Greece in a Changing World: Stability, Reform and Sustainable Growth

Christos Staikouras

Member of the Hellenic Parliament, Nea Demokratia

Professor of Finance, Athens University of Economics and Business

Minister of Finance (2019-2023)

Minister of Infrastructure & Transport (2023-2025)

 

 

Greece stands today as a country that has not only overcome a decade of unprecedented challenges but has also emerged stronger, more resilient and more dynamic.

Over the past years, we have pursued a consistent and forward-looking economic strategy built on fiscal responsibility, reform implementation and the creation of a stable and predictable environment for growth and investment.

The results are tangible: Greece has achieved sustained growth, regained investment-grade status and continues to attract international investors’ confidence.

The theme of this year’s Capital Link Forum, “Building on Success: Unlocking Greece’s Investment Potential” accurately captures the spirit of our country’s current economic trajectory.

Greece is no longer defined by crisis; it is defined by opportunity.

Through prudent management and structural reforms, we have restored macroeconomic stability and strengthened our financial sector.

At the same time, we have enhanced the competitiveness of our economy by promoting digital transformation, supporting innovation and facilitating strategic investments across key sectors.

However, this progress unfolds amid a complex global and european environment.

Persistent geopolitical and trade tensions, energy market volatility, inflationary pressures and the ongoing consequences of climate change continue to shape the global economy.

Europe faces the dual challenge of ensuring energy security while accelerating the green and digital transitions.

These dynamics require vigilance, adaptability and cooperation among nations – particularly within the European Union – to safeguard stability and sustain growth.

In this context, Greece remains a pillar of stability and reliability in the region.

We are actively engaging with our European partners to address common challenges, strengthen supply chains and enhance strategic autonomy.

Our policy agenda continues to focus on reforms that boost productivity, promote innovation and ensure social cohesion.

Infrastructure, energy, green transition, tourism, shipping and technology are pillars of this new growth model.

The Government continues to implement projects that upgrade Greece’s connectivity, enhance sustainability and create high-quality jobs.

We remain firmly committed to a transparent, investor-friendly framework – one that encourages public-private partnerships and promotes long-term value creation.

The international investment community has recognized Greece’s progress.

Capital inflows are increasing and multinational companies are expanding their operations in our country.

The recent inflow of foreign direct investment across diverse sectors reflects growing confidence in the Greek economy’s prospects and resilience.

This positive momentum must be maintained through continued reforms, a stable political and economic environment and close cooperation between the public and private sectors.

The Capital Link Invest in Greece Forum serves as a vital platform for dialogue between Greece and the global business community.

It provides an opportunity to present Greece’s achievements, share our strategic vision and explore partnerships that will shape the next chapter of our country’s development.

I commend Capital Link for its long-standing role in promoting Greece as a competitive investment destination and for strengthening the bridge between Athens and New York.

As we look to the future, our focus remains on sustainable and inclusive growth – growth that benefits citizens, businesses, and society as a whole.

By unlocking our full investment potential, Greece can continue to build on its success story and emerge as a leading economic hub in Southeastern Europe and the Mediterranean.

 

H παραγωγικότητα της ελληνικής οικονομίας:

Προκλήσεις και προοπτικές

 

Χρήστος Σταϊκούρας

Καθηγητής ΟΠΑ, Βουλευτής ΝΔ

 

Η παραγωγικότητα, δηλαδή η ικανότητα μιας οικονομίας να παράγει περισσότερα αγαθά και υπηρεσίες με δεδομένους συντελεστές παραγωγής, αποτελεί κρίσιμο παράγοντα για τη διατηρήσιμη οικονομική ανάπτυξη, την ανταγωνιστικότητα και την ευημερία μιας χώρας.

Η παραγωγικότητα μετράται ως συνολική παραγωγικότητα των συντελεστών ή ως παραγωγικότητα της εργασίας (παραγόμενο προϊόν ανά απασχολούμενο ή ανά ώρα εργασίας). Η ολική παραγωγικότητα συνδέεται περισσότερο με την καινοτομία, την τεχνολογική πρόοδο και την αποτελεσματικότητα των θεσμών, ενώ η παραγωγικότητα της εργασίας επηρεάζεται, επίσης, από τη σύνθεση του ανθρώπινου δυναμικού, την ποιότητα του ανθρωπίνου κεφαλαίου (γνώσεις, δεξιότητες, ικανότητες, στάσεις) και την κατανομή της απασχόλησης μεταξύ κλάδων.

Σημειώνεται το χάσμα ανταγωνιστικότητας της Ευρώπης με τις ΗΠΑ, όπως επιβεβαιώνει και η Έκθεση Ντράγκι. Για να περιοριστεί απαιτούνται, μεταξύ άλλων, επενδύσεις σε δεξιότητες, ενέργεια, καινοτομία, ψηφιακή συνδεσιμότητα και μεταφορές, πιο συντονισμένη βιομηχανική πολιτική και δημιουργία μιας πανευρωπαϊκής Ένωσης Κεφαλαιαγορών για τη χρηματοδότηση της οικονομίας.

 

Η παραγωγικότητα στην Ελλάδα, με όποιο δείκτη μέτρησης, παρά τη βελτίωση των τελευταίων ετών – κυρίως εξαιτίας του κεφαλαίου, υπολείπεται σημαντικά του μέσου ευρωπαϊκού όρου, γεγονός που την κατατάσσει ανάμεσα στις λιγότερο παραγωγικές οικονομίες της ευρωζώνης. Ειδικότερα, η παραγωγικότητα αυξάνεται πιο γρήγορα σε κλάδους που είναι εκτεθειμένοι σε ισχυρό διεθνή και εγχώριο ανταγωνισμό, και είναι υψηλότερη στις μεγαλύτερες και νεότερες επιχειρήσεις.

Προκειμένου να ενισχυθεί η παραγωγικότητα της ελληνικής οικονομίας, εκτός αυτών που πρέπει να γίνουν σε πανευρωπαϊκό επίπεδο, χρειάζεται:

• Να αυξηθούν περαιτέρω οι παραγωγικές επενδύσεις, ειδικά σε κλάδους καινοτομίας και υψηλής προστιθέμενες αξίας.
• Να αυξηθεί ο ανταγωνισμός στις αγορές αγαθών και – κυρίως – υπηρεσιών, ειδικά σε εκείνες των μη εμπορεύσιμων υπηρεσιών.
• Να ενισχυθούν η εκπαίδευση και η κατάρτιση του εργατικού δυναμικού, με καλύτερη σύνδεση μεταξύ προσφερόμενων δεξιοτήτων και αναγκών της αγοράς, με αναβάθμιση των προγραμμάτων σπουδών και δια βίου μάθησης, με ενίσχυση της τεχνικής και επαγγελματικής εκπαίδευσης.
• Να υπάρξει περαιτέρω ενίσχυση των δαπανών για έρευνα και καινοτομία, δημοσίων αλλά – κυρίως – ιδιωτικών, όπυ υπάρχει μεγάλη υστέρηση από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο.
• Να υποστηριχθούν οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις στην υιοθέτηση ψηφιακών εργαλείων, στην προώθηση της ηλεκτρονικής διακυβέρνησης και στη βελτίωση της διαλειτουργικότητας των συστημάτων.
• Να βελτιωθεί η χωρική κατανομή παραγωγικών πόρων και ευκαιριών, ιδίως μεταξύ μεγάλων αστικών κέντρων και περιφέρειας.
• Να υπάρξουν περισσότερα χρηματοδοτικά εργαλεία στοχευμένα στις πιο παραγωγικές επιχειρήσεις.

 

Γενικότερα, υπάρχουν σημαντικές συνέργειες μεταξύ των επενδύσεων σε υλικό και άυλο κεφάλαιο, οι οποίες θα πρέπει να αξιοποιηθούν πλήρως ώστε να επιτύχουμε τη μέγιστη δυνατή μακροχρόνια αύξηση της παραγωγικότητας της εργασίας.

Η επιτυχία αυτής της μετάβασης σε ένα νέο παραγωγικό μοντέλο θα καθορίσει όχι μόνο τη δυναμική της ανάπτυξης και την οικονομική σύγκλιση με τις οικονομίες των εταίρων, αλλά και τη βιωσιμότητα του κοινωνικού κράτους, τη μείωση των ανισοτήτων και τη συνολική ευημερία των πολιτών.

 

Χρήστος Σταϊκούρας: Η θέση και η δυναμική της ελληνικής οικονομίας στον ασταθή κόσμο

 

Τoυ Χρήστου Σταϊκούρα, βουλευτή Φθιώτιδας Ν.Δ., καθηγητή ΟΠΑ

Η ΣΥΖΗΤΗΣΗ για τη θέση και τη δυναμική της ελληνικής οικονομίας μέσα σε ένα παγκοσμίως ασταθές και αβέβαιο οικονομικό, κοινωνικό, πολιτικό και πολιτισμικό περιβάλλον είναι εξαιρετικά επίκαιρη, αλλά και περίπλοκη.

Γιατί, πράγματι, ζούμε την κορύφωση μιας εποχής που τα δεδομένα αλλάζουν, οι βεβαιότητες κλονίζονται, οι σταθερές ελαχιστοποιούνται, οι ισορροπίες δοκιμάζονται.

Όλα αυτά συμβαίνουν σε συνθήκες ραγδαίων αλλαγών. Η ρευστοποίηση όλων των πτυχών του πραγματικού κόσμου επιφέρει μικρές ή μεγάλες κρίσεις στις οικονομίες, αστάθειες στις κοινωνίες, γεωπολιτικές εντάσεις, ενεργειακές και κλιματικές ανασφάλειες. Στις κοινωνίες προκαλούν ανασφάλεια, απογοήτευση, ορισμένες δε φορές και οργή.

Ο ΠΟΛΕΜΟΣ στην Ουκρανία τείνει να αλλάξει τη γεωγραφία της Ευρώπης, οι εφοδιαστικές αλυσίδες διαταράσσονται, το κόστος της ενέργειας διογκώνεται, η βιομηχανία πιέζεται, οι αγορές είναι πιο νευρικές.

Προσθέστε και τον -επίμονα- υψηλό πληθωρισμό, που επηρεάζει αρνητικά και σημαντικά το καθαρό διαθέσιμο εισόδημα των νοικοκυριών.

ΚΑΙ ΠΑΝΩ σε αυτά η κλιματική κρίση. Ακραία καιρικά φαινόμενα, φυσικές καταστροφές, τεράστια πλήγματα σε καλλιέργειες, υποδομές, περιουσίες. Μια απειλή που δεν είναι θεωρητική, αλλά επαναλαμβανόμενη πραγματικότητα, που επηρεάζει -και αυτή- την
κοινωνική συνοχή. Η αντιμετώπισή της απαιτεί, ταυτόχρονα, μετριασμό (mitigation) των επιπτώσεών της και προσαρμογή (adaptation) της υφιστάμενης κατάστασης.

ΜΕΣΑ ΣΕ ΑΥΤΟ το σκηνικό, η Ευρώπη δοκιμάζεται όσο ποτέ. Στη Γαλλία, τη δεύτερη μεγαλύτερη οικονομία της Ευρωζώνης, κυριαρχεί η πολιτική ρευστότητα. Στη Γερμανία υπάρχουν σημάδια κόπωσης. Παράλληλα σε αρκετές χώρες ενισχύονται οι μη συστημικές δυνάμεις, δυσκολεύοντας τη λήψη κοινών αποφάσεων και κάνοντας τη συναίνεση πιο εύθραυστη.

ΚΑΙ ΜΕΣΑ σε όλα αυτά, η Ευρώπη καλείται, άμεσα και αποφασιστικά, να επαναπροσδιορίσει τον ρόλο της στον παγκόσμιο χάρτη. Ρόλος που σήμερα, πολλές φορές, δυστυχώς είναι περιθωριακός.

Με ευρύτερες εξελίξεις στον χώρο της Μεσογείου, με μια νέα αμερικανική πολιτική που τείνει να αμφισβητήσει πολλές μεταπολεμικές σταθερές, με το δίκαιο του ισχυρότερου να τείνει να κυριαρχεί, με τους κανόνες διεθνούς δικαίου συχνά να αγνοούνται, με ενισχυμένο τον ρόλο της Κίνας και της Ινδίας, η Ευρώπη δείχνει αμήχανη, απροετοίμαστη ή, στην καλύτερη περίπτωση, να προχωρά με αργούς ρυθμούς, με εξαίρεση τις περιόδους κρίσεων.

ΣΕ ΑΥΤΕΣ τις πολύπλοκες και πολυπαραγοντικές συνθήκες, η Ελλάδα τα τελευταία 6 χρόνια έχει κάνει σημαντικά βήματα σταθερότητας και προόδου, έπειτα από μια δεκαετία διαδοχικών
κρίσεων και μνημονίων.

Στο δημοσιονομικό πεδίο, από ελλείμματα περάσαμε σε πλεονάσματα. Το δημόσιο χρέος, σε σχέση με το ΑΕΠ, μειώνεται με τον ταχύτερο ρυθμό στην Ευρώπη.

Τα δάνεια του ΔΝΤ και τα δάνεια του θεσμικού τομέα αποπληρώνονται πρόωρα. Η οικονομία αναπτύσσεται με ικανοποιητικούς ρυθμούς, υψηλότερους από τον μέσο όρο της Ευρωζώνης.

Η ανεργία έχει μειωθεί αισθητά. Ο τουρισμός σημειώνει επιτυχίες. Η ναυτιλία μας παραμένει παγκόσμια δύναμη. Οι εξαγωγές μας ενισχύονται σημαντικά. Η χώρα προσελκύει διεθνείς επενδύσεις. Οι πιστοληπτικοί οίκοι μας επανέφεραν στην επενδυτική βαθμίδα. Όλα αυτά δεν έγιναν τυχαία.

Είναι αποτέλεσμα θυσιών της κοινωνίας, αλλά και μιας συνετής οικονομικής πολιτικής, που συνδυάζει την οικονομική αποτελεσματικότητα με την κοινωνική δικαιοσύνη.

ΌΜΩΣ, δεν ωραιοποιούμε την κατάσταση. Ο πληθωρισμός πιέζει τα νοικοκυριά και το νιώθουμε όλοι στην καθημερινότητά μας. Η εύρεση προσιτής στέγης, ιδίως για τα νέα ζευγάρια, έχει δυσκολέψει.

Η παραγωγικότητα εξακολουθεί να υστερεί σε σχέση με τον ευρωπαϊκό μέσο όρο, ενώ το δημογραφικό πρόβλημα αποτελεί μείζον εθνικό ζήτημα, αφού ο πληθυσμός της Ελλάδας μειώνεται και γηράσκει με ρυθμούς που δεν μπορούμε να αγνοούμε.

Η ισόρροπη αποκέντρωση αποτελεί μεγάλο εθνικό ζητούμενο, που η σχεδιασμένη συνεπής αντιμετώπισή του θα επηρεάσει την πορεία της χώρας. Πρόκειται για ζητήματα που απαιτούν
σοβαρό, μακροπρόθεσμο σχεδιασμό.

Θεμελιώδεις προϋποθέσεις; πίστη, όραμα, στρατηγική και συμβατές πολιτικές, εντιμότητα, συνέπεια και σκληρή δουλειά. Βασικές προϋποθέσεις;

ΠΡΩΤΟΝ: Διεύρυνση και εμβάθυνση της παραγωγικής βάσης της οικονομίας, με συνεχή βελτίωση της παραγωγικότητας, της διεθνούς ανταγωνιστικότητας και της εξωστρέφειας.

ΔΕΥΤΕΡΟΝ: Σταθερά δημόσια οικονομικά. Μέσα από πολιτικές που διασφαλίζουν πρωτογενή πλεονάσματα και περιορίζουν συνεχώς και με συνέπεια το χρέος σε σχέση με το ΑΕΠ, η χώρα παραμένει αξιόπιστη απέναντι σε επενδυτές και εταίρους, εξασφαλίζοντας συνθήκες για οικονομική ευημερία και συγκλίνοντας με μέσους ευρωπαϊκούς όρους, στηριζόμενη στις αρχές της κοινωνικής οικονομίας της αγοράς.

ΤΡΙΤΟΝ: Συνεχείς μεταρρυθμίσεις. Οι πρόσφατες αλλαγές στη δημόσια διοίκηση, στην εκπαίδευση και την υγεία αποσκοπούν στην αποτελεσματικότερη λειτουργία του κράτους και στην προετοιμασία των νέων για τον κόσμο του αύριο.

ΤΕΤΑΡΤΟΝ: Ψηφιακή και πράσινη μετάβαση. Παρεμβάσεις που ενισχύουν τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, την ψηφιοποίηση και τις επενδύσεις σε νέες τεχνολογίες δημιουργούν ευκαιρίες για υψηλής ποιότητας θέσεις εργασίας και αυξημένη ανταγωνιστικότητα της ελληνικής οικονομίας.

Επίσης, η κατασκευή σύγχρονων υποδομών, η ενίσχυση των μέτρων πολιτικής προστασίας και η προληπτική αντιμετώπιση των φυσικών καταστροφών μειώνουν τους κινδύνους για ζωές και περιουσίες.

ΠΕΜΠΤΟΝ: Αμυντική θωράκιση της πατρίδας μας. Η Ελλάδα προστατεύει τα σύνορά της, διευρύνει τις στρατηγικές της συμμαχίες, ενισχύει -με σημαντικούς πόρους- την αποτρεπτική δύναμη της χώρας και αναδεικνύεται ως μια δύναμη σταθερότητας σε ένα διαρκώς μεταβαλλόμενο περιβάλλον.

ΈΚΤΟΝ: Ενίσχυση της κοινωνικής συνοχής. Μέτρα στήριξης των νοικοκυριών και των ευάλωτων ομάδων, ενίσχυσης των οικογενειών και των ευκαιριών για τους νέους, τόνωση του αισθήματος ασφάλειας του πολίτη κινούνται προς αυτή την κατεύθυνση.

Η ΕΛΛΑΔΑ κερδίζει έδαφος σε αξιοπιστία, σε αυτοπεποίθηση, σε δυναμισμό, σε συνολική ισχύ.

Όμως, η συνεχής πρόοδος δεν είναι δεδομένη. Αν εφησυχάσουμε θα μείνουμε στάσιμοι, άρα συγκριτικά πίσω.

Αν δεν ενισχύσουμε την προοπτική και τις προσδοκίες της κοινωνίας, με αυξημένο το αίσθημα της κοινωνικής δικαιοσύνης, θα βρεθούμε σε αδιέξοδα.

Απαιτούνται προσωπική υπευθυνότητα, συλλογική ευθύνη, ενσυναίσθηση, αλληλεγγύη και συνεργασία.

Με τη συμβολή όλων μπορούμε να διαμορφώσουμε μια Ελλάδα ακόμη πιο ανθεκτική, πιο παραγωγική, πιο ανταγωνιστική, πιο δίκαιη, πιο συμπεριληπτική και ολόπλευρα πιο ισχυρή.

naftemporiki.gr

Η Ελλάδα μπροστά στις προκλήσεις του 21^ου αιώνα

Χρήστος Σταϊκούρας

Βουλευτής Φθιώτιδας ΝΔ

Αναπλ. Καθηγητής ΟΠΑ

Πρώην Υπουργός Οικονομικών (2019-2023) και Υποδομών & Μεταφορών (2023-2025)

 

Ο κόσμος αλλάζει, κυρίως λόγω των επιστημονικών, τεχνολογικών και γεωπολιτικών εξελίξεων. Τελευταία βέβαια συνεχίζει να αλλάζει με ρυθμούς που πριν από μερικές δεκαετίες δύσκολα θα μπορούσαμε να φανταστούμε. Η γεωπολιτική σκακιέρα είναι ασταθής. Οι ισορροπίες μεταβάλλονται διαρκώς ή και ανατρέπονται. Είναι ιστορικά βεβαιωμένο ότι τα επιστημονικά και τεχνολογικά επιτεύγματα δίνουν ευκαιρίες, αλλά φέρνουν και απειλές. Σε παγκόσμιο επίπεδο, νέες ισχυρές δυνάμεις αναδύονται, νέοι δρόμοι εμπορίου χαράσσονται, τεχνολογίες που κάποτε υπηρετούσαν τον άνθρωπο σήμερα μετατρέπονται σε όπλα.

Η Ευρώπη βρίσκεται σε πεδίο ρευστότητας και ανακατατάξεων. Αντιμετωπίζει προκλήσεις ασφάλειας και ενέργειας, που δοκιμάζουν τις οικονομίες της, το μεταναστευτικό ασκεί τεράστιες πιέσεις στις κοινωνίες της, αλλά και η κλιματική αλλαγή, η οποία δεν είναι πλέον μακρινή απειλή αλλά καθημερινή πραγματικότητα, επηρεάζει τρόφιμα, υποδομές, μετακινήσεις πληθυσμών, και εν τέλει την ίδια την ποιότητα ζωής.

Στα Βαλκάνια, οι ισορροπίες είναι εύθραυστες. Ιστορικές διαφορές παραμένουν άλυτες, ενώ νέες εντάσεις εμφανίζονται. Η περιοχή εξακολουθεί να βρίσκεται σε ένα μεταίχμιο, ανάμεσα στην ανάγκη σταθερότητας και στην απειλή αναζωπύρωσης παλαιών συγκρούσεων.

Παράλληλα, στην Ανατολική Μεσόγειο παρατηρείται μια διαρκής αναταραχή. Κυριαρχικά δικαιώματα αμφισβητούνται, θαλάσσιες ζώνες γίνονται πεδία αντιπαράθεσης και η ενεργειακή διάσταση προσθέτει νέες πηγές ανταγωνισμού.

 

Η Ελλάδα βρίσκεται σε κρίσιμη θέση. Η γεωγραφία της, η ιστορία της και οι διεθνείς εξελίξεις στην ευρύτερη περιοχή την καθιστούν κέντρο αναφοράς. Το Αιγαίο και η Ανατολική Μεσόγειος, για εμάς, δεν είναι απλώς μια θάλασσα – είναι ζωτικός μας χώρος, είναι η ψυχή του έθνους μας.

Σ’ αυτή την περιοχή, αιώνες πριν, θέσαμε τα θεμέλια των επιστημών, της τεχνολογίας, του δημοκρατικού πολιτεύματος. Σ’ αυτή την περιοχή, η Ελλάδα προσέφερε στην ανθρωπότητα παρακαταθήκες που ακόμη και σήμερα εμπνέουν.

Στον 21^ο αιώνα, η χώρα μας δεν μπορεί να αρκεστεί στον ρόλο του ισχνού παρατηρητή. Ως μέλος του πυρήνα της Ευρωπαϊκής Ένωσης και του ΝΑΤΟ, έχει να παίξει ρόλο σταθεροποιητικό και ταυτόχρονα ηγετικό. Η θέση μας, μας υποχρεώνει να είμαστε ενεργοί, να λειτουργούμε ως πυλώνας σταθερότητας, να σχεδιάζουμε με συνέπεια την εθνική μας στρατηγική και να υπερασπιζόμαστε, με ψυχραιμία, σύνεση και αυτοπεποίθηση, τα δίκαια και τα δικαιώματά μας. Οι ακρογωνιαίοι λίθοι αυτής της στρατηγικής είναι πέντε.

 

Πρώτον, η προσήλωση στο Διεθνές Δίκαιο. Το Δίκαιο της Θάλασσας, τα σύνορα και οι διεθνείς συμφωνίες είναι η ασπίδα μας απέναντι σε κάθε μορφή αναθεωρητισμού. Δεν έχουμε ανάγκη από ακρότητες, ούτε από αλαζονεία. Η δύναμή μας είναι η νομιμότητα και αυτή μας καθιστά αξιόπιστους διεθνώς.

 

Δεύτερον, η ισχυρή αποτροπή. Η Ελλάδα οφείλει να διαθέτει σύγχρονες Ένοπλες Δυνάμεις, τεχνολογίες αιχμής και στέρεες συμμαχίες. Όχι για να προκαλέσει πόλεμο, αλλά για να αποτρέψει κάθε απειλή. Οφείλουμε να γνωρίζουμε ότι η ειρήνη δεν χαρίζεται. Κατακτιέται με αποφασιστικότητα και προετοιμασία.

 

Τρίτον, οι συμμαχίες και οι συνεργασίες. Δεν μπορούμε να μένουμε παθητικοί περιμένοντας βοήθεια. Οφείλουμε να χτίζουμε ενεργητικά σχέσεις με την Ευρώπη, με το ΝΑΤΟ, με κράτη της Μεσογείου και των Βαλκανίων, αλλά και πέρα από αυτά. Αυτό σημαίνει στρατηγικές συμφωνίες με ισχυρές χώρες, ενεργή παρουσία στα Βαλκάνια ως πρότυπο δημοκρατίας και ανάπτυξης, συμβολή στην ασφάλεια της Ευρώπης. Η Ελλάδα πρέπει να είναι δύναμη σταθερότητας, χώρα αξιόπιστη, εταίρος που εμπνέει εμπιστοσύνη.

 

Τέταρτον, η οικονομική και ενεργειακή ισχύς. Η ελληνική οικονομία αναπτύσσεται με ικανοποιητικούς ρυθμούς, υψηλότερους από τον μέσο όρο της Ευρωζώνης. Μέσα από πολιτικές που διασφαλίζουν πρωτογενή πλεονάσματα και περιορίζουν συνεχώς και με συνέπεια το χρέος σε σχέση με το ΑΕΠ, η χώρα παραμένει αξιόπιστη απέναντι σε επενδυτές και εταίρους, εξασφαλίζοντας συνθήκες για οικονομική ευημερία, στηριζόμενη στις αρχές της κοινωνικής οικονομίας της αγοράς.

Η γεωγραφία μας, μας δίνει ευκαιρίες. Βρισκόμαστε στο σταυροδρόμι τριών ηπείρων και μπορούμε να γίνουμε κόμβος μεταφορών, εμπορίου και ενέργειας. Η ενεργειακή ασφάλεια είναι προϋπόθεση ανεξαρτησίας. Για τον λόγο αυτό χρειάζονται επενδύσεις σε όλες τις μορφές ενέργειας, σε δίκτυα, σε υποδομές συνδεσιμότητας. Η χώρα μας μπορεί να μετατραπεί σε πυλώνα ενεργειακής σταθερότητας στην ευρύτερη περιοχή.

 

Πέμπτον, η διπλωματία αξιών. Η Ελλάδα δεν είναι απλώς γεωπολιτικός παίκτης. Έχει χρέος να είναι φωνή που μιλά για ειρήνη, για ανθρώπινα δικαιώματα, για σεβασμό της δημοκρατίας.  Αυτό μας προσφέρει ηθικό κύρος, που είναι ανεκτίμητο και κάνει τη χώρα μας σεβαστή πολύ πέρα από τα όριά της.

 

Η Ελλάδα, στηριζόμενη πάνω σε αυτούς τους πέντε ακρογωνιαίους λίθους, όπως πράττει η Ελληνική Κυβέρνηση, οφείλει να κινηθεί ταυτόχρονα προς τρεις μεγάλους στόχους:

Ο πρώτος είναι η ασφάλεια. Να είμαστε βέβαιοι ότι η πατρίδα μας είναι προστατευμένη, ότι τα σύνορά μας είναι αδιαπέραστα, ότι οι πολίτες ζουν με σιγουριά και εμπιστοσύνη στο κράτος.

 

Ο δεύτερος είναι η ανάπτυξη. Να μετατρέψουμε τα συγκριτικά μας πλεονεκτήματα σε πραγματική δύναμη. Να αξιοποιήσουμε τον ήλιο, τον άνεμο και τη θάλασσα, να επενδύσουμε στην πράσινη ενέργεια και στη συνδεσιμότητα, να ανατάξουμε τον πρωτογενή τομέα, να ενισχύσουμε τη μεταποίηση, τη βιομηχανία, την καινοτομία.

Η Ελλάδα μπορεί και πρέπει να γίνει κόμβος που ενώνει και όχι που χωρίζει.

 

Ο τρίτος στόχος είναι οι αξίες. Γιατί χωρίς αξίες, η ισχύς μετατρέπεται σε αλαζονεία και η ανάπτυξη σε κενό γράμμα. Οι αξίες μας είναι η ελευθερία, η δημοκρατία, το δίκαιο, η αλληλεγγύη. Αυτές μας καθοδηγούν, αυτές μας ξεχωρίζουν.

 

Ας φανταστούμε την Ελλάδα σε είκοσι ή τριάντα χρόνια από σήμερα. Μια Ελλάδα με πληθυσμιακό, νεανικό σφρίγος, που αναπτύσσεται, που έχει διασφαλισμένα τα σύνορά της, που λειτουργεί ως ενεργειακός κόμβος, που στηρίζει την Ευρώπη σε δύσκολες στιγμές, που εμπνέει τους γείτονες με το παράδειγμά της. Μια Ελλάδα όπου οι νέοι δεν θα αναζητούν ευκαιρίες στο εξωτερικό, αλλά θα χτίζουν εδώ το μέλλον τους. Μια χώρα ισόρροπα αποκεντρωμένη, με περισσότερους και πιο ευχαριστημένους πολίτες. Μια Ελλάδα που θα μετατρέπει τα μαθήματα της ιστορίας σε καθημερινή πράξη.

Αυτό το μέλλον δεν είναι ουτοπία ούτε μακρινό όνειρο. Είναι επιλογή μας και είναι στο χέρι μας να το χτίσουμε. Και θα το χτίσουμε με όραμα, με σχέδιο, με εθνική ενότητα και με ισχύ.

2025-10-05 Καθημερινή της Κυριακής

Πενήντα ένα χρόνια από την 4η Οκτωβρίου 1974, τιμούμε την ίδρυση της Νέας Δημοκρατίας, τον ιδρυτή της Κωνσταντίνο Καραμανλή και τους πολλούς εκ των Ελλήνων Πολιτών που εντάχθηκαν και εργάστηκαν πολιτικά γι αυτήν.

Αποτιμούμε νηφάλια την ιστορική προσφορά της.

Αποτέλεσε πράξη υπέρβασης και έκτοτε αποτελεί θεμέλιο της πολιτικής ζωής της Πατρίδας.

Διαχρονικά, αποτελεί πόλο αρχών και αξιών, που σχεδιάζει μακρόπνοες πολιτικές και τις εφαρμόζει με συνέπεια.

Παράταξη των μεγάλων στρατηγικών επιλογών προσανατολισμένη στην Ειρήνη, στην κοινωνική οικονομία της αγοράς και την κοινωνική δικαιοσύνη.

Με μέτρο, σοβαρότητα, λογισμό και όνειρο για μια σύγχρονη, ευρωπαϊκή Ελλάδα πραγματικών ευκαιριών για όλες και όλους.

Κράτησε σταθερά το τιμόνι σε δύσκολες στιγμές, χτίζοντας σχέση εμπιστοσύνης με πλειοψηφικά κοινωνικά στρώματα.

Με αυτές τις ρίζες, αυτό το διαχρονικό πολιτικό κεφάλαιο, συνεχίζουμε με τόλμη, υπευθυνότητα και, ευαισθησία.

Για μια καλύτερη ζωή για κάθε Ελληνίδα και κάθε Έλληνα.

Η Θεσσαλονίκη σε τροχιά μεταμόρφωσης: Έργα και πολιτικές που αλλάζουν την πόλη

Από τις υποδομές και τις μεταφορές έως τη φορολογία και την κοινωνική στήριξη, η Θεσσαλονίκη μπαίνει σε τροχιά ουσιαστικής αναβάθμισης

Η Θεσσαλονίκη υπήρξε για χρόνια μια πόλη με μεγάλες προσδοκίες και ανάγκες, αλλά λίγες υλοποιημένες δεσμεύσεις. Έργα εξαγγέλλονταν χωρίς να ολοκληρώνονται, ενώ βασικές υποδομές παρέμεναν στάσιμες, καθηλώνοντας την πόλη σε μια αίσθηση αναμονής. Σήμερα, η εικόνα αυτή έχει αλλάξει, και αλλάζει, με σταθερά και μετρήσιμα βήματα.

Η Θεσσαλονίκη βρίσκεται στο επίκεντρο μιας ευρύτερης αναπτυξιακής στρατηγικής που υλοποιείται με σχέδιο, συνέπεια και μεθοδικότητα. Από τις μεγάλες παρεμβάσεις στις μεταφορές και τις υποδομές, μέχρι τα μέτρα για τη στήριξη του εισοδήματος, της επιχειρηματικότητας και των δημόσιων υπηρεσιών, διαμορφώνεται μια νέα καθημερινότητα για τους πολίτες της.

Τα έργα που εξελίσσονται αυτή τη στιγμή δεν είναι αποσπασματικές κινήσεις. Είναι τα θεμέλια ενός μέλλοντος πιο λειτουργικού, πιο ανθρώπινου και πιο ανταγωνιστικού. Δεν μιλάμε μόνο για υποσχέσεις, αλλά για πραγματικές αλλαγές, που ήδη γίνονται πράξη.

Υποδομές που αλλάζουν την καθημερινότητα

Στον πυρήνα της αλλαγής βρίσκονται τα μεγάλα έργα υποδομής, τα οποία προχωρούν με καλό ρυθμό.

Το έργο της αναβάθμισης της Ανατολικής Εσωτερικής Περιφερειακής Θεσσαλονίκης που περιλαμβάνει την κατασκευή της Υπερυψωμένης Λεωφόρου Ταχείας Κυκλοφορίας (Flyover) αποτελεί μια από τις σημαντικότερες παρεμβάσεις στον οδικό χάρτη της Θεσσαλονίκης. Πρόκειται για ένα έργο που θα μειώσει την κυκλοφοριακή συμφόρηση, θα αυξήσει την οδική ασφάλεια και θα προσφέρει ταχύτερες συνδέσεις εντός και εκτός πόλης. Ήδη έχει ολοκληρωθεί το 30% του έργου, ενώ προβλέπεται να παραδοθεί τον Μάιο του 2027.

Το Μετρό Θεσσαλονίκης, μετά από πολλά χρόνια αναμονής, έχει ξεκινήσει να λειτουργεί στο κέντρο της πόλης, προσφέροντας ήδη ουσιαστική ανακούφιση στους πολίτες. Η κίνηση σε βασικούς οδικούς άξονες έχει μειωθεί πάνω από 10%, ενώ οι επιβάτες απολαμβάνουν ένα μέσο μεταφοράς ασφαλές, γρήγορο και τεχνολογικά προηγμένο. Η επέκταση προς την Καλαμαριά, με πέντε νέους σταθμούς που θα παραδοθούν το 1^ο τρίμηνο του 2026, ενισχύει τη διασύνδεση του πολεοδομικού συγκροτήματος και περιορίζοντας περαιτέρω το κυκλοφοριακό πρόβλημα στην πόλη.

Στις αστικές συγκοινωνίες, η αλλαγή είναι εξίσου σημαντική. Ήδη, 110 νέα ηλεκτρικά λεωφορεία κυκλοφορούν στους δρόμους της Θεσσαλονίκης, μειώνοντας το περιβαλλοντικό αποτύπωμα, ενώ έχει γίνει προμήθεια και 46 καινούργιων οχημάτων diesel, ανανεώνοντας με τον τρόπο αυτό άνω του 50% του στόλου. Παράλληλα, σχεδιάζεται περαιτέρω αναβάθμιση των οχημάτων, ενώ έγινε και ένα σημαντικό βήμα με την υπογραφή συμφωνητικού, μεταξύ του ΟΑΣΘ και του Προμηθευτικού Συνεταιρισμού Αυτοκινητιστών Θεσσαλονίκης «Ο Ηρακλής», με το οποίο ρυθμίζονται όλες οι χρόνιες οικονομικές και διοικητικές διαφορές. Ταυτόχρονα ο ΟΣΕΘ, με την έναρξη λειτουργίας του Μετρό, προχώρησε στην κατάρτιση του Νέου Συγκοινωνιακό Χάρτη της Θεσσαλονίκης, τροποποιώντας υπάρχουσες και δημιουργώντας νέες γραμμές, για την καλύτερη εξυπηρέτηση των επιβατών.

Για τη Θεσσαλονίκη ιδιαίτερη σημασία έχουν δύο επιπρόσθετα έργα: αυτό της σιδηροδρομικής σύνδεσης του λιμανιού με το εθνικό δίκτυο, που έχει στρατηγικό βάρος για την οικονομία και το εμπόριο, αλλά και αυτού του προαστιακού στη Δυτική Θεσσαλονίκη, που θα διευκολύνει τις καθημερινές μετακινήσεις χιλιάδων πολιτών, για το οποίο βρίσκεται ήδη σε εξέλιξη η διαγωνιστική διαδικασία.

Οικονομία που στηρίζει την ανάπτυξη

Η αλλαγή στη Θεσσαλονίκη δεν περιορίζεται στις υποδομές. Χτίζεται πάνω σε ένα ευρύτερο σχέδιο οικονομικής ανάταξης. Στην 89^η Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης παρουσιάστηκε πακέτο μέτρων 1,7 δισ. ευρώ, με μόνιμες φορολογικές ελαφρύνσεις, που στοχεύει στην τόνωση της οικονομίας και στην ενίσχυση του εισοδήματος των πολιτών.

Με μόνιμες φορολογικές ελαφρύνσεις για μισθωτούς, ελεύθερους επαγγελματίες και μικρομεσαίες επιχειρήσεις, ενισχύεται το διαθέσιμο εισόδημα, αυξάνεται και δημιουργείται μεγαλύτερη δυναμική στην αγορά.

Κοινωνική πολιτική με προτεραιότητα τον πολίτη

Το πλέγμα μέτρων στήριξης περιλαμβάνει και περαιτέρω παρεμβάσεις με κοινωνικό αποτύπωμα, ιδίως για τους νέους, τις οικογένειες και τους συνταξιούχους. Μεταξύ άλλων, δρομολογείται η πλήρης κατάργηση της προσωπικής διαφοράς στις συντάξεις, μια δέσμευση που αποτελεί μέρος της σταθερής στρατηγικής της κυβέρνησης από το 2019.

Ταυτόχρονα, επενδύσεις σε σχολικές υποδομές, όπως η ανακαίνιση περισσότερων από 40 σχολικών μονάδων στην Α’ Φάση του Προγράμματος «Μαριέττα Γιαννάκου», πολιτιστικές δομές και νοσοκομεία ενισχύουν τις βασικές υπηρεσίες και προάγουν την ποιότητα ζωής.

Μια πόλη που διεκδικεί το μέλλον της

Η Θεσσαλονίκη δεν περιμένει πλέον το μέλλον, είναι μέρος του και το διεκδικεί. Τα έργα και οι πολιτικές που εφαρμόζονται σήμερα δεν είναι αποσπασματικά. Αποτελούν τμήματα ενός συνεκτικού σχεδίου που στοχεύει στη δημιουργία ενός σύγχρονου μητροπολιτικού κέντρου, φιλικού στους κατοίκους του, ανταγωνιστικού για τους επενδυτές και έτοιμου για τις προκλήσεις του αύριο.

Η Θεσσαλονίκη αλλάζει, με σχέδιο, συνέπεια και αυτοπεποίθηση.

makedonikanea.gr

 

Τα μέτρα της ΔΕΘ και η οικονομική στρατηγική της Κυβέρνησης

 

Η παρουσία του Πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη στη φετινή 89^η Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης σηματοδότησε την εκκίνηση, όπως πάντα, του οικονομικού κύκλου της επόμενης χρονιάς.

Το πακέτο μέτρων που ανακοινώθηκε, ύψους 1,7 δισ. ευρώ, επικεντρώνεται σε μόνιμες φορολογικές ελαφρύνσεις και παρεμβάσεις κοινωνικού χαρακτήρα.

Η φιλοσοφία των μέτρων είναι σαφής: το Κράτος οφείλει να επιστρέφει στην κοινωνία μέρος των δημοσιονομικών υπεραποδόσεων που προέρχονται από την ανάπτυξη της οικονομίας και τον περιορισμό – την τελευταία πενταετία – της φοροδιαφυγής, με στόχο την ενίσχυση της αγοραστικής δύναμης των πολιτών και την μείωση των ανισοτήτων.

Κεντρικός άξονας των εξαγγελιών είναι η μείωση φόρων με κοινωνικό πρόσημο, όπως σταθερά πράττει η Κυβέρνηση από το 2019.

Προβλέπεται η αναμόρφωση της φορολογικής κλίμακας με οριζόντια μείωση κατά δύο ποσοστιαίες μονάδες σε όλους τους συντελεστές, κάτι που θα έχει θετική επίδραση σε μισθωτούς, ελεύθερους επαγγελματίες και μικρομεσαίους επιχειρηματίες.

Ιδιαίτερη μέριμνα λαμβάνεται για τις οικογένειες με παιδιά. Για εισοδήματα μεταξύ 10.000 και 20.000 ευρώ, ο φορολογικός συντελεστής διαμορφώνεται στο 18% για οικογένειες με ένα παιδί, στο 16% για δύο παιδιά, στο 9% για τρία παιδιά, ενώ οικογένειες με τέσσερα ή περισσότερα παιδιά απαλλάσσονται πλήρως. Η επιλογή αυτή στοχεύει όχι μόνο στη στήριξη των νοικοκυριών, αλλά και στην αντιμετώπιση της δημογραφικής συρρίκνωσης που απειλεί την ελληνική κοινωνία.

Οι νέοι βρίσκονται επίσης στο επίκεντρο των κυβερνητικών πρωτοβουλιών. Όσοι είναι έως 25 ετών και έχουν ετήσιο εισόδημα μέχρι 20.000 ευρώ θα φορολογούνται με μηδενικό συντελεστή, ενώ οι εργαζόμενοι ηλικίας 25 έως 30 ετών θα φορολογούνται με μόλις 9%, αντί για 22%. Πρόκειται για μια κίνηση που φιλοδοξεί να ενισχύσει περαιτέρω την απασχόληση των νέων, να βάλει φρένο στη μετανάστευση νέων επιστημόνων και να ενθαρρύνει το brain gain, κάτι που σταδιακά επιτυγχάνεται με τα φορολογικά κίνητρα της Κυβέρνησης από το 2020.

Επιπλέον, σημαντικές αλλαγές έρχονται και στη φορολόγηση της ακίνητης περιουσίας. Εισάγεται νέος συντελεστής 25% για εισοδήματα από ενοίκια μεταξύ 12.000 και 24.000 ευρώ, ενώ περιορίζονται τα τεκμήρια διαβίωσης για κατοικίες και αυτοκίνητα, από τα οποία θα ωφεληθούν περίπου 500.000 φορολογούμενοι. Ανακοινώθηκε ακόμη ότι ο ΕΝΦΙΑ θα μειωθεί κατά 50% το 2026 για κατοίκους οικισμών έως 1.500 κατοίκων, ενώ από το 2027 θα καταργηθεί πλήρως. Το μέτρο αποσκοπεί στην ενίσχυση των μικρών κοινοτήτων και στην αποτροπή της εγκατάλειψης της υπαίθρου.

Παράλληλα, στα νησιά με πληθυσμό κάτω των 20.000 κατοίκων ο ΦΠΑ θα μειωθεί κατά 30%, δημιουργώντας ευνοϊκότερες συνθήκες για την τοπική οικονομία και τον τουρισμό.

Ενώ, στο πεδίο των συντάξεων, δρομολογείται η οριστική κατάργηση της προσωπικής διαφοράς. Το 2026 θα μειωθεί κατά 50%, ενώ το 2027 θα εξαλειφθεί πλήρως, επιτρέποντας στους συνταξιούχους να δουν πραγματικές αυξήσεις στους λογαριασμούς τους.

 

Οι εξαγγελίες της ΔΕΘ δεν αποτελούν μεμονωμένη παρέμβαση, αλλά συνέχεια μιας πολιτικής που εφαρμόζεται συστηματικά και επιτυχώς από το 2019.

Από την πρώτη κιόλας θητεία της, η Κυβέρνηση προχώρησε σε σειρά μόνιμων μειώσεων φόρων, που άλλαξαν προς το καλύτερο τις συνθήκες για νοικοκυριά και επιχειρήσεις.

Ενδεικτικά:

• Ο φόρος επιχειρήσεων, από 28% μειώθηκε αρχικά στο 24% και στη συνέχεια στο 22%, καθιστώντας πιο ανταγωνιστικό το επιχειρηματικό περιβάλλον.
• Ο ΦΠΑ μειώθηκε σε σειρά βασικών αγαθών και υπηρεσιών (π.χ. εστίαση, ενέργεια, μεταφορές) με στόχο τη συγκράτηση του κόστους διαβίωσης.
• Ο ΕΝΦΙΑ περιορίστηκε σταδιακά έως και 35% για εκατομμύρια ιδιοκτήτες, με ιδιαίτερη έμφαση στη μεσαία τάξη.
• Η εισφορά αλληλεγγύης καταργήθηκε για τους ιδιωτικούς υπαλλήλους και τους ελεύθερους επαγγελματίες.
• Οι ασφαλιστικές εισφορές, μειώθηκαν κατά 4,4 ποσοστιαίες μονάδες, αυξάνοντας το καθαρό εισόδημα εργαζομένων και μειώνοντας το κόστος εργασίας για τις επιχειρήσεις.

 

Αυτές οι παρεμβάσεις, σε συνδυασμό με τις νέες ελαφρύνσεις που ανακοινώθηκαν στη ΔΕΘ, συνθέτουν μια εξαετή στρατηγική συνεπούς και μόνιμης φορολογικής αποκλιμάκωσης, που στοχεύει στην μετατροπή της Ελλάδας από χώρα υψηλής φορολογικής επιβάρυνσης σε μια πιο φιλική οικονομία για επενδύσεις, εργασία και οικογένεια.

 

Οι παρεμβάσεις που ανακοίνωσε ο Πρωθυπουργός εντάσσονται σε μία συνεκτική στρατηγική, με τρεις άξονες.

Πρώτος άξονας είναι η διατήρηση της δημοσιονομικής σταθερότητας ως «θεμέλιου λίθου» της οικονομίας. Οι μειώσεις φόρων δεν θα υπονομεύσουν τον Κρατικό Προϋπολογισμό, καθώς στηρίζονται στην αναμενόμενη αύξηση των εσόδων και στους θετικούς ρυθμούς οικονομικής μεγέθυνσης.

Δεύτερος άξονας είναι η στήριξη της μεσαίας τάξης και των ευάλωτων συμπολιτών μας. Οι παρεμβάσεις στον φόρο εισοδήματος, τον ΕΝΦΙΑ και τις συντάξεις έχουν κοινωνικό πρόσημο και στοχεύουν στην ανακούφιση ομάδων που πλήττονται περισσότερο από την ακρίβεια.

Τρίτος άξονας είναι η αντιμετώπιση της δημογραφικής πρόκλησης. Η Ελλάδα καταγράφει συνεχή μείωση γεννήσεων και γήρανση πληθυσμού. Μέτρα όπως οι φοροαπαλλαγές για νέους και πολύτεκνους και η στεγαστική πολιτική, αποτελούν εργαλεία που θα συμβάλουν στην αντιστροφή αυτής της τάσης.

 

Με τα μέτρα και τις πρωτοβουλίες που ανακοινώθηκαν είναι ξεκάθαρο ότι ο προσανατολισμός της Κυβέρνησης είναι η εφαρμογή και υλοποίηση πολιτικών που θα αφήσουν σταθερό θετικό αποτύπωμα στην κοινωνία και θα ενισχύσουν την αναπτυξιακή δυναμική της οικονομίας.

 

Μειωμένοι συντελεστές ΦΠΑ: Από την επιτυχημένη ευρωπαϊκή συμφωνία του 2021 στη σημερινή εθνική στρατηγική

Η δημόσια συζήτηση για τους μειωμένους συντελεστές ΦΠΑ ανέκυψε επίμονα τις τελευταίες μέρες, σε συνέχεια των εξαγγελιών του Πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη στη Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης. Αφορμή αποτέλεσαν ανακριβείς ισχυρισμοί περί δήθεν υποχρεωτικών μειώσεων που επιβάλλει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή στη χώρα μας.

Είναι σημαντικό, συνεπώς, το ζήτημα να τεθεί στη σωστή του διάσταση, να αποσαφηνιστεί τι ισχύει πραγματικά και να αποτυπωθεί πώς η Ελλάδα αξιοποίησε, αξιοποιεί και δύναται να αξιοποιήσει περαιτέρω το ευρωπαϊκό πλαίσιο με υπευθυνότητα, σχέδιο και κοινωνική ευαισθησία.

 

Τον Δεκέμβριο του 2021, ύστερα από 2,5 χρόνια εντατικών και επίπονων διαπραγματεύσεων, η χώρα μας πέτυχε μια σημαντική πολιτική συμφωνία στο Συμβούλιο Υπουργών Οικονομικών της Ευρωπαϊκής Ένωσης (Ecofin). Η συμφωνία αυτή αποτέλεσε προϊόν σκληρής και μεθοδικής δουλειάς σε όλα τα επίπεδα της υπηρεσιακής και πολιτικής ιεραρχίας: τεχνικές διαπραγματεύσεις, πολιτικές πρωτοβουλίες, επιχειρήματα για τη στήριξη της ελληνικής θέσης.

Τι επετεύχθη τότε;

• Κατοχυρώθηκε σε μόνιμη βάση η δυνατότητα εφαρμογής μειωμένων συντελεστών ΦΠΑ έως και 30% στα νησιά του Αιγαίου. Η σχετική διάταξη είχε απαλειφθεί από την πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής το 2018, ως δήθεν «μεταβατική». Με επιμονή, τεκμηριωμένα νομικά επιχειρήματα και σύνδεση του αιτήματος με τη συνολική διαπραγμάτευση, το δικαίωμα αυτό επανήλθε και διασφαλίστηκε στο ευρωπαϊκό νομικό κείμενο.
• Ενισχύθηκε ο πρωτογενής τομέας, εξασφαλίζοντας τη δυνατότητα για μειωμένους συντελεστές στο βαμβάκι και στα αγροτικά μηχανήματα – πάγια ελληνικά αιτήματα που μέχρι τότε είχαν μείνει εκτός πλαισίου. Επιπλέον, κατοχυρώθηκε ρήτρα διατήρησης ισχύος για τα χημικά φυτοφάρμακα και τα λιπάσματα μέχρι το 2032, δίνοντας περισσότερο χρόνο προσαρμογής στους Έλληνες αγρότες.
• Διευρύνθηκε ο κατάλογος αγαθών και υπηρεσιών που μπορούν να υπαχθούν σε μειωμένους ή μηδενικούς συντελεστές, ώστε να καλυφθούν κοινωνικές και περιβαλλοντικές ανάγκες. Προστέθηκαν οι βρεφικές πάνες, οι χειρουργικές μάσκες, ο ιατρικός εξοπλισμός, τα αναπηρικά είδη, οι υπηρεσίες live streaming θεαμάτων, τα ηλιακά πάνελ, οι μεταφορές προσώπων, τα βιβλία και οι εφημερίδες.
• Θεσπίστηκε απαλλαγή ΦΠΑ σε περιπτώσεις εξωγενών κρίσεων (πανδημιών, φυσικών καταστροφών), ενσωματώνοντας τα διδάγματα της πρόσφατης – τότε – υγειονομικής κρίσης.

 

Η συμφωνία του 2021 δεν ήταν μόνο μια τυπική αλλαγή ρυθμίσεων. Ήταν μια ουσιαστική εθνική κατάκτηση που δίνει σήμερα τα εφόδια για σχεδιασμό και υλοποίηση με μεγαλύτερη ευελιξία, ισότητα απέναντι στα άλλα κράτη-μέλη και σεβασμό στις ιδιαίτερες ανάγκες και ιδιομορφίες της χώρας μας.

 

Σήμερα, η δημόσια συζήτηση έχει «θολώσει» από ανυπόστατους ισχυρισμούς ότι η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επιβάλλει στην Ελλάδα, και η δεύτερη δεν εφαρμόζει ενώ μπορεί, οριζόντιες μειώσεις ΦΠΑ σε τρόφιμα, φάρμακα και είδη πρώτης ανάγκης, με απειλή προστίμων. Αυτά δεν είναι ακριβή.

Η πραγματικότητα είναι:

• Η Οδηγία 2022/542 θέτει το ευρωπαϊκό πλαίσιο, ορίζοντας ποιες κατηγορίες αγαθών και υπηρεσιών μπορούν να υπαχθούν σε μειωμένους ή υπερμειωμένους συντελεστές. Δεν υποχρεώνει, όμως, κανένα κράτος-μέλος να προχωρήσει σε συγκεκριμένες μειώσεις.
• Το Άρθρο 98 της Οδηγίας και το σχετικό Παράρτημα δίνουν τη δυνατότητα, όχι την υποχρέωση, στα κράτη-μέλη να επιλέγουν. Η κάθε Κυβέρνηση αποφασίζει εθνικά, ανάλογα με τις προτεραιότητες και τις δημοσιονομικές συνθήκες.
• Η Ελλάδα έχει ήδη ενσωματώσει – πρόσφατα – όλα τα υποχρεωτικά στοιχεία της Οδηγίας με την ψήφιση του νέου Τελωνειακού Κώδικα τον Ιούλιο του 2025, ενημερώνοντας, με βάση την προβλεπόμενη διαδικασία, την Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Άρα, καμία παράβαση, κανένα πρόστιμο, καμία εκκρεμότητα δεν υφίστανται, ενώ αναμένεται πολύ σύντομα και η τυπική περαίωση και αρχειοθέτηση της υπόθεσης από πλευράς Ευρωπαϊκής Επιτροπής.

Συμπερασματικά, η αλήθεια είναι πως η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ορίζει τα όρια εφαρμογής των συντελεστών ΦΠΑ, αλλά αφήνει τη διακριτική ευχέρεια και την τελική απόφαση στα κράτη-μέλη. Επομένως, η ευθύνη για το που, το πότε και το πως εφαρμόζονται οι μειωμένοι συντελεστές είναι – και πρέπει να είναι – εθνική.

 

Η Κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας αξιοποίησε ήδη, και συνεχίζει να το κάνει από το 2021, τα περιθώρια αυτά με στοχευμένες παρεμβάσεις που στήριξαν την κοινωνία και την οικονομία, σε αντίξοες συνθήκες. Τα τελευταία χρόνια μειώθηκε ο ΦΠΑ σε:

• μεταφορές (χερσαίες, θαλάσσιες, αεροπορικές),
• λιπάσματα, ζωοτροφές, αγροτικά μηχανήματα,
• καφέ και μη αλκοολούχα ποτά,
• είδη βρεφικής ηλικίας και τουριστικό πακέτο,
• γυμναστήρια, σχολές χορού και κινηματογράφους,
• αγαθά που συνδέονται με τη δημόσια υγεία, όπως μάσκες, φίλτρα αιμοκάθαρσης, απινιδωτές, και
• νησιά του Αιγαίου.

 

Οι παρεμβάσεις αυτές αποδεικνύουν ότι η στρατηγική της Κυβέρνησης της Νέας Δημοκρατίας δεν είναι θεωρητική. Είναι μια δημοσιονομικά συνετή, πολιτικά συνεπής και οικονομικά αποτελεσματική επιλογή φορολογικής αποκλιμάκωσης, που αξιοποιεί τις ευρωπαϊκές δυνατότητες που επιτεύχθησαν από το 2021, με εθνικό σχέδιο και κοινωνικό πρόσημο.

Η συμφωνία του 2021 στο Ecofin ήταν μια σημαντική εθνική επιτυχία που έδωσε στη χώρα νέα εργαλεία.

Το ευρωπαϊκό πλαίσιο του 2025 παρέχει μεγαλύτερη ευελιξία στα κράτη-μέλη, δεν δημιουργεί υποχρεώσεις.

Η Κυβέρνηση απέδειξε ήδη ότι μπορεί να αξιοποιεί αυτές τις δυνατότητες με δημοσιονομική υπευθυνότητα και κοινωνική ευαισθησία και ανταποδοτικότητα.

Η Ελλάδα δεν απειλείται από πρόστιμα, ούτε υποχρεώνεται σε οριζόντιες μειώσεις.

Αντίθετα, έχει τη δυνατότητα να σχεδιάζει τις πολιτικές της με βάση τις ανάγκες της κοινωνίας και τις δυνατότητες της οικονομίας.

Το ζητούμενο είναι να συνεχίσουμε με συνέπεια, σχέδιο και ενότητα, ώστε τα εργαλεία που έχουν κερδηθεί να μετατρέπονται σε εφαρμοσμένες πολιτικές που κάνουν τη ζωή των πολιτών καλύτερη, την οικονομία πιο ανταγωνιστική και την κοινωνία πιο δίκαιη.

capital.gr

 

«Νέα δημοσιονομική μεταρρύθμιση: Θωράκιση της οικονομίας με σχέδιο, διαφάνεια και συνέπεια» ή «Από τον Ν. 4270/2014 στη νέα εποχή δημοσιονομικής διακυβέρνησης»

 

Χρήστος Σταϊκούρας

Βουλευτής Φθιώτιδας ΝΔ

Αναπληρωτής Καθηγητής ΟΠΑ

 

Η δημοσιονομική ευστάθεια δεν είναι μια αφηρημένη έννοια.

Είναι θεμελιώδης ακρογωνιαίος λίθος πάνω στον οποίο χτίζεται η αξιοπιστία και η ανθεκτικότητα κάθε οικονομίας.

Iδιαίτερα για την Ελλάδα, η οποία, αφού διήνυσε μακρά πορεία δημοσιονομικών ελλειμμάτων, ελλειμμάτων στις εξωτερικές συναλλαγές και συσσώρευσης δημοσίου χρέους, οδηγήθηκε, και με όχι πάντα εύστοχους εγχώριους και εξωχώριους χειρισμούς, σε κρίση, με επώδυνες οικονομικές και κοινωνικές συνέπειες, για περίπου μία δεκαετία.

Η σημασία της δημοσιονομικής ευστάθειας είναι πολλαπλή:

• Πρώτον, ενισχύει την εμπιστοσύνη των αγορών και των επενδυτών, κάτι που μεταφράζεται σε χαμηλότερο κόστος δανεισμού και ευκολότερη πρόσβαση σε κεφάλαια για το δημόσιο και τις επιχειρήσεις.
• Δεύτερον, διασφαλίζει τη σταθερότητα του τραπεζικού συστήματος, προστατεύοντας την αποταμίευση και την πίστη.
• Τρίτον, προστατεύει το κοινωνικό κράτος, την κοινωνική συνοχή και τις μελλοντικές γενιές από την επιβάρυνση με μη βιώσιμο δημόσιο χρέος.
• Και τέταρτον, δημιουργεί τις προϋποθέσεις για μακροχρόνια οικονομική ανάπτυξη, με υγιή δημόσια οικονομικά και θεσμική συνέπεια.

 

Για όλους αυτούς τους λόγους, η χώρα μας έχει κάνει, από χρόνια, μια στρατηγική επιλογή.

Να μην επιστρέψει ποτέ ξανά σε συνθήκες οικονομικής αστάθειας, θωρακίζοντας τα δημόσια οικονομικά της με σύγχρονους, λειτουργικούς και διαφανείς κανόνες.

Το Σχέδιο Νόμου που ψηφίστηκε χθες, για την αναθεώρηση του πλαισίου δημοσιονομικής διαχείρισης, κινείται ακριβώς προς αυτή την κατεύθυνση.

Δεν αφορά απλώς τροποποιήσεις σε τεχνικά δημοσιονομικά ζητήματα.

Αφορά τη διαρκή και συνεπή στρατηγική πορεία της χώρας σε ένα ανθεκτικό και κοινωνικά δίκαιο πλαίσιο δημοσιονομικής διακυβέρνησης, το οποίο ανταποκρίνεται στις σημερινές αλλά και αυριανές προκλήσεις.

 

Για να γίνει κατανοητή η σημασία της αναθεώρησης, είναι απαραίτητο να δούμε τη μεγάλη θεσμική συνέχεια:

Από τον Νόμο 4270 του 2014, ο οποίος αποτέλεσε πυλώνα της δημοσιονομικής σταθερότητας της χώρας, έως τη σημερινή πρόταση μεταρρύθμισης που έρχεται να επικαιροποιήσει και να ενισχύσει αυτό το πλαίσιο.

Ο Νόμος του 2014 αποτέλεσε θεμέλιο για την επανεκκίνηση της δημοσιονομικής διαχείρισης στην Ελλάδα.

Με αυτόν:

• Αναμορφώθηκαν οι κανόνες δημοσιονομικής διαχείρισης και εποπτείας.
• Εκσυγχρονίστηκε και εναρμονίστηκε το τότε υφιστάμενο εθνικό δημοσιονομικό πλαίσιο με τις βέλτιστες ευρωπαϊκές και διεθνείς πρακτικές.
• Εξοπλίστηκε η δημόσια διοίκηση με τα εργαλεία που ενίσχυσαν τη μακροχρόνια βιωσιμότητα των δημόσιων οικονομικών και ανέδειξαν την έννοια της δημοσιονομικής πειθαρχίας.

Παράλληλα:

• Εισήχθησαν βασικές αρχές διαφάνειας, λογοδοσίας και πειθαρχίας στη διαχείριση των δημόσιων οικονομικών.
• Καθιερώθηκε το Μεσοπρόθεσμο Πλαίσιο Δημοσιονομικής Στρατηγικής, ως ένα εργαλείο προβολής και ελέγχου της δημοσιονομικής πορείας της χώρας σε βάθος τετραετίας.
• Θεσμοθετήθηκε το Ελληνικό Δημοσιονομικό Συμβούλιο, ως ανεξάρτητος φορέας αξιολόγησης και παρακολούθησης.
• Αναδείχθηκε και εδραιώθηκε το Γενικό Λογιστήριο του Κράτους σε κεντρικό μηχανισμό συντονισμού και ελέγχου των δημοσιονομικών ροών.

 

Στόχος της τότε θεσμικής τομής ήταν να θωρακισθεί η πρωτόγνωρη δημοσιονομική προσαρμογή της χώρας από μελλοντικές δημοσιονομικές και μακροοικονομικές ανισορροπίες, ώστε να μην τεθούν σε κίνδυνο οι τεράστιες θυσίες της κοινωνίας.

Η εφαρμογή του Ν. 4270/2014 είχε ως αποτέλεσμα την αναβάθμιση της δημοσιονομικής αξιοπιστίας της χώρας έναντι των εταίρων και αγορών, τη βελτίωση της παρακολούθησης των δαπανών και εσόδων όλων των φορέων της Γενικής Κυβέρνησης, την ενίσχυση της δημοσιονομικής ευστάθειας, και εν τέλει την προσέγγιση των αγορών με σοβαρότητα.

 

Ωστόσο, όπως κάθε ζωντανός και δυναμικός θεσμός, έτσι και το δημοσιονομικό πλαίσιο οφείλει να προσαρμόζεται στις νέες ανάγκες και συνθήκες.

Η τελευταία πενταετία δεν ήταν συνηθισμένη.

Πανδημία, ενεργειακή κρίση, πόλεμος στην Ουκρανία, πληθωριστικές πιέσεις και γεωπολιτική ρευστότητα.

Οι δημοσιονομικοί κανόνες στην Ευρώπη έχριζαν μεταρρύθμισης.

Τον Απρίλιο του 2024, υιοθετήθηκε η Οδηγία 1265, στο πλαίσιο της μεταρρύθμισης του Συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης.

Οι στόχοι παραμένουν: πειθαρχία, βιωσιμότητα, πρόληψη.

Αλλά τα μέσα αλλάζουν: περισσότερος μεσοπρόθεσμος σχεδιασμός, περισσότερη ευελιξία με όρους, περισσότερη διαφάνεια.

Σε αυτό το νέο περιβάλλον, η Ελλάδα δεν μπορεί να παραμείνει στατικά και αυτάρεσκα προσαρμοσμένη στο θεσμικό πλαίσιο του 2014.

Χρειάζεται επικαιροποίηση και ενίσχυση των εργαλείων της.

Η νέα μεταρρύθμιση δεν αντικαθιστά το Νόμο του 2014.

Αντιθέτως, τον διατηρεί ως βάση, αλλά τον εκσυγχρονίζει και τον ενισχύει.

Τα 4 βασικά του σημεία:

 

1^ον. Ενσωμάτωση της Κοινοτικής Οδηγίας 2024/1265.

Υιοθετείται ένα μεσοπρόθεσμο πλαίσιο ισορροπημένων προϋπολογισμών, με μηχανισμούς προληπτικής διόρθωσης σε περίπτωση αποκλίσεων, αλλά και ρήτρες ευελιξίας για εξαιρετικές συνθήκες.

 

2^ον. Ενίσχυση του Δημοσιονομικού Συμβουλίου.

Το Συμβούλιο αποκτά περισσότερα εργαλεία πρόσβασης σε δεδομένα, ενισχυμένο ρόλο στην αξιολόγηση ρίσκων και αποκλίσεων, και δυνατότητα διατύπωσης μη δεσμευτικών αλλά τεκμηριωμένων συστάσεων.

 

3^ον. Αναβάθμιση προγραμματισμού και διαχείρισης.

Εισάγονται νέοι κανόνες διαχείρισης αποκλίσεων, αυστηρότερη τεκμηρίωση παρεμβάσεων που έχουν μόνιμο κόστος, ρήτρες δημοσιονομικής κρίσης για φυσικές καταστροφές, πανδημίες ή έκτακτες ανάγκες.

 

4^ον. Ψηφιοποίηση με το Μητρώο Παροχών.

Καθιερώνεται το Εθνικό Μητρώο Παροχών και Ενισχύσεων, υπό την ΑΑΔΕ, με στόχο την καταγραφή όλων των ενισχύσεων σε χρήμα και είδος.

Προβλέπεται διαλειτουργικότητα με το Μητρώο Πολιτών, το Μητρώο Ανέργων, το Σύστημα ΕΡΓΑΝΗ, ενώ δίδεται η δυνατότητα στοχευμένων κοινωνικών πολιτικών με πραγματικά δεδομένα.

 

Συμπερασματικά, το νέο πλαίσιο δεν περιορίζεται στο να «κλείσει υποχρεώσεις» προς την Ευρωπαϊκή Ένωση.

Είναι ένα μήνυμα υπευθυνότητας.

Ότι η Ελλάδα έχει μάθει από τα λάθη του παρελθόντος.

Ότι μπορεί να σχεδιάζει σοβαρά και μεσοπρόθεσμα.

Ότι η κοινωνική πολιτική και η δημοσιονομική πειθαρχία δεν είναι έννοιες ανταγωνιστικές.

Είναι συμπληρωματικές όταν υπάρχει σχέδιο, διαφάνεια και λογοδοσία.

Η σημερινή μεταρρύθμιση είναι η απαρχή ενός νέου κύκλου δημοσιονομικής ωριμότητας, με εθνική αυτοπεποίθηση και ευρωπαϊκή συνέπεια.

Και αποτελεί ένα ακόμη βήμα υπεύθυνης θεσμικής εμβάθυνσης, που εξοπλίζει το κράτος με εργαλεία ανθεκτικότητας και στέλνει το μήνυμα πως η χώρα δεν αρκείται στο να ακολουθεί, αλλά συμμετέχει ισότιμα και διαμορφώνει το ευρωπαϊκό πλαίσιο στο οποίο ανήκει.

eleftherostypos.gr