Ομιλία του Υπουργού Οικονομικών κ. Χρήστου Σταϊκούρα στη Διαρκή Επιτροπή Οικονομικών Υποθέσεων και την Ειδική Μόνιμη Επιτροπή Θεσμών και Διαφάνειας της Βουλής κατά τη συζήτηση επί της Έκθεσης Απολογισμού της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων για το έτος 2021 και του Προγραμματισμού Δραστηριοτήτων της για το έτος 2022
Κυρίες και Κύριοι Συνάδελφοι,
Σας καλωσορίζω στη σημερινή κοινή συνεδρίαση της Διαρκούς Επιτροπής Οικονομικών Υποθέσεων και της Ειδικής Επιτροπής Θεσμών και Διαφάνειας, θέμα της οποίας είναι η παρουσίαση της Έκθεσης Απολογισμού της ΑΑΔΕ για το 2021, και ο προγραμματισμός των δράσεων για το 2022.
Στόχοι της σημερινής συνάντησης – που πραγματοποιείται μετά από αίτημα της πολιτικής ηγεσίας του Υπουργείου Οικονομικών – είναι να γίνει ένας εποικοδομητικός διάλογος, να παρασχεθεί η προσήκουσα ενημέρωση από τον Διοικητή κ. Πιτσιλή, και να κατατεθούν απόψεις σχετικά με τη λειτουργία και την απόδοση της Αρχής. Λειτουργία και απόδοση που εδράζεται στην φορολογική πολιτική της Κυβέρνησης.
Το 2021 αποτέλεσε αναμφίβολα μία δύσκολη χρονιά, μια μεταβατική περίοδο οδεύοντας στην μετά-Covid εποχή, στην οποία το κυβερνητικό έργο συνεχίστηκε με εντατικούς ρυθμούς.
Η ΑΑΔΕ συνέβαλε στην προσπάθειά μας αυτή, με την εφαρμογή του επιχειρησιακού σχεδίου της, προς όφελος των συναλλασσομένων πολιτών και επιχειρήσεων.
Σημαντική εξέλιξη ήταν, επίσης, η έγκριση του Σχεδίου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, στο οποίο περιλαμβάνονται επενδύσεις και μεταρρυθμίσεις που θα οδηγήσουν στον περαιτέρω εκσυγχρονισμό της φορολογικής και τελωνειακής διοίκησης, με πλήρη ψηφιοποίηση των διαδικασιών και υιοθέτηση νέων και σύγχρονων εργαλείων για τον περιορισμό της φοροδιαφυγής και του λαθρεμπορίου.
Κυρίες και Κύριοι Συνάδελφοι,
Στρατηγικός στόχος της Κυβέρνησης είναι η διαμόρφωση ενός σταθερού, οικονομικά αποτελεσματικού και κοινωνικά δίκαιου φορολογικού συστήματος.
Στόχος, ο οποίος βασίζεται σε 4 βασικούς άξονες πολιτικής, για την ενθάρρυνση της απασχόλησης, την προσέλκυση επενδύσεων και την ενίσχυση της κουλτούρας πληρωμών.
1ος άξονας: Μείωση φόρων και ασφαλιστικών εισφορών.
Συγκεκριμένα, προχωρήσαμε, μεταξύ άλλων, σε:
Μείωση του ΕΝΦΙΑ κατά 35% την περίοδο 2018-2022.
Μείωση του εισαγωγικού φορολογικού συντελεστή στα φυσικά πρόσωπα από 22% στο 9%.
Μείωση του εταιρικού φορολογικού συντελεστή από 29% στο 22%.
Μείωση του συντελεστή παρακράτησης φόρου για τα μερίσματα από 10% στο 5%.
Μείωση της προκαταβολής φόρου για τα φυσικά πρόσωπα που ασκούν επιχειρηματική δραστηριότητα από το 100% στο 55% και για τα νομικά πρόσωπα από το 100% στο 80%.
Μείωση των ασφαλιστικών εισφορών κατά 4 ποσοστιαίες μονάδες.
Χαμηλό φορολογικό συντελεστή για όλα τα αγροτικά σχήματα (10%).
Μονιμοποίηση των μειωμένων ̶ κατά 30% ̶ συντελεστών ΦΠΑ σε 5 ελληνικά νησιά (Κως, Λέρος, Λέσβος, Σάμος και Χίος), όσο θα υπάρχουν δομές αιτούντων άσυλο σε αυτά.
Κατάργηση ειδικής εισφοράς αλληλεγγύης για το εισόδημα από μισθωτή εργασία στον ιδιωτικό τομέα.
Μείωση συντελεστών ΦΠΑ σε εστίαση, μεταφορές κ.α., μέχρι τέλος 2022.
Μείωση φορολογικών συντελεστών για τα λιπάσματα.
2ος άξονας: Θέσπιση φορολογικών κινήτρων.
Ειδικότερα, προβήκαμε, μεταξύ άλλων, σε:
Μείωση, κατά 50%, του φορολογικού συντελεστή για τις νεοφυείς επιχειρήσεις, για τα 3 πρώτα έτη λειτουργίας τους.
Θέσπιση έκπτωσης φόρου για δαπάνες που αφορούν λήψη υπηρεσιών για ενεργειακή, λειτουργική και αισθητική αναβάθμιση κτιρίων.
Αναστολή ΦΠΑ στις νέες οικοδομές και του φόρου υπεραξίας ακινήτων για 3 έτη.
Διαμόρφωση ειδικού καθεστώτος εναλλακτικής φορολόγησης του εισοδήματος που προκύπτει στην αλλοδαπή για επενδυτές, συνταξιούχους, Έλληνες που έφυγαν τα χρόνια της κρίσης και εταιρείες ειδικού σκοπού διαχείρισης οικογενειακής περιουσίας.
Θέσπιση φορολογικών κινήτρων ανάπτυξης επιχειρήσεων, μέσω συνεργασιών και εταιρικών μετασχηματισμών (έκπτωση φόρου εισοδήματος ύψους 30% για 9 χρόνια στη νέα εταιρική σχέση, που ανέρχεται στο 50% για τους αγρότες).
Θέσπιση κινήτρων για ενίσχυση των ηλεκτρονικών συναλλαγών.
3ος άξονας: Διαμόρφωση νομοθετικού πλαισίου για τον περιορισμό του λαθρεμπορίου.
Μεταξύ άλλων:
Αναβαθμίσαμε το υφιστάμενο «Συντονιστικό Επιχειρησιακό Κέντρο για τον περιορισμό του λαθρεμπορίου προϊόντων ειδικού φόρου κατανάλωσης (ΣΕΚ)», με επέκταση των αρμοδιοτήτων του και σε προϊόντα, όπως ο καφές και τα καπνικά.
Θεσπίσαμε ηλεκτρονικά συστήματα παρακολούθησης της εφοδιαστικής αλυσίδας των αλκοολούχων ποτών.
Δημιουργήσαμε νέο ηλεκτρονικό μητρώο για την απογραφή των δεξαμενών αποθήκευσης και διακίνησης καυσίμων, ενώ αυστηροποιούνται τα διοικητικά μέτρα που λαμβάνονται σε περίπτωση νοθείας καυσίμων.
Προβλέψαμε τη δημιουργία ενός ολοκληρωμένου συστήματος παρακολούθησης και ελέγχου των υγραερίων, καθώς και τη χρήση μοριακού συστήματος ιχνηθέτησης και στα εν λόγω προϊόντα.
Προβλέψαμε τη διασύνδεση και διαλειτουργικότητα του εθνικού Ενιαίου Κεντρικού Μητρώου Εφοδιαστικής Αλυσίδας για τον καπνό και βιομηχανοποιημένα καπνά (ΕΚΜΕΑ) με το πληροφοριακό σύστημα του Μητρώου Ιχνηλασιμότητας Καπνικών Προϊόντων, ενώ βελτιώσαμε το θεσμικό πλαίσιο όσον αφορά στα μέτρα δέουσας επιμέλειας των εταιρειών καπνικών.
Εισαγάγαμε αυστηρές χρηματικές κυρώσεις για πληθώρα παραβάσεων, και αυστηροποιήσαμε το πλαίσιο των προβλεπόμενων ποινών φυλάκισης και κάθειρξης για το αδίκημα της λαθρεμπορίας.
4ος άξονας: Ένταξη έργων στο Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας.
Με βάση αυτά:
Απλουστεύονται οι διοικητικές διαδικασίες επιστροφών ΦΠΑ για τις επιχειρήσεις, μέσω της εφαρμογής αυτοματοποιημένων διαδικασιών επιστροφής ΦΠΑ, ηλεκτρονικής υποβολής και της διαδικασίας ανάλυσης κινδύνου για τις αιτήσεις επιστροφής.
Αναβαθμίζεται η χρήση των εσωτερικών δεδομένων της ΑΑΔΕ και εισάγονται νέα εργαλεία με στόχο την βελτίωση της είσπραξης των δημοσίων εσόδων, την αύξηση της αποτελεσματικότητας των φορολογικών ελέγχων και τον περιορισμό του λαθρεμπορίου μέσω ανάπτυξης κοινού αποθετηρίου μεταδεδομένων, προμήθεια κατάλληλων λύσεων λογισμικού, ανάπτυξη εργαλείων και τεχνικών τεχνητής νοημοσύνης και χρήση της μηχανικής μάθησης για την εξόρυξη δεδομένων.
Προωθείται ο ψηφιακός μετασχηματισμός φορολογικών ελέγχων, με την παράλληλη αναδιοργάνωση των ελεγκτικών κέντρων.
Δημιουργείται νέο πλαίσιο για τον περιορισμό του λαθρεμπορίου (καπνικά, αλκοόλ, ενέργεια) με τον εκσυγχρονισμό των συστημάτων παρακολούθησης, των διαδικασιών ελέγχου και εξοπλισμού τελωνείων, και την αναβάθμιση των πληροφοριακών συστημάτων για την απόκτηση πληροφοριών από ευρωπαϊκές/εθνικές βάσεις δεδομένων.
Παραδίδεται σε πλήρη λειτουργία η πλατφόρμα για την τήρηση ηλεκτρονικών βιβλίων, την ηλεκτρονική τιμολόγηση, ειδική ιστοσελίδα για την ενημέρωση των φορολογουμένων, και τη διασύνδεση όλων των ταμειακών μηχανών με τα πληροφοριακά συστήματά της, για να διευκολυνθεί η αυτόματη συμπλήρωση των φορολογικών δηλώσεων και η αποτελεσματικότητα των φορολογικών ελέγχων.
Κυρίες και Κύριοι Συνάδελφοι,
Παρά τις νομοθετικές πρωτοβουλίες της Κυβέρνησης, παρά τα μεγαλόπνοα έργα του Ταμείου Ανάκαμψης, δεν εφησυχάζουμε.
Ο δρόμος των αλλαγών είναι πάντα ανηφορικός, ώστε να καταστεί η Φορολογική Αρχή περισσότερο αποτελεσματική σε όρους λειτουργίας και επιχειρησιακής πρακτικής.
Η ευθύνη όλων μας είναι μεγάλη, καθώς, αν και η διαχωριστική γραμμή μεταξύ απόδοσης της Αρχής και αποτελεσματικής οικονομικής πολιτικής καθίσταται πρόδηλη σε όρους αρμοδιοτήτων, στα «μάτια» φορολογουμένων και επιχειρήσεων εν πολλοίς αποδεικνύεται «θολή».
Κρίνεται, λοιπόν, σκόπιμη η συνεχής παρακολούθηση των πεπραγμένων της Αρχής, σε ένα πλαίσιο συνεργασίας με τη σημερινή αρμόδια επιτροπή, την πολιτική ηγεσία του Υπουργείου και της Κυβέρνησης.
Στο σημείο αυτό, θα μου επιτρέψετε να αναφερθώ σε βασικά σημεία της απολογιστικής έκθεσης του 2021.
Δεδομένων των θεσμοθετημένων φοροελαφρύνσεων και της πίεσης της υγειονομικής κρίσης στην επιχειρηματική δραστηριότητα, η ΑΑΔΕ φαίνεται να παρουσιάζει υψηλούς βαθμούς επίτευξης στην συντριπτική πλειοψηφία των τιθέμενων επιχειρησιακών στόχων.
Συγκεκριμένα:
Συνολικά έσοδα 49,2 δισ. ευρώ, αυξημένα κατά 12% σε σχέση με το 2020.
Εισπραξιμότητα νέου ληξιπρόθεσμου υπολοίπου 36,1%, παρουσιάζοντας αύξηση κατά 5,1 ποσοστιαίες μονάδες σε σχέση με το 2020.
Εισπράξεις από μεγάλους οφειλέτες και από στοχευμένες δράσεις της Επιχειρησιακής Μονάδας Είσπραξης 523,5 εκατ. ευρώ.
Στο μέτωπο της φοροδιαφυγής, καταγράφονται 23.990 φορολογικοί έλεγχοι, με αντίστοιχη βεβαίωση 3,3 δισ. ευρώ, έναντι στόχου 1,3 δισ. ευρώ.
Παράλληλα, ολοκληρώθηκαν και λοιπές έρευνες φοροδιαφυγής σε υποθέσεις επεξεργασίας κατασχεμένων, αδήλωτων εισοδημάτων, προσαύξησης περιουσίας και εικονικών τιμολογίων. Στις υποθέσεις αυτές καταλογίστηκαν πρόστιμα ύψους 857,1 εκατ. ευρώ, προσαυξημένα κατά 46,5% σε σχέση με το 2020, καθώς και 1,68 δισ. ευρώ αποκρυβείσα φορολογητέα ύλη.
Στο μέτωπο του λαθρεμπορίου, τελωνειακές αρχές και κινητές μονάδες ελέγχου διενήργησαν 86.636 ελέγχους δίωξης, διαπίστωσαν άνω των 8.000 παραβάσεων, καταλόγισαν πρόστιμα ύψους 217,1 εκατ. ευρώ και προχώρησαν στην κατάσχεση σημαντικών ποσοτήτων λαθραίων τσιγάρων.
Σημαντικός αποδεικνύεται επίσης, ο ρόλος της ΑΑΔΕ στην υλοποίηση των μέτρων της Κυβέρνησης για την στήριξη νοικοκυριών και επιχειρήσεων, μέσω νέων πληροφοριακών συστημάτων.
Ενδεικτικά, αναφέρω:
Την πλατφόρμα «myBusinessSupport» μέσω της οποίας καταβλήθηκαν κύκλοι επιστρεπτέας προκαταβολής, αποζημιώσεις ειδικού σκοπού, επιδοτήσεις παγίων δαπανών, επιδοτήσεις μεταφορικού κόστους.
Την πλατφόρμα «myProperty», μέσω της οποίας υποβλήθηκαν ηλεκτρονικά δηλώσεις φόρου μεταβίβασης ακινήτου, γονικής παροχής και δωρεάς.
Την πλατφόρμα «Arogi» μέσω της οποίας δόθηκαν σημαντικά ποσά για τη στήριξη των πληγέντων από φυσικές καταστροφές.
Την πλατφόρμα «myCar».
Κομβικής σημασίας αποτελεί, τέλος, η συνεισφορά της ΑΑΔΕ στην προστασία της δημόσιας υγείας και του περιβάλλοντος.
Το Γενικό Χημείο του Κράτους, εξέτασε 29.405 δείγματα προϊόντων και υλικών, όπως τρόφιμα, ποτά, νερά, βιομηχανικά και χημικά προϊόντα.
Κυρίες και Κύριοι Συνάδελφοι,
Η σημερινή Κυβέρνηση και το οικονομικό επιτελείο αυτής, λειτουργεί με συνέπεια και σχέδιο, ανταποκρινόμενη στις προκλήσεις για μία ανταγωνιστική οικονομία.
Εν μέσω αλλεπάλληλων κρίσεων, καθοδικών κινδύνων και γεωπολιτικής αβεβαιότητας, συνεχίζουμε την μεταρρυθμιστική μας προσπάθεια, φροντίζουμε αποτελεσματικά τα δημόσια οικονομικά μας, στηρίζουμε επιχειρήσεις και νοικοκυριά, και εξασφαλίζουμε την βιωσιμότητα του χρέους.
Παράλληλα, παρακολουθούμε στενά την εκτέλεση των πολιτικών μας και την επίδραση του τρόπου υλοποίησής τους στην κοινωνία.
Στο πλαίσιο αυτό, η ΑΑΔΕ καλείται να επιτελέσει τον πολυδιάστατο και πολυσύνθετο έργο της, κάτω από συνεχείς εναλλαγές του εξωτερικού και εσωτερικού περιβάλλοντος.
Κοινός στόχος είναι να αξιοποιούμε τις δυνατότητές μας προς τον συνεχή ψηφιακό μετασχηματισμό, τις καινοτόμες ψηφιακές υπηρεσίες και την απλούστευση των διαδικασιών.
Όπως αναφέρει και το στρατηγικό σχέδιο της ΑΑΔΕ, όλες οι επιχειρησιακές δράσεις θα πρέπει να εμφορούνται από ένα όραμα καινοτομίας, από στόχους μεγιστοποίησης των δημοσίων εσόδων και περιορισμού φαινομένων μη συμμόρφωσης, καθώς και από την προαίρεσή μας για εξυπηρέτηση των συναλλασσομένων και προστασία του κοινωνικού συνόλου.
Εγκρίθηκαν κατά πλειοψηφία από την Επιτροπή Θεσμών και Διαφάνειας της Βουλής, οι πέντε προτεινόμενοι από τον υπουργό Οικονομικών για τον διορισμό τους στις θέσεις των μελών του Συμβουλίου Διοίκησης της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων.
Υπέρ της υποψηφιότητας των πέντε νέων μελών της ΑΑΔΕ τάχθηκαν οι βουλευτές της ΝΔ, του ΠΑΣΟΚ-ΚΙΝΑΛ και της Ελληνικής Λύσης. Από την πλευρά των άλλων κομμάτων της αντιπολίτευσης, ο ΣΥΡΙΖΑ δήλωσε «παρών» ενώ ΚΚΕ και ΜέΡΑ25 καταψήφισαν, διευκρινίζοντας ότι η ψήφος τους δεν έχει σχέση με τα πρόσωπα αλλά με την διαφωνία τους στο θεσμό τον οποίον επέβαλαν και ελέγχουν οι δανειστές της χώρας.
Τα νέα μέλη της ΑΑΔΕ είναι: Αιμίλιος Γαλαριώτης, Κωνσταντίνος Ελευθερίου, Ελευθέριος Κρητικός, Χρήστος Κωτσόγιαννης και Νικόλαος Μυλωνάς.
Ομόφωνα η Επιτροπή Θεσμών συμφώνησε επίσης, το αμέσως επόμενο διάστημα, να κληθεί για να ενημερώσει, σε κοινή συνεδρίαση με την Επιτροπή Οικονομικών, ο Διοικητής της ΑΑΔΕ για τα αποτελέσματα του έργου της και κυρίως σε ό,τι αφορά το λαθρεμπόριο καυσίμων και την φοροδιαφυγή.
Τόσο ο υπουργός Οικονομικών Χρήστος Σταϊκούρας, όσο και ο πρόεδρος της Επιτροπής Θεσμών Θανάσης Μπούρας, συντάχθηκαν με το αίτημα του βουλευτή του ΣΥΡΙΖΑ Γιώργου Κατρούγκαλου, να κληθεί άμεσα και να ενημερώσει τα μέλη της, ο Διοικητής της ΑΑΔΕ.
Ο υπουργός Οικονομικών εισηγήθηκε στην ενημέρωση να συμμετέχουν και τα μέλη της Επιτροπής Οικονομικών της Βουλής.
Ο πρώην πρόεδρος της Βουλής και βουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ Νίκος Βούτσης, έθεσε «το μείζον ζήτημα της αντιμετώπισης και πάταξης του λαθρεμπορίου καυσίμων», όπως το χαρακτήρισε, επισημαίνοντας ότι πρέπει ο Διοικητής της ΑΑΔΕ να ενημερώσει τα μέλη της Επιτροπής Θεσμών καταθέτοντας συγκεκριμένα στοιχεία.
Απαντώντας, ο υπουργός Οικονομικών επεσήμανε ότι το φαινόμενο του λαθρεμπορίου καυσίμων έχει περιοριστεί σημαντικά, με τη χώρα μας να καταφέρνει να πλησιάζει τον ευρωπαϊκό μέσο όρο.
«Η κυβέρνηση βελτίωσε το θεσμικό πλαίσιο για την αντιμετώπιση του λαθρεμπορίου καυσίμων, καπνικών και αλκοολούχων ποτών για να το περιορίσει. Είναι ένα διαχρονικό, διατοπικό φαινόμενο.
Εκτιμώντας τα δημοσιονομικά στοιχεία, αποδεικνύεται ότι υπάρχει πρόοδος στην αντιμετώπιση του προβλήματος. Με την αξιοποίηση του νέου θεσμικού πλαισίου και τα σύγχρονα τεχνικά μέσα που χρησιμοποιούνται πλέον, έχουμε σημαντικές επιτυχίες, κυρίως σε ό,τι αφορά τα καπνικά και τα αλκοολούχα ποτά και μετά τα καύσιμα, που είναι ο βασικός πυλώνας της φοροδιαφυγής.
Πρέπει, όταν ο Διοικητής της ΑΑΔΕ έρθει στη Βουλή για να ενημερώσει, να δώσει και τα στοιχεία για το λαθρεμπόριο και τη φοροδιαφυγή», υπογράμμισε ο κ. Σταϊκούρας.
Από την πλευρά τους, όλοι τα προτεινόμενα μέλη για την στελέχωση της ΑΑΔΕ, διαβεβαίωσαν ότι με συνέπεια θα υπηρετήσουν τον σημαντικό αυτό θεσμό, όπως είπαν, που έχει στόχο να υπηρετεί ορθά, αποτελεσματικά και με διαφάνεια το κοινωνικό σύνολο και την πατρίδα.
Από την πλευρά του, αιτιολογώντας την πρόταση του, ο υπουργός Οικονομικών έδωσε έμφαση στα βιογραφικά των υποψηφίων, τονίζοντας ότι και οι πέντε είναι «εγνωσμένου κύρους υψηλής επιστημονικής γνώσης».
«Με την οικονομική αβεβαιότητα να εντείνεται λόγω των συνεπειών από την συνεχιζόμενη κρίση, θα ενισχύσουν την Αρχή στο έργο της για να ανταποκριθεί άμεσα και αποτελεσματικά στις νέες προκλήσεις, εστιάζοντας στη διασφάλιση των δημόσιων εσόδων και στην καταπολέμηση των φαινομένων φοροδιαφυγής και λαθρεμπορίου παρέχοντας υψηλές υπηρεσίες.
Εκτιμούμε ότι μέσω της διαρκούς αναβάθμισης της η ΑΑΔΕ θα αποτελέσει ένα αποτελεσματικό δυναμικό καινοτόμο οργανισμό», υπογράμμισε ο κ. Σταϊκούρας.
Ομιλία του Υπουργού Οικονομικών κ. Χρήστου Σταϊκούρα στη Διαρκή Επιτροπή Οικονομικών Υποθέσεων της Βουλής
Κυρίες και Κύριοι Συνάδελφοι,
Το υπό συζήτηση Σχέδιο Νόμου συνιστά μία πραγματική μεταρρύθμιση, ενταγμένη στο Εθνικό Σχέδιο του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας.
Σημαντική μεταρρύθμιση για την τόνωση της υγιούς επιχειρηματικότητας, την επίτευξη διατηρήσιμης ανάπτυξης, τη δημιουργία νέων θέσεων εργασίας και την τόνωση της κοινωνικής συνοχής.
Μεταρρύθμιση που έρχεται να προστεθεί στη μακρά λίστα μέτρων φορολογικής πολιτικής που έχει λάβει η σημερινή Κυβέρνηση, στην κατεύθυνση ενθάρρυνσης και τόνωσης της επιχειρηματικότητας, μεταξύ άλλων, μέσα από μειώσεις φόρων και ασφαλιστικών εισφορών και θέσπιση κινήτρων για την ανάπτυξη νεοφυών επιχειρήσεων, την προώθηση της έρευνας και ανάπτυξης (R&D), την προσέλκυση επενδυτών και φορολογικών κατοίκων εξωτερικού.
Μέτρα που ενθαρρύνουν τη δημιουργία νέου πλούτου, μέσα από την αύξηση της απασχόλησης και των επενδύσεων, ο οποίος στη συνέχεια θα ανακατανέμεται – με όρους δικαιοσύνης – στην κοινωνία.
Προς τη κατεύθυνση αυτή, το Νομοσχέδιο που συζητάμε σήμερα:
Εισάγει τον θεσμό της συνεργασίας των επιχειρήσεων.
Ενισχύει την αγροτική οικονομία και προωθεί τη συνεργασία φυσικών προσώπων, κατά κύριο επάγγελμα αγροτών.
Στο πλαίσιο αυτό, παρέχεται σημαντική έκπτωση φόρου εισοδήματος, ύψους 30% για 9 χρόνια στη νέα εταιρική σχέση που θα προκύψει από τη συνεργασία ατομικών, πολύ μικρών, μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων, που ανέρχεται στο 50% για τους αγρότες.
Έκπτωση που θα μειώσει σημαντικά τον πραγματικό, αποτελεσματικό φορολογικό συντελεστή για τις εν λόγω επιχειρήσεις, για τις οποίες η Κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας έχει ήδη μειώσει τον ονομαστικό φορολογικό συντελεστή στο 22%, από 29% που ήταν πριν από 3 χρόνια.
Έτσι, στηρίζεται και προάγεται η ανάπτυξη των επιχειρήσεων, ενισχύεται η ανθεκτικότητα και η ανταγωνιστικότητά τους, ενθαρρύνονται οι συνέργειες σε εθνικό και υπερεθνικό επίπεδο, με δυνητικά πολλαπλασιαστικό όφελος για τα δημόσια έσοδα και την απασχόληση.
Κυρίες και Κύριοι Συνάδελφοι,
Βασική επιδίωξη του Νομοσχεδίου είναι η αύξηση των παραγωγικών δυνατοτήτων της χώρας και, κατ’ επέκταση, η μεγέθυνση της ελληνικής οικονομίας.
Η μεγέθυνση αυτή, ωστόσο, έχει ως μία ουσιαστική προϋπόθεση την προηγούμενη μεγέθυνση των ελληνικών επιχειρήσεων.
Η θέσπιση των προτεινόμενων κινήτρων εκκινεί από τη διαπίστωση ότι το μέσο μέγεθος της ελληνικής μικρής και μεσαίας επιχείρησης, με μέσο τζίρο κάτω από 10 εκατ. ευρώ, είναι μικρότερο από το μέσο μέγεθος της αντίστοιχης ευρωπαϊκής μικρής και μεσαίας επιχείρησης, γεγονός που συνιστά τροχοπέδη για την αύξηση της παραγωγικότητας των επιχειρήσεων και τη βελτίωση της ανταγωνιστικότητας της ελληνικής οικονομίας.
Μόνο με την παροχή κινήτρων για μεγαλύτερες επιχειρήσεις μπορεί να διευρυνθεί ο επενδυτικός χώρος της ελληνικής οικονομίας και, εν τέλει, να αλλάξει άρδην η δομή και η διάρθρωσή της.
Η θέσπιση κινήτρων δεν αποτελεί εύκολη άσκηση.
Θα πρέπει να ισορροπήσουμε δύο δυνάμεις, οι οποίες μπορούν να αποδειχθούν αμοιβαίως αντικρουόμενες.
Από τη μία πλευρά, τη στήριξη μικρών επιχειρήσεων και την προώθηση της επιχειρηματικότητας.
Και από την άλλη, τη διασφάλιση ότι δεν υπάρχει κίνδυνος να τεθούν ορισμένες επιχειρήσεις σε πλεονεκτική θέση έναντι των ανταγωνιστών τους, στρεβλώνοντας τον ανταγωνισμό.
Επιτρέψτε μου, πριν αναφερθώ στο περιεχόμενο του Νομοσχεδίου, να σας παραθέσω ορισμένα στατιστικά στοιχεία για τις επιδόσεις της Ελλάδας σε σχέση με την Ευρώπη, σε θέματα απασχόλησης και ανταγωνιστικότητας επιχειρήσεων.
Για το τελευταίο διαθέσιμο έτος, το 2019, στην Ελλάδα:
Το ποσοστό μικρών επιχειρήσεων (έως 9 υπαλλήλους) ως προς τον συνολικό αριθμό των επιχειρήσεων ανέρχεται σε 94,4%, ενώ ο αντίστοιχος ευρωπαϊκός μέσος όρος είναι 93%.
Το 44% του εργατικού δυναμικού των επιχειρήσεων απασχολείται σε μικρές επιχειρήσεις, ενώ ο αντίστοιχος ευρωπαϊκός μέσος όρος είναι 29%.
Το ποσοστό των αυτοαπασχολούμενων στο σύνολο της απασχόλησης ανέρχεται σε 28%, ενώ ο αντίστοιχος ευρωπαϊκός μέσος όρος είναι 13%.
Δεδομένου, λοιπόν, του μικρού μεγέθους των ελληνικών επιχειρήσεων, δεν αξιοποιούνταν – έως σήμερα –, στον επιθυμητό βαθμό, οικονομίες κλίμακας και σύγχρονες τεχνολογίες, ενώ η πρόσβαση σε χρηματοδότηση είναι σχετικά περιορισμένη, λόγω αυστηρών τραπεζικών κριτηρίων.
Ενδεικτικά, μόνο το 13,5% της συνολικής χρηματοδότησης διοχετεύθηκε σε αυτοαπασχολούμενους και ατομικές επιχειρήσεις.
Είναι γνωστό, επίσης, ότι η παραγωγικότητα έχει θετική συσχέτιση με το μέγεθος των επιχειρήσεων.
Πράγματι, τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία της Eurostat, για το 2019, είναι ενδεικτικά του προβλήματος:
Η συνολική παραγωγικότητα της εργασίας στις ελληνικές επιχειρήσεις είναι στην προτελευταία θέση των κρατών-μελών, ενώ
στη συνολική παραγωγικότητα της εργασίας σε επιχειρήσεις με λιγότερο από 10 υπαλλήλους, έχουμε τη χαμηλότερη πανευρωπαϊκή επίδοση.
Καθίσταται, συνεπώς, απαραίτητη η δημιουργία ενός σύγχρονου και σταθερού θεσμικού πλαισίου που προωθεί και δίνει ουσιαστικά κίνητρα στους μετασχηματισμούς και τις συνεργασίες των επιχειρήσεων, οι οποίες, με τη σειρά τους, θα γίνουν περισσότερο εξωστρεφείς, θα βελτιώσουν την παραγωγικότητά τους, θα μειώσουν τα κόστη παραγωγής και πωλήσεων, θα προσελκύσουν επενδύσεις έρευνας και ανάπτυξης ανθρώπινου κεφαλαίου και θα διευρύνουν τις χρηματοδοτικές προοπτικές τους, μέσω τραπεζών, αναπτυξιακού νόμου, ΕΣΠΑ, και του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας.
Με αυτόν τον τρόπο, αξιοποιούνται οικονομίες κλίμακας, ενισχύεται ο ρυθμός αύξησης του ΑΕΠ μέσω των επενδύσεων και της απασχόλησης και ελαχιστοποιούνται οι περιπτώσεις «νηπιακής θνησιμότητας».
Παράλληλα, αναμένεται να περιοριστεί το πρόβλημα της φοροδιαφυγής και αδήλωτης εργασίας μακροπρόθεσμα, το οποίο δημιουργεί σήμερα συνθήκες αθέμιτου ανταγωνισμού.
Με βάση μελέτη της Ευρωπαϊκής Επιτροπής (VAT Gap Study, 2021), παρά τη σημαντική μείωση του κενού ΦΠΑ στη χώρα μας, το οποίο ανήλθε στο 25,8% το 2019 από 29% το 2018, το κενό ΦΠΑ εξακολουθεί να είναι ένα από τα υψηλότερα στην Ευρωπαϊκή Ένωση, με ό,τι αυτό συνεπάγεται για τη φορολογητέα βάση και τα φορολογικά έσοδα.
Το παρόν νομοσχέδιο και τα σχετικά κίνητρα θα ισχυροποιήσουν τη μειωτική τάση του κενού ΦΠΑ, αφενός ενισχύοντας τη φορολογική συμμόρφωση και, αφετέρου, απλοποιώντας το θεσμικό πλαίσιο από την πλευρά της φορολογικής πολιτικής.
Κυρίες και Κύριοι Συνάδελφοι,
Το νέο σχέδιο νόμου ενσωματώνει συστηματικά, με πληρότητα και σαφήνεια, φορολογικά κίνητρα που θα διευκολύνουν τις συγχωνεύσεις, τους πάσης φύσεως εταιρικούς μετασχηματισμούς και συνεργασίες των ελληνικών επιχειρήσεων, σε πλήρη αρμονία με τον υφιστάμενο εταιρικό νόμο για τους εταιρικούς μετασχηματισμούς.
Τα βασικά φορολογικά κίνητρα του σχεδίου νόμου είναι τα εξής:
Απαλλαγή για 9 έτη κατά 30% από την καταβολή φόρου εισοδήματος επί των κερδών, υπό την προϋπόθεση ενός ελάχιστου αθροιστικά κύκλου εργασιών, στις περιπτώσεις μετασχηματισμού επιχειρήσεων, συνεργασίας προσώπων, μετατροπής ή συνένωσης ατομικών επιχειρήσεων.
Στην περίπτωση μετασχηματισμού επιχειρήσεων ή εισφοράς ατομικής επιχείρησης, το φορολογικό όφελος από την απαλλαγή μπορεί να ανέλθει συνολικά έως του ποσού των 500.000 ευρώ.
Στην περίπτωση της συνεργασίας προσώπων, το φορολογικό όφελος από την απαλλαγή μπορεί να ανέλθει συνολικά έως του ποσού των 125.000 ευρώ για καθένα από τα συνεργαζόμενα πρόσωπα.
Παροχή της δυνατότητας μεταφοράς των ζημιών των μετασχηματιζόμενων επιχειρήσεων στον ισολογισμό της νέας επιχείρησης και δυνατότητα φορολογικού συμψηφισμού αυτών με τα κέρδη της νέας επιχείρησης, είτε της τρέχουσας είτε επόμενων χρήσεων, υπό την προϋπόθεση ότι ο κύκλος εργασιών της νέας επιχείρησης είναι ίσος ή μεγαλύτερος του ποσού των 450.000 ευρώ.
Απαλλαγή από την καταβολή φόρου συγκέντρωσης κεφαλαίου ως προς τις σχετικές συμβάσεις μεταβίβασης περιουσιακών στοιχείων των μετασχηματιζόμενων επιχειρήσεων.
Αναγνώριση έκπτωσης των δαπανών που πραγματοποιούνται για την απόκτηση τίτλων στην περίπτωση εξαγοράς επιχείρησης.
Πρόβλεψη για δυνατότητα μεταβίβασης των διοικητικών αδειών κάθε είδους, συμπεριλαμβανομένων των προσωποπαγών αδειών, στην περίπτωση μετασχηματισμού επιχείρησης.
Πρόβλεψη, υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις, απαλλαγής από τον φόρο εισοδήματος στην περίπτωση συνεργασίας φυσικών προσώπων, κατά κύριο επάγγελμα αγροτών, κατά ποσοστό 50%.
Τέλος, για την αποφυγή καταστρατήγησης των νέων διατάξεων, προβλέπεται ότι το κίνητρο της απαλλαγής από την καταβολή του φόρου εισοδήματος παρέχεται μόνο εφόσον πληρούνται ορισμένες προϋποθέσεις.
Στην περίπτωση μετασχηματισμού επιχειρήσεων, η απαλλαγή χορηγείται εφόσον:
(α) ο συνολικός μέσος κύκλος εργασιών των μετασχηματιζόμενων επιχειρήσεων, λαμβάνοντας υπόψη την προηγούμενη τριετία, είναι τουλάχιστον ίσος με ποσοστό 150% του κύκλου εργασιών της επιχείρησης με τον μεγαλύτερο, μεταξύ των μετασχηματιζόμενων επιχειρήσεων, μέσο κύκλο εργασιών της τελευταίας τριετίας και
(β) ο κύκλος εργασιών της νέας εταιρείας, δηλαδή το άθροισμα του κύκλου εργασιών των τελευταίων οικονομικών καταστάσεων των μετασχηματιζόμενων επιχειρήσεων, αφαιρουμένων τυχόν μεταξύ τους συναλλαγών, είναι ίσος ή μεγαλύτερος από το ποσό των 375.000 ευρώ,
(γ) η νέα εταιρεία απασχολεί περισσότερους από 9 εργαζόμενους, με πλήρη απασχόληση.
Στην περίπτωση συνεργασίας προσώπων που πραγματοποιείται δυνάμει της ίδρυσης νέου νομικού προσώπου ή άλλης νομικής οντότητας, η απαλλαγή χορηγείται εφόσον:
(α) καθένα από τα συνεργαζόμενα πρόσωπα εισφέρει στο εταιρικό κεφάλαιο του υπό ίδρυση νομικού προσώπου ή νομικής οντότητας ποσό ίσο με το 10% τουλάχιστον του εταιρικού του κεφαλαίου και
(β) το εταιρικό κεφάλαιο του νέου νομικού προσώπου ή νομικής οντότητας δεν υπολείπεται του ποσού των 125.000 ευρώ.
Κυρίες και Κύριοι Συνάδελφοι,
Η Κυβέρνηση ανταποκρίνεται στις προκλήσεις για μία οικονομία ισχυρή, βιώσιμη και ανταγωνιστική.
Παρά την αρνητική συγκυρία, με αυξήσεις του κόστους δανεισμού, γεωπολιτικές εντάσεις, υγειονομική και ενεργειακή κρίση, και μεγάλη αύξηση του πληθωρισμού, η Ελλάδα λαμβάνει ψήφο εμπιστοσύνης, με αλλεπάλληλες αναβαθμίσεις, ως αποτέλεσμα εργώδους μεταρρυθμιστικής προσπάθειας, καλών δημοσιονομικών επιδόσεων, αποτελεσματικής εκδοτικής στρατηγικής και επαρκών ταμειακών διαθεσίμων.
Όλα αυτά αναγνωρίζονται διεθνώς, όπως είδαμε από το επιτυχημένο ταξίδι του Πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη στις ΗΠΑ.
Το περιεχόμενο του παρόντος Νομοσχεδίου αποτελεί ένα ακόμη αποφασιστικό βήμα, ένα συστατικό μέρος ενός ευρύτερου σχεδίου προς τον μετασχηματισμό της Ελληνικής Οικονομίας.
«Η Έκθεση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής που δόθηκε πριν λίγο στη δημοσιότητα καταγράφει για την επόμενη διετία για την χώρα μας εκτιμήσεις και προβλέψεις μια πολύ καλής δημοσιονομικής σταθερότητας» ανέφερε ο υπουργός Οικονομικών Χρήστος Σταϊκούρας στο πλαίσιο απάντησης σε επίκαιρη ερώτηση του βουλευτή της Ελληνικής Λύσης Βασίλη Βιλιάρδου.
Ο υπουργός Οικονομικών, υπογράμμισε πως στην Έκθεση της ΕΕ καταγράφεται ότι «μειώνεται σημαντικά το δημόσιο χρέος. Συνεχίζει να μειώνεται η ανεργία. Η Ελλάδα θα έχει ρυθμό οικονομικής ανάπτυξης υψηλότερο από τον μέσο ευρωπαϊκό όρο και το 2022 και το 2023». Τόνισε ότι «οι εκτιμήσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής είναι πιο υψηλές και πιο θετικές, από τις σταθερά συντηρητικές εκτιμήσεις της πολιτικής ηγεσίας του υπουργείου Οικονομικών».
Η Ελλάδα, είπε ο κ. Σταϊκούρας, θα είναι πρωταθλήτρια σε επενδύσεις μεταξύ όλων των ευρωπαϊκών χωρών και το 2022 και το 2023, με διψήφιο ποσοστό το 2022» επισημαίνοντας ότι αυτά «δεν είναι στοιχεία της Ελληνικής Κυβέρνησης, αλλά είναι στοιχεία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής».
Επίσης,
«Η ΕΥΔΑΠ δεν έπαψε ποτέ να διέπεται ως προς τη λειτουργία της από τον ν.3429/2005 για τις δημόσιες επιχειρήσεις, και τον ν.2744/1999 που ρυθμίζει θέματα ύδρευσης και αποχέτευσης της πρωτεύουσας» τόνισε ο υπουργός Οικονομικών, Χρήστος Σταϊκούρας, απαντώντας σε σχετική επίκαιρη ερώτηση του βουλευτή του ΜέΡΑ 25, Κρίτωνα Αρσένη.
Ο υπουργός διευκρίνισε πως «η ΕΥΔΑΠ λειτουργεί ως ανώνυμη εταιρεία, σύμφωνα με το αυστηρό θεσμικό πλαίσιο που διέπει τις ανώνυμες εταιρείες και δη, τις εισηγμένες σε οργανωμένη αγορά, δηλαδή στο Χρηματιστήριο υπό την εποπτεία της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς». Σχετικά με τις αποφάσεις του Συμβουλίου της Επικρατείας, ανέφερε πως αυτές «δεν έχουν καμία αναφορά σε μη νόμιμη συγκρότηση του υφιστάμενου διοικητικού συμβουλίου της ΕΥΔΑΠ, ή σε παράνομες αποφάσεις του, ή καμία αναφορά σε οποιαδήποτε υποχρέωση επείγουσας σύγκλησης Γενικής Συνέλευσης για τον ορισμό νέου διοικητικού συμβουλίου».
Εξήγησε πως η απόφαση της Ολομέλειας του ΣτΕ έκρινε την αντισυνταγματικότητα συγκεκριμένων διατάξεων του ν.4389/2016 και ακύρωσε την κατ’ εξουσιοδότηση έκδοση συγκεκριμένων κανονιστικών αποφάσεων της δημόσιας διοίκησης, παραθέτοντας συγκεκριμένο σκεπτικό. Αυτό «έχει θεωρητική νομική θεμελίωση χωρίς να υπεισέρχεται στην εν τοις πράγμασι λειτουργία και διαχείριση της ΕΥΔΑΠ και χωρίς να διαπιστώνει ότι, όπως λειτουργεί η ΕΥΔΑΠ, από το 2018 μέχρι σήμερα, δηλαδή μετά τη μεταβίβαση της πλειοψηφίας των μετοχών της από το ελληνικό Δημόσιο στην ΕΕΣΥΠ, η εταιρεία έχει παρεκκλίνει από τον σκοπό δημόσιας ωφέλειας που εξυπηρετεί».
Ο κ. Σταϊκούρας, σημείωσε πως «η εξακολούθηση της λειτουργίας του συλλογικού οργάνου διοίκησης της ΕΥΔΑΠ, είναι επιβεβλημένη, σύμφωνα με τη συνταγματικώς κατοχυρωμένη αρχή της συνέχειας των δημοσίων υπηρεσιών, σε συνδυασμό με τις διατάξεις του εταιρικού δικαίου. Και οι αποφάσεις της γενικής συνέλευσης, για τις οποίες έχει εκλεγεί το διοικητικό συμβούλιο της ΕΥΔΑΠ, εφόσον δεν έχουν προσβληθεί εντός των προθεσμιών που προβλέπουν, είναι έγκυρες και ισχυρές και ως εκ τούτου η εκλογή του διοικητικού συμβουλίου της εταιρείας έχει νόμιμη βάση». Εμείς είπε «ενεργούμε με υπευθυνότητα και σοβαρότητα». Η συμμόρφωση της δημόσιας διοίκησης σε αυτήν τη δικαστική απόφαση είναι αυτονόητη υποχρέωση του ελληνικού Δημοσίου. Προς την κατεύθυνση αυτή έχουν δρομολογηθεί σχετικές ενέργειες. Το υπουργείο Οικονομικών, η ΕΕΣΥΠ και τα συναρμόδια υπουργεία, βρισκόμαστε σε διαρκή συνεργασία, επιδιώκοντας σε εύλογο χρόνο, δεδομένων των συνθηκών, τη βέλτιστη εφικτή δυνατή λύση στα προβλήματα που ανακύπτουν και εαν κριθεί αναγκαίο μπορεί να λάβει και τη μορφή νομοθετικής παρέμβασης».
Στο video που ακολουθεί μπορείτε να παρακολουθήσετε και την Απάντηση του Υπουργού στην Επίκαιρη Ερώτηση του Βουλευτή του Μέρα 25 κ. Αρσένη:
Η ελληνική κυβέρνηση δίνει περισσότερα από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο για την αντιμετώπιση της κρίσης λόγω του πολέμου στην Ουκρανία, επισήμανε στη Βουλή ο υπουργός Οικονομικών Χρήστος Σταϊκούρας.
Σε παρέμβασή, κατά την πρώτη συνεδρίαση της αρμόδιας κοινοβουλευτικής επιτροπής, που επεξεργάζεται το νομοσχέδιο που ενσωματώνει σειρά ευρωπαϊκών οδηγιών, ο κ. Σταϊκούρας είπε ότι κατά τις πρόσφατες συναντήσεις του Ecofin και του Eurogroup, και από τα σχετικά στοιχεία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, τα δημοσιονομικά μέτρα, που ελήφθησαν σε ευρωπαϊκό επίπεδο, είναι στο 0,6% του (ευρωπαϊκού) ΑΕΠ, και ότι “εάν κάνετε αναγωγή στο ΑΕΠ της χώρας μας, η ελληνική κυβέρνηση έχει δώσει περισσότερα από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο (=0,8%).
Ο κ. Σταϊκούρας επανέλαβε ότι απαιτείται συντονισμένη, άμεση, και τολμηρή ευρωπαϊκή δράση και αντίδραση, ώστε να αντιμετωπιστούν αποτελεσματικά και με αλληλεγγύη οι συνέπειές της κρίσης, και, κυρίως η κρίση, διότι εάν δεν αντιμετωπιστεί, “η εισβολή και οι φρενήρεις αυξήσεις στις τιμές, που ενέχουν στοιχεία κερδοσκοπικών πιέσεων, το χάσμα μεταξύ συνεπειών κρίσης και μέτρων που θα παίρνει κάθε κυβέρνηση πανευρωπαϊκά, θα διευρύνονται, και ο λογαριασμός θα αυξάνει πανευρωπαϊκά”.
Απαντώντας στην κριτική βουλευτών της αντιπολίτευσης για την ανάγκη αναθεώρησης του προϋπολογισμού, είπε ότι την επόμενη βδομάδα θα καταθέσει διάταξη με την οποία “ενισχύουμε τον προϋπολογισμό κατά 2 δισεκατομμύρια ευρώ και τις επόμενες εβδομάδες θα καταθέσουμε στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή, τις τελευταίες εκτιμήσεις, που θα έχουμε για την πορεία του προϋπολογισμού και τις προβλέψεις για το μέλλον”.
Όπως είπε, απευθυνόμενος στα μέλη της επιτροπής, “θα δείτε ότι η κρίση, με τα σημερινά δεδομένα, θα πλήξει και την ελληνική οικονομία αλλά δεν θα τη εκτρέψει. [..] Θολώνει τα επιτεύγματα και τις ευοίωνες προοπτικές της χώρας, αλλά δεν καταστρέφει την διεθνώς καλή εικόνα της” υπογράμμισε ο κ. Σταϊκούρας.
Επανερχόμενος στις πρόσφατες συνεδριάσεις του Συμβουλίου Οικονομικών και Δημοσιονομικών Θεμάτων (Ecofin) και της Ευρωομάδας (Eurogroup) είπε ότι “η βασική λέξη που χαρακτηρίζει τις συζητήσεις είναι η «αβεβαιότητα».
Και ενώ παγκοσμίως, μιλάμε για αβεβαιότητες, “άκουσα αρκετά μέλη της αντιπολίτευσης να μιλούν για βεβαιότητες. Άκουσα και είδα αρκετούς Harry Potter να έχουν μαντικές ικανότητες και να λένε ότι από πέρσι τον Νοέμβριο ξέρανε τι θα γίνει” είπε ο κ. Σταϊκούρας, σχολιάζοντας τοποθετήσεις βουλευτών της αντιπολίτευσης για τον πληθωρισμό και τις εκτιμήσεις του προϋπολογισμού:
“Προφανώς και οι εκτιμήσεις θα αλλάξουν. Παγκοσμίως αλλάζουν οι εκτιμήσεις, να μην σας πω ότι δεν υπάρχουν εκτιμήσεις αυτή τη στιγμή. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει παραπέμψει τις καινούργιες εκτιμήσεις για τον Μάιο. Τον Μάιο θα γνωρίζουμε ποιο θα είναι το δημοσιονομικό πλαίσιο για το ’23.
Με τόσο μεγάλη αβεβαιότητα και αμφισβήτηση – αμφιβολία για την ένταση και την έκταση του προβλήματος το ‘22, δεν μπορούν να γίνουν ασφαλείς προβλέψεις. Εκτιμήσεις γίνονται και αυτές συνεχώς αναθεωρούνται. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή και η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα υπέθεταν πριν από τρεις μήνες ότι ο πληθωρισμός στην Ευρώπη θα είναι 2%, πριν ένα μήνα είπαν 3,4% και τώρα λένε πάνω από το 5%. Αντιλαμβάνεστε, συνεπώς, το μέγεθος της αβεβαιότητας και του προβληματισμού” είπε ο κ. Σταϊκούρας και συνέχισε:
“Εμείς, ως κυβέρνηση γνωρίζουμε, και όλη η Ευρώπη γνωρίζει, ότι αντιμετωπίζει μία νέα οξεία διεθνή κρίση που οφείλεται αυτή τη στιγμή στην εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία. Τα βασικά χαρακτηριστικά της αύξησης του πληθωρισμού είχαν να κάνουν περισσότερο με την προσφορά και τη ζήτηση ως αποτέλεσμα της γρήγορης ανάκαμψης των ευρωπαϊκών οικονομιών από την πανδημία και ήρθε η σημερινή κρίση, η γεωπολιτική κρίση, ουσιαστικά να οξύνει το πρόβλημα.
Είναι μια κρίση, όπως έχω πει ξανά στην Ολομέλεια, από την πλευρά της προσφοράς που διογκώνει τις τιμές στην ενέργεια, επηρεάζει την καθημερινότητα του πολίτη, ροκανίζει το διαθέσιμο εισόδημα των νοικοκυριών, περιορίζει πράγματι σημαντικά τζίρους επιχειρήσεων, ενισχύει εκτοξεύει, θα έλεγα, την αβεβαιότητα και φρενάρει την αναπτυξιακή δυναμική.
Αυτή είναι η πραγματικότητα και εμείς έχουμε αποδείξει και στην υγειονομική κρίση, και στην ενεργειακή κρίση ότι ζούμε μέσα στην κοινωνία ότι ακούμε τον σφυγμό αντιλαμβανόμαστε δυσκολίες, κατανοούμε τους προβληματισμούς σεβόμαστε τις αγωνίες των πολιτών και πράττουμε το καλύτερο που μπορούμε στα πλαίσια των δημοσιονομικών δυνατοτήτων της χώρας”.
Ομιλία του Υπουργού Οικονομικών κ. Χρήστου Σταϊκούρα στην Ολομέλεια της Βουλής κατά τη μόνη συζήτηση και ψήφιση επί της αρχής, των άρθρων και του συνόλου του σχεδίου νόμου: «Εκσυγχρονισμός του πλαισίου λειτουργίας της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς – Πρόγραμμα συνεισφοράς Δημοσίου σε ευάλωτους οφειλέτες μέχρι τη μεταβίβαση της κατοικίας τους στον φορέα απόκτησης και επαναμίσθωσης του κεφαλαίου Α΄ του μέρους δευτέρου του τρίτου βιβλίου του ν. 4738/2020 – Ενσωμάτωση στην ελληνική νομοθεσία των Οδηγιών (ΕΕ) 2020/1151 και (ΕΕ) 2021/1159 –
Νέος μειωμένος Ενιαίος Φόρος Ιδιοκτησίας Ακινήτων (ΕΝ.Φ.Ι.Α.) – Επείγουσες φορολογικές και τελωνειακές ρυθμίσεις για την αντιμετώπιση ιδίως της ενεργειακής κρίσης και άλλες διατάξεις».
Κυρίες και Κύριοι Συνάδελφοι,
Βιώνουμε ταραχώδεις στιγμές.
Ζούμε μια ιστορική περίοδο.
Μια περίοδο με υψηλές αβεβαιότητες, πρωτοφανείς προκλήσεις και μεγάλες ανατροπές.
Ύστερα από την παγκόσμια, εξωγενή υγειονομική κρίση, η Ευρώπη βιώνει – με την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία – βαθιά γεωπολιτική κρίση, για πρώτη φορά ύστερα από αρκετές δεκαετίες.
Έναν πόλεμο με απώλειες πολλών ανθρώπων και νέα μαζικά μεταναστευτικά κύματα, που επιφέρει σοβαρή διαταραχή στη λειτουργία των οικονομιών και υψηλό δημόσιο και ιδιωτικό κόστος.
Οικονομικό κόστος που έχει αρχίσει, ήδη, να αποτυπώνεται στην εκτέλεση των εθνικών και, ιδιαίτερα, των οικογενειακών προϋπολογισμών, κυρίως των ασθενέστερων εισοδηματικά στρωμάτων.
Η νέα διεθνής κρίση, αυτή τη φορά από την πλευρά της προσφοράς, διογκώνει τις τιμές στην ενέργεια και σε βασικά είδη της καθημερινότητας του πολίτη, ενισχύει τον πληθωρισμό, «ροκανίζει» το διαθέσιμο εισόδημα των νοικοκυριών, διαταράσσει την εφοδιαστική αλυσίδα, περιορίζει τζίρους και κέρδη επιχειρήσεων, κλονίζει την εμπιστοσύνη, τη σταθερότητα και την ασφάλεια, ενισχύει τη μεταβλητότητα, «φρενάρει» την αναπτυξιακή δυναμική.
Στη δίνη αυτής της νέας κατάστασης, ως Κυβέρνηση κατανοούμε την όξυνση προβλημάτων στο πεδίο της οικονομίας, και συναισθανόμαστε, πλήρως, την ανάγκη των συμπατριωτών μας για περαιτέρω στήριξη.
Αντιλαμβανόμαστε την παροδική αγανάκτηση, τα δικαιολογημένα – στη συγκυρία της στιγμής – παράπονα.
Γι’ αυτό και αντιδρούμε άμεσα και, ταυτοχρόνως, ψύχραιμα και συγκροτημένα.
Ήμασταν, είμαστε και θα είμαστε δίπλα στην κοινωνία, δίπλα στον πολίτη, δίπλα στον ευάλωτο – οικονομικά – συνάνθρωπό μας.
Κάνουμε το καλύτερο στο πλαίσιο του εφικτού, ώστε να περιορίσουμε τις σημαντικές αρνητικές συνέπειες της ακρίβειας στο πορτοφόλι του πολίτη.
Ενεργοποιούμε, στον μέγιστο δυνατό βαθμό, τα διαθέσιμα εργαλεία, την αξιοποίηση δυνητικών υπερκερδών εταιρειών μέσα στην κρίση και τον δημοσιονομικό χώρο που προκύπτει από την καλή εκτέλεση του προϋπολογισμού, προκειμένου να συνεχίσουμε να βοηθάμε, όσο περισσότερο μπορούμε, την κοινωνία.
Σε αυτό το πλαίσιο, η Κυβέρνηση, με το σημερινό Σχέδιο Νόμο και τροπολογία του, προχωρά σε νέα δέσμη μέτρων και παρεμβάσεων.
Μέτρα και παρεμβάσεις που ενισχύουν το διαθέσιμο εισόδημα του πολίτη, κυρίως της μεσαίας τάξης και των πιο ευάλωτων νοικοκυριών.
Συγκεκριμένα:
1η Παρέμβαση. Μειώνεται, περαιτέρω, γενναία και δίκαια, ο ΕΝΦΙΑ.
Με τις συγκεκριμένες διατάξεις, το Υπουργείο Οικονομικών προχωρά σε σημαντική περαιτέρω μείωση του ΕΝΦΙΑ, συνεχίζοντας, σταθερά και παρά τις πρωτόγνωρα αντίξοες συνθήκες, την υλοποίηση μίας εκ των βασικών προτεραιοτήτων της Κυβέρνησης, δηλαδή τις μειώσεις φορολογικών συντελεστών.
Ειδικότερα, με τη μεταρρύθμιση αυτή, επιτυγχάνονται 4 βασικοί στόχοι:
1ος Στόχος: Η Κυβέρνηση υπερκαλύπτει την προεκλογική δέσμευση για μείωση του ΕΝΦΙΑ, στα φυσικά πρόσωπα, κατά 30%.
Μέσα σε 2,5 χρόνια, επί σημερινής διακυβέρνησης Νέας Δημοκρατίας, η συνολική μείωση του ΕΝΦΙΑ ανέρχεται στο 35% σε σχέση με το 2018.
Δηλαδή, τα φυσικά πρόσωπα θα πληρώνουν, από εφέτος και μόνιμα, συνολικά 920 εκατ. ευρώ λιγότερα από ό,τι πλήρωναν το 2018!
2ος Στόχος: Ο φόρος μειώνεται για τη συντριπτική πλειοψηφία των πολιτών.
Συγκεκριμένα, 8 στους 10 πολίτες, το 80% των φυσικών προσώπων που θα πληρώσουν φόρο ακίνητης περιουσίας το 2022, δηλαδή περίπου 5 εκατομμύρια φορολογούμενοι θα δουν, από εφέτος και μόνιμα, ακόμη μεγαλύτερη μείωση του ΕΝΦΙΑ.
Ειδικότερα, άνω των 2,2 εκατομμυρίων φορολογουμένων θα δουν μείωση άνω του 20%, και ειδικότερα περισσότεροι από 900.000 θα δουν μείωση πάνω από 30%.
Το 14% θα πληρώσει τον ίδιο φόρο με πέρυσι.
Και όλα αυτά επιτυγχάνονται παρά τη σημαντική αύξηση των τιμών εκκίνησης στην πλειοψηφία (στο 60%) των ζωνών αντικειμενικού προσδιορισμού, που οδηγεί σε αύξηση της αξίας αυτών των ακινήτων.
Μικρός αριθμός ιδιοκτητών ακινήτων, περίπου το 6% του συνόλου, θα δει αύξηση του ΕΝΦΙΑ.
Για περίπου μισούς από αυτούς τους ιδιοκτήτες, η ετήσια αύξηση δεν θα ξεπερνά τα 50 ευρώ.
Και αυτή η αύξηση οφείλεται στη σημαντική άνοδο της αξίας των ακινήτων τους.
Μάλιστα, στις περισσότερες από αυτές τις – λίγες – περιπτώσεις, η αξία του ακινήτου αυξάνεται πάνω από 50% και σε κάποιες διπλασιάζεται με βάση τις νέες αντικειμενικές αξίες, λαμβάνοντας υπόψη και την ένταξη νέων ζωνών.
3ος Στόχος: Με τις παρεμβάσεις μας, ενισχύεται η κοινωνική δικαιοσύνη και συνοχή.
Επεκτείνεται η έκπτωση φόρου 30% που ισχύει – σήμερα – για ακίνητη περιουσία έως 60.000 ευρώ, στα 100.000 ευρώ, καλύπτοντας, πλέον, το 65% των φορολογουμένων, έναντι 54% μέχρι πρότινος.
Δηλαδή, για 733.000 φυσικά πρόσωπα, κυρίως τα χαμηλότερα και μεσαία εισοδηματικά στρώματα, αυξάνεται το ποσοστό της έκπτωσης.
Αυξάνεται, από το 20% στο 25%, η έκπτωση φόρου για φορολογούμενους με αξία ακίνητης περιουσίας από 100.001 έως 150.000 ευρώ.
Δηλαδή, τουλάχιστον επιπλέον 400.000 φορολογούμενοι, μεσαίας περιουσιακής κατάστασης, θα έχουν μεγαλύτερη έκπτωση.
Μειώνονται σημαντικά οι συντελεστές βασικού φόρου κτισμάτων, με έμφαση στις ζώνες χαμηλότερης και μεσαίας αξίας, έτσι ώστε το 65% των παλαιών ζωνών να έχει μείωση, το 34% να μείνει σταθερό και μόλις το 1% να δει αύξηση.
Παράλληλα, αρκετές κλίμακες χαμηλών και μεσαίων ζωνών ενοποιούνται στα επίπεδα της χαμηλότερης κλίμακας.
Μειώνονται – ακόμη περισσότερο – οι συντελεστές του βασικού φόρου οικοπέδων, έτσι ώστε το 91% των παλαιών ζωνών να έχει μείωση, το 7% να μείνει σταθερό και μόλις το 2% να δει αύξηση.
Η βεβαίωση επί του βασικού φόρου οικοπέδων μειώνεται, πλέον, μεσοσταθμικά περίπου κατά 50%.
4ος Στόχος: Διευκολύνονται οι φορολογούμενοι στην αποπληρωμή του φόρου καθώς παρέχεται η δυνατότητα πληρωμής του σε 10 ισόποσες μηνιαίες δόσεις.
Ο μεγαλύτερος αριθμός δόσεων που έχει δοθεί στον φόρο ακίνητης περιουσίας.
Συμπερασματικά, ο ΕΝΦΙΑ, συνολικά, μειώνεται κατά το 1/3, ή 860 εκατ. ευρώ, σε σχέση με αυτό που παραλάβαμε από την προηγούμενη Κυβέρνηση.
Από το 2022, το συνολικό ποσό βεβαίωσης θα διαμορφωθεί, σύμφωνα με τις εκτιμήσεις, στα 2,23 δισ. ευρώ, μειωμένο κατά 360 εκατ. ευρώ σε σχέση με το 2021.
Ένα επιπλέον μέτρο διευκόλυνσης στο Νομοσχέδιο συνιστά και η εξόφληση σε 8 δόσεις του φόρου εισοδήματος φυσικών και νομικών προσώπων.
Παρέχεται μάλιστα η δυνατότητα εφάπαξ εξόφλησης εντός της προβλεπόμενης προθεσμίας, του φόρου εισοδήματος φυσικών προσώπων, για το φορολογικό έτος 2021, με έκπτωση 3% επί του συνολικού οφειλόμενου φόρου.
2η Παρέμβαση. Ενισχύουμε τους αγρότες μας.
Καθορίζεται, για το πετρέλαιο εσωτερικής καύσης (DIESEL) κινητήρων που χρησιμοποιείται αποκλειστικά στη γεωργία, μηδενικός συντελεστής Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης ανά χιλιόλιτρο, για το χρονικό διάστημα από την 1η Ιανουαρίου έως και την 31η Δεκεμβρίου 2022.
Ενώ, επίσης, καθορίζεται συντελεστής ΦΠΑ 6%, αντί του 13% που ισχύει σήμερα, για τα λιπάσματα.
Σε αυτά τα μέτρα πρέπει να προστεθούν, μεταξύ άλλων:
η επιδότηση των κτηνοτρόφων για το αυξημένο κόστος των ζωοτροφών,
η μόνιμη μείωση του ΦΠΑ των ζωοτροφών και
η κάλυψη του 80% της ρήτρας αναπροσαρμογής στα τιμολόγια ηλεκτρικού ρεύματος αγροτικής χρήσης, για την περίοδο από Αύγουστο έως Δεκέμβριο 2021.
3η Παρέμβαση. Επιδοτούμε την κατανάλωση καυσίμων φυσικών προσώπων και μειώνουμε την τιμή του πετρελαίου κίνησης.
Και αυτή η παρέμβαση έχει σαφέστατο κοινωνικό πρόσημο.
Δεν βοηθάμε, οριζόντια, όλες τις εισοδηματικές ομάδες της κοινωνίας.
Επιλέγουμε να ενισχύσουμε τη μεσαία τάξη και τα χαμηλότερα εισοδηματικά στρώματα.
Συγκεκριμένα:
1ον. Χορηγείται απευθείας επιδότηση καυσίμων στους πολίτες, που καλύπτει σημαντικό μέρος των αυξήσεων των τιμών για 3 μήνες στα φυσικά πρόσωπα.
Επιλέξιμα είναι φυσικά πρόσωπα, φορολογικοί κάτοικοι Ελλάδος, με δηλωθέν οικογενειακό εισόδημα έως 30.000 ευρώ.
Υπολογίζεται ότι 3 εκατομμύρια φυσικά πρόσωπα διαθέτουν τουλάχιστον ένα αυτοκίνητο και δηλώνουν μέχρι το ανωτέρω οικογενειακό εισόδημα.
Τα ποσά της συνολικής επιδότησης κυμαίνονται από 30 έως 50 ευρώ, αναλόγως του οχήματος και του τόπου κύριας κατοικίας του δικαιούχου.
Η επιδότηση είναι αφορολόγητη, ανεκχώρητη και ακατάσχετη στα χέρια του Δημοσίου ή τρίτων.
Με κοινή απόφαση των Υπουργών Οικονομικών, Ανάπτυξης και Επενδύσεων και Ψηφιακής Διακυβέρνησης δύναται να προσαυξάνεται το ποσό της ενίσχυσης έως 5 ευρώ για δικαιούχους που επιλέγουν τη χρήση ψηφιακής χρεωστικής κάρτας.
2ον. Επιδοτείται στην πηγή, από τον κρατικό προϋπολογισμό, η τιμή πώλησης του πετρελαίου κίνησης (diesel) για τον Απρίλιο, ώστε το όφελος στην τελική τιμή για τον καταναλωτή να ανέλθει στα 15 λεπτά το λίτρο.
Η συγκεκριμένη μείωση της τιμής είναι σημαντική για τη συγκράτηση των τιμών στην εφοδιαστική αλυσίδα.
3ον. Δίνεται, κατά τον μήνα Απρίλιο, ενίσχυση ύψους 200 ευρώ στις υπηρεσίες ταξί, ώστε να καλυφθεί μέρος του αυξημένου κόστους καυσίμου σε αυτή την περίοδο που διανύουμε.
4η Παρέμβαση. Στηρίζουμε την πρώτη κατοικία των ευάλωτων νοικοκυριών.
Συγκεκριμένα, παρέχεται κρατική επιδότηση της δόσης του στεγαστικού δανείου των ευάλωτων οφειλετών, ανάλογα με τη σύνθεση του νοικοκυριού.
Η διάρκεια του προγράμματος είναι 15 μήνες και η υλοποίησή του θα πραγματοποιηθεί μέσω ειδικής ηλεκτρονικής πλατφόρμας, που αναπτύσσεται από την Ειδική Γραμματεία Διαχείρισης Ιδιωτικού Χρέους.
Επιλέξιμοι είναι οφειλέτες που πληρούν τα εισοδηματικά, περιουσιακά και λοιπά κριτήρια που θεσπίστηκαν και ισχύουν στο πρόγραμμα «Επίδομα Στέγασης», που ισχύει από την προηγούμενη Κυβέρνηση.
Η Κυβέρνηση όμως έχει αναλάβει και πρόσθετες δράσεις, για να βοηθήσει τους πολίτες με το ιδιωτικό τους χρέος.
Συγκεκριμένα:
1ον. Παροχή κρατικής επιδότησης, μέσω των προγραμμάτων «Γέφυρα», σε δάνεια νοικοκυριών και επιχειρήσεων που επλήγησαν από την πανδημία.
Επιδότηση η οποία, έως τέλος Φεβρουαρίου, διαμορφώθηκε στα 553 εκατ. ευρώ, ενισχύοντας περίπου 76.000 νοικοκυριά και 10.500 επιχειρήσεις.
2ον. Ρυθμίσεις μέσω του νέου εξωδικαστικού μηχανισμού.
Μέχρι τέλος Φεβρουαρίου, 137 δανειολήπτες έχουν λάβει πρόταση ρύθμισης.
Οι προτάσεις αυτές, οι οποίες λαμβάνουν υπόψη την αξία της περιουσίας και του διαθέσιμου εισοδήματος, είναι κοινωνικά δίκαιες, μακροπρόθεσμες και βιώσιμες για τους οφειλέτες και τις οικογένειές τους.
Επιπλέον 266 αιτήσεις βρίσκονται στο στάδιο διμερούς διαπραγμάτευσης με το Δημόσιο, ΑΑΔΕ και ΕΦΚΑ.
3ον. Ρυθμίσεις που διενήργησαν οι Τράπεζες και οι Εταιρείες Διαχείρισης Απαιτήσεων, διμερώς, με τους οφειλέτες.
Από τον Ιούλιο 2019 έως τα τέλη Ιανουαρίου 2022, ρυθμίστηκαν περίπου 633.000 στεγαστικά, καταναλωτικά και επιχειρηματικά δάνεια, συνολικού ύψους 36 δισ. ευρώ.
Κυρίες και Κύριοι Συνάδελφοι,
Σε αυτές τις παρεμβάσεις στήριξης της κοινωνίας, οι οποίες περιλαμβάνονται στο υπό συζήτηση Σχέδιο Νόμου, πρέπει να προστεθεί η αύξηση της επιδότησης ρεύματος σε νοικοκυριά και επιχειρήσεις, η συνέχιση της επιδότησης φυσικού αερίου, η έκτακτη επιδότηση ρεύματος για τις μικρές επιχειρήσεις, και η έκτακτη ενίσχυση σε 1,4 εκατομμύρια νοικοκυριά, με περισσότερα από 3,2 εκατομμύρια μέλη, προκειμένου αυτά να καλύψουν μέρος των αυξημένων τιμών αγαθών και ενέργειας.
Το σύνολο των μέτρων που έχουν ήδη υλοποιηθεί ή θα υλοποιηθούν, ξεπερνά τα 3,7 δισ. ευρώ.
Στόχος μας είναι να χτίσουμε «αναχώματα» και νέες «γραμμές άμυνας» στις φρενήρεις ανατιμήσεις που πυροδοτούν οι γεωπολιτικές εξελίξεις, ώστε να προστατεύσουμε, όσο περισσότερο γίνεται, τον παραγωγικό ιστό της χώρας μας.
Με αυτές τις παρεμβάσεις, η Κυβέρνηση εμπλουτίζει και ενισχύει τις πολιτικές της.
Ενώ κρατάει και «εφόδια» για αργότερα, αφού σήμερα δεν γνωρίζουμε – σε πανευρωπαϊκό επίπεδο – την έκταση του προβλήματος, ούτε τις ακριβείς επιπτώσεις του στην οικονομία.
Έτσι πορευόμαστε με ρεαλισμό, διορατικότητα, και σύνεση στο δημοσιονομικό πεδίο, απαντώντας στις προκλήσεις του σήμερα, χωρίς να υπονομεύουμε το αύριο της οικονομίας και της κοινωνίας.
Υλοποιούμε μια πολιτική ευθύνης, κυρίως με μόνιμες μειώσεις φόρων και ασφαλιστικών εισφορών, με επιδοτήσεις στο αυξημένο ενεργειακό κόστος, με επιδόματα στα ευάλωτα νοικοκυριά.
Και θα επιβάλουμε, με συγκεκριμένες πρωτοβουλίες, μέσα από στοχευμένους ελέγχους, την αξιοποίηση δυνητικών υπερκερδών, ώστε οι εταιρείες να αναλάβουν, μαζί με τις επιδοτήσεις, μερίδιο στο κόστος υπέρβασης.
Κυρίες και Κύριοι Συνάδελφοι,
Κλείνοντας, όπως τόνισα και πρόσφατα, τα μέτρα που υλοποιούνται, θα ανακουφίσουν τους συμπατριώτες μας, κυρίως αυτούς που έχουν τη μεγαλύτερη ανάγκη, προσφέροντας σημαντικές «ανάσες» σε νοικοκυριά και επιχειρήσεις.
Αλλά δεν θα μπορέσουν να καλύψουν το σύνολο του αυξημένου κόστους της καθημερινότητάς τους.
Δεν υπάρχουν «μαγικές συνταγές».
Κρατάμε στιβαρά το «τιμόνι» του σκάφους της ελληνικής οικονομίας, μέσα σε έντονες τρικυμίες, επιδεικνύοντας προσαρμογές όταν οι συνθήκες το επιβάλλουν.
Συγκλίνουμε με τις ανάγκες της κοινωνίας, αλλά δεν αποκλίνουμε από τις αντοχές της οικονομίας.
Και αυτό γιατί οι διαθέσιμοι πόροι που έχουμε, είναι συγκεκριμένοι.
Οι κίνδυνοι αυξημένοι.
Και οι αβεβαιότητες υψηλές.
Κανένα ευρωπαϊκό κράτος-μέλος δεν μπορεί να αντιμετωπίσει μόνο του αυτές τις προκλήσεις, ούτε να καλύψει όλο το κόστος.
Γι’ αυτό απαιτείται συντονισμένη ευρωπαϊκή δράση και αντίδραση.
Και η Κυβέρνηση του κ. Κυριάκου Μητσοτάκη, με συγκεκριμένες, τεκμηριωμένες και ρεαλιστικές προτάσεις, επιδιώκει αυτές τις λύσεις.
Ώστε να περιοριστούν, ακόμη περισσότερο, οι δυσμενείς επιπτώσεις της νέας, εξωγενούς κρίσης.
Με πλαφόν στα υπερκέρδη, ώστε να αποφεύγονται φαινόμενα κερδοσκοπίας, με ενιαία προμήθεια ενέργειας και κοινές αγορές φυσικού αερίου σε ευρωπαϊκό επίπεδο, με τη διασφάλιση της ασφάλειας του ενεργειακού εφοδιασμού, με παρέμβαση στην αγορά ενέργειας, με δημιουργία δημοσιονομικού χώρου.
Η κρίση που διερχόμαστε σήμερα – με τα υφιστάμενα δεδομένα – πλήττει, αλλά δεν εκτρέπει την οικονομία μας.
Δημιουργεί πρόσθετες δυσκολίες, αλλά δεν οδηγεί σε μη αντιστρεπτές καταστάσεις.
«Θολώνει» τα επιτεύγματα και τις ευοίωνες προοπτικές της χώρας, αλλά δεν καταστρέφει την – διεθνώς – καλή εικόνα της.
Εικόνα και προοπτικές που οφείλονται στις θυσίες και τους κόπους της κοινωνίας, στη σκληρή δουλειά πολιτών και πολιτείας.
Και τη σημερινή κρίση θα την ξεπεράσουμε, ενωμένοι!
Από εφέτος και μόνιμα, οι πολίτες θα πληρώνουν 860 εκατομμύρια ευρώ λιγότερο ΕΝΦΙΑ από ό,τι πλήρωναν επί ΣΥΡΙΖΑ, τόνισε ο υπουργός Οικονομικών, Χρήστος Σταϊκούρας, στην ολομέλεια της Βουλής, σε παρέμβασή του επί του νομοσχεδίου για τον εκσυγχρονισμό του πλαισίου λειτουργίας της Κεφαλαιαγοράς, στο οποίο περιλαμβάνεται διάταξη για τον νέο μειωμένο Ενιαίος Φόρος Ιδιοκτησίας Ακινήτων.
Απαντώντας στον εισηγητή του ΣΥΡΙΖΑ, Τρύφωνα Αλεξιάδη, ο οποίος παρατήρησε ότι στην έκθεση του Γενικού Λογιστηρίου του Κράτους δεν υπάρχει αναφορά ποσού 360 εκ ευρώ (νέας μείωσης του ΕΝΦΙΑ), ο κ. Σταϊκούρας είπε ότι η μείωση του ΕΝΦΙΑ βρίσκεται μεσοσταθμικά στο 35%, είναι αποκλειστικά έργο της κυβέρνησης της ΝΔ και ότι υπερβαίνει την προεκλογική δέσμευση για μείωση 30%.
Συγκεκριμένα, σημείωσε ότι ο βεβαιωμένος φόρος (εκτιμήσεις για το 2022) είναι 2,234 δισεκ. ευρώ, ενώ για το προηγούμενο έτος ήταν 2,587 δισεκ. ευρώ, “άρα ουσιαστικά, 354 εκ. ευρώ. Κι επειδή κάνουμε κάποιες παρεμβάσεις με νομοτεχνικές βελτιώσεις, που καταθέτουμε, φτάνει σε 360 εκ. ευρώ, βεβαιωμένος φόρος”, είπε ο κ. Σταϊκούρας.
Όσο για τη σχέση της μείωσης με το 2018, είπε ότι ήταν 3,093 δισεκ. ευρώ, και πάμε στα 2,234 δισεκ. ευρώ, δηλαδή, “860 εκ. λιγότερος φόρος στους πολίτες, σε σχέση με αυτό που επιβάλατε εσείς το 2018”, είπε ο υπουργός Οικονομικών. Επισήμανε επίσης ότι, στην είσπραξη του ΕΝΦΙΑ εκτιμούμε ότι η μείωση δεν θα είναι 360 εκ. ευρώ αλλά, της τάξης των 240-250 εκ ευρώ. “Γιατί προβλέπουμε μικρότερη μείωση του εισπραχθέντος ΕΝΦΙΑ; Διότι, επειδή μειώνουμε τους φορολογικούς συντελεστές, η εμπειρία δείχνει ότι αυξάνει η εισπραξιμότητα. Κάθε 1% αύξηση της εισπραξιμότητας, οδηγεί σε αύξηση του ΕΝΦΙΑ, της τάξης των 20 εκ ευρώ”, πρόσθεσε ο κ. Σταϊκούρας.
Τέλος, στην ερώτηση του κ. Αλεξιάδη για τα αποθεματικά του κράτους, είπε ότι σήμερα είναι 38,6 δισεκ ευρώ, και στο τέλος του έτους περίπου 34 δισεκ. ευρώ.
Απάντηση του Υπουργού Οικονομικών κ. Χρήστου Σταϊκούρα σε Επίκαιρη Ερώτηση του Βουλευτή του Κινήματος Αλλαγής κ. Ανδρέα Λοβέρδου για το δημόσιο χρέος
Αξιότιμε κε. Συνάδελφε,
Το δημόσιο χρέος της χώρας, εδώ και δεκαετίες, είναι υψηλό.
Μέσα στην υγειονομική κρίση, αυτό αυξήθηκε.
Όπως αυξήθηκε και σε ολόκληρη την Ευρωπαϊκή Ένωση.
Συγκεκριμένα, το δημόσιο χρέος στην ευρωζώνη έχει αυξηθεί κατά 12-14% του ΑΕΠ, εξαιτίας της πανδημίας, και κυμαίνεται στο 100% του ΑΕΠ.
Γι’ αυτό και υπάρχει συζήτηση, σε ευρωπαϊκό επίπεδο, για την ανάγκη βιωσιμότητας του δημοσίου χρέους μεσομακροπρόθεσμα.
Στην Ελλάδα, διεθνείς οίκοι, θεσμοί και φορείς – όχι μόνο εγχώριοι, αλλά κυρώις διεθνείς – χαρακτηρίζουν το ελληνικό δημόσιο χρέος, παρά το ύψος του, βιώσιμο.
Και αυτό για μια σειρά από λόγους:
1ον. Οι παράμετροι του ελληνικού δημόσιου χρέους είναι ευνοϊκές.
Συγκεκριμένα, η μέση σταθμική διάρκεια είναι άνω των 20 ετών, η μέση σταθμική διάρκεια ανα-τιμολόγησης είναι άνω των 19 ετών, το ποσοστό κυμαινόμενου χρέους είναι κάτω του 2%, το χρέος σε ξένο νόμισμα είναι κάτω του 1%.
2ον. Οι μικτές ετήσιες χρηματοδοτικές ανάγκες, βασικός δείκτης αξιολόγησης της βιωσιμότητας του δημοσίου χρέους, είναι χαμηλές.
Θα κυμανθούν, κατά μέσο όρο, στο 10% του ΑΕΠ έως το 2060, από τα χαμηλότερα ποσοστά σε ευρωπαϊκό επίπεδο.
3ον. Οι δαπάνες εξυπηρέτησης τόκων είναι – σταθερά – χαμηλές.
Το μέσο σταθμικό ονομαστικό επιτόκιο είναι ύψους 1,4%.
4ον. Τα ταμειακά διαθέσιμα της χώρας διατηρούνται σε υψηλά, ασφαλή επίπεδα.
Συγκεκριμένα, σήμερα, αυτά διαμορφώνονται περίπου στα 40 δισ. ευρώ, από τα υψηλότερα ποσά – ως ποσοστό του ΑΕΠ – πανευρωπαϊκά.
Αυτό είναι αποτέλεσμα της συνετής δημοσιονομικής πολιτικής και της έξυπνης και διορατικής εκδοτικής στρατηγικής του Υπουργείου Οικονομικών και του ΟΔΔΗΧ.
Συνιστά ένα ασφαλές πλαίσιο για τη μεσοπρόθεσμη και μακροπρόθεσμη βιωσιμότητα του δημοσίου χρέους.
Σε κάθε περίπτωση, πέραν αυτών των ιδιαίτερων χαρακτηριστικών και γνωρισμάτων του ελληνικού δημοσίου χρέους, η αποκλιμάκωσή του θα γίνει μέσω της ισχυρής ανάκαμψης και της διατηρήσιμης ανάπτυξης της ελληνικής οικονομίας, όπως αυτές επιτυγχάνονται από το 2021, όσο και μέσα από τη σταδιακή επίτευξη δημοσιονομικής ισορροπίας και την υλοποίηση ρεαλιστικών πρωτογενών πλεονασμάτων, λαμβάνοντας – φυσικά – υπόψη την ανάγκη επιτυχούς αντιμετώπισης των πολλών, διαδοχικών και παράλληλων εξωγενών κρίσεων, όπως – μέχρι σήμερα – γίνεται.
ΔΕΥΤΕΡΟΛΟΓΙΑ
Αξιότιμε κε. Συνάδελφε,
Σε ό,τι αφορά το δεύτερο σκέλος του Ερωτήματός σας, πράγματι, στις 25 Φεβρουαρίου, η Ελλάδα, εν μέσω αυξημένης παγκόσμιας αβεβαιότητας και ανασφάλειας, έκανε ένα σημαντικό βήμα ισχυροποίησης και αυτοπεποίθησής της.
Οι Υπουργοί Οικονομικών της ευρωζώνης εγκρίναμε την πρόωρη αποπληρωμή του υπολοίπου των δανείων που είχε λάβει η χώρα μας από το ΔΝΤ, καθώς και την πρόωρη εξόφληση μέρους των διμερών δανείων της Ελλάδας με κράτη-μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Με αυτή, την τρίτη, προεξόφληση του ΔΝΤ, η Ελλάδα αποπληρώνει – δύο χρόνια πριν από τη λήξη της – το σύνολο της οφειλής της προς το Ταμείο, συνολικού ύψους 8,2 δισ. ευρώ.
Προεξόφληση που η Κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας ξεκίνησε τον Νοέμβριο του 2019, συνέχισε τον Μάρτιο του 2021 και ολοκληρώνει – σε λιγότερο από 2,5 χρόνια – την άνοιξη του 2022.
Πρόκειται για μια πολύ θετική εξέλιξη, με υψηλή συμβολική αξία και ουσιαστικό όφελος για τη χώρα μας.
Επιτυγχάνεται η βέλτιστη αξιοποίηση των ταμειακών διαθεσίμων του Ελληνικού Δημοσίου.
Επιτυγχάνεται η περαιτέρω μείωση του επιτοκιακού και του συναλλαγματικού κινδύνου.
Επιτυγχάνεται η μείωση – βραχυπρόθεσμα – του κινδύνου αναχρηματοδότησης.
Βελτιώνονται οι βασικοί δείκτες βιωσιμότητας του δημοσίου χρέους, όπως είναι ο δείκτης ετήσιων μεικτών χρηματοδοτικών αναγκών ως ποσοστό του ΑΕΠ και ο λόγος χρέους προς ΑΕΠ.
Διασφαλίζεται ταμειακό όφελος, ύψους 56 εκατ. ευρώ, που προκύπτει από την διαφορά του υφιστάμενου κόστους εξυπηρέτησης των δανείων αυτών και του εναλλακτικού κόστους νέου δανεισμού του Ελληνικού Δημοσίου, από τις αγορές για αντίστοιχες διάρκειες.
Έτσι, το συνολικό όφελος των τριών προεξοφλήσεων του ΔΝΤ διαμορφώνεται στα 230 εκατ. ευρώ.
Όφελος που αξιοποιείται από την Κυβέρνηση για τη στήριξη νοικοκυριών και επιχειρήσεων, κυρίως των πιο ευάλωτων συμπατριωτών μας.
Επιπλέον είναι σημαντικό ότι η νέα αυτή πρόωρη αποπληρωμή αναμένεται να εκληφθεί, όπως άλλωστε συνέβη και με τις προηγούμενες αντίστοιχες, ως ένα πολύ θετικό γεγονός αναφορικά με το αξιόχρεο του Ελληνικού Δημοσίου, τόσο από τους οίκους αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας, όσο και από τη διεθνή επενδυτική κοινότητα.
Ήδη, την τελευταία Παρασκευή, ο Οίκος Αξιολόγησης DBRS Morningstar προχώρησε στην αναβάθμιση της πιστοληπτικής ικανότητας της Ελλάδας κατά μία βαθμίδα.
Έτσι, η χώρα φθάνει ένα μόλις «σκαλοπάτι» πριν την επενδυτική βαθμίδα.
Σημειώνεται ότι είναι ο δεύτερος οίκος αξιολόγησης, και πρώτος από τους επιλέξιμους από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, που θέτει τη χώρα και την οικονομία της σε αυτό το επίπεδο.
Πρόκειται για μια εξαιρετικά θετική εξέλιξη, αναγνώριση της προόδου και των προοπτικών της οικονομίας.
Η αναβάθμιση στέλνει το μήνυμα ότι η ελληνική οικονομία κινείται αταλάντευτα προς τη σωστή κατεύθυνση, ακόμη και υπό τις παρούσες αντίξοες συνθήκες, δημιουργώντας έναν καθαρό και ρεαλιστικό διάδρομο για την απόκτηση επενδυτικής βαθμίδας, μέσα στο 2023.
Κάνει ένα βήμα προς την κατάκτηση ενός πολύ σημαντικού στόχου για το μέλλον της.
Εμείς συνεχίζουμε, με πλήρη επίγνωση των δυσκολιών, υπευθυνότητα, αποφασιστικότητα και εμπιστοσύνη στις οικονομικές και κοινωνικές δυνάμεις της πατρίδας μας, για να καταστήσουμε την οικονομία περισσότερο παραγωγική, δυναμική, εξωστρεφή και κοινωνικά πιο δίκαιη, και την Ελλάδα ολόπλευρα πιο ισχυρή.
Απάντηση του Υπουργού Οικονομικών κ. Χρήστου Σταϊκούρα σε Επίκαιρη Ερώτηση του Βουλευτή του ΣΥΡΙΖΑ κ. Πάνου Σκουρλέτη για την πώληση της Εθνικής Ασφαλιστικής
Μια σύντομη – πρόσφατη – ιστορική διαδρομή είναι χρήσιμη και κατατοπιστική.
Γιατί η Ερώτησή σας κάνει ένα χρονικό άλμα από το 2014 στο 2022, αγνοώντας – προφανώς εσκεμμένα – την περίοδο της δικής σας διακυβέρνησης.
Αξιότιμε κε. Συνάδελφε,
Είμαι βέβαιος πως γνωρίζετε ότι η πώληση της Εθνικής Ασφαλιστικής αποτελεί υποχρέωση της Εθνικής Τράπεζας της Ελλάδος (ΕΤΕ) και δέσμευση που έχει αναλάβει η Ελληνική Δημοκρατία προς την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, στο πλαίσιο του πλάνου αναδιάρθρωσής της, από το 2015 (4 Δεκεμβρίου 2015) (Απόφαση SA. 43365 (2015/Ν)).
Τότε, με την 3η αχρείαστη ανακεφαλαιοποίηση των τραπεζών, επί ημερών «υπερήφανης» διαπραγμάτευσης.
Συγκεκριμένα, τότε, μεταξύ άλλων, επί Κυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ περιλαμβανόταν η δέσμευση ότι η ΕΤΕ θα εκποιήσει, έως 30 Ιουνίου 2017, όλες τις ασφαλιστικές δραστηριότητές της σε Ελλάδα, Ρουμανία και Κύπρο, με πρόβλεψη τη δυνατότητα διατήρησης ποσοστού 25% των μετοχών της, εάν ο πλειοδότης το ζητούσε.
Όμως, παρότι η συμφωνία πώλησης υπεγράφη την 28η Ιουνίου 2017, λόγω μη εκπλήρωσης από πλευράς αντισυμβαλλόμενου ορισμένων αιρέσεων, δεν κατέστη δυνατή η ολοκλήρωση της σχετικής διαδικασίας.
Συνεπώς, με δεδομένο ότι η ΕΤΕ δεν ολοκλήρωσε επιτυχώς αυτές τις δεσμεύσεις, η Γενική Διεύθυνση Ανταγωνισμού της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, με νέα απόφασή της, αριθμ. SA. 43365 (2019/N-2), ενέκρινε, στις 10 Μαΐου 2019, την τροποποίηση και παράταση του ως άνω πλάνου έως τις 31 Δεκεμβρίου 2020, προκειμένου η Τράπεζα να ολοκληρώσει, εκτός άλλων, το σύνολο των δεσμεύσεων απο-επένδυσης.
Συγκεκριμένα, επί Κυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ υπήρξε η νέα δέσμευση η ΕΤΕ να προχωρήσει στην εκποίηση της Εθνικής Ασφαλιστικής σε ποσοστό υψηλότερο, 80% αντί για 75%, έως 31 Δεκεμβρίου 2020.
Προτάθηκε, δηλαδή, η δυνατότητα διατήρησης ποσοστού συμμετοχής 20% αντί για 25%, το οποίο μαζί με τις λοιπές επικαιροποιημένες δεσμεύσεις εκτιμήθηκε, από τις αρχές της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ως επαρκές μέτρο αντιστάθμισης τυχόν πρόσθετων στρεβλώσεων του ανταγωνισμού που προκαλούνται από την καθυστέρηση της ιδιωτικοποίησης της Εθνικής Ασφαλιστικής.
Συνεπώς συμπερασματικά, επί διακυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ, η Ελληνική Δημοκρατία ανέλαβε σειρά δεσμεύσεων, μεταξύ άλλων και την επιβεβαίωση πώλησης της Εθνικής Ασφαλιστικής.
Είχε τη δυνατότητα, το 2015 και το 2019, να αλλάξει προγενέστερες αποφάσεις.
Αλλά δεν το έπραξε.
Τουναντίον, δεσμεύτηκε στη διάθεση πώλησης μετοχής της Εθνικής Ασφαλιστικής.
Και μάλιστα δεσμεύτηκε σε μεγαλύτερο ποσοστό πώλησης μετοχών, 80% αντί για 75%, σε σχέση με αυτά που είχαν αποφασιστεί από προηγούμενες Κυβερνήσεις.
Και επιχείρησε να εκτελέσει τη δέσμευση του σχεδίου αναδιάρθρωσης της ΕΤΕ, το 2017 και το 2018, ανεπιτυχώς.
ΔΕΥΤΕΡΟΛΟΓΙΑ
Αξιότιμε κε. Συνάδελφε,
Σύμφωνα με τη Διοίκηση της Εθνικής Τράπεζας της Ελλάδος, η Τράπεζα διενήργησε διεθνή διαδικασία δημοπρασίας, με στόχο την επίτευξη της επωφελέστερης έκβασης για την Τράπεζα και τους μετόχους της.
Ακολουθήθηκε διαδικασία σύμφωνη με την εγκεκριμένη και ισχύουσα πολιτική απο-επενδύσεων της Τράπεζας.
Σύμφωνα με τις προβλέψεις αυτές, εξειδικευμένοι χρηματοοικονομικοί, νομικοί και τεχνικοί σύμβουλοι, με μεγάλη εμπειρία στην παροχή σχετικών υπηρεσιών, συνέδραμαν την Τράπεζα στην προετοιμασία της συναλλαγής, τον σχεδιασμό και τη διαχείριση της διαδικασίας πώλησης, την αξιολόγηση των προσφορών και τις διαπραγματεύσεις με τους ενδιαφερόμενους επενδυτές.
Ως τελικό βήμα της εν λόγω διαδικασίας, πριν την έγκριση της συναλλαγής από το Διοικητικό Συμβούλιο της Τράπεζας και τη Γενική Συνέλευση των Μετόχων της Τράπεζας, περιλαμβάνεται η αξιολόγηση, από εξειδικευμένο χρηματοοικονομικό σύμβουλο, του ευλόγου του τιμήματος.
Η διαδικασία πώλησης ξεκίνησε τον Οκτώβριο του 2019, εξαιτίας όμως των δυσμενών συνθηκών που προκάλεσε – παγκοσμίως – η πανδημία, η μοναδική δεσμευτική προσφορά από την CVC Capital Partners υποβλήθηκε τελικώς, αναθεωρημένη, την 11η Σεπτεμβρίου 2020.
Η συμφωνία αγοραπωλησίας υπεγράφη, τελικά, στις 26 Μαρτίου 2021, και αφορά στην πώληση ποσοστού 90,01% της Εθνικής Ασφαλιστικής στη CVC Capital Partners.
Όπως ήδη ανέφερα, η ολοκλήρωση της συναλλαγής τελεί υπό συγκεκριμένες και συμφωνημένες στη Σύμβαση Αγοραπωλησίας Μετοχών αιρέσεις, με τα μέρη και τους συμβούλους αυτών να βρίσκονται σε μεταξύ τους συνεργασία καθώς και σε επαφές με τις αρμόδιες Αρχές, ώστε – το συντομότερο δυνατόν – οι εν λόγω αιρέσεις να έχουν πληρωθεί.
Σύμφωνα με ενημέρωση που ζητήθηκε από το Ταμείο Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας, προκειμένου αυτό να αποφασίσει να παράσχει τη συναίνεσή του για την πώληση της Εθνικής Ασφαλιστικής, το Ταμείο ζήτησε και έλαβε, όπως ορίζεται από την αντίστοιχη πολιτική του, εκθέσεις από διεθνείς και εγχώριους ανεξάρτητους χρηματοοικονομικούς συμβούλους αναγνωρισμένου κύρους σχετικά με την εκτίμηση ως προς την αξία της Εθνικής Ασφαλιστικής, το εύλογο του τιμήματος πώλησης των μετοχών της, καθώς και την ορθότητα της διαδικασίας που ακολουθήθηκε.
Επιπλέον, το Ταμείο, προτού προβεί στην παροχή της ανωτέρω συναίνεσής του, ζήτησε και έλαβε και γνωματεύσεις από αναγνωρισμένα νομικά γραφεία στην Ελλάδα και στο εξωτερικό, καθώς και από διεθνή ελεγκτικό οίκο.
Τέλος, είναι προφανές ότι ζητήματα που έχουν ως αντικείμενο μελλοντικούς σχεδιασμούς, σχετίζονται με τον αγοραστή.
Απάντηση του Υπουργού Οικονομικών κ. Χρήστου Σταϊκούρα σε Επίκαιρη Ερώτηση της Βουλευτή του ΣΥΡΙΖA κας. Γιώτας Πούλου για τις αποζημιώσεις Covid σε ιδιοκτήτες ακινήτων
Αξιότιμη κα. Συνάδελφε,
Η Κυβέρνηση, στο πλαίσιο αντιμετώπισης των δυσμενών οικονομικών συνεπειών της πανδημίας, έλαβε μέτρα συμψηφισμού, μείωσης ή/και κάλυψης ενοικίων επιχειρήσεων, εργαζομένων και φοιτητών/παιδιών τους, προκειμένου να αποφευχθούν λουκέτα και διόγκωση της ανεργίας.
Τα μέτρα αυτά, εκ του αποτελέσματος, ήταν αποτελεσματικά.
Ταυτόχρονα, θεσμοθετήθηκε πρόγραμμα ενίσχυσης των ιδιοκτητών ακινήτων, για την αντιμετώπιση της μείωσης των μισθωμάτων λόγω της πανδημίας.
Ιδιοκτήτες ακινήτων οι οποίοι «έβαλαν πλάτη», και τους ευχαριστώ – για ακόμη μία φορά – δημόσια, γι’ αυτό.
Στο πλαίσιο αυτό, η πολιτεία – μέχρι σήμερα – έχει καταβάλει:
1ον. Για την περίοδο Μαρτίου – Οκτωβρίου 2020, ποσό 63,5 εκατ. ευρώ, σε 269.284 ΑΦΜ, μέσω συμψηφισμού με φορολογικές υποχρεώσεις (φόρος εισοδήματος, ΕΝΦΙΑ και ΦΠΑ).
2ον. Για την περίοδο Νοεμβρίου 2020 – Ιουλίου 2021, 756,5 εκατ. ευρώ, σε 359.590 δικαιούχους, με απευθείας καταβολή στους τραπεζικούς λογαριασμούς των δικαιούχων.
Συνεπώς, συνολικά, μέσω συμψηφισμών και καταβολών σε τραπεζικούς λογαριασμούς, έχουν – μέχρι σήμερα – καταβληθεί 820 εκατ. ευρώ.
Τα παραπάνω αντιστοιχούν στο 95% του συνόλου των περίπου 470.000 μισθωτηρίων, βάσει των οποίων υποβλήθηκαν συνολικά 2.626.000 δηλώσεις αποζημιώσεων ιδιοκτητών κατά την περίοδο Νοεμβρίου 2020 – Ιουλίου 2021.
Η υλοποίηση του εντοπισμού των δικαιούχων και ο προσδιορισμός του ύψους των ενισχύσεων έχει υπάρξει ένα πολύ σύνθετο έργο, κυρίως λόγω των σφαλμάτων που εντοπίστηκαν σε μεγάλο πλήθος των «Δηλώσεων COVID», οι οποίες υποβλήθηκαν για την καταβολή των εν λόγω αποζημιώσεων.
Για την αντιμετώπιση των προβλημάτων που ανέκυψαν, δόθηκαν διαδοχικές παρατάσεις στον χρόνο υποβολής των δηλώσεων, ώστε οι δικαιούχοι αποζημίωσης να διορθώσουν στο ορθό, εστάλησαν μηνύματα για διορθώσεις, ενώ εκδόθηκαν σειρά αποφάσεων και εγκυκλίων για την παροχή οδηγιών και διευκρινίσεων (αναφέρονται ενδεικτικά οι Ε. 2184/2020, Ε.2139/2021, Ε.2123/2021, Ε.2060/2021 εγκύκλιοι).
Ταυτόχρονα, υλοποιήθηκαν ψηφιακές δράσεις ανασκόπησης της συνολικής εικόνας των ιδιοκτητών ακινήτων, αποστολής ειδοποιήσεων για τη διόρθωση σφαλμάτων, βελτίωσης της σχετικής εφαρμογής για ενημέρωση του φορολογούμενου σχετικά με το δικαίωμα του μισθωτή για έκπτωση ή απαλλαγή του ενοικίου, και παροχής αναφορών με την αποτύπωση του αποτελέσματος της επεξεργασίας των Δηλώσεων COVID.
ΔΕΥΤΕΡΟΛΟΓΙΑ
Αξιότιμη κα. Συνάδελφε,
Παρά τις συνεχείς παρατάσεις και τις επανειλημμένες ενεργοποιήσεις δυνατότητας υποβολής Δηλώσεων COVID ή πραγματοποίησης διορθώσεων σε υποβληθείσες Δηλώσεις COVID ή/και σε Δηλώσεις Μίσθωσης Ακίνητης Περιουσίας, σημαντικό ποσοστό δηλώσεων δεν διορθώθηκε.
Αντίθετα, σε ορισμένες περιπτώσεις οι φορολογούμενοι υπέβαλαν πολλαπλές δηλώσεις για το ίδιο ακίνητο, ή πραγματοποίησαν λύσεις μισθώσεων και εκ νέου μισθωτήριο, ή με τις ενέργειές τους προέκυψε μειωμένο ποσό αποζημίωσης, γεγονός που οδήγησε στην ανάγκη υλοποίησης ψηφιακής αυτόματης επεξεργασίας συμψηφισμών ποσών μεταξύ των μηνών καταβολής.
Στο σύνολο των εκκρεμοτήτων, η μεγάλη πλειονότητα πλέον δεν είναι εφικτό να αντιμετωπιστεί με μηχανογραφική επεξεργασία και εξετάζονται μεμονωμένα από σχετική ομάδα εργασίας της ΑΑΔΕ, η οποία αναμένεται να ενισχυθεί τις επόμενες ημέρες, για την επίσπευση του σχετικού έργου.
Ενδεικτικά, αναφέρονται:
Πολλαπλές Δηλώσεις Πληροφοριακών Στοιχείων Μίσθωσης Ακίνητης Περιουσίας ή πολλαπλές δηλώσεις Covid (για την ίδια περίοδο ή/και από πολλαπλούς μισθωτές), στις οποίες δεν ταυτοποιούνται τα ακίνητα.
Εκμισθούμενα ακίνητα, τα οποία δεν αντιστοιχούν σε δηλωθέντα εμπράγματα δικαιώματα, με αποτέλεσμα να απαιτείται έλεγχος των αντίστοιχων νομιμοποιητικών εγγράφων που αποδεικνύουν την έννομη σχέση του εκμισθωτή με το ακίνητο.
Αναπροσαρμογές του μισθώματος που δεν αποτυπώνονται με τροποποίηση της μίσθωσης, αλλά με αναγραφή στις «Σημειώσεις» της αρχικής μίσθωσης.
Ταυτόχρονα, είναι υπό εξέταση περιπτώσεις αδικαιολόγητων αυξήσεων μισθωμάτων κατά την περίοδο της πανδημίας.
Επίσης, αναφέρεται ότι 19.000 περίπου ΑΦΜ δεν έχουν καταχωρημένο αριθμό IBAN, προκειμένου να κατατεθεί το αναλογούν ποσό στον λογαριασμό τους.
Για τις περιπτώσεις αυτές, θα αποσταλούν εκ νέου μηνύματα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου από την ΑΑΔΕ.
Από την ΑΑΔΕ και το Υπουργείο Οικονομικών καταβάλλεται κάθε δυνατή προσπάθεια, ώστε, οι – συγκριτικά λίγες – περιπτώσεις εκκρεμοτήτων που απομένουν, να τακτοποιηθούν στο επόμενο διάστημα, κατόπιν της επεξεργασίας που απαιτείται για τη διασφάλιση του δημοσίου συμφέροντος.
Ταυτόχρονα, σε συνεργασία με την ΑΑΔΕ, σχεδιάζεται η αναβάθμιση των πληροφοριακών συστημάτων, ώστε να βελτιωθεί η ποιότητα και να αυτοματοποηθεί – περαιτέρω – η τήρηση των δεδομένων στην ΑΑΔΕ σχετικά με την ιδιοκτησία και διαχείριση των ακινήτων.
Απάντηση του Υπουργού Οικονομικών κ. Χρήστου Σταϊκούρα σε Επίκαιρη Ερώτηση του Βουλευτή του ΚΚΕ κ. Θανάση Παφίλη για τη ΛΑΡΚΟ
Αξιότιμε κε. Συνάδελφε,
Θα ξεκινήσω την τοποθέτησή μου, επί των συγκεκριμένων ερωτημάτων σας, με βάση την ενημέρωση που έλαβε η Κυβέρνηση από την Ειδική Διαχείριση.
1ον. Ως προς τις εξελίξεις στις τιμές του νικελίου.
Πράγματι, στις 8 Μαρτίου, οι τιμές του νικελίου ξεπέρασαν τα $100.000/τόνο.
Τιμή που έφτασε εκεί λόγω μη πραγματικών συναλλαγών, και πιο συγκεκριμένα από μη πραγματικές αγορές κινεζικής εταιρείας.
Αυτό είχε ως αποτέλεσμα την αναστολή διαπραγμάτευσης και κλείσιμο του δείκτη LME, προκειμένου να επιλυθεί το ζήτημα.
Ο δείκτης άνοιξε και πάλι στις 16 Μαρτίου, και κάθε μέρα πέφτει στο ανώτερο όριο (limit down), χωρίς να υπάρχουν πραγματικές συναλλαγές.
Σε κάθε περίπτωση, η Ειδική Διαχείριση, όπως ενημέρωσε την Κυβέρνηση, βλέποντας τη σημαντική άνοδο της τιμής, έσπευσε να αναζητήσει αγοραστές σε αυτά τα υψηλά επίπεδα.
Οι πραγματικές προσφορές που λαμβάνει, είναι πέριξ των $22.000/τόνο.
Προφανώς, αυτές οι τιμές δεν αγνοούνται.
Θα πρέπει να λαμβάνεται, όμως, υπόψη και το κόστος παραγωγής, καθώς – όπως όλοι γνωρίζουμε – οι τιμές των πρώτων υλών και της ενέργειας έχουν αυξηθεί δραματικά.
2ον. Ως προς την παύση λειτουργίας ενός ακόμη ηλεκτροκαμίνου.
Γνωρίζετε και εσείς πολύ καλά, ότι η ΛΑΡΚΟ διαθέτει απαρχαιωμένο εξοπλισμό.
Απαρχαιωμένο εξοπλισμό που καθιστά τη λειτουργία της εταιρείας εξαιρετικά κοστοβόρα, με συνεχόμενα τεχνικά προβλήματα, τα οποία δημιουργούν καθημερινά προβλήματα στην παραγωγή.
Είναι ενδεικτικό πως την 5ετία από το 2015 μέχρι το 2019, παρά τις ζημίες της περιόδου εκείνης, ύψους 260 εκατ. ευρώ, δεν έγιναν ούτε καν οι απαραίτητες επισκευές και συντηρήσεις, με αποτέλεσμα οι βλάβες στον εξοπλισμό να είναι καθημερινές.
Σύμφωνα με την Ειδική Διαχείριση, 2 από τα 5 ηλεκτροκάμινα δεν λογίζονται ως λειτουργικά.
Συγκεκριμένα, το Νο. 3, λόγω αδυναμίας ορθής λειτουργίας, δεν μπορούσε να δώσει μέταλλο, με αποτέλεσμα να σβήσει γεμάτο, κάτι που το καθιστά ανασφαλές σε περίπτωση λειτουργίας.
Και το Νο. 5, λόγω πτώσης της στέγης του, πέρυσι τον χειμώνα.
Με αυτά τα δεδομένα, το πλάνο παραγωγής σχεδιάστηκε με τρόπο ώστε να απαιτούνται μόνο 2 ηλεκτροκάμινα σε λειτουργία, και 1 ηλεκτροκάμινο να είναι σε επισκευή.
Όμως, στην παρούσα φάση, η λειτουργία ενός μόνο ηλεκτροκάμινου, του Νο. 1, οφείλεται σε έκτακτη συντήρηση του Νο. 4, λόγω ρήγματος, η οποία έχει ήδη αποκατασταθεί, και σύντομα θα μπει – και πάλι – στην παραγωγή.
Σημειώνεται πως η Ειδική Διαχείριση ενημέρωσε την Κυβέρνηση ότι, τις τελευταίες 10 ημέρες, το Μεταλλείο της Εύβοιας αδυνατεί να στείλει μετάλλευμα, με ό,τι αυτό συνεπάγεται για το πλάνο παραγωγής.
3ον. Ως προς τις ομαδικές απολύσεις και τις επαναπροσλήψεις συμβάσεων.
Το συγκεκριμένο ζήτημα το συντονίζει το Υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικών Υποθέσεων, σε συνεργασία με τον Ειδικό Διαχειριστή.
Όσον αφορά το Υπουργείο Οικονομικών, έχει ληφθεί πρόνοια προκειμένου να υπάρχουν τα κονδύλια, ύψους περίπου 22-23 εκατ. ευρώ, στη διάθεση της Ειδικής Διαχείρισης, προκειμένου να αποζημιωθούν όλοι οι εργαζόμενοι, στο ακέραιο.
Σημειώνεται πως, για άλλη μια φορά, το ταμειακό έλλειμμα θα το κλείσει ο Κρατικός Προϋπολογισμός.
Όπως πράττει τα 2 τελευταία χρόνια, καταβάλλοντας 52 εκατ. ευρώ για να εξασφαλίσει τη λειτουργία της ΛΑΡΚΟ μέχρι σήμερα.
4ον. Ως προς το σχέδιο συνέχισης ασφαλούς λειτουργίας.
Σύμφωνα με ενημέρωση της Κυβέρνησης από την Ειδική Διαχείριση, υπάρχει πλάνο το οποίο θα λαμβάνει υπόψη όλα τα μέτρα ασφάλειας των εργαζομένων και την επόμενη μέρα, μέχρι τη μεταβίβαση της εταιρείας σε επενδυτή.
Σύμφωνα με τις διατάξεις για τη λειτουργία μεταλλευτικών επιχειρήσεων και μεταλλείων, η Ειδική Διαχείριση θα υποβάλει στην αρμόδια υπηρεσία του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας σχετικό οργανόγραμμα προς έγκριση, και την κάλυψη των θέσεων για την ασφαλή λειτουργία του εργοστασίου και των μεταλλείων.
Η Κυβέρνηση θα παρακολουθεί το ζήτημα, ώστε αυτές οι διαβεβαιώσεις να υλοποιηθούν.
ΔΕΥΤΕΡΟΛΟΓΙΑ
Αξιότιμε κε. Συνάδελφε,
Η Κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας παρέλαβε και κλήθηκε να διαχειριστεί μια οικονομικά μη βιώσιμη κατάσταση, αποτέλεσμα συσσώρευσης αρνητικών αποτελεσμάτων, κακής οικονομικής διαχείρισης πολλών ετών και απραξίας της προηγούμενης Κυβέρνησης.
Συγκεκριμένα:
1ον. Τα ταμειακά διαθέσιμα της εταιρείας, το 2019, ήταν μηδενικά.
2ον. Λόγω συσσωρευμένων ζημιών και διαδοχικών ζημιογόνων χρήσεων, η αρνητική καθαρή θέση της εταιρείας αυξήθηκε από τα -160 εκατ. ευρώ στις αρχές του 2015, στα -407 εκατ. ευρώ στο τέλος του 2019.
Δηλαδή, η εταιρεία λειτουργούσε – επί χρόνια – με αρνητικά ίδια κεφάλαια κινήσεως, βασιζόμενη στην καθυστερημένη εξόφληση των υποχρεώσεών της.
3ον. Την 5ετία 2015-2019, σωρεύθηκαν χρέη ύψους περίπου 260 εκατ. ευρώ.
Οι ζημιές της εταιρείας ανήλθαν στα 99 εκατ. ευρώ το 2019.
Τα προηγούμενα έτη, τα αποτελέσματα της εταιρείας ήταν -30 εκατ. ευρώ το 2015, -68 εκατ. ευρώ το 2016, -6 εκατ. ευρώ το 2017 και -57 εκατ. ευρώ το 2018.
4ον. Οι ληξιπρόθεσμες οφειλές της ΛΑΡΚΟ προς προμηθευτές, εργολάβους, τράπεζες, ασφαλιστικά ταμεία και άλλους άγγιζαν τα 500 εκατ. ευρώ.
Η μεγαλύτερη οφειλή αφορά τη ΔΕΗ.
Αυτή η οφειλή από 144 εκατ. ευρώ το 2012, ανήλθε στα 242 εκατ. ευρώ το 2016, και εκτοξεύθηκε στα 351 εκατ. ευρώ στις αρχές του 2020.
Γι’ αυτό και η ΔΕΗ απέστειλε διαδοχικά εξώδικα στην εταιρεία, με ημερομηνίες 21 Ιανουαρίου 2020 και 29 Ιανουαρίου 2020, προγραμματίζοντας διακοπή ηλεκτροδότησης της εταιρείας στις 17 Φεβρουαρίου 2020. Δηλαδή, ουσιαστικά, κλείσιμο της εταιρείας!
5ον. Η Ελλάδα, στις 21 Ιανουαρίου 2022, καταδικάστηκε από το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο για μη συμμόρφωση με τις αποφάσεις περί παράνομων κρατικών ενισχύσεων προς τη ΛΑΡΚΟ, ύψους 136 εκατ. ευρώ, πλέον τόκων (σήμερα στα 170 εκατ. ευρώ).
Επιβλήθηκε πρόστιμο στο Ελληνικό Δημόσιο, ύψους 4,4 εκατ. ευρώ ανά εξάμηνο καθυστέρησης από το 2017 μέχρι την εκτέλεση της απόφασης, και κατ’ αποκοπήν ποσό ύψους 5,5 εκατ. ευρώ.
6ον. Η εταιρεία, διαχρονικά, επιδείκνυε σοβαρό έλλειμμα στην τήρηση των περιβαλλοντικών όρων του εργοστασίου, με κίνδυνο την άρση της Άδειας Λειτουργίας του, από το 2016.
7ον. Η εταιρεία διαθέτει απαρχαιωμένο εξοπλισμό που καθιστά τη ΛΑΡΚΟ μη ανταγωνιστική, ανεξαρτήτως των διεθνών τιμών του νικελίου.
Ενδεικτικά αναφέρω, σύμφωνα με την εικόνα που έχουμε από την εταιρεία, ότι ο βασικός εξοπλισμός της ΛΑΡΚΟ είναι της δεκαετίας του 1970, με το πιο πρόσφατο καμίνι να κατασκευάζεται το 1979, και έκτοτε να μην έχει γίνει καμία ουσιώδης επένδυση.
Απαιτούνται, συνεπώς, κεφάλαια για τον εκσυγχρονισμό της δραστηριότητας εξόρυξης και παραγωγής νικελίου και την περιβαλλοντική συμμόρφωση.
Κε. Συνάδελφε,
Αυτή την εικόνα της εταιρείας παραλάβαμε.
Με την έναρξη του σχεδίου εξυγίανσης της Κυβέρνησης, δηλαδή τον νόμο που ψηφίστηκε για εγκατάσταση της Ειδικής Διαχείρισης, τον Μάρτιο του 2020, έγιναν άμεσες ενέργειες εξορθολογισμού του κόστους, τόσο σε επιχειρησιακό όσο και χρηματοοικονομικό επίπεδο, με τη συμβολή και των εργαζομένων, αφού η εταιρεία ήταν αδύνατον να συνεχίσει τη λειτουργία της με ζημιές 99 εκατ. ευρώ κάθε έτος.
Η εγκατάσταση της Ειδικής Διαχείρισης επιλέχθηκε από την Κυβέρνηση ως η μόνη λύση που θα μπορούσε να κρατήσει την εταιρεία ανοιχτή, χωρίς να βρεθούν οι εργαζόμενοι στον δρόμο.
Και ο στόχος, μέχρι σήμερα, επετεύχθη.
Η εταιρεία, την τριετία 2020-2022, αποπλήρωσε όλες τις υποχρεώσεις που σχηματίστηκαν αυτή την περίοδο σε εργαζόμενους, ΔΕΗ, εργολάβους και προμηθευτές, χωρίς να σταματήσει ούτε μία μέρα την παραγωγή νικελίου, και χωρίς να έχει προχωρήσει σε απόλυση ενός εργαζομένου.
Αυτό οφείλεται και στην κρατική χρηματοδότηση από τη σημερινή Κυβέρνηση, για πρώτη φορά τα τελευταία έτη, ύψους 52 εκατ. ευρώ.
Απόδειξη ότι μας ενδιαφέρει η εταιρεία και οι εργαζόμενοί της.
Σήμερα, βρίσκονται σε εξέλιξη οι δυο διαγωνιστικές διαδικασίες υπό το ΤΑΙΠΕΔ και τον Ειδικό Διαχειριστή.
Είμαστε στο στάδιο των δεσμευτικών προσφορών.
Στόχος της Κυβέρνησης είναι η προσέλκυση αξιόπιστων επενδυτών που θα διασφαλίσουν τη βιωσιμότητα της μεταλλευτικής και μεταλλουργικής δραστηριότητας της ΛΑΡΚΟ, και η κάλυψη όλων των εργαζομένων.
Παράλληλα, τακτοποιούνται μια σειρά από εκκρεμή ζητήματα από τα συναρμόδια Υπουργεία σε θέματα περιβαλλοντικών αδειοδοτήσεων, άδειες λειτουργίας, αυθαίρετων κτισμάτων κ.ά., προκειμένου να μην αποτελούν εμπόδιο στην επίτευξη του βέλτιστου τιμήματος και στους δυο διαγωνισμούς και ταυτόχρονα να δημιουργηθούν οι προϋποθέσεις ώστε ο νέος επενδυτής να προχωρήσει στις απαραίτητες επενδύσεις για τον εκσυγχρονισμό της εξόρυξης και της παραγωγής, προκειμένου να εισέλθει η εταιρεία σε αναπτυξιακή τροχιά.
Επίσης, η Κυβέρνηση, μέσω του αρμόδιου Υπουργείου Εργασίας, αναζητά τις βέλτιστες λύσεις για το σύνολο των εργαζομένων.
Κε. Συνάδελφε,
Αν πράγματι η εταιρεία είναι κερδοφόρα, όπως ισχυρίζεστε, με την ολοκλήρωση της διαγωνιστικής διαδικασίας θα αποτυπωθεί ισχυρό επενδυτικό ενδιαφέρον, με την καταβολή υψηλού τιμήματος.
Μακάρι, και αυτό επιδιώκουμε.
Οψόμεθα!
Γιατί μοιραζόμαστε τις ίδιες αγωνίες για το περιουσιακό στοιχείο και το σύνολο των εργαζομένων.
Η κυβέρνηση είναι απολύτως συνεπής με την προεκλογική της δέσμευση για μείωση του ΕΝΦΙΑ, τόνισε στη Βουλή ο υπουργός Οικονομικών, Χρήστος Σταϊκούρας.
“Είχαμε δεσμευτεί για (μείωση) 30% και φτάνουμε στο 35%. Δεν μπορεί να γίνει άλλη παρέμβαση στον ΕΝΦΙΑ. Ήδη, είμαστε απολύτως συνεπείς με αυτά που είχαμε πει προεκλογικά και μάλιστα, σε υψηλότερο ποσοστό” τόνισε ο υπουργός Οικονομικών, Χρήστος Σταϊκούρας, μιλώντας κατά τη δεύτερη ημέρα επεξεργασίας του νομοσχεδίου για τον εκσυγχρονισμό της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς από την αρμόδια κοινοβουλευτική επιτροπή.
Επί των διατάξεων του νομοσχεδίου, το οποίο περιλαμβάνει και ρυθμίσεις για τους ευάλωτους οφειλέτες, τον νέο μειωμένο ΕΝΦΙΑ, και τον φόρο κατανάλωσης στους συστηματικούς αποσταγματοποιούς και στους διήμερους παραγωγούς, εξέφρασαν τη γνώμη τους οι εκπρόσωποι των ενδιαφερόμενων φορέων.
Το 80% των πολιτών, τα μεσαία και τα χαμηλότερα εισοδηματικά στρώματα, θα δουν σημαντικές μειώσεις στον ΕΝΦΙΑ, τόνισε ο υπουργός Οικονομικών, Χρ. Σταϊκούρας, σε παρέμβασή του, κατά την πρώτη ημέρα επεξεργασίας του νομοσχεδίου για τον νέο μειωμένο ΕΝΦΙΑ και τον εκσυγχρονισμό του πλαισίου λειτουργίας της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς, από την αρμόδια κοινοβουλευτική επιτροπή.
Σε σχέση με το 2018, τα φυσικά πρόσωπα θα πληρώνουν, μόνιμα, ένα δισεκατομμύριο ευρώ λιγότερο φόρο ακίνητης περιουσίας είπε ο κ. Σταϊκούρας. Ερωτηθείς από τον εισηγητή της αξιωματικής αντιπολίτευσης, Τρ. Αλεξιάδη, εάν ισχύουν τα δημοσιεύματα ότι το κόστος της μείωσης του ΕΝΦΙΑ ανέρχεται σε 350 εκ., καθώς δεν εμφανίζεται το σχετικό ποσό στην έκθεση του ΓΛΚ στο παρόν νομοσχέδιο, ο κ. Σταϊκούρας είπε ότι το ποσό αυτό έχει ήδη ανακοινωθεί, και ότι τελικά, η μείωση του βεβαιωμένου φόρου είναι 360 εκ ευρώ. Πρόσθεσε μάλιστα ότι το δημοσιονομικό αποτέλεσμα θα είναι μικρότερο, καθώς “όταν μειώνεις τους φόρους, αυξάνεις τη εισπραξιμότητά τους”.
Σημείωσε επίσης ότι το μέτρο είναι απολύτως συμφωνημένο με τους θεσμούς και ότι στην τελευταία συνάντηση της ευρωομάδας (Eurogroup) δεν υπήρξε καμία ένσταση.
Νωρίτερα, ο κ. Αλεξιάδης είχε ζητήσει από την κυβέρνηση να ενημερώσει τη Βουλή για τα ταμειακά διαθέσιμα, για την πορεία εκτέλεσης του προϋπολογισμού, για το συνολικό ποσό από κατασχέσεις.
Απαντώντας, ο κ. Σταϊκούρας είπε ότι τα ταμειακά διαθέσιμα ανέρχονται σε 39,7 δισεκ. ευρώ και ότι τα στοιχεία του κρατικού προϋπολογισμού και της γενικής κυβέρνησης δημοσιοποιούνται κάθε μήνα από το 2012.