Τρίτη, 23 Νοεμβρίου 2021

Δελτίο Τύπου

Ομιλία του Υπουργού Οικονομικών κ. Χρήστου Σταϊκούρα στη Διαρκή Επιτροπή Οικονομικών Υποθέσεων της Βουλής για τον Κρατικό Προϋπολογισμό του 2022

Κυρίες και Κύριοι Συνάδελφοι,

Ο Προϋπολογισμός του 2022, αν και καταρτίστηκε και συζητείται σε ένα περιβάλλον πολλαπλών – εξωγενών – κρίσεων και μεγάλων – παγκοσμίως – αβεβαιοτήτων, που συναρτώνται, κατά κύριο λόγο, με την εξέλιξη της πανδημίας και με τις τρέχουσες – παροδικές όπως φαίνεται – πληθωριστικές πιέσεις, δημιουργεί ένα αίσθημα ρεαλιστικής αισιοδοξίας για τις προοπτικές της ελληνικής οικονομίας.

Και αυτό διότι:

• Καταγράφει τις θετικές επιδόσεις της ελληνικής οικονομίας, επιβεβαιώνοντας την αποτελεσματικότητα της πολιτικής μας.
• Αναδεικνύει τις σημαντικές αναπτυξιακές δυνατότητες της χώρας.
• Απαντά – με επάρκεια – στις νέες προκλήσεις.
• Ενσωματώνει πολιτικές που συνδυάζουν την οικονομική αποτελεσματικότητα με την κοινωνική δικαιοσύνη.

Συμπερασματικά, σε αντιδιαστολή με τον περυσινό Προϋπολογισμό ο οποίος επικεντρωνόταν στην αποτελεσματική διαχείριση της πανδημίας, ο εφετινός Προϋπολογισμός σηματοδοτεί την υπέρβαση της υγειονομικής κρίσης και καταγράφει τη μετάβαση της οικονομίας από την ισχυρή ανάκαμψη του 2021, στην υψηλή και διατηρήσιμη ανάπτυξη του 2022, μέσα από ένα πιο εξωστρεφές, ανταγωνιστικό, καινοτόμο, δίκαιο, έξυπνο, πράσινο και ψηφιακό παραγωγικό μοντέλο.

Συγκεκριμένα, Κυρίες και Κύριοι Συνάδελφοι, τα στοιχεία που διέπουν τον Προϋπολογισμό είναι τα εξής:

1^ον. Ο Προϋπολογισμός χαρακτηρίζεται από συνέπεια και αποτυπώνει τη συνέχεια της οικονομικής πολιτικής.

Συνέπεια λόγων και πράξεων, απόδειξη κυβερνητικής αξιοπιστίας.

Και αυτό επιβεβαιώνεται, ανατρέχοντας στη συζήτηση για τον Κρατικό Προϋπολογισμό του 2021.

Τότε, ως Υπουργείο Οικονομικών:

Α. Δεσμευτήκαμε ότι θα στηρίξουμε την κοινωνία και την οικονομία, για όσο χρειαστεί, προκειμένου να αντιμετωπιστούν οι συνέπειες της πανδημίας.

Το πράξαμε!

Στο πλαίσιο αυτό συνεχίζεται η υλοποίηση μέτρων, όπως είναι:

• Τα Προγράμματα «ΓΕΦΥΡΑ» για την επιδότηση δόσεων δανείων φυσικών και νομικών προσώπων.
• Η επιδότηση μέρους των παγίων δαπανών επιχειρήσεων.
• Η εκταμίευση ποσών από τα στοχευμένα προγράμματα στήριξης κλάδων της οικονομίας, μέσω του ΕΣΠΑ.
• Η υλοποίηση τραπεζικών εργαλείων ενίσχυσης της ρευστότητας των επιχειρήσεων.

Ενώ, σε αυτά, προστίθενται νέες ή επεκτείνονται υφιστάμενες παρεμβάσεις.

Ενδεικτικά:

• Επεκτάθηκε το πρόγραμμα ΣΥΝ-ΕΡΓΑΣΙΑ.
• Επεκτάθηκε το πρόγραμμα επιδότησης 100.000 νέων θέσεων εργασίας, για άλλες 50.000 θέσεις.
• Μειώνεται το ποσοστό επιστροφής όλων των Επιστρεπτέων Προκαταβολών, ανάλογα με την πτώση των ακαθάριστων εσόδων της επιχείρησης.

Πλέον, η συνολική αξία των παρεμβάσεων για την αντιμετώπιση της πανδημίας ανέρχεται στα 43,3 δισ. ευρώ την περίοδο 2020-2022.

Πρόκειται για το 3^ο μεγαλύτερο πακέτο μέτρων στήριξης – ως ποσοστό του ΑΕΠ – στην ευρωζώνη, και το 4^ο παγκοσμίως, σύμφωνα με πρόσφατη Έκθεση του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Σταθερότητας.

Αποδεικνύεται έτσι η επάρκεια της διοχέτευσης πόρων στην πραγματική οικονομία και καταρρίπτεται ο σχετικός «μύθος» της Αξιωματικής Αντιπολίτευσης.

Β. Δεσμευτήκαμε ότι θα μειώσουμε περαιτέρω φόρους και ασφαλιστικές εισφορές.

Το πράξαμε!

Και θα συνεχίσουμε να το πράττουμε και το 2022.

Υπενθυμίζεται ότι έχουμε ήδη προχωρήσει σε μόνιμες μειώσεις φόρων.

Ενδεικτικά:

• Μείωση του ΕΝΦΙΑ – μεσοσταθμικά – κατά 22%.
• Μείωση του εισαγωγικού φορολογικού συντελεστή στα φυσικά πρόσωπα, από 22% στο 9%.
• Μείωση του συντελεστή παρακράτησης φόρου για τα μερίσματα, από 10% στο 5%.
• Μείωση της προκαταβολής φόρου για τα φυσικά πρόσωπα που ασκούν επιχειρηματική δραστηριότητα, από 100% στο 55%, και για τα νομικά πρόσωπα, από 100% στο 80%.
• Μείωση του φόρου εισοδήματος των επιχειρήσεων, από 28% στο 22%.
• Κατάργηση του φόρου γονικών παροχών – δωρεών για συγγενείς πρώτου βαθμού, για ακίνητες και κινητές αξίες, που αφορά αξίες έως 800.000 ευρώ.
• Μείωση των ασφαλιστικών εισφορών κατά 1 + 3 ποσοστιαίες μονάδες.
• Χαμηλός φορολογικός συντελεστής για όλα τα αγροτικά σχήματα, ύψους 10%.

Σε αυτές τις μειώσεις φόρων, έρχονται να προστεθούν:

• Η περαιτέρω, συνολική μείωση του ΕΝΦΙΑ.
• Η απαλλαγή από την ειδική εισφορά αλληλεγγύης των εισοδημάτων για τους εργαζομένους του ιδιωτικού τομέα.
• Η μείωση του τέλους συνδρομητών κινητής τηλεφωνίας, και η κατάργηση για νέους έως 29 ετών.
• Η αναστολή πληρωμής τέλους συνδρομητικής τηλεόρασης, έως τον Ιούνιο του 2022.
• Καθώς και μειωμένοι συντελεστές ΦΠΑ στις μεταφορές, τον καφέ και τα μη αλκοολούχα ποτά, στους κινηματογράφους και το τουριστικό πακέτο, στα γυμναστήρια και τις σχολές χορού, έως τον Ιούνιο του 2022.

Γ. Δεσμευτήκαμε ότι θα αντιμετωπίσουμε το ζήτημα του υψηλού ιδιωτικού χρέους και θα προχωρήσουμε στην εξυγίανση των ισολογισμών των πιστωτικών ιδρυμάτων.

Το πράξαμε!

Και θα συνεχίσουμε να το πράττουμε και το 2022.

Υπενθυμίζω:

• Τέθηκε σε εφαρμογή το νέο θεσμικό πλαίσιο για τη ρύθμιση των συνολικών οφειλών νοικοκυριών και επιχειρήσεων, με τα πρώτα αποτελέσματα να είναι ενθαρρυντικά.
• Ρυθμίστηκαν, επιτυχώς, δάνεια μεταξύ τραπεζών, διαχειριστών και οφειλετών.
• Εφαρμόζεται το σχέδιο «ΗΡΑΚΛΗΣ», το οποίο έχει οδηγήσει σε σημαντική μείωση των μη εξυπηρετούμενων δανείων στα χαρτοφυλάκια των τραπεζών.

Πράγματι, τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια ανήλθαν, τον Ιούνιο του 2021, στα 29,4 δισ. ευρώ, παρουσιάζοντας εντυπωσιακή μείωση από τα 75,4 δισ. ευρώ που τα παραλάβαμε, πριν από περίπου 2,5 χρόνια.

Δ. Δεσμευτήκαμε ότι θα συνεχίσουμε την υλοποίηση του προγράμματος αποκρατικοποιήσεων και αξιοποίησης της δημόσιας περιουσίας.

Το πράξαμε!

Και θα συνεχίσουμε να το πράττουμε και το 2022.

Το προηγούμενο έτος:

• Ολοκληρώθηκε η μεταβίβαση της «Ελληνικό Α.Ε.», θέτοντας σε τροχιά υλοποίησης το εμβληματικό έργο του Ελληνικού.
• Ολοκληρώθηκαν οι διαγωνιστικές διαδικασίες για τα Ναυπηγεία Σκαραμαγκά.
• Ολοκληρώθηκε η μεταβίβαση της Ελληνικής Βιομηχανίας Οχημάτων (ΕΛΒΟ).
• Ολοκληρώθηκε η διαγωνιστική διαδικασία για την Εγνατία Οδό, τη ΔΕΠΑ Υποδομών και τον ΔΕΔΔΗΕ.
• Ολοκληρώθηκε μια εξαιρετικά επιτυχημένη αύξηση μετοχικού κεφαλαίου στη ΔΕΗ.

Και δρομολογείται:

• Η αξιοποίηση του ακινήτου στις Γούρνες.
• Η αξιοποίηση των περιφερειακών λιμένων Αλεξανδρούπολης, Καβάλας, Ηγουμενίτσας και Ηρακλείου.
• Η ολοκλήρωση του διαγωνισμού για την παραχώρηση της μαρίνας Καλαμαριάς.
• Η εκκίνηση των διαδικασιών για την αξιοποίηση της μαρίνας Πύλου και Λευκίμμης Κέρκυρας.
• Η προετοιμασία του διαγωνισμού για την επανα-παραχώρηση της Αττικής Οδού.

2^ον. Ο Προϋπολογισμός αποδεικνύει την αποτελεσματικότητα της ασκούμενης κυβερνητικής οικονομικής πολιτικής.

Αποδείξεις;

• Η βιομηχανική παραγωγή καταγράφει σταθερά ανοδική πορεία.
• Η μεταποίηση ενισχύεται.
• Η οικοδομική δραστηριότητα αυξάνεται.
• Η πιστωτική επέκταση αναθερμαίνεται.
• Οι καταθέσεις αυξάνονται.
• Οι ηλεκτρονικές συναλλαγές ενισχύονται.
• Το κόστος δανεισμού στις αγορές χρήματος και κεφαλαίου διατηρείται χαμηλό.
• Η ανταγωνιστικότητα της οικονομίας βελτιώνεται.
• Η χώρα αναβαθμίζεται.

Έτσι:

1^ον. Ο ρυθμός οικονομικής μεγέθυνσης αναθεωρείται σημαντικά προς τα πάνω.

2^ον. Το διαθέσιμο εισόδημα των νοικοκυριών ενισχύεται.

Σύμφωνα με τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, το ακαθάριστο διαθέσιμο εισόδημα των πολιτών αυξήθηκε, σε ετήσια βάση, κατά 7,3% το 2^ο τρίμηνο του 2021, όταν στην Ευρωζώνη το αντίστοιχο ποσοστό ήταν 4,8%.

3^ον. Το πραγματικό εισόδημα των εργαζομένων αυξάνεται.

Οι αμοιβές εξαρτημένης εργασίας εκτιμάται ότι θα ενισχυθούν κατά 4,1% το 2022, σε σχέση με το 2021.

Και δεν περιλαμβάνεται σε αυτές, η δεύτερη αύξηση του κατώτατου μισθού που θα πραγματοποιηθεί μέσα στο επόμενο έτος.

4^ον. Η ανεργία συρρικνώνεται.

Πλέον ο αριθμός των ανέργων είναι ο χαμηλότερος από τον Απρίλιο του 2010, ενώ ο αριθμός των απασχολούμενων είναι ο υψηλότερος από τον Ιούνιο του 2011.

Αποδεικνύεται έτσι η αποτελεσματικότητα της ασκούμενης οικονομικής πολιτικής και καταρρίπτεται ο σχετικός «μύθος» της Αξιωματικής Αντιπολίτευσης.

3^ον. Ο Προϋπολογισμός είναι απολύτως ρεαλιστικός.

Οι εκτιμήσεις μας ευθυγραμμίζονται, και μάλιστα είναι και πιο συντηρητικές, με τις αντίστοιχες προβλέψεις φορέων και χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων, μεταξύ των οποίων και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή.

Η ελληνική οικονομία καλύπτει – το 2021 – τουλάχιστον τα 2/3 του απολεσθέντος εγχώριου προϊόντος, σηματοδοτώντας ότι το 2022 όχι μόνο αναμένεται να αποκατασταθεί το επίπεδο του εγχώριου προϊόντος του 2019, αλλά αυτό να αυξηθεί περαιτέρω, κατά 1,7%.

Σε αυτό το σημείο θα ήθελα να ρωτήσω την Αντιπολίτευση αν συμφωνεί με αυτές τις προβλέψεις ή συνεχίζει να εκτιμά ότι:

• «Η πρόβλεψη για ανάπτυξη 4,8% για το 2021 βασίζεται σε έωλες παραδοχές».
• «Το κυριότερο πρόβλημα είναι ότι δεν έχουν στην πραγματικότητα δημιουργηθεί οι προϋποθέσεις για γρήγορη ανάκαμψη».
• «Το 2021 θα σημειωθούν κάποιοι θετικοί ρυθμοί ανάπτυξης κοντά στο 3% ενδεχομένως».

Δηλώσεις της κ. Αχτσιόγλου είναι όλες αυτές.

4^ον. Ο Προϋπολογισμός είναι σύγχρονος και καινοτόμος.

Προσαρμόζεται στις ανάγκες της νέας πραγματικότητας που διαμορφώνεται διεθνώς μετά τη δοκιμασία της πανδημίας, με προεξέχουσα την ανάγκη για μια πιο ανθεκτική οικονομία, στη βάση διατηρήσιμης και πράσινης ανάπτυξης.

Η χώρα μας, μέσα από το σχέδιο «Ελλάδα 2.0», βάζει στο επίκεντρο την πράσινη μετάβαση.

Ενώ, παράλληλα, συνεχίζουμε και επιταχύνουμε την ενσωμάτωση της κλιματικής διάστασης στον σχεδιασμό και την αποτύπωση της δημοσιονομικής πολιτικής, μέσα από τη μεθοδολογία του Προϋπολογισμού Επιδόσεων.

Παράλληλα, ο Προϋπολογισμός εισάγει μια σειρά καινοτομιών που αποσκοπούν στην αύξηση της αποτελεσματικότητας του Κράτους, στη βάση δεικτών επίδοσης, στον έλεγχο των δαπανών και εσόδων και στην αύξηση της διαθέσιμης πληροφόρησης και διαφάνειας.

• Παρουσιάζεται – για πρώτη φορά – Προϋπολογισμός Επιδόσεων για όλους τους Φορείς της Κεντρικής Διοίκησης.
• Εμφανίζονται δείκτες μέτρησης του περιβαλλοντικού αποτυπώματος συγκεκριμένων πολιτικών.
• Παρουσιάζεται η Λειτουργική Ταξινόμηση των δαπανών της Γενικής Κυβέρνησης.

5^ον. Ο Προϋπολογισμός δημιουργεί αίσθημα ασφάλειας στην ελληνική κοινωνία.

Αποτυπώνει τη διαρκή, συστηματική και αποφασιστική προσπάθεια της Κυβέρνησης να στηρίζει την κοινωνία, σε κάθε έκτακτη και απρόβλεπτη περίσταση.

Είτε πρόκειται για υγειονομική κρίση, είτε για μεταναστευτική κρίση, είτε για κλιματική κρίση και φυσικές καταστροφές, είτε για την τρέχουσα ενεργειακή κρίση.

Εμπεδώνεται λοιπόν το αίσθημα ασφάλειας, καθώς, σε όλες τις δυσμενείς συγκυρίες, η ελληνική πολιτεία στέκεται αρωγός στο σύνολο των πολιτών, κυρίως στα πιο ευάλωτα νοικοκυριά.

Και αυτό οφείλεται στα ισχυρά ταμειακά διαθέσιμα που δημιουργήθηκαν τη τελευταία διετία.

Ενδεικτικά, μόνο τη φετινή χρονιά, η χώρα δανείστηκε από τις αγορές, με ιστορικά χαμηλό κόστος, υψηλή ζήτηση και καλή ποιότητα κεφαλαίων, 14 δισ. ευρώ.

Με αυτή τη στρατηγική τα ταμειακά διαθέσιμα υπερβαίνουν σήμερα τα 39,5 δισ. ευρώ.

Δηλαδή, όλα τα μέτρα στήριξης της κοινωνίας την τελευταία διετία χρηματοδοτήθηκαν από τους πόρους που συγκεντρώθηκαν την τελευταία διετία.

6^ον. Ο Προϋπολογισμός αποτυπώνει τη δυναμική της οικονομίας.

Αποδεικνύει ότι η Κυβέρνηση βρίσκεται σε εγρήγορση, και αντιδρά άμεσα στις πρόσθετες ανάγκες που προκύπτουν, παρεμβαίνοντας με σύνεση και αποφασιστικότητα.

Όπως συμβαίνει ενδεικτικά με τις αυξήσεις τιμών, ιδιαίτερα στον τομέα της ενέργειας, οι οποίες δημιουργούν σημαντικό και αυξανόμενο βάρος στα νοικοκυριά, ιδιαίτερα τα πιο ευάλωτα.

Μία κρίση πανευρωπαϊκή, που οφείλεται σε συνδυασμό παραγόντων.

Παροδική μεν, σύμφωνα με τις πλέον πρόσφατες διεθνείς εκτιμήσεις αλλά οξεία, με μεγαλύτερη ένταση και έκταση σε σχέση με τις αρχικές – σε παγκόσμιο επίπεδο – προβλέψεις.

Να σημειωθεί βέβαια ότι το μέγεθος των ανατιμήσεων στη χώρα μας είναι έως σήμερα μικρότερο από τον μέσο όρο της Ευρωζώνης, ενώ, σύμφωνα με τις φθινοπωρινές προβλέψεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, ο ετήσιος πληθωρισμός στην Ελλάδα, τόσο το 2021 όσο και το 2022, προβλέπεται να παραμείνει στο χαμηλότερο επίπεδο μεταξύ όλων των κρατών-μελών της Ευρώπης.

Επίσης, παρά την ανοδική τάση, έως τον Οκτώβριο του 2021 το επίπεδο τιμών παρέμεινε, κατά μέσο όρο, κάτω από το προ κρίσης επίπεδο του 2019.

Τι πράττει όμως η Ελληνική Κυβέρνηση για να αντιμετωπίσει το υπαρκτό, οξύ αλλά παροδικό – με τα σημερινά δεδομένα – πρόβλημα;

1^ον. Υλοποιεί μέτρα μόνιμης αύξησης του διαθέσιμου εισοδήματος των πολιτών, προκειμένου να στηρίξουμε την αγοραστική τους δύναμη.

Μέτρα μειώσεων φόρων και ασφαλιστικών εισφορών, καθώς και παρεμβάσεις διαδοχικών αυξήσεων του κατώτατου μισθού.

Τα έχω προαναφέρει, οπότε δεν χρειάζεται να τα αναλύσω.

2^ον. Εφαρμόζει στοχευμένα μέτρα αντιμετώπισης της ενεργειακής κρίσης.

Μεταξύ άλλων:

• Αυξάνει την κρατική επιδότηση σε λογαριασμούς ηλεκτρικής ενέργειας και παροχής φυσικού αερίου.
• Ενισχύει το επίδομα θέρμανσης, με διεύρυνση των εισοδηματικών και περιουσιακών κριτηρίων.
• Διπλασιάζει το ποσό του ελάχιστου εγγυημένου εισοδήματος για τον μήνα Δεκέμβριο.
• Χορηγεί έκτακτη καταβολή μισού μισθού σε υγειονομικούς και εργαζόμενους ΕΚΑΒ.
• Παρέχει πρόσθετη ενίσχυση σε χαμηλοσυνταξιούχους, προσαυξημένη για κάθε προστατευόμενο μέλος.
• Χορηγεί πρόσθετο βοήθημα σε άτομα με αναπηρία.
• Δρομολογεί την επιστροφή του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης στο πετρέλαιο κίνησης για αγρότες.
• Μειώνει τον ΦΠΑ στις ζωοτροφές.

Συνεπώς, μέχρι σήμερα, το συνολικό ύψος των βραχυπρόθεσμων παρεμβάσεων για τον περιορισμό των επιπτώσεων της αύξησης του πληθωρισμού ανέρχεται στα 1,1 δισ. ευρώ.

3^ον. Αναλαμβάνει πρωτοβουλίες, σε ευρωπαϊκό επίπεδο, για μια κοινή ευρωπαϊκή πολιτική αντιμετώπισης της ενεργειακής κρίσης και ενεργειακής ασφάλειας.

7^ον. Ο Προϋπολογισμός είναι αναπτυξιακός και φιλο-επενδυτικός.

Μεταξύ άλλων, περιλαμβάνει:

• Τα φορολογικά κίνητρα για την περαιτέρω αύξηση των ηλεκτρονικών συναλλαγών.
• Τη χορήγηση προσαυξημένης έκπτωσης για δαπάνες που αφορούν σε πράσινη οικονομία, ενέργεια και ψηφιοποίηση.
• Τα φορολογικά κίνητρα για συνενώσεις και συνεργασίες μεσαίων, μικρών και πολύ μικρών επιχειρήσεων.
• Την ενεργοποίηση νέου φορέα του ΤΑΙΠΕΔ, με σκοπό την επιτάχυνση και τη βελτίωση της υλοποίησης έργων Στρατηγικής Σημασίας.

8^ον. Ο Προϋπολογισμός είναι κοινωνικά δίκαιος.

Περιλαμβάνει πολιτικές που ενέχουν το στοιχείο της κοινωνικής δικαιοσύνης, με τη στήριξη της απασχόλησης και του διαθέσιμου εισοδήματος των πολιτών.

Στο πλαίσιο αυτό, οι τακτικές κοινωνικές δαπάνες, χωρίς τις έκτακτες δαπάνες COVID, που ήταν συνδεδεμένες με τους περιορισμούς στην ανθρώπινη δραστηριότητα, είναι αυξημένες το 2022.

Συγκεκριμένα:

• Αυξάνεται η δαπάνη των Οργανισμών Κοινωνικής Ασφάλισης.
• Ενισχύεται ο ΟΠΕΚΑ προκειμένου να καταβληθούν:
• το επίδομα παιδιού,
• το επίδομα στέγασης,
• το επίδομα κοινωνικής αλληλεγγύης ανασφάλιστων υπερηλίκων και η παροχή σε ανασφάλιστους υπερήλικες,
• οι προνοιακές παροχές σε χρήμα σε άτομα με αναπηρία,
• το επίδομα για κάθε νέα γέννηση παιδιού,
• καθώς και λοιπά προγράμματα, δράσεις και ενέργειες, όπως είναι η χορήγηση σχολικών γευμάτων, η οικονομική ενίσχυση σε ανάδοχους γονείς και η εισοδηματική ενίσχυση οικογενειών που διαβιούν σε ορεινές και μειονεκτικές περιοχές.
• Παρέχεται το πρώτο ένσημο σε νέους 18-29 ετών που δεν έχουν προηγούμενη εργασιακή εμπειρία και θα προσληφθούν εντός του 2022.
• Επεκτείνεται η χορήγηση στεγαστικού επιδόματος στους σπουδαστές των δημόσιων ΙΕΚ.
• Επιδοτούνται οι ασφαλιστικές εισφορές για νέους εργαζόμενους, με στόχο τη βελτίωση της πρόσβασής τους στην αγορά εργασίας.
• Χρηματοδοτούνται τα Κέντρα Κοινωνικής Πρόνοιας και λοιπών προνοιακών φορέων.
• Υλοποιείται το πρόγραμμα «Στέγαση και Εργασία» για τους αστέγους.
• Χορηγείται voucher για βρεφονηπιακούς σταθμούς.

Όσον αφορά το κρίσιμο πεδίο της Υγείας, οι δημόσιες δαπάνες θα είναι αυξημένες το 2022, τόσο έναντι του 2021 όσο και του 2019.

Οι συνολικές δαπάνες για την υγεία διαμορφώνονται στα 11,7 δισ. ευρώ για το 2022, ή στο 6,3% του ΑΕΠ, πολύ κοντά στο μέσο ευρωπαϊκό όρο.

Ενώ επίσης, οι προσλήψεις στον τομέα της Υγείας θα καλύψουν το 29% των συνολικών διορισμών, εκτιμώνται συνεπώς περίπου στις 6.000 προσλήψεις.

Παράλληλα, αξιοποιούμε όλα τα διαθέσιμα ευρωπαϊκά εργαλεία, με αιχμή το Ταμείο Ανάκαμψης για τη συνολική αναβάθμιση και θωράκιση του συστήματος Υγείας.

9^ον. Ο Προϋπολογισμός ενισχύει την ισχύ της χώρας.

Οι πιστώσεις που έχουν προβλεφθεί στον Τακτικό Προϋπολογισμό του Υπουργείου Εθνικής Άμυνας για το 2022 είναι αυξημένες κατά 808 εκατ. ευρώ σε σχέση με τις εκτιμήσεις του 2021, και αυτό οφείλεται – κυρίως – στην υλοποίηση νέων εξοπλιστικών προγραμμάτων, απαραίτητων για την ενίσχυση της αμυντικής ικανότητας της χώρας.

Κυρίες και Κύριοι Συνάδελφοι,

Συμπερασματικά, ο Προϋπολογισμός του 2022, κινείται πάνω στους άξονες και τις προτεραιότητες της οικονομικής πολιτικής της Κυβέρνησης, αποτυπώνει τη σταδιακή «διαγραφή» του αρνητικού αποτυπώματος της πανδημίας στην οικονομία, καταγράφει την επιστροφή της χώρας σε κανονικότητα και θέτει τις βάσεις για την επανεκκίνηση της οικονομίας από μια νέα αφετηρία ισχυρότερων προοπτικών.

Η υλοποίησή του θα συμβάλει ώστε η χώρα να εξέλθει από τις διαδοχικές, εξωγενείς κρίσεις, οικονομικά ακόμη πιο ανθεκτική, εθνικά ακόμη πιο ισχυρή, και κοινωνικά ακόμη πιο δίκαιη.

Στο video που ακολουθεί, δείτε την απάντηση του Υπουργού Οικονομικών στη Βουλευτή του ΣΥΡΙΖΑ κ. Αχτσιόγλου:

Δείτε φωτογραφικά στιγμιότυπα από τη συνεδρίαση της Επιτροπής:

Κατεβάστε το Δελτίο Τύπου εδώ: 2021-11-23 ΔΤ_Ομιλία_ΥΠΟΙΚ_Επιτροπή_Κρατικός_Προϋπολογισμός_2022

Παρασκευή, 19 Νοεμβρίου 2021

Δελτίο Τύπου

Κατάθεση Κρατικού Προϋπολογισμού έτους 2022

Το Υπουργείο Οικονομικών κατέθεσε σήμερα, Παρασκευή 19 Νοεμβρίου 2021, προς συζήτηση στη Βουλή των Ελλήνων τον Κρατικό Προϋπολογισμό του έτους 2022.

Παρότι ο Προϋπολογισμός του 2022 καταρτίζεται, για δεύτερο συνεχόμενο έτος, υπό το καθεστώς αβεβαιότητας που προκαλεί η παγκόσμια υγειονομική κρίση και μολονότι οι τρέχουσες διεθνείς εξελίξεις στις τιμές αποτελούν πρόσθετο παράγοντα αβεβαιότητας, έχουν ήδη καταγραφεί τα πρώτα θετικά μακροοικονομικά αποτελέσματα, μετά τη σταδιακή υποχώρηση των άμεσων οικονομικών επιπτώσεων της πανδημικής κρίσης. Για αυτό τον σκοπό ο ρυθμός ανάπτυξης για το έτος 2021 αναθεωρείται σημαντικά προς τα άνω, από 3,6% που προβλεπόταν στο ΜΠΔΣ 2022-2025 και 6,1% στο προσχέδιο Προϋπολογισμού 2022, σε 6,9%. Αυτό σηματοδοτεί ότι σε σχέση με την ύφεση ύψους 9,0% που παρατηρήθηκε το 2020, η οικονομία έχει ήδη καλύψει άνω των δύο τρίτων του απολεσθέντος εγχώριου προϊόντος, εντός μάλιστα ενός έτους που κατά το πρώτο εξάμηνο υπήρχαν ακόμη σε ισχύ σημαντικά περιοριστικά μέτρα στην άσκηση της οικονομικής δραστηριότητας.

Επιπλέον, η σωρευτική ανάπτυξη των ετών 2021-2022 αυξάνεται στο 11,7%, 1,6% υψηλότερα σε σχέση με τις προβλέψεις στο ΜΠΔΣ 2022-2025, σηματοδοτώντας ότι κατά το έτος 2022 όχι μόνο αναμένεται να αποκατασταθεί το επίπεδο του εγχώριου προϊόντος του 2019, αλλά αυτό να αυξηθεί περαιτέρω, κατά 1,7%. Χαρακτηριστικό και δομικό στοιχείο της οικονομικής ανάπτυξης που ήδη βρίσκεται σε εξέλιξη, είναι η σημαντική μείωση του ποσοστού ανεργίας, από 16,5% τον Σεπτέμβριο του 2020, σε 13% τον Σεπτέμβριο του 2021.

Το ανωτέρω αποτέλεσμα δεν οφείλεται προφανώς μόνο στην άρση των περιοριστικών υγειονομικών μέτρων, αλλά σε μεγάλο βαθμό στην πρωτόγνωρη σε ύψος οικονομική ενίσχυση νοικοκυριών και επιχειρήσεων που ξεπερνά τα 43 δισ. ευρώ σε ταμειακή βάση, και τα 31 δισ. ευρώ σε δημοσιονομική βάση, την περίοδο 2020-2022. Παράλληλα, τα ταμειακά διαθέσιμα παραμένουν σε ασφαλή επίπεδα, ενώ η ενίσχυση της οικονομικής ανάπτυξης με τη βοήθεια των πρόσθετων πόρων του Εθνικού Σχεδίου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας «Ελλάδα 2.0», περιορίζει καθοριστικά τις μακροχρόνιες δημοσιονομικές συνέπειες της πανδημίας, και διασφαλίζει την πορεία αποκλιμάκωσης του δημοσίου χρέους, ως ποσοστού του ΑΕΠ, στα αμέσως επόμενα χρόνια.

Η πληθώρα παρεμβάσεων, που περιλαμβάνει άνω των 70 κατηγοριών μέτρων, πολλά από τα οποία ανανεώνονταν και ενισχύονταν σε μηναία βάση, κατάφερε να στηρίξει την οικονομική δραστηριότητα της χώρας, έτσι ώστε να είναι έτοιμη να κάνει το άλμα ανάπτυξης στη μετά-κορονοϊό εποχή. Επίσης, η ανταγωνιστικότητα της οικονομίας ενισχύεται και η χώρα αναβαθμίζεται, παρά την αναγκαστική επιβάρυνση του δημοσίου χρέους – όπως έγινε πανευρωπαϊκά – στη διάρκεια της πανδημίας. Αυτό είναι το αποτέλεσμα της υλοποίησης ενός συνεκτικού και ολοκληρωμένου σχεδίου μεταρρυθμίσεων, σε όλα τα πεδία της δημόσιας σφαίρας, η δυσκολία εφαρμογής του οποίου στη διάρκεια και υπό τους περιορισμούς της πανδημίας, δεν εμπόδισε την ταχεία και αποτελεσματική του πρόοδο.

Η νέα εποχή ισχυρής και βιώσιμης ανάπτυξης σηματοδοτεί τη στροφή προς ένα οικονομικό μοντέλο περισσότερο εξωστρεφές, ανταγωνιστικό και πράσινο, προς ένα κράτος πιο αποτελεσματικό, με λιγότερη γραφειοκρατία, ψηφιακά αναβαθμισμένο, με δραστικά μειωμένη παραοικονομία, με φορολογικό σύστημα φιλικό προς την ανάπτυξη και ένα ανθεκτικότερο κοινωνικό «δίχτυ» προστασίας. Ταυτόχρονα, η περαιτέρω μείωση της ανεργίας, σε συνδυασμό με τα κίνητρα για μετάβαση σημαντικού μέρους της οικονομικής δραστηριότητας από την αδήλωτη στη «λευκή» οικονομία, που αποτελεί κεντρικό στόχο της οικονομικής πολιτικής, αναμένεται να οδηγήσει σε αναθέρμανση από την πλευρά της ζήτησης στην αγορά εργασίας και σε σταδιακή άνοδο των μισθών.

Η Ελλάδα έχοντας διαθέσιμα νέα χρηματοδοτικά εργαλεία, με αιχμή το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας και το ΕΣΠΑ 2021-2027, είναι έτοιμη για τη μετάβαση σε νέα εποχή, που συνδυάζει την οικονομική αποτελεσματικότητα με την κοινωνική συνοχή και δικαιοσύνη. Η σειρά πρωτοπόρων παρεμβάσεων προς την κατεύθυνση ενίσχυσης της απασχόλησης, της παραγωγικής οικονομίας και της νέας γενιάς, σηματοδοτούν την κατεύθυνση του παρόντος Προϋπολογισμού προς το μέλλον και την ευημερία της χώρας.

2021-11-19 ΔΤ_Κατάθεση_Κρατικού_Προϋπολογισμού_έτους_2022

Συνημμένα:

– Εισηγητική Έκθεση του Προϋπολογισμού για το έτος 2022 σε αρχείο pdf.

– Το κείμενο της Εισηγητικής Έκθεσης του Προϋπολογισμού για το έτος 2022 σε αρχεία word.

– Ενημερωτικό με τα κυριότερα σημεία του Προϋπολογισμού για το έτος 2022.

ΕΙΣΗΓΗΤΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 2022

1_ΚΕΦΑΛΑΙΟ_ΤΕΛΙΚΟ 2_ΚΕΦΑΛΑΙΟ_ΤΕΛΙΚΟ 3_ΚΕΦΑΛΑΙΟ_ΤΕΛΙΚΟ 4_ΚΕΦΑΛΑΙΟ_ΤΕΛΙΚΟ 5_ΚΕΦΑΛΑΙΟ_ΤΕΛΙΚΟ

Ενημερωτικό – Κυριότερα σημεία Προϋπολογισμού έτους 2022

Πέμπτη, 18 Νοεμβρίου 2021

Δελτίο Τύπου

Ομιλία του Υπουργού Οικονομικών κ. Χρήστου Σταϊκούρα στην
Ειδική Μόνιμη Επιτροπή Προστασίας Περιβάλλοντος, της Βουλής, κατά την ενημέρωση των μελών της Επιτροπής για τα συμπεράσματα:

(α) του Παγκόσμιου Συνεδρίου της Διεθνούς Ένωσης για τη
Διατήρηση της Φύσης (IUCN) (Μασσαλία, 3-11 Σεπτεμβρίου 2021) και της 15ης Διάσκεψης των Συμβαλλομένων Μερών της Σύμβασης του ΟΗΕ για τη βιοποικιλότητα (Conference of the Parties – COP 15), και

(β) της προπαρασκευαστικής Κοινοβουλευτικής Συνάντησης για την Κλιματική Αλλαγή (Ρώμη, 8-9 Οκτωβρίου 2021) και της 26ης Διάσκεψης των Συμβαλλομένων Μερών της Σύμβασης – Πλαίσιο των Ηνωμένων Εθνών για την Κλιματική Αλλαγή (UNFCCC COP 26).

Κυρίες και Κύριοι Συνάδελφοι,

Η αειφορία, ως έννοια, έχει σταδιακά αναδυθεί στην πρώτη γραμμή της δημόσιας πολιτικής και οικονομικής ζωής.

Σήμερα, η κλιματική αλλαγή δεν αποτελεί πρόβλεψη, αλλά μια πραγματικότητα.

Οι φυσικές καταστροφές που αυξανόμενα αντιμετωπίζει ο πλανήτης – και βέβαια και η χώρα μας – αποτελούν κάλεσμα για δράση και επανασχεδιασμό.

Στο πλαίσιο της κλιματικής δράσης, η Διεθνής Διάσκεψη των Συμβαλλόμενων Μερών για το Κλίμα αποτελεί το κορυφαίο όργανο λήψης αποφάσεων για την εφαρμογή της σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών.

Τη φετινή χρονιά, με ένα έτος καθυστέρηση λόγω της πανδημίας, διεξήχθη στη Γλασκώβη, υπό την Προεδρία της Μεγάλης Βρετανίας και με τη συνεργασία της Ιταλίας, η 26^η Διάσκεψη των Συμβαλλόμενων Μερών για το Κλίμα.

Η COP26 όπως είναι γνωστή, μπορεί να θεωρηθεί – μετά την 21^η Διάσκεψη του 2015 που οδήγησε στη Συμφωνία των Παρισίων – ότι αποτέλεσε μια ιστορικής σημασίας ευκαιρία για την ανάληψη καθοριστικών δράσεων σε διεθνές επίπεδο.

Δράσεις που θέτουν ως άμεση προτεραιότητα τη μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου και τον περιορισμό της υπερθέρμανσης του πλανήτη.

Η Βρετανική Προεδρία του COP26 έθεσε τους στόχους της διάσκεψης σε τέσσερα επίπεδα:

1^ον. Επίτευξη καθαρά μηδενικών εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου έως το 2050 και περιορισμό της αύξησης της θερμοκρασίας του πλανήτη σε 1,5 βαθμό κελσίου.

2^ον. Ενίσχυση της παγκόσμιας συνεργασίας.

3^ον. Κινητοποίηση του χρηματοοικονομικού συστήματος για την κλιματική δράση, ως απαραίτητη προϋπόθεση για την επίτευξη των δύο πρώτων στόχων.

4^ον. Προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή, για την προστασία της κοινωνίας και του οικοσυστήματος.

Στο πλαίσιο αυτό, η COP26, η οποία διήρκησε 13 ημέρες, δομήθηκε και διενεργήθηκε βάσει θεματικών, οι οποίες συγκέντρωσαν, εκτός από τους παγκόσμιους ηγέτες κρατών, υπουργούς με σχετικά χαρτοφυλάκια, εκπροσώπους του χρηματοοικονομικού συστήματος αλλά και της κοινωνίας των πολιτών.

Ως Υπουργός Οικονομικών της Ελλάδας συμμετείχα στην COP26 – κατόπιν πρόσκλησης του Βρετανού ομολόγου μου – και ειδικότερα στις εργασίες της Ημέρας για το Χρηματοοικονομικό Σύστημα, η οποία, ως κεντρικό αντικείμενο συζήτησης είχε θέσει την κινητοποίηση χρηματοδότησης, τόσο από τον Δημόσιο όσο και από τον Ιδιωτικό Τομέα, για την επίτευξη του στόχου για παγκόσμια κλιματική ουδετερότητα της οικονομικής δραστηριότητας.

Κεντρική δε εκδήλωση αποτέλεσε η κλειστή συνάντηση των Υπουργών Οικονομικών της Συμμαχίας για την Κλιματική Δράση, της οποίας η Ελλάδα είναι ενεργό μέλος από τον Οκτώβριο του 2019.

Κυρίες και Κύριοι Συνάδελφοι,

Η COP26 αποτέλεσε πράγματι μια ιστορική ευκαιρία για μεγαλύτερη ευαισθητοποίηση σε σχέση με την ανάληψη δράσης για το κλίμα, τόσο σε παγκόσμιο όσο και σε εθνικό επίπεδο.

Αλλά, κυρίως, είναι το μέρος στο οποίο κληθήκαμε να συμφωνήσουμε για αποφασιστικές δράσεις προς την κατεύθυνση της επίτευξης κρίσιμων περιβαλλοντικών στόχων και της χρηματοδότησής τους.

Η Ελλάδα, με την ομιλία και τις εθνικές δεσμεύσεις του Πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη, έθεσε εξαρχής ψηλά τον πήχη για τη χώρα μέσα από εμβληματικές πρωτοβουλίες για την πράσινη μετάβαση σε 6 τομείς:

§   Την απανθρακοποίηση της ναυτιλίας, ιδίως μέσω της ενίσχυσης της καινοτομίας.

§   Την προώθηση της αειφορίας σε νησιά και τουριστικούς προορισμούς.

§   Την ενίσχυση των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας με έμφαση στην υπεράκτια αιολική και στην υδροηλεκτρική ενέργεια.

§   Τη δραστική μείωση των εκπομπών άνθρακα της ηλεκτροδότησης, ιδίως μέσα από την επίτευξη του εθνικού προγράμματος απολιγνιτοποίησης.

§   Την προστασία της βιοποικιλότητας και του οικοσυστήματος των θαλασσών και των βουνών της χώρας.

§   Την έμφαση στις διασυνδέσεις, μετατρέποντας την Ελλάδα σε ενεργειακό κόμβο μέσα από στρατηγικές διακρατικές συμφωνίες συνεργασίας.

Στην κατεύθυνση αυτή, η Κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας υιοθέτησε, εξαρχής, ως βασικό πυλώνα πολιτικής, την ευθυγράμμιση της στρατηγικής της με φιλόδοξους εθνικούς στόχους για το κλίμα.

Στόχους που αποτυπώθηκαν στο Ελληνικό Σχέδιο για την Ενέργεια και το Κλίμα, το οποίο κυρώθηκε με Απόφαση του Κυβερνητικού Συμβουλίου Οικονομικής Πολιτικής.

Σχέδιο που στρατηγικά συμπληρώθηκε με τον Σχεδιασμό για τη Δίκαιη Αναπτυξιακή Μετάβαση και το Σχέδιο Δράσης για την Κυκλική Οικονομία.

Το Υπουργείο Οικονομικών, αντιλαμβανόμενο από την αρχή τον κομβικό του ρόλο στην προώθηση δομικών μεταρρυθμίσεων, συμμετείχε ενεργά στις σχετικές Διυπουργικές Επιτροπές, στηρίζοντας την προσπάθεια η πράσινη και ενεργειακή μετάβαση να γίνει με κοινωνικά δίκαιο και οικονομικά αποτελεσματικό τρόπο.

Επιπλέον, ήδη, από τον Οκτώβριο του 2019, το Υπουργείο Οικονομικών αποδέχθηκε την πρόσκληση να ενταχθεί στη διεθνή Συμμαχία των Υπουργών Οικονομικών για την Κλιματική Δράση.

Συμμαχία η οποία είχε συσταθεί τον Απρίλιο του ίδιου έτους, με στόχο να προωθήσει την ενσωμάτωση της κλιματικής διάστασης στις οικονομικές πολιτικές.

Σήμερα, η Συμμαχία των Υπουργών Οικονομικών για τη Κλιματική Δράση αριθμεί 65 κράτη-μέλη, εκπροσωπώντας διαφορετικές γεωγραφικές περιφέρειες του πλανήτη και επίπεδα οικονομικής μεγέθυνσης.

Αντιπροσωπεύοντας μέσω των μελών της περίπου το 39% των παγκόσμιων εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα και το 63% του παγκόσμιου ΑΕΠ, η Συμμαχία αποτελεί θεσμικό εταίρο των Ηνωμένων Εθνών για την εφαρμογή της Διεθνούς Σύμβασης για το Κλίμα και το Περιβαλλοντικό Πρόγραμμα.

Κυρίες και κύριοι Συνάδελφοι,

Στις 3 Νοεμβρίου 2021, στην Ημέρα για το Χρηματοπιστωτικό σύστημα της διάσκεψης COP26 στη Γλασκώβη, Υπουργοί Οικονομικών από όλο τον κόσμο, εκπρόσωποι των Κεντρικών Τραπεζών και του παγκόσμιου χρηματοπιστωτικού συστήματος, συγκεντρωθήκαμε για τη διεξαγωγή πολυμερών και διμερών συναντήσεων, με στόχο τον περιορισμό και την αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής.

Από τις συναντήσεις στις οποίες συμμετείχαμε ως ελληνική αποστολή, επιτρέψτε μου να ξεχωρίσω τις εξής:

1^η. Την εκδήλωση «Ένα Χρηματοπιστωτικό Σύστημα προς Μηδενικές Εκπομπές» υπό τον συντονισμό του Mark Carney, Ειδικού Απεσταλμένου των Ηνωμένων Εθνών.

Οι Υπουργοί Οικονομικών και οι εκπρόσωποι του διεθνούς χρηματοπιστωτικού συστήματος επικεντρώσαμε το ενδιαφέρον μας στα εργαλεία που πρέπει να υιοθετηθούν, προκειμένου να ανακατευθυνθούν οι χρηματοπιστωτικές ροές, οι οποίες είναι απαραίτητες για την επίτευξη των στόχων της Συμφωνίας των Παρισίων.

Κατέστη δε σαφές ότι η ευθυγράμμιση των οικονομικών δραστηριοτήτων με τον στόχο της κλιματικής ουδετερότητας αποτελεί «κλειδί» στην προσπάθεια περιορισμού της κλιματικής αλλαγής.

2^η. Η Βρετανική Προεδρία του COP26 προσκάλεσε εκπροσώπους Κεντρικών Τραπεζών και Υπουργούς Οικονομικών από 35 χώρες, μεταξύ των οποίων και η Ελλάδα, προκειμένου να τους ενημερώσει για την πρωτοβουλία του Ιδρύματος Διεθνών Προτύπων Χρηματοοικονομικής Αναφοράς (International Financial Reporting Standards – IFRS), για τη σύσταση του Διεθνούς Συμβουλίου Προτύπων Βιωσιμότητας (International Sustainability Standards Board).

Οι παρευρισκόμενοι χαιρετίσαμε την πρωτοβουλία αυτή, η οποία στοχεύει στην προώθηση ενός διεθνούς συστήματος προτύπων βιωσιμότητας για το χρηματοπιστωτικό σύστημα και τις κεφαλαιαγορές.

3^η. Την κλειστή συνάντηση της Συμμαχίας στην COP26, στην οποία μετείχαμε περίπου 20 Υπουργοί Οικονομικών-μέλη της Συμμαχίας ή εκπρόσωποί τους, καθώς και οι επικεφαλής της Παγκόσμιας Τράπεζας, του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου και του Δικτύου Κεντρικών Τραπεζών και Εποπτικών Αρχών για ένα Πράσινο Χρηματοοικονομικό Σύστημα (NGFS).

Οι Υπουργοί Οικονομικών συμφωνήσαμε στην ανάγκη προώθησης της δράσης για την απανθρακοποίηση των οικονομιών μας, διασφαλίζοντας παράλληλα τη δίκαιη και συστηματική μετάβαση με θετικό αντίκτυπο σε όρους απασχόλησης, οικονομικής μεγέθυνσης και ανταγωνιστικότητας.

Παράλληλα, ανταλλάξαμε απόψεις για τις εναλλακτικές στρατηγικές που μπορούμε να υιοθετήσουμε, σε συνάρτηση με τις ιδιαίτερες συνθήκες κάθε οικονομίας και τα διαφορετικά εργαλεία που έχουμε στη διάθεσή μας, προκειμένου να προχωρήσει επιτυχώς η ενσωμάτωση της κλιματικής διάστασης στη λήψη οικονομικών αποφάσεων.

Η ελληνική πλευρά υπογράμμισε το γεγονός ότι η χώρα μας, παρά το μικρό της αποτύπωμα άνθρακα, φιλοδοξεί να συνεισφέρει σημαντικά στην παγκόσμια προσπάθεια για την πράσινη μετάβαση.

Κατά την τοποθέτησή μου, ανέπτυξα τις δράσεις που προωθεί η Ελληνική Κυβέρνηση, μέσω του Υπουργείου Οικονομικών, για τη διαμόρφωση και εφαρμογή στρατηγικών βιώσιμης μακροοικονομικής και χρηματοοικονομικής πολιτικής και για την ενσωμάτωση της κλιματικής διάστασης στη χάραξη της δημοσιονομικής πολιτικής.

Ειδικότερα σε ό,τι αφορά τον σχεδιασμό μας για το επόμενο διάστημα, επεσήμανα ότι, στο πλαίσιο της φιλόδοξης εθνικής στρατηγικής της Ελλάδας για το κλίμα, στο Υπουργείο Οικονομικών προωθούμε δράσεις σε τρία επίπεδα:

1^ον. Εξετάζουμε τη δυνατότητα έκδοσης κρατικού «πράσινου» ομολόγου.

Σκοπός μας είναι να διαμορφώσουμε έναν συνεκτικό φάκελο επιλέξιμων έργων, επιπλέον εκείνων που ήδη χρηματοδοτούνται από άλλες πηγές, όπως το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, τα οποία θα χρηματοδοτηθούν μέσω «πράσινων» ή βιώσιμων ομολόγων μέσα στα προσεχή χρόνια.

Το επόμενο βήμα θα είναι να προετοιμάσουμε το σχετικό πλαίσιο έκδοσης, πριν από την πιθανή πρώτη έξοδο στις αγορές, το δεύτερο εξάμηνο του 2022.

2^ον. Συνεχίζουμε και επιταχύνουμε την ενσωμάτωση της κλιματικής διάστασης στον σχεδιασμό και την αποτύπωση της δημοσιονομικής πολιτικής.

Συγκεκριμένα, ήδη από τον Μάρτιο του 2020, το Γενικό Λογιστήριο του Κράτους συνεργάζεται με τον ΟΟΣΑ για τη σταδιακή υιοθέτηση του «πράσινου» προϋπολογισμού.

Το επόμενο βήμα είναι η ενσωμάτωση των κλιματικών παραμέτρων στη μεθοδολογία του Προϋπολογισμού Επιδόσεων.

3^ον. Στο πλαίσιο καλών πρακτικών των άλλων χωρών-μελών της Συμμαχίας, αλλά και των προτεραιοτήτων της Ευρωπαϊκής Πράσινης Συμφωνίας, προωθούμε την κατάρτιση μιας συνεκτικής Στρατηγικής Βιώσιμης Χρηματοοικονομικής Πολιτικής, σε συνεργασία με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή.

Συμπερασματικά, με το κλείσιμο των εργασιών μας, οι Υπουργοί Οικονομικών συμφωνήσαμε σε τρεις βασικούς άξονες μελλοντικής δράσης:

1^ος άξονας: Εμβάθυνση της συνεργασίας των Υπουργών Οικονομικών για την προώθηση της συμφωνίας των Παρισίων και περαιτέρω ανάπτυξη κοινής μεθοδολογίας, εργαλείων και ερευνητικών προσεγγίσεων.

2^ος άξονας: Υποστήριξη δράσεων που αφορούν τη διάσταση της προσαρμογής στην κλιματική αλλαγή, συμπεριλαμβανομένης της ενσωμάτωσης των κινδύνων από την άνοδο της θερμοκρασίας του πλανήτη.

3^ος άξονας: Περαιτέρω ενδυνάμωση της παραγωγικής αλληλεπίδρασης και συνεργασίας με τις κεντρικές τράπεζες και τις εποπτικές αρχές, καθώς και τους λοιπούς εκπροσώπους και θεσμικούς εταίρους του παγκόσμιου χρηματοπιστωτικού συστήματος, προκειμένου να επιτευχθεί ο κοινός στόχος προς την κλιματική ουδετερότητα.

Κυρίες και κύριοι Συνάδελφοι,

Από τη συμμετοχή του Υπουργείου Οικονομικών στην Ημέρα για το Χρηματοοικονομικό Σύστημα της 26^ης Παγκόσμιας Διάσκεψης των Μερών για το Κλίμα, μπορούν να εξαχθούν οι εξής βασικές διαπιστώσεις σε σχέση και με τη χώρα μας:

1^η Διαπίστωση: Η ανάγκη μετριασμού της κλιματικής αλλαγής είναι επιστημονικά αδιαμφισβήτητη και οικονομικά εύλογη.

Στο πλαίσιο αυτό, η προσπάθεια που οφείλουμε να καταβληθεί για τη μείωση των βλαβερών εκπομπών αερίων αφορά όλους τους οικονομικούς δρώντες.

Για την επιτυχή στροφή σε κλιματικά βιώσιμες οικονομικές δραστηριότητες, το Υπουργείο Οικονομικών έχει προβλέψει τη θέσπιση φορολογικών κινήτρων προς τις επιχειρήσεις, με τη μορφή υπεραπόσβεσης, για πράσινες δαπάνες αλλά και για δαπάνες έρευνας και καινοτομίας, ως βασικό πυλώνα προώθησης της μετάβασης στην κλιματική ουδετερότητα.

Εξίσου σημαντική για την επίτευξη των κλιματικών στόχων είναι και η δημιουργία ενός αποτελεσματικού συστήματος διαφάνειας στην αποτύπωση της εταιρικής διακυβέρνησης, προκειμένου σταδιακά να ανακοπεί η χρηματοδοτική ροή προς επιβλαβείς δραστηριότητες.

Λαμβάνοντας υπόψη την ευρωπαϊκή στρατηγική για την αειφόρο χρηματοδότηση, το Υπουργείο Οικονομικών συνεργάζεται με την Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς, την Τράπεζα της Ελλάδος και τους υπόλοιπους εμπλεκόμενους φορείς και εταίρους του ιδιωτικού και δημόσιου τομέα, για την έγκαιρη, ομαλή και αποτελεσματική μετάβαση στο νέο πλαίσιο αειφόρου οικονομικής και εταιρικής διακυβέρνησης.

Στόχος είναι η διαδικασία ενσωμάτωσης προτύπων αειφορίας και δημοσιοποίησης μη χρηματοοικονομικών πληροφοριών, να αποτελέσει εργαλείο ανάπτυξης και εξωστρέφειας, χωρίς αποκλεισμούς, για τις ελληνικές επιχειρήσεις.

2^η Διαπίστωση:

Η ήδη εξελισσόμενη υπερθέρμανση του πλανήτη επιφέρει σημαντικές επιπτώσεις, για τις οποίες κάθε οικονομία οφείλει να είναι επαρκώς προετοιμασμένη.

Η διάσταση της προσαρμογής στην κλιματική αλλαγή πρέπει επομένως να ενσωματωθεί στη λήψη οικονομικών αποφάσεων από το κράτος, με θωράκιση των δημόσιων υποδομών απέναντι στις φυσικές καταστροφές και μέριμνα απέναντι στους πληγέντες.

Η Ελληνική Κυβέρνηση αντέδρασε άμεσα στην ανάγκη αντιμετώπισης των φυσικών καταστροφών που έχουν πλήξει τη χώρα το τελευταίο διάστημα, ενισχύοντας το πλέγμα πολιτικής προστασίας και αρωγής προς τους πληγέντες και παρέχοντας μέτρα στήριξης και αποκατάστασης ύψους άνω των 1,6 δισ. ευρώ την τελευταία διετία.

Περαιτέρω, μέσα από τη στενή συνεργασία του Υπουργείου Οικονομικών και της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων, έχουν διασφαλιστεί, την τελευταία διετία, πάνω από 1,37 δισ. ευρώ για την κλιματική δράση, τις υποδομές και την καινοτομία.

Επισημαίνεται ότι το 45% της χρηματοδότησης της ΕΤΕπ το προηγούμενο έτος σχετίζεται με την κλιματική αλλαγή και την προσαρμογή στις επιπτώσεις της.

Επιπλέον, ήδη από τις αρχές του 2021, το Ελληνικό Δημόσιο υπέγραψε σύμβαση χρηματοδότησης με την ΕΤΕπ, ύψους 595 εκατ. ευρώ, για την ενίσχυση της πολιτικής προστασίας της χώρας από φυσικές καταστροφές.

3^η Διαπίστωση:

Με την υπό εξέλιξη παγκόσμια συζήτηση για μια κλιματική κρίση, η πανδημία του κορονοϊού προκάλεσε παγκόσμιο σοκ, με πλείστες επιπτώσεις σε υγειονομικό, οικονομικό και κοινωνικό επίπεδο.

Στο πλαίσιο αυτό, κάθε στρατηγική ανάκαμψης αποτελεί ευκαιρία για βελτίωση του οικονομικού και παραγωγικού μοντέλου, προς μια κλιματική ουδέτερη, αειφόρο και ανθεκτική ανάπτυξη.

Η χώρα μας, μέσα από το σχέδιο «Ελλάδα 2.0», βάζει στο επίκεντρο την πράσινη μετάβαση αλλά και την καινοτομία, ως κινητήριο δύναμη και προϋπόθεση του αειφόρου παραγωγικού μετασχηματισμού της οικονομίας.

Στο πλαίσιο της ευρωπαϊκής στρατηγικής χρηματοδότησης μέσω του Next Generation EU, η χώρα μας, έχει σχεδιάσει και υλοποιεί ένα φιλόδοξο και ρεαλιστικό Εθνικό Σχέδιο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, του οποίου οι επιδοτήσεις κατά τουλάχιστον 38% θα απορροφηθούν σε επενδύσεις και μεταρρυθμίσεις με «πράσινο» πρόσημο, συμπεριλαμβάνοντας δράσεις τόσο για τον περιορισμό όσο και για την προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή.

Επιπλέον, το σύνολο των δράσεων του Ελληνικού Σχεδίου είναι απόλυτα ευθυγραμμισμένο με την αρχή της μη πρόκλησης σημαντικής βλάβης, όπως προβλέπεται στην ευρωπαϊκή ταξινομία για την αειφορία.

Κυρίες και Κύριοι Συνάδελφοι,

Είναι πλέον αδιαμφισβήτητο:

Η οικονομική ανάπτυξη που επιδιώκουμε οφείλουμε να είναι αειφόρος – βιώσιμη (sustainable) και συγχρόνως ανθεκτική (resilient).

Ιδιαίτερα δε κατά την παρούσα ιστορική συγκυρία, η μετάβαση στην ανάκαμψη και την ανάπτυξη με σεβασμό στη βιωσιμότητα απαιτεί τόλμη και διορατικότητα.

Η Ελλάδα:

§   είναι δυναμικά παρούσα στις διεθνείς συζητήσεις για την Κλιματική Αλλαγή και στηρίζει τη Συμφωνία των Παρισίων,

§   λαμβάνει πρωτοβουλίες και προωθεί ενεργά μεταρρυθμίσεις,

§   επιδιώκει την ενσωμάτωση της αειφορίας στην οικονομική πολιτική και την προώθηση επενδύσεων για την Πράσινη Μετάβαση της χώρας, με όρους οικονομικής αποτελεσματικότητας και κοινωνικής ανταποδοτικότητας.

Πυξίδα μας αποτελεί η εφαρμογή συνεκτικών πολιτικών, με όραμα, υπευθυνότητα, ενότητα, και αυτοπεποίθηση ώστε να μπορέσουμε όλοι μαζί – Κράτος, επιχειρήσεις, χρηματοπιστωτικός τομέας και εργαζόμενοι – να διαμορφώσουμε ένα νέο παραγωγικό και αναπτυξιακό πρότυπο.

Πρότυπο κοινωνικά δίκαιο, σύγχρονο, εξωστρεφές, ανταγωνιστικό, φιλικό προς τις επενδύσεις, τη γνώση, την καινοτομία και με σεβασμό στο περιβάλλον.

Πρότυπο το οποίο θα αποτελέσει το εφαλτήριο για την επίτευξη ισχυρής, βιώσιμης, έξυπνης και χωρίς κοινωνικούς αποκλεισμούς ανάπτυξης.

2021-11-18 ΔΤ_Ομιλία_ΥΠΟΙΚ_Επιτροπή_Προστασίας_Περιβάλλοντος_COP26

Τετάρτη, 20 Οκτωβρίου 2021

Δελτίο Τύπου

Ομιλία του Υπουργού Οικονομικών κ. Χρήστου Σταϊκούρα στην Επιτροπή Οικονομικών Υποθέσεων της Βουλής

Κυρίες και Κύριοι Συνάδελφοι, Κύριε Πρόεδρε,

Η σημερινή συζήτηση, με αντικείμενο τη ρευστότητα στην πραγματική οικονομία, πραγματοποιείται με πρωτοβουλία του Υπουργού Οικονομικών.

Έπεται σχετικών συναντήσεών μου με τις Διοικήσεις των πιστωτικών ιδρυμάτων και φορείς της αγοράς για το ίδιο θέμα.

Καθώς και σχετικών επιστολών μου προς την Ελληνική Ένωση Τραπεζών, με τις οποίες ζητώ συγκεκριμένα, μηνιαία στοιχεία για τη χρηματοδότηση της πραγματικής οικονομίας.

Σας προϊδεάζω ότι θα ακολουθήσουν και άλλες σχετικές πρωτοβουλίες για το συγκεκριμένο ζήτημα, με συστηματικό τρόπο, εντός και εκτός Βουλής.

Γιατί, σε μία χώρα τραπεζο-κεντρική, όπως είναι η Ελλάδα, η παροχή ρευστότητας στην πραγματική οικονομία μέσω των πιστωτικών ιδρυμάτων είναι προϋπόθεση για την επίτευξη υψηλής και διατηρήσιμης ανάπτυξης, τη δημιουργία νέων θέσεων εργασίας και την ενίσχυση της κοινωνικής συνοχής.

Κυρίες και Κύριοι Συνάδελφοι, Κύριε Πρόεδρε,

Με την τοποθέτησή μου, θα θέσω 4 συγκεκριμένα ερωτήματα, τα οποία και θα απαντήσω.

1^ο Ερώτημα: Η Κυβέρνηση ενίσχυσε τη ρευστότητα στην πραγματική οικονομία το προηγούμενο διάστημα;

Η απάντηση είναι θετική.

Η Κυβέρνηση, κατά τη διάρκεια της πανδημίας, σχεδίασε και υλοποιεί ένα ευρύ πλέγμα μέτρων στήριξης και ενίσχυσης νοικοκυριών και επιχειρήσεων, ύψους 42,7 δισ. ευρώ, κρατώντας όρθια την κοινωνία και την οικονομία.

Μεταξύ αυτών, ενδεικτικά, είναι τα ακόλουθα:

1^ον. Επιστρεπτέα προκαταβολή.

Με την υλοποίηση των 7 κύκλων του προγράμματος διοχετεύσαμε 8,3 δισ. ευρώ στην πραγματική οικονομία, και ενισχύσαμε περίπου 600.000 μοναδιαίες επιχειρήσεις, μικρού και μεσαίου μεγέθους.

2^ον. Προγράμματα επιδότησης δόσεων δανείων.

Μέσω του προγράμματος «ΓΕΦΥΡΑ Ι», η διάρκεια του οποίου επεκτάθηκε για επιπλέον 3 μήνες, έχουμε διαθέσει – μέχρι στιγμής – επιδοτήσεις ύψους 200 εκατ. ευρώ περίπου σε 76.000 δικαιούχους – φυσικά πρόσωπα.

Αντίστοιχα, μέσω του προγράμματος «ΓΕΦΥΡΑ ΙI» έχουμε διαθέσει – μέχρι σήμερα – επιδοτήσεις ύψους 100 εκατ. ευρώ σε περισσότερες από 10.300 επιχειρήσεις, μικρού και μεσαίου μεγέθους.

3^ον. Χρηματοδοτικά Εργαλεία της Ελληνικής Αναπτυξιακής Τράπεζας.

Έχουν εκταμιευθεί, μέχρι σήμερα, δάνεια ύψους 7,8 δισ. ευρώ σε περίπου 34.000 επιχειρήσεις.

Εξ αυτών, το 98% είναι μικρομεσαίες επιχειρήσεις.

Συνεπώς, μέσω αυτών των 3 εργαλείων, η Κυβέρνηση διοχέτευσε ρευστότητα ύψους 16,4 δισ. ευρώ στην πραγματική οικονομία, σε χρονικό διάστημα μόλις 18 μηνών.

Και δεν περιλαμβάνονται σε αυτά οι αποζημιώσεις ειδικού σκοπού, τα μειωμένα ή/και μηδενικά ενοίκια, η επιδότηση παγίων δαπανών, τα στοχευμένα προγράμματα του ΕΣΠΑ, οι αναστολές φορολογικών – ασφαλιστικών – τραπεζικών υποχρεώσεων κ.ά.

Δεν σταματάμε, όμως, μόνο σε αυτά.

Ενεργοποιούμε και άλλα χρηματοδοτικά εργαλεία και δράσεις, για να ενισχύσουμε περαιτέρω τη ρευστότητα στην πραγματική οικονομία.

1^ον. Δημιουργία πλαισίου παροχής δανείων μέσω του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας.

Από το συνολικό διαθέσιμο ποσό, τα 12,7 δισ. ευρώ θα έχουν τη μορφή τραπεζικού δανεισμού.

Από αυτά, 6,7 δισ. ευρώ θα εισρεύσουν στην αγορά μέσω τραπεζικού συστήματος, 5 δισ. ευρώ μέσω της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων, και 1 δισ. ευρώ μέσω της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Ανασυγκρότησης και Ανάπτυξης.

Για τον σκοπό αυτό, έχει ήδη ολοκληρωθεί, από το Υπουργείο Οικονομικών, η δημόσια διαβούλευση για την επιλεξιμότητα των δανείων του Ταμείου Ανάκαμψης, και έχει αναρτηθεί η σχετική απόφαση.

Επίσης, έχουν αναρτηθεί στη «Διαύγεια» οι 2 προσκλήσεις ενδιαφέροντος προς τα πιστωτικά ιδρύματα για την από κοινού παροχή δανείων, και έχουν ήδη υποβληθεί οι πρώτες αιτήσεις συμμετοχής.

Τέλος, το Υπουργείο Οικονομικών έχει ήδη υπογράψει την επιχειρησιακή συμφωνία με την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων και αναμένεται η υπογραφή με την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Ανασυγκρότησης και Ανάπτυξης.

2^ον. Υλοποίηση έργων του Ταμείου Ανάκαμψης που αφορούν την ενίσχυση του χρηματοπιστωτικού τομέα.

Μεταξύ άλλων, αυτά αφορούν την επιτάχυνση διαδικασιών αναδιάρθρωσης του ιδιωτικού χρέους, καθώς και την ίδρυση παρατηρητηρίου πιστοληπτικής επέκτασης, με στόχο την ορθή παρακολούθηση της παροχής ρευστότητας στην πραγματική οικονομία.

3^ον. Παροχή κινήτρων για μεγέθυνση των επιχειρήσεων, ώστε να είναι, με βάση τραπεζικά κριτήρια, επιλέξιμες για χρηματοδότηση.

Έχει ήδη τεθεί σε δημόσια διαβούλευση Σχέδιο Νόμου για την προώθηση των συνενώσεων και συνεργασιών μεταξύ μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων, με στόχο την επίτευξη οικονομιών κλίμακας, την αύξηση της ανταγωνιστικότητας των επιχειρήσεων, τη μείωση του «κενού Φ.Π.Α.» και της αδήλωτης εργασίας, την αύξηση των επενδύσεων, και τη βελτίωση της πρoσβασιμότητάς τους στο τραπεζικό σύστημα.

4^ον. Παροχή μικρο-πιστώσεων.

Το συγκεκριμένο πλαίσιο για τη χορήγηση δανείων έως 25.000 ευρώ χωρίς εξασφαλίσεις, θεσπίστηκε τον Ιούλιο του 2020.

Η αναγκαία απόφαση διαμόρφωσης προληπτικής εποπτείας των ιδρυμάτων παροχής μικρο-πιστώσεων εκδόθηκε, από την Τράπεζα της Ελλάδος, τον Σεπτέμβριο του 2021.

Μέχρι σήμερα, έχουν υποβληθεί, και εξετάζονται από την Τράπεζα της Ελλάδος, 2 σχετικές αιτήσεις.

5^ον. Νέο θεσμικό πλαίσιο για την ενιαία ρύθμιση οφειλών σε νοικοκυριά και επιχειρήσεις, ώστε να βελτιωθεί η προσβασιμότητά τους στο τραπεζικό σύστημα.

Έχει ήδη ενεργοποιηθεί η ηλεκτρονική πλατφόρμα του εξωδικαστικού μηχανισμού ρύθμισης οφειλών, έχουν εισέλθει σε αυτή 37.100 οφειλέτες, και οι τράπεζες έχουν ξεκινήσει την επεξεργασία των πρώτων αιτήσεων ρύθμισης οφειλών.

Παράλληλα, για την αξιολόγηση της πιστωτικής επέκτασης, έχουν αναληφθεί συγκεκριμένες πρωτοβουλίες:

1^η. Σύσταση Παρατηρητηρίου Ρευστότητας.

Σκοπός του Παρατηρητηρίου, που συστάθηκε τον Δεκέμβριο του 2020, είναι η παρακολούθηση της ρευστότητας στην αγορά, αυτοτελώς, καθώς και σε συνάρτηση με την πιστωτική επέκταση.

2^η. Συγκρότηση Συμβουλίου Ρευστότητας.

Έργο του Συμβουλίου, που συγκροτήθηκε επίσης τον Δεκέμβριο του 2020, είναι η υλοποίηση του αντικειμένου του Παρατηρητηρίου Ρευστότητας.

Για τον σκοπό αυτό, έχουν πραγματοποιηθεί, μέχρι σήμερα, 6 συνεδριάσεις, μετά από πρόσκληση του Υπουργού Οικονομικών, με αντικείμενο συζήτησης:

• τον προσδιορισμό των δεικτών παρακολούθησης παροχής ρευστότητας,
• τον τρόπο παροχής, επεξεργασίας και ανάλυσης των στοιχείων,
• τον τρόπο δημοσιοποίησης των στοιχείων,
• καθώς και τη διατύπωση προτάσεων για τη δημιουργία νέων χρηματοδοτικών εργαλείων παροχής ρευστότητας.

3^η. Αποστολή επιστολών προς την Ελληνική Ένωση Τραπεζών.

Στις 28 Σεπτεμβρίου 2021, στο πλαίσιο λειτουργίας του Παρατηρητηρίου Ρευστότητας, έστειλα επιστολή με την οποία ζητώ να λαμβάνω από το τραπεζικό σύστημα, σε μηνιαία βάση, στοιχεία που να απεικονίζουν τα νέα δάνεια που χορηγεί το τραπεζικό σύστημα, από ίδια κεφάλαια, σε επιχειρήσεις και ελεύθερους επαγγελματίες, εξαιρουμένων δηλαδή των δανείων με εγγύηση του Ελληνικού Δημοσίου και άλλων αναπτυξιακών φορέων, καθώς και συγχρηματοδοτούμενων χρηματοδοτικών προγραμμάτων και εργαλείων.

4^η. Πραγματοποίηση συναντήσεων, με πρωτοβουλία του Υπουργού Οικονομικών, με φορείς της αγοράς και εκπροσώπους του τραπεζικού συστήματος.

Σκοπός των συναντήσεων είναι η δημιουργία διαύλου επικοινωνίας μεταξύ των επιχειρήσεων και των τραπεζικών ιδρυμάτων, ώστε να αποσαφηνιστούν τα αίτια που καθιστούν έναν αριθμό επιχειρήσεων μη επιλέξιμο για τραπεζικό δανεισμό, και να βρεθούν λύσεις προκειμένου να αυξηθεί η περίμετρος των επιχειρήσεων που θα έχουν πρόσβαση στο τραπεζικό σύστημα.

Συνεπώς, συμπερασματικά, η Κυβέρνηση έχει χορηγήσει την απαραίτητη ρευστότητα στην πραγματική οικονομία, έχει δρομολογήσει τα κατάλληλα χρηματοδοτικά εργαλεία για την ενίσχυσή της και έχει θεσπίσει τους κατάλληλους μηχανισμούς για την παρακολούθησή της.

2^ο Ερώτημα: Σε ποιες ενέργειες προέβη η Κυβέρνηση για τη δημιουργία των προϋποθέσεων ισχυρής πιστωτικής επέκτασης, μέσω των τραπεζικών ιδρυμάτων;

1^ον. Στο παθητικό των τραπεζών, η αύξηση των καταθέσεων, εξαιτίας της ενίσχυσης της εμπιστοσύνης στη χώρα και τις οικονομικές προοπτικές της.

Το σύνολο των καταθέσεων νοικοκυριών και επιχειρήσεων αυξήθηκε κατά 36,3 δισ. ευρώ την τελευταία διετία, επί ημερών διακυβέρνησης της Νέας Δημοκρατίας.

Σύμφωνα με πρόσφατη έρευνα του ΟΟΣΑ, η αύξηση των καταθέσεων, σε όρους ΑΕΠ, είναι η δεύτερη μεγαλύτερη στην Ελλάδα, μετά τις ΗΠΑ.

2^ον. Πάλι στο παθητικό των τραπεζών, η άντληση κεφαλαίων με εξαιρετικά χαμηλό κόστος δανεισμού, εξαιτίας της ενίσχυσης της αξιοπιστίας της χώρας, χάρη στην ασκούμενη κυβερνητική πολιτική.

Οι τράπεζες έχουν απορροφήσει από το Ευρωσύστημα, μέχρι σήμερα, κεφάλαια ύψους 47 δισ. ευρώ, με επιτόκια από -1% έως -0,5%.

Παράλληλα, απέκτησαν πλήρη πρόσβαση στις αγορές, και πέτυχαν αυξήσεις μετοχικού κεφαλαίου και εκδόσεις ομολόγων.

3^ον. Στο ενεργητικό των τραπεζών, η μείωση των «κόκκινων» δανείων στα χαρτοφυλάκιά τους είναι σημαντική, εξαιτίας της υλοποίησης του Προγράμματος «ΗΡΑΚΛΗΣ».

Τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια ανήλθαν, τον Ιούνιο του 2021, στα 29,4 δισ. ευρώ, ή στο 20,3% του συνόλου των δανείων.

Πρόκειται για εντυπωσιακή μείωση, από τα 75,3 δισ. ευρώ που είχαν διαμορφωθεί, τον Ιούνιο του 2019.

Συνεπώς, συμπερασματικά, η Κυβέρνηση, με τις πολιτικές της, έχει ενισχύσει τη διαχείριση ενεργητικού – παθητικού των τραπεζικών ιδρυμάτων, δημιουργώντας – πράγματι – τις προϋποθέσεις για πιστωτική επέκταση.

3^ο Ερώτημα: Οι τράπεζες, από τη δική τους πλευρά, τι έκαναν;

1^ον. Σύμφωνα με την ετήσια έρευνα της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας για την προσβασιμότητα των επιχειρήσεων στον τραπεζικό δανεισμό, διαπιστώνεται πρόβλημα χρηματοδότησης των μικρομεσαίων επιχειρήσεων.

Μεταξύ άλλων ευρημάτων, η Ελλάδα καταγράφει το υψηλότερο financing gap (δηλαδή, τη διαφορά μεταξύ της ζήτησης για νέα δάνεια και της προσφοράς τους από τις τράπεζες), το οποίο φθάνει το 14%, όταν ο μέσος ευρωπαϊκός όρος είναι 4%.

Επίσης, το 22% των αιτήσεων για δάνειο που υποβάλλουν οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις στην Ελλάδα απορρίπτεται, ενώ το αντίστοιχο μέσο ευρωπαϊκό ποσοστό είναι 8%.

2^ον. Σύμφωνα με την Έκθεση Νομισματικής Πολιτικής της Τράπεζας της Ελλάδος, η αναλογία χορηγήσεων δανείων σε μεγάλες και μικρομεσαίες επιχειρήσεις «γέρνει» – σταθερά – προς τις μεγάλες, αν και η σχέση τείνει να βελτιωθεί.

Συγκεκριμένα, ο ετήσιος ρυθμός πιστωτικής επέκτασης προς τις μεγάλες επιχειρήσεις επιταχύνθηκε κατά 10,8% το πρώτο τετράμηνο του 2021, και για τις μικρομεσαίες κατά 7,4%.

Το μερίδιο των δανείων προς τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις, στη σωρευτική ακαθάριστη ροή δανείων, αυξήθηκε στο 44% το πρώτο τετράμηνο του έτους, από 37% το 2020 και 41% το 2019.

3^ον. Σύμφωνα με τα στοιχεία της Ελληνικής Ένωσης Τραπεζών, ως απάντηση στην επιστολή μου, το σύνολο των νέων εκταμιεύσεων προς τις επιχειρήσεις, ανεξαρτήτως τζίρου, ανέρχεται στα 11,2 δισ. ευρώ το 1^ο οκτάμηνο του έτους.

Ειδικά προς τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις, με κύκλο εργασιών έως 50 εκατ. ευρώ, οι χορηγήσεις διαμορφώνονται στα 3,3 δισ. ευρώ από τον Απρίλιο μέχρι τον Αύγουστο του 2021.

Εκ των οποίων, 1,2 δισ. ευρώ σε επιχειρήσεις με ετήσιο τζίρο μέχρι 500.000 ευρώ.

Συνεπώς, συμπερασματικά, η πραγματικότητα είναι, και σχετικές έρευνες επιβεβαιώνουν, ότι οι τράπεζες διοχετεύουν ρευστότητα στην πραγματική οικονομία.

Όχι όμως στην επιθυμητή ένταση και έκταση, ειδικά στις μικρομεσαίες επιχειρήσεις, με σχετικά και συγκριτικά υψηλότερο κόστος δανεισμού.

Βέβαια, το πρόβλημα δεν εμφανίζεται μόνο στη Ελλάδα.

Αλλά είναι εντονότερο στη χώρα μας.

Και πρέπει όλοι μας να συμβάλλουμε στην αντιμετώπισή του, με ρεαλισμό και υπευθυνότητα.

Κυρίως το τραπεζικό σύστημα, το οποίο διαθέτει – πλέον – καλύτερη ποιότητα ενεργητικού, φθηνή χρηματοδότηση από τις αγορές και το Ευρωσύστημα, και αυξημένες καταθέσεις.

4^ο Ερώτημα: Πώς θα επιτύχουμε, συνεπώς, την αύξηση της πιστωτικής επέκτασης χωρίς να δημιουργηθούν κλυδωνισμοί στο τραπεζικό σύστημα;

Είναι γεγονός ότι η αύξηση της πιστωτικής επέκτασης δεν θα πρέπει να συνοδεύεται από τη δημιουργία μιας νέας γενιάς «κόκκινων» δανείων.

Ούτε να υποσκάπτει την αναγκαία κουλτούρα πληρωμών.

Τα πιστωτικά ιδρύματα οφείλουν να προετοιμαστούν καλύτερα, ώστε να εντοπίζουν περισσότερες βιώσιμες ή δυνητικά βιώσιμες επιχειρήσεις, ενσωματώνοντας και το πλαίσιο ρυθμίσεων οφειλών τους, διευρύνοντας την περίμετρο των δικαιούχων πιστώσεων.

Πρέπει συνεπώς τα πιστωτικά ιδρύματα, χωρίς να αγνοούν τους ευρωπαϊκούς κανόνες, να προσαρμόσουν τα πιστωτικά κριτήρια στις προοπτικές των επιχειρήσεων και της χώρας.

Παράλληλα, πρέπει να αναβαθμίσουν το σύστημα συλλογής πληροφοριών και δεδομένων, ποσοτικών και ποιοτικών, προκειμένου να είναι σε θέση να αναλύουν, σε μεγαλύτερο βάθος, τις ελληνικές επιχειρήσεις, να εντοπίζουν περισσότερες βιώσιμες επιχειρήσεις και να τιμολογούν τον πιστωτικό κίνδυνο με μεγαλύτερη ακρίβεια.

Ώστε να μειωθεί και το – πράγματι – υψηλό κόστος δανεισμού, το οποίο διατηρεί υψηλό, ιδιαίτερα σε σύγκριση με άλλες χώρες, το καθαρό επιτοκιακό έσοδο (net interest income) των τραπεζών.

Επίσης, θα πρέπει οι διαχειριστές, που πλέον κατέχουν μεγάλο όγκο «κόκκινων» δανείων, να ενεργοποιηθούν στην κατεύθυνση δημιουργίας επιλέξιμων για δανειοδότηση επιχειρήσεων.

Τέλος, θα πρέπει να αναπτυχθεί η συμβουλευτική, τόσο από τις τράπεζες όσο και από επιμελητήρια και φορείς της αγοράς, ώστε να καταρτιστούν ταχύτερα, περισσότερα επιλέξιμα επιχειρηματικά σχέδια, στο πλαίσιο του Ταμείου Ανάκαμψης.

Κυρίες και Κύριοι Συνάδελφοι, Κύριε Πρόεδρε,

Βασική επιδίωξη του οικονομικού επιτελείου, και συνολικά της Κυβέρνησης, είναι τα τραπεζικά ιδρύματα να αποτελέσουν, ξανά, μοχλό ανάκαμψης της οικονομικής δραστηριότητας και ενεργοποίησης των παραγωγικών δυνάμεων της χώρας.

Εμείς έχουμε κάνει αυτό που οφείλουμε, για να διοχετεύσουμε ρευστότητα στην πραγματική οικονομία και να δημιουργήσουμε τις προϋποθέσεις για βιώσιμη πιστωτική επέκταση.

Τώρα είναι η ώρα των πιστωτικών ιδρυμάτων να συμβάλουν περισσότερο, καθοριστικά.

Ώστε όλες οι δημιουργικές και παραγωγικές δυνάμεις του τόπου να οικοδομήσουμε μια οικονομία δυναμική, παραγωγική, εξωστρεφή, κοινωνικά δίκαιη, πράσινη, χωρίς αποκλεισμούς και ανισότητες.

2021-10-20 ΔΤ_Ομιλία_ΥΠΟΙΚ_Επιτροπή_Οικονομικών_Ρευστότητα