκτώβριο του 2022, ποσό αυξημένο κατά 48 δισ. ευρώ από τον Ιούνιο του 2019.

 

3^ον. Η πιστωτική επέκταση ακολουθεί αυξητικό ρυθμό.

Πιστωτική επέκταση στην οποία θα συμβάλουν σημαντικά οι πόροι του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, οι οποίοι διοχετεύονται, σταδιακά, στις επιχειρήσεις μέσω του τραπεζικού συστήματος και θα ανέλθουν, συνολικά, στα 12,7 δισ. ευρώ.

 

4^ον. Η ποιότητα του δανειακού χαρτοφυλακίου των τραπεζών παραμένει σε καλά επίπεδα.

Καταλυτικό παράγοντα ως προς αυτό αποτελεί η υλοποίηση ενός ευρέος πλέγματος μέτρων στήριξης της κοινωνίας που έλαβε η Κυβέρνηση, συνολικού ύψους άνω των 55 δισ. ευρώ.

Πλέγμα μέτρων τα οποία στηρίζουν το διαθέσιμο εισόδημα των νοικοκυριών και τη ρευστότητα των επιχειρήσεων, αποτρέποντας τη διόγκωση του ιδιωτικού χρέους και κατ’ επέκταση την επιβάρυνση των ισολογισμών των τραπεζών με νέα γενιά «κόκκινων» δανείων, τουλάχιστον μέχρι στιγμής.

Μέτρα, όπως είναι η επιστρεπτέα προκαταβολή, τα προγράμματα «Γέφυρα Ι» και «Γέφυρα ΙΙ», τα προγράμματα εγγυοδοσίας, οι μειώσεις φόρων και ασφαλιστικών εισφορών, η διπλή αύξηση του κατώτατου μισθού, τα μέτρα επιδότησης του ενεργειακού κόστους, οι στοχευμένες ενισχύσεις ευάλωτων νοικοκυριών κ.ά.

 

Είναι, λοιπόν, αδιαμφισβήτητο ότι η ακολουθούμενη οικονομική πολιτική αντιμετώπισε με επάρκεια τις προκλήσεις με τις οποίες ήρθε αντιμέτωπο και το τραπεζικό σύστημα, και συνετέλεσε καταλυτικά στη βελτίωση της κερδοφορίας, της ρευστότητας και της ποιότητας των στοιχείων ενεργητικού του.

Πλέον οφείλει και το τραπεζικό σύστημα να αναλάβει το δικό του μερίδιο ευθύνης. Οφείλει να βγάλει από τη φαρέτρα τα δικά του όπλα, προκειμένου να διατηρηθεί η οικονομική «πλημμυρίδα» και να μην επιστρέψει η «άμπωτη» στην οικονομία.

Προς αυτή την κατεύθυνση, η Κυβέρνηση αναμένει:

 

1^ον. Κατάθεση πρότασης των τραπεζών για πρόγραμμα στήριξης ενήμερων ευάλωτων δανειοληπτών, λαμβάνοντας υπ’ όψιν τους ευρωπαϊκούς εποπτικούς κανόνες, χωρίς δημοσιονομικό κόστος.

Πρόγραμμα στήριξης που θα δώσει ανάσα ανακούφισης σε συνεπείς δανειολήπτες, οι οποίοι, παρά τις αλλεπάλληλες κρίσεις των τελευταίων ετών, έχουν καταφέρει να αντεπεξέλθουν με υπευθυνότητα στις δανειακές υποχρεώσεις τους.

 

2^ον. Κατάθεση προτάσεων των τραπεζών με σκοπό την αύξηση της εγκρισιμότητας των αιτήσεων του εξωδικαστικού μηχανισμού που αφορούν τους ενήμερους δανειολήπτες τους.

Ενήμεροι οφειλέτες οι οποίοι αποδεδειγμένα παρουσιάζουν μείωση των εισοδημάτων τους και δυσκολίες αποπληρωμής των δανειακών υποχρεώσεών τους, θα πρέπει να έχουν τη δυνατότητα να λάβουν πρόταση ρύθμισης των οφειλών τους, με γνώμονα, πάντοτε, τη μη διατάραξη της κουλτούρας πληρωμών.

Θα πρέπει να σημειωθεί ότι το τελευταίο διάστημα έχουν επιταχυνθεί οι ρυθμίσεις οφειλών που πραγματοποιούνται μέσω του εξωδικαστικού μηχανισμού, οι οποίες διαμορφώνονται πλέον στις 2.367, συνολικού ύψους 437 εκατ. ευρώ.

Μόνο την τελευταία εβδομάδα πραγματοποιήθηκαν περίπου 150 νέες ρυθμίσεις.

 

3^ον. Αύξηση των επιτοκίων καταθέσεων και μείωση των αυξημένων επιτοκίων χορηγήσεων ως αποτέλεσμα της αύξησης των επιτοκίων της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας.

Επισημαίνεται ότι σύμφωνα με στοιχεία της ΕΚΤ, οι ελληνικές τράπεζες εμφανίζουν το υψηλότερο επιτοκιακό περιθώριο νέων δανείων σε σχέση με τις καταθέσεις στην ευρωζώνη, με το περιθώριο αυτό διαρκώς να διευρύνεται.

Η μείωση του επιτοκιακού περιθωρίου θα συμβάλει στην ενίσχυση της αποταμίευσης και στη βελτίωση της ικανότητας αποπληρωμής δανειακών υποχρεώσεων.

Ήδη, κάποιες τράπεζες ανακοινώνουν αυξήσεις στα επιτόκια καταθέσεών τους.

 

4^ον. Επαναξιολόγηση του κόστους προμηθειών των τραπεζών στις απλές τραπεζικές συναλλαγές.

Η μείωση του οριζόντιου κόστους προμηθειών σε απλές, καθημερινές τραπεζικές συναλλαγές θα επιφέρει ανάσα ρευστότητας σε νοικοκυριά και επιχειρήσεις.

Η προμήθεια εισερχόμενου και εξερχόμενου εμβάσματος, η προμήθεια αποστολής χρημάτων σε τράπεζες εκτός ευρωζώνης, η προμήθεια ανάληψης μετρητών από ΑΤΜ άλλης τράπεζας, η συνδρομή πιστωτικής κάρτας, η προμήθεια επανέκδοσης χρεωστικής/πιστωτικής κάρτας, η προμήθεια για πληρωμή λογαριασμών, η προμήθεια έκδοσης αντιγράφων κίνησης λογαριασμών, τα έξοδα αξιολόγησης αιτημάτων δανείων, τα έξοδα νομικού και τεχνικού ελέγχου αιτημάτων δανείων, τα έξοδα συναλλαγών με πιστωτικές κάρτες στο εξωτερικό και η προμήθεια για αγορά χρεογράφων του Ελληνικού Δημοσίου αποτελούν μια σειρά οριζόντιων τραπεζικών χρεώσεων που πλήττουν δυσανάλογα τα εισοδήματα, κυρίως τα χαμηλότερα, και απαιτείται η επανεξέτασή τους.

 

5^ον. Επιτάχυνση του ρυθμού πιστωτικής επέκτασης.

Αυτή πρέπει να πραγματοποιηθεί με όλα τα εργαλεία που διαθέτει το τραπεζικό σύστημα, ώστε να ενισχυθεί η περίμετρος των δυνητικών προς χρηματοδότηση πελατών.

 

Με δεδομένες τις θεμελιώδεις αλληλεξαρτήσεις που έχει το τραπεζικό σύστημα με την κοινωνία και την επιχειρηματικότητα, θα πρέπει όλοι – Κράτος, τράπεζες, διαχειριστές δανείων, φορείς – να συλλειτουργήσουν με υπευθυνότητα, διορατικότητα και γρήγορα αντανακλαστικά, βλέποντας το «δάσος» και αποφεύγοντας κοντόφθαλμες πρακτικές.

Συνέπεια, συνέχεια, σταθερότητα: Η απάντηση στις προκλήσεις του 2023

 

Χρήστος Σταϊκούρας

Υπουργός Οικονομικών

 

Τα τρία τελευταία χρόνια ο πλανήτης, η Ευρώπη και η Ελλάδα διέρχονται μια περίοδο πρωτοφανών εξωγενών κρίσεων, κατά την οποία έχουν αρθεί σχεδόν όλες οι βεβαιότητες του σύγχρονου Δυτικού κόσμου. Μετά την πρώτη σοβαρή πανδημία των τελευταίων 100 ετών, ζούμε την πρώτη μείζονα στρατιωτική σύρραξη των τελευταίων 75 ετών και βιώνουμε το υψηλότερο πληθωριστικό κύμα των τελευταίων 50 ετών.

Σε αυτή τη δύσκολη συγκυρία, η χώρα μας κατάφερε να «οχυρώσει» κατά τον βέλτιστο εφικτό τρόπο τους πολίτες και την οικονομία της, με μέτρα άνω των 50 δισ. ευρώ, διασφαλίζοντάς τους παράλληλα μια καλύτερη θέση και θετικές προοπτικές στο νέο, διαφορετικό παγκόσμιο τοπίο που διαμορφώνεται.

Μέσα από μια συνετή, συνεκτική και υπεύθυνη δημοσιονομική πολιτική, ως Κυβέρνηση πετύχαμε τους στόχους που είχαμε θέσει στο πεδίο της οικονομίας, εκπληρώνοντας παράλληλα τις δεσμεύσεις μας για δραστικές μειώσεις φόρων και ασφαλιστικών εισφορών. Καταφέραμε έτσι – κοινωνία και Πολιτεία – να διαμορφώσουμε μια οικονομία που ξεχωρίζει, μετά από χρόνια, για τους σωστούς λόγους: την αξιοσημείωτη ανθεκτικότητα, προσαρμοστικότητα και δυναμική της, καθώς και τις θετικές – βάσει όλων των εκτιμήσεων – προοπτικές της, σε ένα παρατεταμένα απαιτητικό και απρόβλεπτο διεθνές περιβάλλον, με αυξημένο κίνδυνο σημαντικής επιβράδυνσης ή και συρρίκνωσης των οικονομιών το 2023.

Τα παραπάνω δεν συνιστούν αόριστα ή αυθαίρετα συμπεράσματα. Τουναντίον, εδράζονται και αποτυπώνονται σε όλους, σχεδόν, τους δείκτες της οικονομίας. Μεταξύ άλλων, η ελληνική οικονομία «τρέχει» με έναν από τους ταχύτερους ρυθμούς στην Ευρώπη και το ΑΕΠ μας, σε τρέχουσες τιμές, αναμένεται να υπερβεί τα 220 δισ. ευρώ το 2023, αγγίζοντας τα επίπεδα του 2010.

Ακόμα πιο σημαντικό είναι ότι η σύνθεσή του έχει βελτιωθεί σημαντικά, θέτοντας τις βάσεις για διατηρήσιμη οικονομική μεγέθυνση. Ειδικότερα, οι επενδύσεις και οι εξαγωγές ανήλθαν σε επίπεδα ρεκόρ το 2021 και αναμένεται να «κατακτήσουν» νέες κορυφές το 2022. Η Ελλάδα προσελκύει παγκόσμιους επενδυτικούς κολοσσούς, επεκτείνεται σε νέες αγορές και γίνεται όλο και πιο εξωστρεφής. Μάλιστα η χώρα μας καταγράφει τη μεγαλύτερη βελτίωση – άλμα 16 θέσεων – στο επιχειρηματικό περιβάλλον, σύμφωνα με τον σχετικό δείκτη του Economist Intelligence Unit.

Παράλληλα, η ανεργία έχει συρρικνωθεί πάνω από 5 μονάδες σε σχέση με το 2019 και νέες θέσεις εργασίας δημιουργούνται, καθώς οι εργαζόμενοι ξεπερνούν τους 4,1 εκατ. πολίτες. Τέλος, η πιστοληπτική ικανότητα της Ελλάδας έχει αναβαθμιστεί 11 φορές σε αυτή την πολυκύμαντη περίοδο, με αποτέλεσμα να απέχουμε πλέον μόλις ένα «σκαλοπάτι» από την επενδυτική βαθμίδα.

Αποδεικνύεται, συνεπώς, ότι η ελληνική οικονομία, όχι απλώς άντεξε, αλλά και προόδευσε εν μέσω κρίσεων, θέτοντας τις βάσεις για βιώσιμη ανάπτυξη και ευημερία. Ωστόσο, η συγκυρία παραμένει κρίσιμη, καθώς συνεχίζουμε να πλέουμε σε τρικυμιώδη διεθνή ύδατα.

Οι προκλήσεις που ορθώνονται μπροστά μας – και – για το 2023 είναι πολλές και μεγάλες. Το κύμα ακρίβειας που σαρώνει τον κόσμο, «ροκανίζει» το διαθέσιμο εισόδημα νοικοκυριών και επιχειρήσεων και απαιτεί συνέχιση των μέτρων στήριξης της κοινωνίας. Ενώ, η διεθνής στροφή προς πιο συσταλτικές δημοσιονομικές και νομισματικές πολιτικές απαιτεί σύνεση και διορατικότητα στη χάραξη των εθνικών οικονομικών πολιτικών. Επιπλέον, η χώρα μας έχει μπροστά της την πρόσθετη πρόκληση της ανάκτησης της επενδυτικής βαθμίδας το 2023. Πρόκειται για έναν εθνικό στόχο κεφαλαιώδους σημασίας για τις προοπτικές της οικονομίας μας, οι προϋποθέσεις για την επίτευξη του οποίου έχουν ήδη διαμορφωθεί. Μένει να διασφαλιστεί η πορεία υλοποίησής του.

Ως Κυβέρνηση έχουμε πλήρη επίγνωση όλων αυτών των προκλήσεων. Και συναισθανόμαστε τις δυσκολίες και αγωνίες των συμπατριωτών μας. Γι’ αυτό και βασικές προτεραιότητές μας, όπως αυτές αποτυπώνονται και στον Προϋπολογισμό του 2023, είναι, αφενός, η συνέχιση και ενίσχυση των μέτρων στήριξης της κοινωνίας και, αφετέρου, η επίτευξη δημοσιονομικής ισορροπίας και η διατήρηση της αναπτυξιακής πορείας της πατρίδας μας.

Βεβαίως, εκτός από δημοσιονομική σταθερότητα, η χώρα χρειάζεται και πολιτική σταθερότητα. Η Κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας έχει αποδείξει ότι μπορεί να την προσφέρει, λειτουργώντας με σχέδιο, μεθοδικότητα και αποφασιστικότητα και οδηγώντας, ακόμα και μέσα σε φουρτουνιασμένα νερά, το εθνικό «σκάφος» με ασφάλεια στον προορισμό του. Έχει, επίσης, αποδείξει ότι διακρίνεται για τη συνέπεια προεκλογικών λόγων και έργων, την αξιοπιστία και την αποτελεσματικότητά της. Όλα αυτά θα αποτιμηθούν θετικά από τους πολίτες στις εθνικές κάλπες του 2023.

Στόχος μας είναι να διαφυλάξουμε όλα όσα με κόπο – νοικοκυριά, επιχειρήσεις και Κυβέρνηση – πετύχαμε, να «χτίσουμε» πάνω σε αυτά για να ισχυροποιήσουμε περαιτέρω την οικονομία μας και συνολικά τη χώρα μας, βελτιώνοντας, έτσι, την καθημερινότητα και τις προοπτικές του κάθε Έλληνα και της κάθε Ελληνίδας.

Μπορούμε να τα καταφέρουμε.

Με ευθύνη απέναντι στο σήμερα και το αύριο της χώρας μας, απέναντι στις θυσίες των πολιτών και τις προοπτικές της νέας γενιάς.

Και στον ίδιο δρόμο θα συνεχίσουμε. Για μια πιο παραγωγική οικονομία, για μια πιο δίκαιη κοινωνία και για μια πιο δυνατή Ελλάδα!

2022-11-29 Άρθρο ΥΠΟΙΚ_ειδική_εκδοση_Ναυτεμπορική