10/09/2021

Η 85^η ΔΕΘ ορόσημο δυναμικής ανάκαμψης και προοπτικών για ισχυρή, βιώσιμη ανάπτυξη

 

Η Διεθνής Έκθεση Θεσσαλονίκης αποτελεί το μεγαλύτερο εκθεσιακό και εμπορικό γεγονός

των Βαλκανίων και διαχρονικό ορόσημο για την οικονομική και πολιτική ζωή της χώρας μας.

Ειδικά εφέτος, η διοργάνωση της 85^ης ΔΕΘ, μετά τη μη πραγματοποίησή της πέρυσι εξαιτίας της πανδημίας, έχει πρόσθετη σημασία, διότι φέρει έναν ισχυρό συμβολισμό. Σηματοδοτεί την ισχυρή ανάκαμψη και τη ρεαλιστική προοπτική για υψηλή και βιώσιμη ανάπτυξη μετά την πρωτοφανή, παγκόσμια, δοκιμασία του Covid-19.

Στον ενάμιση χρόνο που μεσολάβησε από την έναρξη της δοκιμασίας αυτής – και παρά τις αντίξοες συνθήκες – εργαστήκαμε, ως Κυβέρνηση, σκληρά, μεθοδικά, διορατικά και υπεύθυνα, σε δύο παράλληλα επίπεδα:

1^ον. Για την ταχύτερη και αποτελεσματικότερη δυνατή αντιμετώπιση των επιπτώσεων των δύο μεγάλων παγκόσμιων δοκιμασιών: της υγειονομικής κρίσης, που παραμένει απειλητική και της κλιματικής κρίσης, που κορυφώνεται.

Με σχέδιο και γρήγορα αντανακλαστικά, λάβαμε μέτρα συνολικού ύψους 41 δισ. ευρώ – πάνω από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο –, απλώνοντας έτσι ευρύ «δίχτυ» προστασίας από την επέλαση του Covid-19 σε νοικοκυριά και επιχειρήσεις. Μέτρα τα οποία, όπως απεδείχθη και αναγνωρίστηκε εντός και εκτός Ελλάδος, λειτούργησαν αποτελεσματικά, συγκρατώντας την ύφεση και την ανεργία και στηρίζοντας το εισόδημα των νοικοκυριών, τη ρευστότητα των επιχειρήσεων και την κοινωνική συνοχή.

Ειδικότερα για τη Βόρεια Ελλάδα, τα δημοσιονομικά μέτρα και οι παρεμβάσεις που έχουν υλοποιηθεί εν μέσω κρίσης υπερβαίνουν τα 4 δισ. ευρώ, χωρίς να υπολογίζονται τα προγράμματα ρευστότητας μέσω των Περιφερειών, οι αναστολές φορολογικών, ασφαλιστικών και δανειακών υποχρεώσεων, τα προγράμματα «Γέφυρα» Ι και ΙΙ, η μη καταβολή ενοικίων, η ενισχυμένη αποζημίωση ειδικού σκοπού για επιχειρήσεις, η επιδότηση μέρους των παγίων δαπανών, τα στοχευμένα προγράμματα για κλάδους της οικονομίας, καθώς και οι μειώσεις άμεσων και έμμεσων φόρων και ασφαλιστικών εισφορών σε νοικοκυριά και επιχειρήσεις.

Παράλληλα, με την ίδια προσήλωση στο στόχο, αμεσότητα και αποτελεσματικότητα διαχειριστήκαμε τις καταστροφικές συνέπειες της κλιματικής κρίσης, που έχουν αρχίσει να εκδηλώνονται με μεγαλύτερη συχνότητα και ένταση παγκοσμίως. Στο πλαίσιο αυτό, από τον Ιανουάριο του 2020 μέχρι σήμερα έχουν διατεθεί πάνω από 1,1 δισ. ευρώ για την αποκατάσταση και στήριξη περιοχών που επλήγησαν από φυσικές καταστροφές. Μόνο για τις πρόσφατες πυρκαγιές:

• Επιστρατεύσαμε κάθε διαθέσιμο εγχώριο και ευρωπαϊκό πόρο ώστε αφενός να διασφαλίσουμε ενισχύσεις πιο γενναίες από κάθε άλλη φορά στους πυρόπληκτους συμπολίτες μας και, αφετέρου, να στηρίξουμε την ενίσχυση της Πολιτικής Προστασίας και την αποκατάσταση του φυσικού πλούτου της χώρας.
• Απλοποιήσαμε τις διαδικασίες κρατικής αρωγής και αξιοποιήσαμε την τεχνολογία ώστε να ενεργοποιήσουμε το ταχύτερο δυνατό τα μέτρα αποζημίωσης και στήριξης, με μία μόνο αίτηση.
• Δρομολογούμε τη βέλτιστη αξιοποίηση ευρωπαϊκών κονδυλίων 16 δισ. ευρώ μέχρι το 2027 για την Πράσινη Μετάβαση και την Προσαρμογή στην Κλιματική Αλλαγή.
• Προωθούμε την έκδοση του πρώτου Πράσινου Ομολόγου το 2022 για τη χρηματοδότηση περιβαλλοντικών δράσεων.

Σταδιακά, μεταβαίνουμε από τη στοχευμένη ενίσχυση νοικοκυριών και επιχειρήσεων, σε μέτρα επανεκκίνησης της οικονομίας.

2^ον. Για τη διαμόρφωση των προϋποθέσεων ώστε να προσδώσουμε στην οικονομία μας, και συνολικά στη χώρα μας, τη θέση και τη δυναμική που τους αρμόζει στη μετά-κορονοϊό εποχή.

Προς την κατεύθυνση αυτή, δεν καμφθήκαμε ούτε κρυφτήκαμε πίσω από τις καινοφανείς δυσκολίες της υγειονομικής κρίσης, αλλά, τουναντίον, επιδείξαμε αξιοσημείωτη συνέπεια στην εφαρμογή του αρχικού στρατηγικού σχεδιασμού μας, που στηριζόταν σε τρεις πυλώνες: συνετή δημοσιονομική πολιτική με μειώσεις φόρων και ασφαλιστικών εισφορών, υλοποίηση διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων, προώθηση αποκρατικοποιήσεων και επενδύσεων.

Αναλυτικά:

• μειώσαμε φόρους και ασφαλιστικές εισφορές – ιδίως για τη μεσαία τάξη,
• θεσπίσαμε φορολογικά κίνητρα για την προσέλκυση επενδύσεων και ανθρώπινου κεφαλαίου,
• προχωρήσαμε στη διεύρυνση της φορολογικής βάσης,
• λάβαμε μέτρα κοινωνικής πολιτικής,
• διατηρήσαμε ασφαλή ταμειακά αποθέματα, χάρη στη συνεπή, έξυπνη και διορατική εκδοτική στρατηγική που ακολουθήσαμε,
• διαμορφώσαμε τις κατάλληλες συνθήκες για ενίσχυση της ρευστότητας στην πραγματική οικονομία – μέσα και από ένα υγιές και ισχυρό τραπεζικό σύστημα,
• προωθήσαμε εμβληματικές αποκρατικοποιήσεις και σχέδια αναδιάρθρωσης εταιρειών του Δημοσίου,
• υλοποιήσαμε διαρθρωτικές αλλαγές και μεταρρυθμίσεις που ενισχύουν τη διαρθρωτική ανταγωνιστικότητα της οικονομίας και συμβάλλουν στην προσέλκυση επενδύσεων,
• θέσαμε στέρεες βάσεις για τη βέλτιστη και ορθολογική αξιοποίηση των πόρων, συνολικού ύψους άνω των 70 δισ. ευρώ, από το Ταμείο Ανάκαμψης και το Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο 2021-2027, δηλαδή το νέο ΕΣΠΑ, με κύριο στόχο την κάλυψη του μεγάλου κενού σε επενδύσεις, παραγωγικότητα, εθνικό προϊόν και απασχόληση.

Η πολιτική μας, με βάση τους παραπάνω άξονες, αποδίδει ήδη σημαντικούς καρπούς, όπως αποτυπώνεται σε σειρά πρόδρομων δεικτών και θετικών εξελίξεων: καλύτερη πορεία της οικονομίας έναντι των προβλέψεων, συγκράτηση της ανεργίας, ενίσχυση βιομηχανικής παραγωγής, θετική πορεία δεικτών υπεύθυνων προμηθειών και οικονομικού κλίματος, αύξηση ιδιωτικών καταθέσεων, αύξηση ηλεκτρονικών συναλλαγών, βελτίωση της ανταγωνιστικότητας της χώρας, ιστορικά χαμηλά κόστη δανεισμού, μείωση του spread, αναβάθμιση της πιστοληπτικής ικανότητας της Ελλάδας από τρεις οίκους αξιολόγησης μέσα στην πανδημία, επιτυχής ολοκλήρωση 7 διαδοχικών αξιολογήσεων Ενισχυμένης Εποπτείας, επαινετικές δηλώσεις Ευρωπαίων αξιωματούχων, πραγματοποίηση σημαντικών επενδύσεων.

Στο σημείο αυτό, πρέπει να τονιστεί ότι η Θεσσαλονίκη και συνολικά η περιοχή της Μακεδονίας αναδεικνύονται σε πόλο έλξης μεγάλων επενδύσεων από εταιρείες διεθνούς βεληνεκούς (π.χ. Cisco, Pfizer, Deloitte κ.ά.). Σε αυτές θα προστεθούν κομβικής σημασίας επενδύσεις και έργα που περιλαμβάνονται στο Εθνικό Σχέδιο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας «Ελλάδα 2.0», όπως είναι το βόρειο τμήμα του αυτοκινητόδρομου Ε65 – ένα από τα πρώτα 12 έργα του Σχεδίου που ξεκινούν –, στρατηγικές αστικές αναπλάσεις στη Θεσσαλονίκη, η αποκατάσταση εδαφών παλαιών ορυχείων λιγνίτη στη Δυτική Μακεδονία, ο εκσυγχρονισμός νοσοκομείων και κέντρων υγείας της Βόρειας Ελλάδας κ.ά.

Όλα τα ανωτέρω αποτελούν, ταυτόχρονα, δυνατά σήματα ισχυρής ανάκαμψης για το τρέχον έτος και εφαλτήριο υψηλής και διατηρήσιμης οικονομικής μεγέθυνσης στη μετά-κορονοϊό εποχή.

Την τελευταία διετία, η χώρα μας επέδειξε εγρήγορση στην αντιμετώπιση των προκλήσεων και αποφασιστικότητα στην αξιοποίηση των ευκαιριών. Απέδειξε ότι μπορεί να προχωρήσει δυναμικά μπροστά. Συνεχίζουμε και εντατικοποιούμε περαιτέρω τις προσπάθειές μας πάνω στους προαναφερθέντες άξονες, με αυτοπεποίθηση και υπευθυνότητα. Αξιοποιώντας την πρόοδο που έχει συντελεστεί μέχρι σήμερα, αλλά και κάθε νέα ευκαιρία που ανοίγεται μπροστά μας, ώστε να οδηγήσουμε όσο συντομότερα γίνεται την πατρίδα μας στο μέλλον που της αξίζει. Μέλλον ευημερίας και δικαιοσύνης, για όλους, και κυρίως για τις επόμενες γενιές.

 

 

myportal.gr

15+1 δυνατά «σήματα» για ισχυρή ανάκαμψη το 2021

 

Χρήστος Σταϊκούρας

Υπουργός Οικονομικών

 

Σχεδόν ενάμιση χρόνο μετά το ξέσπασμα της υγειονομικής κρίσης, η Ελλάδα – όπως και ολόκληρος ο κόσμος – εξακολουθούν να δίνουν μάχη για τον πλήρη έλεγχο και τον τερματισμό της πανδημίας του κορονοϊού.

Η χώρα μας εισήλθε σε αυτή την πρωτοφανή, εξωγενή, παγκόσμια κρίση σε μια περίοδο που έκανε τα πρώτα βήματα σταθεροποίησης και ανάπτυξης, ύστερα από μια πολυετή, εξαιρετικά δύσκολη και επίπονη περίοδο δημοσιονομικής προσαρμογής.

Παρά τις ισχυρές αναταράξεις που προκάλεσε, και εξακολουθεί να προκαλεί, ο Covid-19, η ελληνική οικονομία επέδειξε αξιοσημείωτη αντοχή στη δίνη της υγειονομικής κρίσης και δεν έχασε τη δυναμική που είχε αρχίσει να αναπτύσσεται από την αρχή της θητείας της σημερινής Κυβέρνησης – τον Ιούλιο του 2019 – στα πεδία των μεταρρυθμίσεων, των διαρθρωτικών αλλαγών και των επενδύσεων.

Καταφέραμε, σχεδιάζοντας και υλοποιώντας τις κατάλληλες πολιτικές, να περιορίσουμε όσο γίνεται περισσότερο τις επιπτώσεις της πανδημίας, να συνεχίσουμε, με το βλέμμα και στην επόμενη μέρα, την υλοποίηση του κυβερνητικού μας σχεδίου και να ενισχύσουμε περαιτέρω την αξιοπιστία της χώρας.

Πλέον, η ελληνική οικονομία ανακάμπτει. Μία σειρά πρόδρομων δεικτών και πρόσφατων θετικών εξελίξεων εμπνέουν ρεαλιστική αισιοδοξία για την επίτευξη, αρχικά, ισχυρής ανάκαμψης το 2021, και, στη συνέχεια, υψηλής και βιώσιμης ανάπτυξης στη μετά-κορονοϊό εποχή.

Συγκεκριμένα:

 

1^ον. Η ύφεση της οικονομίας συγκρατήθηκε σε χαμηλότερα επίπεδα, έναντι των αρχικών προβλέψεων. Μάλιστα, το πρώτο τρίμηνο του 2021, η ελληνική οικονομία παρουσίασε ανάπτυξη 4,4%, που είναι η 3^η καλύτερη ευρωπαϊκή επίδοση, σε όρους τριμηνιαίας μεταβολής του ΑΕΠ.

 

2^ον. Η χώρα είχε την καλύτερη επίδοση στην Ευρωζώνη σε όρους συγκράτησης της ανεργίας μέσα στην υγειονομική κρίση.

Τα εθνικά μέτρα στήριξης της απασχόλησης, μαζί με το ευρωπαϊκό πρόγραμμα SURE, λειτούργησαν αποτελεσματικά ως ανάχωμα στη διόγκωση της ανεργίας.

 

3^ον. Η βιομηχανική παραγωγή κινείται σταθερά ανοδικά.

Σύμφωνα με τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία, τον Μάιο, καταγράφεται – για 7^ο συνεχόμενο μήνα – σημαντική αύξησή της, ενώ κατά το πρώτο πεντάμηνο του 2021 κατεγράφη αύξηση 9,8%, σε σχέση με την αντίστοιχη περυσινή περίοδο.

 

4^ον. Οι προσδοκίες στη μεταποίηση ενισχύονται.

Ο δείκτης υπεύθυνων προμηθειών (ΡΜΙ) ξεπερνά σταθερά τους τελευταίους μήνες, από τον Μάρτιο και μετά, το επίπεδο αναφοράς των 50 μονάδων.

 

5^ον. Ο δείκτης οικονομικού κλίματος «σκαρφάλωσε» περίπου στα προ-κορονοϊού επίπεδα.

 

6^ον. Οι ιδιωτικές καταθέσεις συνεχίζουν να αυξάνονται.

Μέσα στην υγειονομική κρίση, έχουν ενισχυθεί κατά περίπου 24,7 δισ. ευρώ, εκ των οποίων το 53% είναι καταθέσεις νοικοκυριών.

 

7^ον. Τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια μειώνονται.

Τους τελευταίους 12 μήνες, τα «κόκκινα» δάνεια μειώθηκαν κατά 15 δισ. ευρώ ή κατά 24%. Ενώ, από την αρχή της θητείας της παρούσας Κυβέρνησης, έχουν μειωθεί κατά 28 δισ. ευρώ.

 

8^ον. Το κόστος δανεισμού στις αγορές χρήματος είναι σταθερά αρνητικό και το κόστος δανεισμού στις αγορές κεφαλαίου ιστορικά χαμηλό, όπως αποτυπώνεται, αντιστοίχως, στα επιτόκια των εντόκων γραμματίων του Ελληνικού Δημοσίου και στα επιτόκια των εκδόσεων ομολόγων του Ελληνικού Δημοσίου.

Η χώρα έχει δανειστεί, μεσο-μακροπρόθεσμα, 21 δισ. ευρώ μέσα στην πανδημία, με υψηλή ζήτηση και καλή ποιότητα κεφαλαίων.

 

9^ον. Το spread του ελληνικού 10ετούς ομολόγου διαρκώς συρρικνώνεται.

Όχι μόνο έναντι της Γερμανίας, αλλά και έναντι των άλλων χωρών του Νότου. Αυτό σημαίνει ότι η μείωση του κόστους δανεισμού του Ελληνικού Δημοσίου δεν οφείλεται μόνο στην πολιτική της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, αλλά και στην ενίσχυση της αξιοπιστίας της ελληνικής οικονομικής πολιτικής.

 

10^ον. Η ελληνική οικονομία αναβαθμίζεται.

Τρεις οίκοι αξιολόγησης αναβάθμισαν την πιστοληπτική ικανότητα της χώρας, μέσα στην υγειονομική κρίση.

 

11^ον. Οι ηλεκτρονικές συναλλαγές συστηματικά υπερβαίνουν αυτές των αντίστοιχων μηνών του 2019.

Τα επίσημα στοιχεία δείχνουν αύξηση ύψους 16,9% στις ηλεκτρονικές συναλλαγές τον Ιούνιο του 2021, σε σχέση με τον Ιούνιο του 2019. Ενώ, για τον Ιούλιο, με τα μέχρι σήμερα στοιχεία, αυτή η αύξηση φτάνει το 25,5%.

 

12^ον. Οι ταξιδιωτικές αφίξεις είναι υπερδιπλάσιες αυτών της αντίστοιχης περιόδου του 2020.

 

13^ον. Δύο συστημικές τράπεζες ολοκλήρωσαν, επιτυχώς, αυξήσεις μετοχικού κεφαλαίου.

 

14^ον. Σημαντικές διαρθρωτικές αλλαγές και μεταρρυθμίσεις συνεχίζουν να υλοποιούνται. Ενδεικτικά, μόνο τους τελευταίους 3 μήνες:

• Υλοποιούμε το νέο πλαίσιο για την αντιμετώπιση του ιδιωτικού χρέους.
• Επεκτείνουμε το επιτυχημένο πρόγραμμα «Ηρακλής» για τη μείωση των μη εξυπηρετούμενων δανείων.
• Εκσυγχρονίζουμε το εργασιακό περιβάλλον και ενισχύουμε την ανταγωνιστικότητα της χώρας με τον νέο εργασιακό νόμο.
• Ολοκληρώσαμε την πρώτη φάση της μεταρρύθμισης του συστήματος αντικειμενικού προσδιορισμού των αξιών των ακινήτων.
• Ολοκληρώσαμε τη μεταβίβαση της «Ελληνικό Α.Ε.», θέτοντας σε τροχιά υλοποίησης το εμβληματικό έργο του Ελληνικού.
• Ολοκληρώσαμε επιτυχώς τις διαγωνιστικές διαδικασίες για τα Ναυπηγεία Σκαραμαγκά.

 

15^ον. Η ανταγωνιστικότητα της οικονομίας έχει βελτιωθεί κατά 12 θέσεις τα 2 τελευταία έτη.

 

Και επιπλέον, η πιο πρόσφατη, καθοριστικής σημασίας για την ελληνική οικονομία, εξέλιξη είναι η τελική έγκριση του Εθνικού Σχεδίου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας «Ελλάδα 2.0» από το Ecofin της 13^ης Ιουλίου. Έγκριση η οποία ανοίγει τον δρόμο, ώστε η χώρα μας να είναι, πλέον, μεταξύ των πρώτων κρατών-μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης που επωφελούνται από τους πόρους του Ταμείου Ανάκαμψης.

 

Όλα τα παραπάνω αποτελούν ισχυρές ενδείξεις ότι η ελληνική οικονομία θα ανακάμψει, εφέτος, ταχέως και ισχυρά. Με τα δεδομένα αυτά, η επίτευξη του στόχου για οικονομική μεγέθυνση 3,6% το 2021 είναι απολύτως εφικτή και ρεαλιστική.

Άλλωστε, όλες οι εκτιμήσεις των τελευταίων εβδομάδων, από την Τράπεζα της Ελλάδος, το ΚΕΠΕ, την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, το ΙΟΒΕ, τον ΟΟΣΑ, πιστωτικά ιδρύματα και οίκους αξιολόγησης, είναι πολύ πιο αισιόδοξες αναφορικά με την ανάκαμψη της οικονομίας το τρέχον έτος.

Εντούτοις, ως Υπουργείο Οικονομικών, δεν σπεύδουμε να αναθεωρήσουμε τις προβλέψεις μας για το 2021. Αναμένουμε από την Ελληνική Στατιστική Αρχή την αποτύπωση της πορείας της οικονομίας το 1^ο εξάμηνο του έτους και λαμβάνουμε υπόψη την αβεβαιότητα στο υγειονομικό πεδίο και την υψηλή μεταβλητότητα στις εξωτερικές μακροοικονομικές εξελίξεις.

Ταυτόχρονα όμως, έχουμε όλους τους προαναφερθέντες – βάσιμους – λόγους να αισιοδοξούμε και πιστεύουμε ότι είναι στο χέρι όλων μας – Κράτους, νοικοκυριών και επιχειρήσεων – να κεφαλαιοποιήσουμε τις παραπάνω, πρόσφατες θετικές εξελίξεις, να εργαστούμε με σχέδιο, ενότητα, σύνεση και υπευθυνότητα, προκειμένου να υπερνικήσουμε τις δυσκολίες, και να συνδιαμορφώσουμε ένα μέλλον ευημερίας και υψηλής, διατηρήσιμης, κοινωνικά δίκαιης ανάπτυξης.

Στέρεες βάσεις ταχείας ανάκαμψης και υψηλής, βιώσιμης ανάπτυξης, χάρη στα επιτεύγματα δύο χρόνων διακυβέρνησης στο πεδίο της οικονομίας

 

Χρήστος Σταϊκούρας

Υπουργός Οικονομικών

 

Τον Ιούλιο του 2019, οι πολίτες αποφάσισαν πολιτική αλλαγή. Με την ψήφο τους, τάχθηκαν υπέρ του συνεκτικού, ρεαλιστικά φιλόδοξου προγράμματος της Νέας Δημοκρατίας και του Κυριάκου Μητσοτάκη, για την επίτευξη υψηλών ρυθμών οικονομικής μεγέθυνσης και τη συνολική περαιτέρω ισχυροποίηση της χώρας.

Στα δύο χρόνια που ακολούθησαν – παρά τις αντίξοες, εξαιτίας εξωγενών παραγόντων, συνθήκες – η Κυβέρνηση εργάστηκε σκληρά, μεθοδικά και υπεύθυνα προς αυτή την κατεύθυνση, επιδεικνύοντας σημαντικό έργο σε όλους τους τομείς: προώθησε κομβικές μεταρρυθμίσεις, διόρθωσε παθογένειες δεκαετιών, σημείωσε εντυπωσιακά άλματα στην ψηφιοποίηση του Κράτους, ενώ ταυτόχρονα αντιμετώπισε επιτυχώς πρωτόγνωρες προκλήσεις στα μέτωπα της πανδημίας, της οικονομίας, αλλά και των εθνικών θεμάτων.

Όλα αυτά ενίσχυσαν την αξιοπιστία της χώρας, η οποία, διεθνώς, εδώ και δύο χρόνια κερδίζει συνεχώς εμπιστοσύνη και κύρος.

Στο οικονομικό πεδίο, καταφέραμε τη σταθεροποίηση της οικονομίας και την είσοδό της σε τροχιά βιώσιμης ανάπτυξης, χάρη στην εφαρμογή ενός διαφορετικού μείγματος πολιτικής, με κύριους άξονες τις μειώσεις φόρων και ασφαλιστικών εισφορών, την υλοποίηση διαρθρωτικών παρεμβάσεων και την προώθηση αποκρατικοποιήσεων και επενδύσεων.

Το ξέσπασμα της πανδημίας του κορονοϊού, μας υποχρέωσε να επανασχεδιάσουμε τη δημοσιονομική πολιτική, προκειμένου να διαφυλαχθεί η δημόσια υγεία, να στηριχθούν η απασχόληση και το εισόδημα των εργαζομένων, η ρευστότητα των επιχειρήσεων και η κοινωνική συνοχή.

Ωστόσο, ακόμα και υπό αυτές τις πρωτόγνωρα δύσκολες συνθήκες, ο οικονομικός μας σχεδιασμός δεν «εκτροχιάστηκε». Συνεχίσαμε την εφαρμογή σημαντικών μεταρρυθμίσεων και διαρθρωτικών αλλαγών, στηρίζοντας παράλληλα την κοινωνία και την οικονομία, με ένα ευρύ πλέγμα – αποτελεσματικών, όπως έχει αναγνωριστεί εντός και εκτός συνόρων – μέτρων συνολικού ύψους 41 δισ. ευρώ, ξεπερνώντας τον ευρωπαϊκό μέσο όρο.

Ειδικότερα, από τον Ιούλιο του 2019 μέχρι σήμερα, με 16 μήνες πανδημία, ως Υπουργείο Οικονομικών, πετύχαμε βασικούς στόχους που είχαμε θέσει. Μεταξύ άλλων:

1^ον. Μειώσαμε φόρους (φορολογικούς συντελεστές για φυσικά πρόσωπα και επιχειρήσεις, ΕΝΦΙΑ, εισφορά αλληλεγγύης, προκαταβολή φόρου κ.ά.) και ασφαλιστικές εισφορές.

2^ον. Θεσπίσαμε φορολογικά κίνητρα για την προσέλκυση επενδύσεων και ανθρώπινου κεφαλαίου.

3^ον. Προχωρήσαμε στη διεύρυνση της φορολογικής βάσης (κίνητρα ενίσχυσης των ηλεκτρονικών συναλλαγών, ηλεκτρονικά βιβλία, ηλεκτρονική τιμολόγηση, μεταρρύθμιση του συστήματος αντικειμενικού προσδιορισμού αξιών ακινήτων κ.ά.).

4^ον. Λάβαμε μέτρα κοινωνικής πολιτικής (αύξηση αφορολογήτου για κάθε προστατευόμενο τέκνο, επανασχεδιασμός του επιδόματος θέρμανσης, μειωμένος συντελεστής ΦΠΑ 6% σε κατηγορίες φαρμάκων που αφορούν ασθενείς με δυσίατα νοσήματα και πάσχοντες από καρκίνο κ.ά.).

5^ον. Προωθήσαμε την υλοποίηση του προγράμματος αποκρατικοποιήσεων (Ελληνικό, Περιφερειακοί Λιμένες, Μαρίνες κ.ά.) και υλοποιούμε σχέδια αναδιάρθρωσης εταιρειών του Δημοσίου (Ναυπηγεία Σκαραμαγκά, ΛΑΡΚΟ, ΕΑΒ, ΕΛΤΑ, ενώ ολοκληρώθηκε η διαδικασία στην ΕΛΒΟ).

6^ον. Υλοποιήσαμε διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις (αναβάθμιση και εκσυγχρονισμός του θεσμικού πλαισίου εταιρικής διακυβέρνησης, μεταρρυθμιστικές δράσεις στην Κεφαλαιαγορά, νέο πλαίσιο για την κρατική αρωγή από φυσικές καταστροφές, νέο ρυθμιστικό πλαίσιο για την αγορά τυχερών παιγνίων κ.ά.).

7^ον. Ενισχύσαμε τη σταθερότητα του χρηματοπιστωτικού συστήματος, μειώνοντας σημαντικά το επίπεδο των «κόκκινων» δανείων, με «αιχμή» το επιτυχημένο πρόγραμμα «Ηρακλής», το οποίο παρατείνουμε.

8^ον. Θεσπίσαμε και υλοποιούμε ένα συνεκτικό, κοινωνικά δίκαιο πλαίσιο ρύθμισης του ιδιωτικού χρέους.

9^ον. Ολοκληρώσαμε, με επιτυχία, 7 συνεχόμενες αξιολογήσεις της χώρας, στο πλαίσιο της Ενισχυμένης Εποπτείας.

10^ον. Καταθέσαμε ένα ώριμο Εθνικό Σχέδιο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, για τη βέλτιστη αξιοποίηση των πόρων που αναλογούν στη χώρα μας.

11^ον. Υλοποιήσαμε μια έξυπνη και διορατική εκδοτική πολιτική, διατηρώντας ισχυρά τα ταμειακά διαθέσιμα και ολοκληρώνοντας – παράλληλα – 2 πρόωρες αποπληρωμές των δανείων του ΔΝΤ.

12^ον. Ενισχύσαμε την αξιοπιστία και το κύρος της ελληνικής οικονομίας. Ενδεικτικά, τρεις οίκοι αξιολόγησης αναβάθμισαν την πιστοληπτική ικανότητα της χώρας, μέσα στην υγειονομική κρίση.

Η επίτευξη αυτών των στόχων δημιουργεί συνθήκες ταχείας ανάκαμψης και διατηρήσιμης ανάπτυξης.

Κορυφαία προτεραιότητά μας – και συνάμα σημαντική πρόκληση – αποτελεί ο αναπροσανατολισμός της οικονομίας προς ένα νέο, σύγχρονο, εξωστρεφές, ανταγωνιστικό, ανθεκτικό, πράσινο, ψηφιακό και κοινωνικά δίκαιο παραγωγικό και αναπτυξιακό μοντέλο. Ένα μοντέλο που θα διασφαλίζει υψηλή, βιώσιμη, έξυπνη και χωρίς αποκλεισμούς ανάπτυξη.

Είναι στο χέρι όλων μας – Κράτους, νοικοκυριών και επιχειρήσεων – να κερδίσουμε αυτό το μεγάλο «στοίχημα».

Όλοι μαζί, τα τελευταία δύο χρόνια, καταφέραμε πολλά. Είμαι βέβαιος ότι από ’δω κι εμπρός θα καταφέρουμε ακόμα περισσότερα, με σχέδιο, όραμα, υπευθυνότητα και σκληρή δουλειά!

 

2021-07-10 Παραπολιτικά_ΥΠΟΙΚ

 

parapolitika.gr

Πριν από δύο χρόνια, οι πολίτες έδωσαν ισχυρή εντολή διακυβέρνησης στη Νέα Δημοκρατία και στον Κυριάκο Μητσοτάκη, προκειμένου να υλοποιήσει ένα συνεκτικό μεταρρυθμιστικό πρόγραμμα, το οποίο θα διασφαλίσει υψηλή, βιώσιμη ανάπτυξη και συνολική ισχυροποίηση της χώρας.

Πρόγραμμα το οποίο, από την πρώτη ημέρα της θητείας μας, τέθηκε σε εφαρμογή, με μεθοδικότητα, ταχύτητα και αποτελεσματικότητα, όπως αποδεικνύουν η αποκατάσταση της αξιοπιστίας και η αναβάθμιση της διεθνούς εικόνας της Ελλάδας, η σταθεροποίηση της οικονομίας, η είσοδός της σε αναπτυξιακή τροχιά, πριν από το ξέσπασμα της υγειονομικής κρίσης, και η υλοποίηση σημαντικών μεταρρυθμίσεων.

Πρόγραμμα το οποίο – παρά τις μεγάλες, εξωγενείς δοκιμασίες με τις οποίες βρεθήκαμε αντιμέτωποι, όπως η μεταναστευτική κρίση, οι προκλήσεις της γείτονος και, βεβαίως, η πανδημία του κορονοϊού – δεν «εκτροχιάστηκε».

Αντιθέτως, αποδείξαμε ως χώρα, ότι μπορούμε να τα καταφέρουμε!

 

Η Ελλάδα τα πήγε συγκριτικά καλά, σε όλα τα επίπεδα και πεδία. Η κοινωνία επέδειξε δύναμη και αντοχές. Οι πολίτες φανέρωσαν κρυμμένες αρετές και υποτιμημένες δυνατότητες. Η Κυβέρνηση ανέδειξε υπευθυνότητα. Και όλα αυτά αποτιμώνται και αναγνωρίζονται, σε παγκόσμιο επίπεδο, και αποτελούν πολύτιμη παρακαταθήκη για το μέλλον της πατρίδας μας.

Μέλλον το οποίο θα χτίσουμε όλοι μαζί – Κράτος, νοικοκυριά και επιχειρήσεις –, πατώντας στα στέρεα θεμέλια των επιτευγμάτων της περασμένης διετίας.

Επιτεύγματα τα οποία, στο πεδίο της οικονομίας, συνοψίζονται σε 8 άξονες:

1^ον. Το ευρύ – πάνω από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο – και αποτελεσματικό, όπως έχει αναγνωριστεί εντός Ελλάδος αλλά και διεθνώς, πλέγμα μέτρων που ελήφθη από τον Μάρτιο του 2020, προκειμένου να διαφυλαχθεί η δημόσια υγεία, να στηριχθούν η απασχόληση και το εισόδημα των εργαζομένων, η ρευστότητα των επιχειρήσεων και η κοινωνική συνοχή.

Μέτρα συνολικού ύψους 39 δισ. ευρώ τη διετία 2020-2021, που θα φτάσουν τα 41 δισ. ευρώ το 2022.

Χάρη σε αυτά, απετράπη ο κίνδυνος η πανδημία του κορονοϊού να οδηγήσει σε «επιδημία» εκτίναξης της ανεργίας και λουκέτων σε επιχειρήσεις.

Πλέον, συνεχίζουμε τη στήριξη των πληττόμενων νοικοκυριών και επιχειρήσεων και προχωράμε στη σταδιακή μετάβαση σε μέτρα επανεκκίνησης της οικονομίας.

2^ον. Η υλοποίηση μιας συνετής δημοσιονομικής πολιτικής, στην κατεύθυνση μείωσης φορολογικών συντελεστών και ασφαλιστικών εισφορών, κυρίως για τη μεσαία τάξη.

Με αξιοσημείωτη προσήλωση και συνέπεια στις δεσμεύσεις μας, παρά την υγειονομική κρίση, πετύχαμε σημαντικούς στόχους, μειώνοντας φορολογικούς συντελεστές για νοικοκυριά και επιχειρήσεις.

Ενδεικτικά, μεταξύ άλλων:

• Μειώσαμε τον ΕΝΦΙΑ, μεσοσταθμικά, κατά 22% και απαλλάξαμε από τον ΕΝΦΙΑ την κύρια κατοικία σε μικρά ακριτικά νησιά.
• Μειώσαμε τον εισαγωγικό φορολογικό συντελεστή στα φυσικά πρόσωπα από το 22% στο 9%, με ταυτόχρονη αύξηση του αφορολογήτου ορίου για κάθε παιδί.
• Δημιουργήσαμε νέα προοδευτική φορολογική κλίμακα για τα φυσικά πρόσωπα, με μείωση κατά μία μονάδα σε όλους τους ανώτερους φορολογικούς συντελεστές.
• Μειώσαμε τον φορολογικό συντελεστή κερδών επιχειρήσεων από το 28% στο 22%.
• Μειώσαμε τον φορολογικό συντελεστή για τα μερίσματα από το 10% στο 5%.
• Μειώσαμε την προκαταβολή φόρου για όλα τα φυσικά πρόσωπα που ασκούν επιχειρηματική δραστηριότητα, από το 100% στο 55%.
• Μειώσαμε την προκαταβολή φόρου από επιχειρηματική δραστηριότητα νομικών προσώπων/νομικών οντοτήτων από το 100% στο 80%, και ειδικά για εφέτος στο 70%.
• Αναστείλαμε, για το 2021 και 2022, την εισφορά αλληλεγγύης με ωφελούμενους τους μισθωτούς του ιδιωτικού τομέα, τους εισοδηματίες, τους ελεύθερους επαγγελματίες και τους αγρότες.
• Καθιερώσαμε χαμηλό φορολογικό συντελεστή 10% για όλα τα αγροτικά συνεταιριστικά σχήματα.
• Καταργήσαμε την εισφορά 0,6% για εταιρείες factoring και leasing.
• Καθιερώσαμε μειωμένο συντελεστή ΦΠΑ στο 6% σε κατηγορίες εμβολίων φαρμάκων και διαγνωστικών σκευασμάτων που αφορούν ασθενείς με δυσίατα νοσήματα και πάσχοντες από καρκίνο.
• Μειώσαμε τους συντελεστές ΦΠΑ στο 13% για τα βρεφικά είδη, τα κράνη μοτοσικλετιστών και τα παιδικά καθίσματα.
• Μειώσαμε, για αρκετούς μήνες, τον ΦΠΑ στις μεταφορές, σε καφέ και ποτά, στα εισιτήρια κινηματογράφου και στο τουριστικό πακέτο.
• Εντάξαμε τα είδη που προορίζονται για την εξυπηρέτηση ατόμων με αναπηρία όρασης στον μειωμένο συντελεστή ΦΠΑ, δηλαδή στο 6%.

Επιπλέον:

• Μειώσαμε, κατά 4 ποσοστιαίες μονάδες, τις ασφαλιστικές εισφορές των μισθωτών του ιδιωτικού τομέα.

Παράλληλα, μέσα από παρεμβάσεις για τη διεύρυνση της φορολογικής βάσης (κίνητρα ενίσχυσης των ηλεκτρονικών συναλλαγών, ηλεκτρονικά βιβλία, ηλεκτρονική τιμολόγηση, μεταρρύθμιση του συστήματος αντικειμενικού προσδιορισμού αξιών ακινήτων κ.ά.), δημιουργούμε πρόσθετο δημοσιονομικό χώρο, για περαιτέρω μειώσεις φορολογικών βαρών.

Επιπλέον, θεσπίσαμε φορολογικά κίνητρα για φυσικά και νομικά πρόσωπα, ώστε να προσελκύσουμε περισσότερες επενδύσεις και ανθρώπινο κεφάλαιο.

3^ον. Η διατήρηση ισχυρών ταμειακών αποθεμάτων, μέσα από την υλοποίηση συνεπούς, έξυπνης και διορατικής εκδοτικής στρατηγικής.

Το Οικονομικό Επιτελείο αξιοποιεί τα ταμειακά διαθέσιμα με ορθολογισμό, αναπληρώνοντας τις εκροές με εισροές, που προέρχονται, κυρίως, από επιτυχημένες εξόδους στις αγορές, με πολύ χαμηλό κόστος δανεισμού και έχοντας αποπληρώσει το ακριβότερο τμήμα των δανείων του ΔΝΤ.

Είναι χαρακτηριστικό ότι οι εισροές πόρων στα ταμειακά διαθέσιμα της χώρας, την τελευταία διετία, ανέρχονται στα 41 δισ. ευρώ.

Όσο και το κόστος των μέτρων στήριξης της κοινωνίας την ίδια περίοδο.

Συνεπώς, η χρηματοδότηση της οικονομίας την τελευταία διετία, έγινε αποκλειστικά από πόρους που άντλησε και συγκέντρωσε η Κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας.

Αποδεικνύεται, έτσι, ότι χειριζόμαστε τα δημόσια οικονομικά με σεβασμό στις μεγάλες και πολυετείς θυσίες των πολιτών.

4^ον. Η δημιουργία των κατάλληλων προϋποθέσεων για ενίσχυση της ρευστότητας στην πραγματική οικονομία, μέσα και από ένα ισχυρό και υγιές τραπεζικό σύστημα, χάρη, μεταξύ άλλων, στην υλοποίηση του νόμου για τη ρύθμιση οφειλών και την παροχή 2^ης ευκαιρίας και τη σημαντική μείωση των «κόκκινων» δανείων μέσω του επιτυχημένου προγράμματος «Ηρακλής», το οποίο παρατείνουμε.

Στη διετία της διακυβέρνησης της Νέας Δημοκρατίας, τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια μειώθηκαν κατά 28 δισ. ευρώ ή 37%.

5^ον. Η προώθηση των αποκρατικοποιήσεων (Ελληνικό, Περιφερειακοί Λιμένες, ΔΕΠΑ και Υπόγεια Αποθήκη Καβάλας, Μαρίνες κ.ά.), η αξιοποίηση της δημόσιας ακίνητης περιουσίας, καθώς και η υλοποίηση σχεδίων αναδιάρθρωσης εταιρειών του Δημοσίου, όπως τα Ναυπηγεία Σκαραμαγκά, η ΛΑΡΚΟ, η ΕΑΒ, τα ΕΛΤΑ και η ΕΛΒΟ, για την οποία η διαδικασία ολοκληρώθηκε.

6^ον. Η υλοποίηση διαρθρωτικών αλλαγών και μεταρρυθμίσεων που θα ενισχύσουν τη διαρθρωτική ανταγωνιστικότητα της οικονομίας (π.χ. αναβάθμιση και εκσυγχρονισμός του θεσμικού πλαισίου εταιρικής διακυβέρνησης και της Κεφαλαιαγοράς, εκσυγχρονισμός του νομοθετικού πλαισίου για την αποτελεσματικότερη αντιμετώπιση του «ξεπλύματος» μαύρου χρήματος, νέο πλαίσιο για την κρατική αρωγή από φυσικές καταστροφές, εκσυγχρονισμός του πλαισίου της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής κ.ά.).

7^ον. Η κατάρτιση ενός ώριμου και συνεκτικού Εθνικού Σχεδίου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, για τη βέλτιστη αξιοποίηση των ευρωπαϊκών πόρων από το Ταμείο Ανάκαμψης, συνολικού ύψους 30,5 δισ. ευρώ για τη χώρα μας, που μαζί με τους πόρους από το Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο 2021-2027 θα φτάσουν τα 70 δισ. ευρώ για τα επόμενα επτά έτη. Κύριος στόχος η κάλυψη του μεγάλου κενού σε επενδύσεις, παραγωγικότητα, εθνικό προϊόν και απασχόληση.

8^ον. Η ενίσχυση της αξιοπιστίας και του κύρους της ελληνικής οικονομίας, όπως πιστοποιούν η επιτυχής ολοκλήρωση 7 διαδοχικών αξιολογήσεων στο πλαίσιο της Ενισχυμένης Εποπτείας, η αναβάθμιση της πιστοληπτικής ικανότητας της χώρας από τρεις οίκους αξιολόγησης μέσα στην πανδημία και η ενεργός συμμετοχή μας στις πρωτοβουλίες για τη νέα ευρωπαϊκή οικονομική αρχιτεκτονική.

Συμπερασματικά, πετύχαμε πολλά και θέσαμε τις βάσεις για ακόμη περισσότερα.

Και αυτό αντανακλάται σε σειρά πρόδρομων δεικτών και θετικών εξελίξεων, που υποδηλώνουν ταχεία και ισχυρή ανάκαμψη της οικονομίας και απολύτως ρεαλιστικές προοπτικές υψηλής και διατηρήσιμης ανάπτυξης.

Αποδείξαμε, υπό εξαιρετικά δύσκολες συνθήκες, ότι σχεδιάζουμε και πράττουμε το βέλτιστο δυνατό για νοικοκυριά και επιχειρήσεις.

Η στόχευσή μας, πλέον, εκτείνεται στην επόμενη ημέρα, και στην ομαλή επιστροφή στην κανονικότητα, που βρίσκεται επί θύραις.

Οφείλουμε να συνεχίσουμε την προσπάθεια, με εμπιστοσύνη στις δυνάμεις μας, με όρους οικονομικής αποτελεσματικότητας και κοινωνικής ανταποδοτικότητας, με στόχο την επίτευξη ισχυρής και βιώσιμης οικονομικής μεγέθυνσης, τη δημιουργία πολλών και καλών θέσεων απασχόλησης και την περαιτέρω ενίσχυση της κοινωνικής συνοχής.

Και θα το πράξουμε, με τόλμη και αποφασιστικότητα, όπως άλλωστε το πράξαμε κατά τα δύο χρόνια διακυβέρνησης της Νέας Δημοκρατίας.

 

newsbomb.gr

Άρθρο του Υπουργού Οικονομικών στην ιστοσελίδα manifesto.gr

 

Στις 7 Ιουλίου 2019 οι πολίτες εμπιστεύθηκαν στη Νέα Δημοκρατία και στον Κυριάκο Μητσοτάκη τη διακυβέρνηση της χώρας, παρέχοντας ισχυρή ψήφο εμπιστοσύνης στο ολοκληρωμένο, ρεαλιστικά φιλόδοξο, και με έντονο μεταρρυθμιστικό πρόσημο, πρόγραμμά μας για την επίτευξη υψηλής, διατηρήσιμης οικονομικής μεγέθυνσης και την ενδυνάμωση της συνολικής ισχύος της χώρας.

Στη διετία που ακολούθησε, εργαστήκαμε σκληρά, συστηματικά και υπεύθυνα προς αυτή την κατεύθυνση και καταφέραμε ο απολογισμός να είναι θετικός.

Η Κυβέρνηση, μολονότι βρέθηκε αντιμέτωπη με πρωτόγνωρες εξωγενείς δοκιμασίες και μεγάλες προκλήσεις στο υγειονομικό πεδίο, στον τομέα της οικονομίας και στα εθνικά θέματα, τις διαχειρίστηκε με αποφασιστικότητα, σύνεση, διορατικότητα και αποτελεσματικότητα. Παράλληλα, υλοποίησε κομβικές μεταρρυθμιστικές πρωτοβουλίες, βελτίωσε δραστικά την εμπιστοσύνη στις προοπτικές της ελληνικής οικονομίας και κατέγραψε εντυπωσιακή πρόοδο στην ψηφιοποίηση του Κράτους.

Με όλα τα παραπάνω, αναβάθμισε τη διεθνή εικόνα και ανέκτησε την αξιοπιστία της χώρας.

Ειδικά σε ό,τι αφορά το πεδίο της οικονομίας, από την αρχή της θητείας της και μέχρι την εξάπλωση της πανδημίας του κορονοϊού, τον Μάρτιο του 2020, η Κυβέρνηση κατάφερε να σταθεροποιήσει την οικονομία και να τη θέσει στις ράγες της βιώσιμης ανάπτυξης, με όχημα την εφαρμογή ενός διαφορετικού μείγματος πολιτικής, με κύριους άξονες τις μειώσεις φόρων και ασφαλιστικών εισφορών, την υλοποίηση διαρθρωτικών παρεμβάσεων και την προώθηση αποκρατικοποιήσεων και επενδύσεων.

Στη συνέχεια, στους 16 μήνες που ακολούθησαν μέχρι σήμερα, η πανδημία του κορονοϊού επέβαλε τον επανασχεδιασμό της δημοσιονομικής πολιτικής, αλλά δεν «εκτροχίασε» τον σχεδιασμό μας.

Μεριμνήσαμε για την προστασία της δημόσιας υγείας, στηρίξαμε την απασχόληση και το εισόδημα των εργαζομένων, ενισχύσαμε τη ρευστότητα των επιχειρήσεων, τονώσαμε την κοινωνική συνοχή, σχεδιάζοντας και εφαρμόζοντας με ταχύτητα, μεθοδικότητα και αποτελεσματικότητα μέτρα συνολικού ύψους 41 δισ. ευρώ – πάνω από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο.

Παράλληλα, παρά τις αντίξοες συνθήκες, επιδείξαμε συνέπεια και συνέχεια στην επίτευξη των στόχων που είχαμε θέσει. Μεταξύ άλλων:

1^ον. Εφαρμόσαμε μια συνετή δημοσιονομική πολιτική, στην κατεύθυνση μείωσης φορολογικών συντελεστών και ασφαλιστικών εισφορών, κυρίως για τη μεσαία τάξη. Μειώσαμε φόρους (φορολογικούς συντελεστές για φυσικά πρόσωπα και επιχειρήσεις, ΕΝΦΙΑ, εισφορά αλληλεγγύης, προκαταβολή φόρου κ.ά.) και ασφαλιστικές εισφορές, υλοποιήσαμε παρεμβάσεις για τη διεύρυνση της φορολογικής βάσης και θεσπίσαμε φορολογικά κίνητρα για φυσικά και νομικά πρόσωπα, ώστε να προσελκύσουμε περισσότερες επενδύσεις και ανθρώπινο κεφάλαιο.

2^ον. Διασφαλίσαμε τη διατήρηση ισχυρών ταμειακών αποθεμάτων, μέσα από την υλοποίηση συνεπούς, έξυπνης και διορατικής εκδοτικής στρατηγικής, ενώ ολοκληρώσαμε 2 πρόωρες αποπληρωμές των δανείων του ΔΝΤ.

3^ον. Ενισχύσαμε τη σταθερότητα του χρηματοπιστωτικού συστήματος, μειώνοντας σημαντικά το επίπεδο των «κόκκινων» δανείων, κυρίως μέσω του επιτυχημένου προγράμματος «Ηρακλής», το οποίο παρατείνουμε.

4^ον. Θεσπίσαμε και υλοποιούμε ένα συνεκτικό, κοινωνικά δίκαιο πλαίσιο ρύθμισης του ιδιωτικού χρέους.

5^ον. Προωθήσαμε σημαντικές αποκρατικοποιήσεις (Ελληνικό, Περιφερειακοί Λιμένες, ΔΕΠΑ και Υπόγεια Αποθήκη Καβάλας, Μαρίνες κ.ά.) και υλοποιήσαμε σχέδια αναδιάρθρωσης εταιρειών του Δημοσίου, όπως τα Ναυπηγεία Σκαραμαγκά, η ΛΑΡΚΟ, η ΕΑΒ, τα ΕΛΤΑ και η ΕΛΒΟ, για την οποία η διαδικασία ολοκληρώθηκε.

6^ον. Υλοποιήσαμε διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις (αναβάθμιση και εκσυγχρονισμός του θεσμικού πλαισίου εταιρικής διακυβέρνησης και της Κεφαλαιαγοράς, εκσυγχρονισμός του νομοθετικού πλαισίου για την αποτελεσματικότερη αντιμετώπιση του «ξεπλύματος» μαύρου χρήματος, νέο πλαίσιο για την κρατική αρωγή από φυσικές καταστροφές κ.ά.).

7^ον. Καταρτίσαμε ένα ώριμο Εθνικό Σχέδιο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, για τη βέλτιστη αξιοποίηση των πόρων που αναλογούν στη χώρα μας.

8^ον. Ενισχύσαμε την αξιοπιστία και το κύρος της ελληνικής οικονομίας, όπως αποδεικνύουν η επιτυχής ολοκλήρωση 7 διαδοχικών αξιολογήσεων στο πλαίσιο της Ενισχυμένης Εποπτείας, η αναβάθμιση της πιστοληπτικής ικανότητας της χώρας από τρεις οίκους αξιολόγησης μέσα στην πανδημία κ.ά.

 

Όλα τα παραπάνω αποτελούν απτές αποδείξεις ότι, παρά τις καινοφανείς δυσκολίες, έχουμε καταφέρει να κρατήσουμε το πηδάλιο της χώρας σταθερά.

Με σχέδιο, ενότητα, υπευθυνότητα και αυτοπεποίθηση, με πολιτικές που συνδυάζουν την οικονομική αποτελεσματικότητα και την κοινωνική ανταποδοτικότητα, θα μπορέσουμε να πλεύσουμε σε ήρεμα νερά και να επιτύχουμε υψηλή, βιώσιμη, έξυπνη και χωρίς αποκλεισμούς ανάπτυξη, για εμάς και για τις επόμενες γενιές της πατρίδας μας.

 

tomanifesto.gr

Οι άξονες της οικονομικής πολιτικής για την επόμενη μέρα της υγειονομικής κρίσης

 

Χρήστος Σταϊκούρας

Υπουργός Οικονομικών

 

Η Ελλάδα, όπως και ολόκληρος ο πλανήτης, βίωσε σημαντικές αναταράξεις τους τελευταίους 15 μήνες, εξαιτίας της πρωτόγνωρης υγειονομικής κρίσης. Ωστόσο, οι κραδασμοί που προκάλεσε η πανδημία στην κοινωνία και την οικονομία περιορίστηκαν όσο ήταν εφικτό, χάρη στην ταχεία, αποφασιστική και αποτελεσματική αντίδραση της Κυβέρνησης, όπως αναγνωρίζεται από εταίρους, θεσμούς, διεθνείς αγορές, επενδυτές, οίκους αξιολόγησης και – πρωτίστως – τους Έλληνες πολίτες.

Σχεδιάζοντας και υλοποιώντας ένα ευρύ πλέγμα μέτρων, συνολικού ύψους περίπου 40 δισ. ευρώ τη διετία 2020-2021 – πάνω από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο – για τη στήριξη νοικοκυριών και επιχειρήσεων, καταφέραμε να αμβλύνουμε τον αντίκτυπο της δοκιμασίας αυτής, με όρους αλληλεγγύης, δικαιοσύνης, αποτελεσματικής και συνετής διαχείρισης των, πεπερασμένων, πόρων.

Παράλληλα, παρά τις αντίξοες συνθήκες, παραμείναμε πιστοί στον δρόμο των μεταρρυθμίσεων, της προώθησης αποκρατικοποιήσεων και της τόνωσης των επενδύσεων, καθώς και στην εφαρμογή των προεκλογικών μας δεσμεύσεων για μειώσεις φόρων και ασφαλιστικών εισφορών. Έτσι, ενισχύσαμε την αξιοπιστία, το κύρος και την εμπιστοσύνη στις προοπτικές της χώρας – γεγονός που αποτυπώνεται στη βελτίωση μιας σειράς από σημαντικούς πρόδρομους δείκτες (δείκτες βιομηχανικής παραγωγής, μεταποίησης, οικονομικού κλίματος, κατασκευαστικής εμπιστοσύνης) και σε εξελίξεις, όπως η συγκράτηση της ανεργίας, παρά την πίεση της πανδημίας, η σημαντική μείωση των μη εξυπηρετούμενων δανείων, οι διαδοχικές θετικές εκθέσεις αξιολόγησης των θεσμών, η αναβάθμιση της πιστοληπτικής αξιολόγησης της Ελλάδας εν μέσω πανδημίας, η περαιτέρω βελτίωση των ιδιαίτερα ευνοϊκών όρων πρόσβασης του Δημοσίου στις διεθνείς αγορές κ.ά.

Όλα τα ανωτέρω αποτελούν πολύτιμες βάσεις για την οικοδόμηση της μετά-κορονοϊό εποχής. Εποχή κατά την οποία η χώρα μας καλείται να χαράξει δημοσιονομική και διαρθρωτική πολιτική που θα συνδυάζει την εσωτερική οικονομική σταθεροποίηση και μεγέθυνση με την ισορροπία του ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών.

Προκειμένου να ανταποκριθούμε επιτυχώς στην πρόκληση αυτή, απαιτείται η στροφή της Ελλάδας προς ένα νέο, προσαρμοσμένο στις σύγχρονες ανάγκες, βιώσιμο, παραγωγικό και αναπτυξιακό πρότυπο, σε συνδυασμό με:

• την επίτευξη υψηλών ρυθμών μεγέθυνσης από το 2021,
• την έξοδο της χώρας από το καθεστώς της Ενισχυμένης Εποπτείας το 2022,
• την επίτευξη μονοψήφιου ποσοστού μη εξυπηρετούμενων δανείων το 2022,
• την επίτευξη δημοσιονομικής ισορροπίας το 2022 και ρεαλιστικών πρωτογενών πλεονασμάτων από το 2023, και
• την αναβάθμιση σε επενδυτική βαθμίδα το 2023.

Για την εκπλήρωση των παραπάνω στόχων, βασικές κατευθύνσεις πολιτικής, το επόμενο διάστημα, είναι:

1^η. Η συνέχιση ενίσχυσης πληττόμενων νοικοκυριών και επιχειρήσεων και η σταδιακή μετάβαση σε μέτρα επανεκκίνησης της οικονομίας.

 

2^η. Η υλοποίηση μιας συνετής δημοσιονομικής πολιτικής, στην κατεύθυνση μείωσης ασφαλιστικών εισφορών και φορολογικών συντελεστών, κυρίως για τη μεσαία τάξη, και βελτίωσης της «ποιότητας» των δημόσιων οικονομικών.

Ήδη έχουμε προχωρήσει σε πολλές και σημαντικές – μόνιμες – μειώσεις φόρων, σε λιγότερο από 2 χρόνια, παρά την κρίση.

 

3^η. Η αποκατάσταση της ικανότητας του χρηματοπιστωτικού συστήματος να χρηματοδοτήσει την ανάκαμψη της οικονομίας, μέσα από την υλοποίηση του Νόμου για τη Ρύθμιση Οφειλών και την Παροχή Δεύτερης Ευκαιρίας και από την παράταση του Προγράμματος «Ηρακλής».

 

4^η. Η συνέχιση του προγράμματος αποκρατικοποιήσεων, η προώθηση αξιοποίησης της δημόσιας ακίνητης περιουσίας και η υλοποίηση διαρθρωτικών αλλαγών και μεταρρυθμίσεων που θα ενισχύσουν τη διαρθρωτική ανταγωνιστικότητα της οικονομίας.

Δίνοντας προτεραιότητα στη βελτίωση της ποιότητας, της αποδοτικότητας και της διεθνοποίησης της εκπαίδευσης, της κατάρτισης, της διά βίου μάθησης, της έρευνας και τεχνολογικής ανάπτυξης, της καινοτομίας και της επιχειρηματικότητας.

Με ένα κράτος παραγωγικό, αποδοτικό, αποτελεσματικό, ποιοτικό, ψηφιακό και δίκαιο.

Κράτος που θα μεριμνά και θα παρεμβαίνει για τη βέλτιστη λειτουργία του μηχανισμού της αγοράς, την εξασφάλιση της μέγιστης δυνατής οικονομικής αποτελεσματικότητας, και την κοινωνικά δικαιότερη κατανομή του εισοδήματος και του παραγόμενου πλούτου.

 

5^η. Η βέλτιστη αξιοποίηση των ευρωπαϊκών χρηματοδοτικών εργαλείων.

Το Εθνικό Σχέδιο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας «Ελλάδα 2.0» έχει ως κύριο στόχο την κάλυψη του μεγάλου κενού σε επενδύσεις, παραγωγικότητα, εθνικό προϊόν και απασχόληση.

Σε αυτό το πλαίσιο, αποσκοπεί στο να κινητοποιήσει και σημαντικές δυνάμεις από τον ιδιωτικό τομέα, ενισχύοντας τις ιδιωτικές επενδύσεις, και χρησιμοποιώντας τις Συμπράξεις Δημόσιου και Ιδιωτικού Τομέα για την πραγματοποίηση δημοσίων επενδύσεων, ώστε να ενεργοποιήσει σημαντικά επιπρόσθετα ιδιωτικά κεφάλαια.

Επιπλέον, η παροχή οικονομικών κινήτρων για ιδιωτικές επενδύσεις, συμπληρώνεται από μια σειρά μεταρρυθμίσεων που στοχεύουν στη βελτίωση του επιχειρηματικού περιβάλλοντος, στη μείωση της γραφειοκρατίας και του διοικητικού κόστους, και στην αύξηση του μεγέθους των ελληνικών επιχειρήσεων.

 

6^η. Η ενεργός συμμετοχή της χώρας, όπως γίνεται την τελευταία διετία, στις πρωτοβουλίες για τη νέα ευρωπαϊκή οικονομική αρχιτεκτονική, που θα περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων, την εμβάθυνση της οικονομικής και νομισματικής ένωσης, την ολοκλήρωση της τραπεζικής ένωσης, την προώθηση της ένωσης των κεφαλαιαγορών και τις αλλαγές στο Σύμφωνο Σταθερότητας και Ανάπτυξης.

Αλλαγές που θα πρέπει να διασφαλίζουν τη μακροπρόθεσμη διατηρησιμότητα των δημόσιων οικονομικών, να προσφέρουν τη μέγιστη δυνατή ευελιξία στην αντιμετώπιση κρίσεων, και να ενθαρρύνουν τις επενδύσεις.

 

Με οδοδείκτη τις προαναφερθείσες πολιτικές, με σχέδιο, μεθοδικότητα, σκληρή δουλειά, όραμα και αυτοπεποίθηση, θα κερδίσουμε το κρίσιμο «στοίχημα» της διαμόρφωσης ενός καλύτερου αύριο, με υψηλή, βιώσιμη, έξυπνη και χωρίς αποκλεισμούς ανάπτυξη για εμάς και για τις επόμενες γενιές.

 

2021-06-18 ΕΠΙΚΑΙΡΑ Άρθρο

Μειώσεις φόρων: Η αξιοπιστία ως πρόταγμα της οικονομικής πολιτικής

Χρήστος Σταϊκούρας

Υπουργός Οικονομικών

 

Η Νέα Δημοκρατία είχε προεκλογικά δεσμευτεί ότι θα υλοποιήσει μία συνετή και υπεύθυνη δημοσιονομική πολιτική, στοχεύοντας στη μείωση της φορολογίας νοικοκυριών και επιχειρήσεων και στη στήριξη των μεσαίων και χαμηλών εισοδημάτων.

Σήμερα, παρά τις πρωτόγνωρα δύσκολες υγειονομικές συνθήκες, ο απολογισμός της Κυβέρνησης, και σε αυτό το πεδίο, είναι ιδιαίτερα θετικός.

Το οικονομικό επιτελείο, με αξιοσημείωτη προσήλωση και συνέπεια στις δεσμεύσεις του, πέτυχε σημαντικούς στόχους, μειώνοντας φορολογικούς συντελεστές για νοικοκυριά και επιχειρήσεις και θεσπίζοντας φορολογικά κίνητρα για φυσικά και νομικά πρόσωπα.

Κατάφερε, ακόμα και μέσα στη δίνη μιας πρωτοφανούς για τα παγκόσμια δεδομένα κρίσης, όχι απλώς να κρατήσει όρθια την κοινωνία και την οικονομία, αλλά και να διαμορφώσει τις κατάλληλες συνθήκες για μία δυναμική επανεκκίνηση και ισχυρή ανάκαμψη της οικονομίας μας την επαύριον της πανδημίας.

Ενδεικτικά, σχεδιάσαμε και υλοποιήσαμε:

 

Α. Μείωση φορολογικών συντελεστών.

• Μειώσαμε τον ΕΝΦΙΑ, μεσοσταθμικά, κατά 22%. Ενώ, με τη μεταρρύθμιση του πλαισίου προσδιορισμού των αντικειμενικών αξιών της ακίνητης περιουσίας και την επικαιροποίηση του συστήματος αντικειμενικού προσδιορισμού αξιών ακινήτων, διευκολύνεται η δημιουργία πρόσθετου δημοσιονομικού χώρου για την περαιτέρω μείωση της φορολογίας ακινήτων, ιδιαίτερα χαμηλής και μεσαίας αξίας.
• Απαλλάξαμε από τον ΕΝΦΙΑ την κύρια κατοικία σε μικρά ακριτικά νησιά.
• Μειώσαμε τον εισαγωγικό φορολογικό συντελεστή στα φυσικά πρόσωπα από το 22% στο 9%, με ταυτόχρονη αύξηση του αφορολογήτου ορίου για κάθε παιδί.
• Δημιουργήσαμε νέα προοδευτική φορολογική κλίμακα για τα φυσικά πρόσωπα, με μείωση κατά μία μονάδα σε όλους τους ανώτερους φορολογικούς συντελεστές.
• Μειώσαμε τον φορολογικό συντελεστή κερδών επιχειρήσεων από το 28% στο 22%.
• Μειώσαμε τον φορολογικό συντελεστή για τα μερίσματα από το 10% στο 5%.
• Μειώσαμε την προκαταβολή φόρου για όλα τα φυσικά πρόσωπα που ασκούν επιχειρηματική δραστηριότητα, από το 100% στο 55%.
• Μειώσαμε την προκαταβολή φόρου από επιχειρηματική δραστηριότητα νομικών προσώπων/νομικών οντοτήτων από το 100% στο 80%, και ειδικά για εφέτος στο 70%.
• Αναστείλαμε, για το 2021 και 2022, την εισφορά αλληλεγγύης με ωφελούμενους τους μισθωτούς του ιδιωτικού τομέα, τους εισοδηματίες, τους ελεύθερους επαγγελματίες και τους αγρότες.
• Καθιερώσαμε χαμηλό φορολογικό συντελεστή 10% για όλα τα αγροτικά συνεταιριστικά σχήματα.
• Καταργήσαμε την εισφορά 0,6% για εταιρείες factoring και leasing.
• Καθιερώσαμε μειωμένο συντελεστή ΦΠΑ στο 6% σε κατηγορίες εμβολίων φαρμάκων και διαγνωστικών σκευασμάτων που αφορούν ασθενείς με δυσίατα νοσήματα και πάσχοντες από καρκίνο.
• Μειώσαμε τους συντελεστές ΦΠΑ στο 13% για τα βρεφικά είδη, τα κράνη μοτοσικλετιστών και τα παιδικά καθίσματα.
• Μειώσαμε, για αρκετούς μήνες, τον ΦΠΑ στις μεταφορές, σε καφέ και ποτά, στα εισιτήρια κινηματογράφου και στο τουριστικό πακέτο.
• Θέσαμε τα είδη που προορίζονται για την εξυπηρέτηση ατόμων με αναπηρία όρασης στον μειωμένο συντελεστή ΦΠΑ, δηλαδή στο 6%.

Επιπλέον:

• Μειώσαμε, κατά 4 ποσοστιαίες μονάδες, τις ασφαλιστικές εισφορές των μισθωτών του ιδιωτικού τομέα.

 

Β. Θέσπιση φορολογικών κινήτρων.

• Μειώσαμε, κατά 50%, τον φορολογικό συντελεστή του πρώτου κλιμακίου για τις νεοφυείς επιχειρήσεις, για τα 3 πρώτα έτη λειτουργίας τους.
• Μεταρρυθμίσαμε το φορολογικό πλαίσιο των δικαιωμάτων προαίρεσης απόκτησης μετοχών από εργαζόμενους (stock options).
• Θεσπίσαμε έκπτωση δαπανών των επιχειρήσεων για δράσεις Εταιρικής Κοινωνικής Ευθύνης.
• Εξορθολογήσαμε το πλαίσιο υπολογισμού των δαπανών που πρέπει να πραγματοποιούνται με ηλεκτρονικά μέσα.
• Θεσπίσαμε έκπτωση φόρου 40% για δαπάνες που αφορούν λήψη υπηρεσιών για ενεργειακή, λειτουργική και αισθητική αναβάθμιση κτιρίων.
• Αναστείλαμε τον φόρο υπεραξίας μεταβίβασης ακινήτων για μία τριετία.
• Θεσπίσαμε ρυθμίσεις για τους τόκους ομολογιών, τον τρόπο φορολόγησης των εταιρειών που επενδύουν σε ακίνητη περιουσία, των αμοιβαίων κεφαλαίων ακινήτων, των εταιρειών επενδύσεων χαρτοφυλακίου και των ΟΣΕΚΑ.
• Θεσπίσαμε προσαυξημένη έκπτωση στις φορολογικές αποσβέσεις των μη ρυπογόνων επιβατικών αυτοκινήτων.
• Χορηγήσαμε προσαυξημένη έκπτωση για συγκεκριμένες δαπάνες που αφορούν τους εργαζόμενους και την προστασία του περιβάλλοντος.
• Προωθήσαμε την απαλλαγή από τον ΦΠΑ για τις δωρεές, προκειμένου να υποστηριχθούν οι δωρεές προς το Ελληνικό Δημόσιο για κοινωφελείς σκοπούς.
• Απαλλάξαμε τα αυτοκίνητα ιδιωτικής χρήσης πολυτέκνων από τον φόρο πολυτελούς διαβίωσης.
• Διαμορφώσαμε ένα ειδικό καθεστώς εναλλακτικής φορολόγησης του εισοδήματος που προκύπτει στην αλλοδαπή για τα φυσικά πρόσωπα που μεταφέρουν τη φορολογική κατοικία τους στην Ελλάδα (Non-Dom), τα οποία πραγματοποιούν σημαντικές επενδύσεις στη χώρα μας.
• Επεκτείναμε την εναλλακτική φορολόγηση εισοδήματος σε συνταξιούχους του εξωτερικού, οι οποίοι μεταφέρουν τη φορολογική κατοικία τους στην πατρίδα μας.
• Δώσαμε κίνητρα, μέσα από τον φόρο εισοδήματος και την ειδική εισφορά αλληλεγγύης, για την επιστροφή στη χώρα Ελλήνων που έφυγαν από τη χώρα στα χρόνια της κρίσης.
• Θεσπίσαμε κίνητρα για τη δημιουργία εταιρειών ειδικού σκοπού διαχείρισης οικογενειακής περιουσίας (family offices).

 

Συμπερασματικά, πετύχαμε πολλά.

Μεταρρυθμίσαμε αρκετά επί του πραγματικού πεδίου, υπέρ των πολλών.

Αποδείξαμε, σε εξαιρετικά δύσκολες συνθήκες, ότι σχεδιάζουμε και πράττουμε.

Οι εξ αποστάσεως φλυαρίες δεν είναι η επιλογή μας.

Η στόχευσή μας πλέον εκτείνεται στην επόμενη ημέρα, και στην ομαλή επιστροφή στην κανονικότητα, που βρίσκεται ήδη επί θύραις.

Οφείλουμε να συνεχίσουμε την προσπάθεια, με εμπιστοσύνη στις δυνάμεις μας, με όρους οικονομικής αποτελεσματικότητας και κοινωνικής δικαιοσύνης, με στόχο την επίτευξη υψηλής και βιώσιμης ανάπτυξης, τη δημιουργία πολλών και καλών θέσεων απασχόλησης και την ενίσχυση της κοινωνικής συνοχής.

Και θα το πράξουμε, με τόλμη και αποφασιστικότητα, όπως άλλωστε το πράξαμε κατά τα δύο χρόνια διακυβέρνησης της Νέας Δημοκρατίας.

2021-06-18 Άρθρο ΥΠΟΙΚ_Νεα

«Μέσω του εξωδικαστικού μηχανισμού ρύθμισης οφειλών, που ενεργοποιήθηκε την 1^η Ιουνίου, καθιερώνονται νέοι κανόνες στη ρύθμιση των χρεών προς Τράπεζες και Δημόσιο. Κανόνες ρηξικέλευθοι, που περιέχουν πολλές διευκολύνσεις και προνόμια, αποδεικνύοντας έμπρακτα ότι η Κυβέρνηση είναι συμπαραστάτης νοικοκυριών και επιχειρήσεων που έχουν ανάγκη στήριξης και ότι αντιμετωπίζει με όρους κοινωνικής δικαιοσύνης και οικονομικής αποτελεσματικότητας το ευαίσθητο θέμα του ιδιωτικού χρέους.

Ειδικότερα, οι πολίτες έχουν, πλέον, τη δυνατότητα να ρυθμίζουν το σύνολο των οφειλών τους προς Τράπεζες και Δημόσιο και να εξασφαλίζουν μια συνολική, αυτοματοποιημένη, βιώσιμη και ρεαλιστική λύση. Οι οφειλές προς το Δημόσιο μπορούν να ρυθμίζονται σε έως 240 δόσεις – αριθμός διπλάσιος, σε σχέση με το παρελθόν – και προς τις Τράπεζες σε έως 420 δόσεις.

Παράλληλα, για χρέη προς το Δημόσιο, παρέχεται, υπό προϋποθέσεις και με βάση συγκεκριμένα κριτήρια, η δυνατότητα διαγραφής έως και 75% επί της βασικής οφειλής και έως και 95% επί των προσαυξήσεων. Επιπρόσθετα, δίνεται η δυνατότητα για διμερείς ρυθμίσεις με το Δημόσιο, σε περίπτωση που ο οφειλέτης δεν διατηρεί χρέη σε χρηματοδοτικούς φορείς. Ενώ, τα ευάλωτα νοικοκυριά που είτε είναι συνεπή στις υποχρεώσεις τους είτε θα ρυθμίσουν τα χρέη τους, λαμβάνουν 5ετή κρατική επιδότηση της δόσης των δανείων 1^ης κατοικίας. Με τον τρόπο αυτό, συνεχίζουμε να επιβραβεύουμε τη συνέπεια και να ενισχύουμε την κουλτούρα πληρωμών.

Συμπερασματικά, με τον νέο εξωδικαστικό μηχανισμό ρύθμισης οφειλών παρέχεται η δυνατότητα σε νοικοκυριά και επιχειρήσεις, που είτε απώλεσαν εισόδημα τα προηγούμενα χρόνια, είτε αδυνατούν για σοβαρούς λόγους να ανταποκριθούν στις οφειλές τους, να προβούν στη διευθέτησή τους και να επιτύχουν μια ολιστική και βιώσιμη λύση, που θα τους επιτρέψει να προστατεύσουν την περιουσία τους και να βαδίσουν ξανά σε στέρεο έδαφος.

Παράλληλα, έχουμε διαμορφώσει το απαραίτητο θεσμικό πλαίσιο, ώστε οι πιστωτές να τηρούν συγκεκριμένους κανόνες, οι πολίτες να γνωρίζουν τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις τους και η διαδικασία της εξωδικαστικής ρύθμισης οφειλών να διεξάγεται με πλήρη διαφάνεια, κοινωνική ευαισθησία και οικονομική αποδοτικότητα».

newsbomb.gr