Του Χρήστου Σταϊκούρα (*)

Ένα χρόνο πριν, στην 84η ΔΕΘ, ο Πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης, είχε θέσει ως βασικό στόχο, για τη νέα Κυβέρνηση, την εφαρμογή ενός διαφορετικού μείγματος πολιτικής, το οποίο θα έδινε την απαραίτητη ώθηση για την επανεκκίνηση που χρειαζόταν η ελληνική οικονομία. Μείγμα πολιτικής που θα βασιζόταν στη συνετή δημοσιονομική διαχείριση, με μειώσεις φόρων και ασφαλιστικών εισφορών, στην υλοποίηση διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων, στην προώθηση αποκρατικοποιήσεων και στην τόνωση των επενδύσεων.

Και είναι γεγονός ότι η υλοποίηση αυτής της πολιτικής απέφερε, μέσα σε λίγους μήνες, σημαντικά αποτελέσματα. Προσέδωσε στην ελληνική οικονομία αναπτυξιακή δυναμική, ενίσχυσε την αξιοπιστία της χώρας έναντι των ευρωπαϊκών θεσμών και των αγορών, βελτίωσε την ανταγωνιστικότητα και την επενδυτική ελκυστικότητα της Ελλάδας, έθεσε σε τροχιά αποκλιμάκωσης τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια και αύξησε τις τραπεζικές καταθέσεις.

Δυστυχώς, η πανδημία του κορονοϊού, δεν μας επιτρέπει να συζητάμε για τη συνέχιση αυτής της θετικής μέχρι σήμερα πορείας. Αυτή η πορεία ανακόπηκε απότομα τον Μάρτιο, από την υγειονομική κρίση, αναγκάζοντας την Κυβέρνηση να αναπροσαρμόσει τον σχεδιασμό της οικονομικής πολιτικής της, προκειμένου να περιοριστούν οι δυσμενείς επιπτώσεις της πανδημίας. Έξι μήνες μετά το ξέσπασμα της κρίσης, στη χώρα μας, η Κυβέρνηση συνεχίζει να καταβάλλει, με μεθοδικότητα και αποφασιστικότητα, κάθε δυνατή προσπάθεια για την αντιμετώπισή της. Και το κάνει με αποτελεσματικότητα, όπως έχει αναγνωριστεί και διεθνώς.

Στο πεδίο της οικονομίας, ελήφθησαν πολλά μέτρα, με στόχο την ενδυνάμωση του δημόσιου συστήματος υγείας, τη στήριξη της απασχόλησης, την ενίσχυση της ρευστότητας των επιχειρήσεων και την τόνωση της κοινωνικής συνοχής.

Και είμαστε εδώ, έτοιμοι να λάβουμε, ανάλογα με την εξέλιξη της κατάστασης στο υγειονομικό πεδίο, και νέα, πρόσθετα μέτρα, εφόσον χρειαστεί.

Όμως, το μεγάλο στοίχημα που πρέπει να κερδίσουμε είναι αυτό της γρήγορης ανάταξης της οικονομίας μετά το πέρας αυτής της δοκιμασίας, και της στροφής της σε ένα νέο παραγωγικό και αναπτυξιακό πρότυπο. Γι’ αυτό τον λόγο, ακόμα και μέσα στη δίνη του κορονοϊού, συνεχίσαμε μεταρρυθμίσεις και επενδυτικά έργα και προχωρήσαμε διαρθρωτικές αλλαγές, όπως είναι η αναβάθμιση και ο εκσυγχρονισμός του θεσμικού πλαισίου για την εταιρική διακυβέρνηση και την Κεφαλαιαγορά και η θέσπιση των μικροχρηματοδοτήσεων.

Ενώ, για πρώτη φορά, καταρτίζεται ένα ολιστικό, αναλυτικό Εθνικό Αναπτυξιακό Σχέδιο, που θα συζητηθεί και θα συνδιαμορφωθεί με τους παραγωγικούς φορείς, τα πολιτικά κόμματα και την κοινωνία. Ένα σχέδιο που θα απαντά στις ανάγκες και τις προκλήσεις τόσο του σήμερα όσο και, κυρίως, του αύριο, θέτοντας ως προτεραιότητες:

•  Την εφαρμογή, μετά την προσωρινή παρένθεση της υγειονομικής κρίσης, μιας συνετής δημοσιονομικής πολιτικής, με τη σταδιακή μείωση φορολογικών συντελεστών και, πρωτίστως, ασφαλιστικών εισφορών.
•  Τη συνέχιση του προγράμματος αποκρατικοποιήσεων και αξιοποίησης της δημόσιας περιουσίας.
•  Τον ψηφιακό μετασχηματισμό του Δημόσιου Τομέα.
•  Την απλοποίηση του αδειοδοτικού και γραφειοκρατικού περιβάλλοντος.
•  Την υλοποίηση διαρθρωτικών αλλαγών που αφορούν το κανονιστικό πλαίσιο για το επιχειρείν, την ταχύτερη απονομή Δικαιοσύνης, τη διαχείριση των δημοσίων επενδύσεων, την πραγματοποίηση ιδιωτικών επενδύσεων, την απασχόληση, την αγροτική πολιτική κ.ά.
•  Την προώθηση δημόσιων επενδύσεων και τη στήριξη ιδιωτικών επενδυτικών πρωτοβουλιών υψηλής προστιθέμενης αξίας, δίνοντας έμφαση:
•  Στην ανάπτυξη των υποδομών, κατά προτεραιότητα, στις ψηφιακές τεχνολογίες και συστήματα, στη διαχείριση αποβλήτων, στις μεταφορές ώστε να ισχυροποιηθούν τα ελληνικά λιμάνια ως πύλη εισόδου εμπορευμάτων στην Ευρώπη και να διευκολυνθούν οι εξαγωγές αγαθών από τη χώρα, και στην αναβάθμιση υποδομών για τον εισερχόμενο τουρισμό.
•  Στην πράσινη ανάπτυξη και στην περιβαλλοντική αναβάθμιση, με τον μετασχηματισμό της βιομηχανίας, την πλήρη απεξάρτηση από τον λιγνίτη έως το 2028, τη σταδιακή μετάβαση προς το φυσικό αέριο και τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, την ενίσχυση της ηλεκτροκίνησης, την ανανέωση του σημερινού στόλου αυτοκινήτων και την ενεργειακή αναβάθμιση των κτιρίων.
•  Στην τόνωση της βιομηχανίας, μειώνοντας παράλληλα το κόστος παραγωγής, κυρίως μέσω επιταχυνόμενων φορολογικών αποσβέσεων για επενδύσεις σε εξοπλισμό και μέσω της μείωσης του ενεργειακού κόστους.
•  Στην αξιοποίηση των επιτευγμάτων της 4ης Βιομηχανικής Επανάστασης και στην τόνωση των ενδογενών πηγών ανάπτυξης, όπως είναι η παιδεία, η έρευνα και η καινοτομία, αξιοποιώντας και αναδεικνύοντας το, υψηλής ποιότητας, ανθρώπινο δυναμικό της χώρας.

Για την υλοποίηση των παραπάνω πολιτικών, η Ελλάδα έχει στη διάθεσή της τα 72 δισ. ευρώ, που εξασφάλισε η Κυβέρνηση από το Ταμείο Ανάκαμψης και το Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο της Ε.Ε. Μια ισχυρή «δύναμη πυρός», την οποία θα αξιοποιήσουμε κατά τον βέλτιστο τρόπο για την αναμόρφωση της ελληνικής οικονομίας, επί τη βάσει του Εθνικού Αναπτυξιακού Σχεδίου μας.

Έτσι, σε έναν χρόνο από τώρα, στην επόμενη Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης, θεωρώντας ότι θα έχει αντιμετωπιστεί επαρκώς η υγειονομική κρίση, θα είμαστε σε θέση να συζητάμε για τη δυναμική που θα έχει αποκτήσει η ελληνική οικονομία, έχοντας μπει σε τροχιά υψηλής, κοινωνικά δίκαιης, έξυπνης και διατηρήσιμης ανάπτυξης.

Με σχέδιο, μεθοδικότητα, εμπιστοσύνη στις δυνάμεις μας και σκληρή δουλειά, θα τα καταφέρουμε!

(*) Ο Χρήστος Σταϊκούρας, είναι Υπουργός Οικονομικών

Αθηναϊκό – Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων

Δήλωση του Υπουργού Οικονομικών κ. Χρήστου Σταϊκούρα στην εφημερίδα «Πρώτο Θέμα»

«Η συμφωνία που επετεύχθη στη Σύνοδο Κορυφής για το Ταμείο Ανάκαμψης αποτελεί μια αποφασιστική και φιλόδοξη απάντηση της Ευρώπης στις προκλήσεις που έχει δημιουργήσει η υγειονομική κρίση σε όλα τα κράτη-μέλη της.

Απάντηση η οποία ανταποκρίνεται στις προτεραιότητες που είχε θέσει εξαρχής η Κυβέρνηση, σχετικά με τα χαρακτηριστικά που θα έπρεπε να έχει το εργαλείο αυτό, και η οποία μπορεί να δώσει στην ελληνική οικονομία την αναγκαία ώθηση, ώστε η μετα-κορονοϊό εποχή να είναι περίοδος υψηλής, διατηρήσιμης, έξυπνης και κοινωνικά δίκαιης ανάπτυξης.

Πρόκειται, συνεπώς, ξεκάθαρα για μία ευρωπαϊκή, αλλά και εθνική επιτυχία.

Καταρχάς, τίθεται στη διάθεση των χωρών της Ε.Ε., άρα και της Ελλάδας, μια πολύ ισχυρή «δύναμη πυρός»: ένα συνολικό πακέτο 750 δισ. ευρώ. Αυτό, μαζί με το ήδη διαμορφωμένο «δίχτυ ασφαλείας» για κράτη, εργαζόμενους και επιχειρήσεις, που πρόσφατα απεφασίσθη στο Eurogroup, ανεβάζει το συνολικό ποσό στο 1,3 τρισ. ευρώ. Υψηλότερο από το Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο για την περίοδο 2021-2027.

Όσον αφορά στα χαρακτηριστικά της συμφωνίας, είναι, όπως επιδιώκαμε, δίκαιη, γιατί στηρίζεται σε κοινό δανεισμό, είναι φιλοαναπτυξιακή, γιατί δίνει προτεραιότητα σε κομβικούς για το μέλλον της Ευρώπης τομείς (ψηφιακός μετασχηματισμός, πράσινη ανάπτυξη), είναι εμπροσθοβαρής, καθώς το 70% των επιχορηγήσεων αποτελείται από πόρους που θα δεσμευτούν τα έτη 2021 και 2022, είναι ευέλικτη, γιατί δεν έχει όρους μνημονιακού τύπου για την εκταμίευση των κονδυλίων, και δίνει τη δυνατότητα στην κάθε χώρα να εφαρμόσει εκείνες τις μεταρρυθμίσεις που η ίδια επιλέγει και έχει ανάγκη, στα πλαίσια των κοινών στόχων που θέτει το πρόγραμμα Next Generation EU για το σύνολο της ευρωπαϊκής οικονομίας, σε σύνδεση με τη διαδικασία του Ευρωπαϊκού Εξαμήνου. Επιπλέον, είναι ορθολογική, γιατί κινείται, ισόποσα, στη λογική των επιδοτήσεων και των δανείων, ενώ μπορεί να καλύψει αναδρομικά και δράσεις αντιμετώπισης των επιπτώσεων του κορονοϊού που ξεκίνησαν από την 1^η Φεβρουαρίου 2020.

Πλέον, η μεγάλη πρόκληση που ανοίγεται μπροστά μας είναι η βέλτιστη δυνατή αξιοποίηση των ευρωπαϊκών εργαλείων και πόρων, σε συνδυασμό με τα εγχώρια μέσα, και η στροφή της οικονομίας σε ένα νέο παραγωγικό και αναπτυξιακό πρότυπο. Η Κυβέρνηση διαθέτει σχέδιο, όραμα, αποφασιστικότητα, μεθοδικότητα και υπευθυνότητα, ώστε να πετύχει και τους δύο αυτούς στόχους.

Κράτος, επιχειρήσεις και πολίτες, έχουμε τη δύναμη να μετατρέψουμε την παρούσα κρίση σε ευκαιρία για τη μεταμόρφωση και την ένταξη της ελληνικής οικονομίας στον κύκλο των δυναμικών, εξωστρεφών οικονομιών της Ευρώπης, για τη δημιουργία πολλών, καλά αμειβόμενων νέων θέσεων απασχόλησης και για την ενίσχυση της κοινωνικής συνοχής. Αυτό είναι το μέλλον που οφείλουμε στις επόμενες γενιές. Και θα το χτίσουμε όλοι μαζί, πάνω σε γερά θεμέλια!».

Άρθρο του Υπουργού Οικονομικών κ. Χρήστου Σταϊκούρα στο iefimerida.gr για το Ταμείο Ανάκαμψης

23 Ιουλίου 2020

Σε παγκόσμιο επίπεδο, η πανδημία του κορονοϊού θέτει υπό δοκιμασία τις αντοχές των κοινωνιών και των οικονομιών. Καμία χώρα δεν είναι αρκετά ισχυρή και έτοιμη, ώστε να αντεπεξέλθει μόνη της στις τεράστιες επιβαρύνσεις που γεννά η πανδημία.

Απολύτως ασφαλή και μόνιμα καταφύγια δεν υπάρχουν, ούτε για τα «βουβάλια» ούτε για τους «βατράχους». Επομένως, απαιτούνται κοινές ευρωπαϊκές λύσεις.

Λύσεις ουσιαστικές, τολμηρές και ανάλογες με τη σοβαρότητα της κατάστασης, απαλλαγμένες από όρους, περιορισμούς και αγκυλώσεις του παρελθόντος.

Είναι θετικό ότι, σε αντίθεση με τον τρόπο διαχείρισης της οικονομικής κρίσης πριν από μια δεκαετία, στην παρούσα υγειονομική κρίση τα κράτη-μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης και οι ευρωπαϊκοί θεσμοί επέδειξαν – μέσα από συμβιβασμούς –  γρηγορότερα αντανακλαστικά, λαμβάνοντας σημαντικές αποφάσεις και ενεργοποιώντας μέτρα, τόσο στο δημοσιονομικό πεδίο όσο και για την ενίσχυση της ρευστότητας στην οικονομία.

Αποφάσεις που βοηθούν στην άμβλυνση των αρνητικών κοινωνικών και οικονομικών επιπτώσεων της κρίσης, στη γρηγορότερη επανεκκίνηση της οικονομικής δραστηριότητας και στη μείωση αποκλίσεων και ανισορροπιών.

Πιο συγκεκριμένα, μέχρι σήμερα:

1^ον. Ήρθησαν δημοσιονομικοί στόχοι και περιορισμοί, δίνοντας στις Κυβερνήσεις την αναγκαία ευελιξία για τη λήψη όλων των απαραίτητων μέτρων για την αντιμετώπιση της κρίσης (π.χ. δημοσιονομικοί σταθεροποιητές, γενική ρήτρα διαφυγής του Συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης κ.ά.).

2^ον. Έγινε πιο ευέλικτο το πλαίσιο για τις κρατικές ενισχύσεις και τις δημόσιες συμβάσεις.

3^ον. Ελήφθησαν μέτρα, από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, που προσφέρουν μια ισχυρότατη δόση στήριξης στο ευρωπαϊκό τραπεζικό σύστημα.

4^ον. Ενεργοποιήθηκε ένα πακέτο μέτρων, ύψους 540 δισ. ευρώ, για τη στήριξη εργαζομένων, επιχειρήσεων και κρατών. Πακέτο μέτρων που περιλαμβάνει το πρόγραμμα SURE για τη βραχυχρόνια στήριξη της απασχόλησης, το πανευρωπαϊκό εργαλείο χρηματοδότησης των επιχειρήσεων μέσω της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων, και τις ειδικές πιστοληπτικές γραμμές του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Σταθερότητας.

Όλα τα ανωτέρω συνιστούν σημαντικές αποφάσεις, σε ευρωπαϊκό επίπεδο.

Όμως, ήταν σαφές ότι τα προαναφερθέντα, αν και ιδιαίτερα χρήσιμα, δεν αρκούσαν για μια δοκιμασία με τα χαρακτηριστικά της σημερινής. Ήταν απαραίτητο να ριχτεί στη «μάχη» και ένα πολύ ισχυρότερο «όπλο».

Μετά τη συμφωνία που επιτεύχθηκε στη μαραθώνια Σύνοδο Κορυφής της Ευρωπαϊκής Ένωσης, το Ταμείο Ανάκαμψης, προστίθεται στο «οπλοστάσιο» της Ευρώπης. Μία συμφωνία ιδιαίτερα σημαντική για την Ελλάδα, αλλά και συνολικά για την Ευρώπη. Μία συμφωνία:

• Δίκαιη, γιατί στηρίζεται σε κοινό δανεισμό. Αφού, η χρηματοδότηση θα πραγματοποιείται με την εγγύηση της Ευρωπαϊκής Ένωσης και του Προϋπολογισμού της.
• Φιλοαναπτυξιακή, γιατί δίνει προτεραιότητα σε κομβικούς τομείς για το μέλλον της Ευρώπης, όπως είναι ο ψηφιακός μετασχηματισμός, η πράσινη ανάπτυξη και η αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής.
• Εμπροσθοβαρής, καθώς το 70% των επιχορηγήσεων αποτελείται από πόρους που θα δεσμευτούν τα έτη 2021 και 2022. Το υπόλοιπο 30% θα δεσμευτεί μέχρι το τέλος του 2023.
• Ευέλικτη, γιατί δίνει τη δυνατότητα στην κάθε χώρα, έχοντας την ιδιοκτησία των πολιτικών, να εφαρμόσει εκείνες τις μεταρρυθμίσεις που η ίδια επιλέγει και έχει ανάγκη, στα πλαίσια των κοινών στόχων που θέτει το πρόγραμμα Next Generation EU για το σύνολο της ευρωπαϊκής οικονομίας, σε σύνδεση με τη διαδικασία του Ευρωπαϊκού Εξαμήνου. Αυτό είναι ξεκάθαρο ότι δεν σημαίνει όρους μνημονιακού τύπου για την εκταμίευση των κονδυλίων, η οποία θα γίνει με ταχύτερες και πιο ευέλικτες διαδικασίες από το υφιστάμενο ΕΣΠΑ. Εκταμίευση που θα ξεκινήσει το 2021.
• Με αναδρομικό χαρακτήρα, καθώς προνοεί για τις έκτακτες συνθήκες που προκάλεσε η πανδημία του κορονοϊού, καθιστώντας τις σχετικές δράσεις που ξεκίνησαν από την 1^η Φεβρουαρίου 2020 επιλέξιμες για χρηματοδότηση στο πλαίσιο του ReactEU και του Recovery and Resiliency Facility, υπό την προϋπόθεση ότι επιδιώκουν τους στόχους των αντίστοιχων προγραμμάτων.
• Ορθολογική, γιατί κινείται, ισόποσα, στη λογική των επιδοτήσεων και των δανείων.
• Επωφελής για τη χώρα, αφού η Ελλάδα αναμένεται να λάβει περίπου 19 δισ. ως επιχορηγήσεις, ενώ μπορεί να λάβει επιπλέον μέχρι 12,7 δισ. σε δάνεια. Επιπλέον, θα αντλήσει 40 δισ. ευρώ που προέρχονται από το Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο για την περίοδο 2021-2027 και θα διατεθούν στο πλαίσιο του νέου ΕΣΠΑ και της Κοινής Αγροτικής Πολιτικής. Συνεπώς, το συνολικό πακέτο για τη χώρα ανέρχεται περίπου στα 72 δισ. ευρώ – ποσό εξαιρετικά σημαντικό, ικανό να χρηματοδοτήσει την ανάταξη της ελληνικής οικονομίας και την παραγωγική ανασυγκρότησή της, που θα επιτευχθούν με σχέδιο, εμπιστοσύνη στις δυνάμεις μας και σκληρή δουλειά από όλους, κράτος, επιχειρήσεις και πολίτες.

Συνολικά το πακέτο ανέρχεται στα 750 δισ. ευρώ και, εάν σε αυτό το ποσό αθροίσουμε και το πακέτο μέτρων που έχει ήδη ενεργοποιηθεί (πρόγραμμα SURE, πανευρωπαϊκό εργαλείο χρηματοδότησης των επιχειρήσεων μέσω της ΕΤΕπ, ειδικές πιστοληπτικές γραμμές του ESM), τότε φτάνουμε στα 1,3 τρισεκατομμύρια ευρώ. Ένα πακέτο στήριξης πρωτοφανούς κλίμακας, μεγαλύτερο από το Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο.

Συμπερασματικά, η συμφωνία για το Ταμείο Ανάκαμψης αποτελεί μία αποφασιστική και φιλόδοξη απάντηση της Ευρώπης στις προκλήσεις που έχει δημιουργήσει η υγειονομική κρίση σε όλα τα κράτη-μέλη της και συνολικά στην ευρωπαϊκή οικονομία. Επιβεβαιώνει ότι τα μεγάλα οράματα προσεγγίζονται με μεγάλες αποφάσεις και  γενναίες πράξεις. Είναι όμως και μία μεγάλη εθνική επιτυχία, αφού η Ελλάδα εξαρχής υποστήριζε ότι έπρεπε να υπάρξει μία γενναία, αποφασιστική κοινή αντίδραση σε Ευρωπαϊκό επίπεδο.

Υπό τα νέα αυτά δεδομένα, η μεγάλη πρόκληση που έχουμε μπροστά μας είναι η ταχεία ανάταξη της οικονομίας. Θέλουμε, και μπορούμε, να καταστήσουμε το 2021 έτος δυναμικής ανάκαμψης για τη χώρα.

Πυξίδα και εφαλτήριο για την παραγωγική ανασυγκρότηση που έχει ανάγκη η ελληνική οικονομία, θα είναι το Εθνικό Αναπτυξιακό Σχέδιό μας, το οποίο θα περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων, πολιτικές και μεταρρυθμίσεις εστιασμένες:

• Στην εφαρμογή, μετά την προσωρινή παρένθεση της υγειονομικής κρίσης, μιας συνετής δημοσιονομικής πολιτικής, με τη σταδιακή μείωση φορολογικών συντελεστών και, πρωτίστως, ασφαλιστικών εισφορών.
• Στη συνέχιση του προγράμματος αποκρατικοποιήσεων και αξιοποίησης της δημόσιας περιουσίας.
• Στη στήριξη επενδυτικών πρωτοβουλιών υψηλής προστιθέμενης αξίας, με έμφαση στη βιομηχανία και τις υποδομές, και στη συνεχή επένδυση στο υψηλής ποιότητας ανθρώπινο δυναμικό μας.
• Στην κατάθεση φιλο-αναπτυξιακών νομοσχεδίων, όπως το φορολογικό νομοσχέδιο που συζητείται στη Βουλή και περιλαμβάνει παρεμβάσεις για την ενίσχυση της αναπτυξιακής διαδικασίας.
• Στην υλοποίηση διαρθρωτικών αλλαγών που αφορούν το κανονιστικό πλαίσιο για το επιχειρείν, τη διαχείριση των δημοσίων επενδύσεων, την αγροτική πολιτική, την έρευνα και την καινοτομία κ.ά.
• Στον ψηφιακό μετασχηματισμό του Δημοσίου τομέα και της ελληνικής οικονομίας.
• Στη μετάβαση σε ένα νέο μοντέλο βιώσιμης ανάπτυξης, δίνοντας έμφαση στην ψηφιακή και πράσινη οικονομία, επί τη βάσει του Εθνικού Στρατηγικού Σχεδίου για την Ενέργεια και το Κλίμα. Μεταξύ άλλων, έχουμε δεσμευτεί για την πλήρη απεξάρτηση από τον λιγνίτη έως το 2028, προχωράμε στη σταδιακή μετάβαση προς το φυσικό αέριο και τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας και χορηγούμε, με νομοθετικές πρωτοβουλίες, φορολογικά κίνητρα για την ενίσχυση της ηλεκτροκίνησης και της ενεργειακής αναβάθμισης των κτιρίων.

Εφαρμόζοντας συνεκτικές πολιτικές πάνω στους προαναφερθέντες άξονες και αξιοποιώντας τα κονδύλια από το Ταμείο Ανάκαμψης κατά τον βέλτιστο τρόπο, προς όφελος όλων των Ελλήνων, με σχεδιασμό, σύνεση, όραμα, υπευθυνότητα, διαφάνεια και κοινωνική δικαιοσύνη, θα οικοδομήσουμε ένα νέο παραγωγικό και αναπτυξιακό πρότυπο για την Ελλάδα.

Πρότυπο βασισμένο σε προϊόντα και υπηρεσίες υψηλής προστιθέμενης αξίας, στην εξωστρέφεια, σε κλάδους και τομείς όπου η χώρα μας διαθέτει συγκριτικό πλεονέκτημα, αλλά και σε τομείς που φιλοδοξεί να αναπτύξει νέα συγκριτικά πλεονεκτήματα.

Έτσι θα μπορέσουμε να κερδίσουμε το κρίσιμο «στοίχημα» της ισχυρής, βιώσιμης, έξυπνης και χωρίς αποκλεισμούς οικονομικής μεγέθυνσης.

iefimerida.gr

Τα επιτεύγματα του πρώτου χρόνου διακυβέρνησης της ΝΔ και οι επόμενες προκλήσεις

Χρήστος Σταϊκούρας

Υπουργός Οικονομικών

Οι πολίτες στις 7 Ιουλίου 2019 αποφάσισαν πολιτική αλλαγή. Έδωσαν στη Νέα Δημοκρατία και τον Κυριάκο Μητσοτάκη ισχυρή εντολή διακυβέρνησης, προκειμένου να επαναφέρει τη χώρα στην κανονικότητα και να υλοποιήσει ένα συνεκτικό πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων, το οποίο θα διασφαλίσει υψηλούς ρυθμούς οικονομικής μεγέθυνσης.

Στον ένα χρόνο που ακολούθησε, η Κυβέρνηση εργάστηκε προς την κατεύθυνση αυτή με συνέπεια, μεθοδικότητα και υπευθυνότητα. Αποκατέστησε την αξιοπιστία της χώρας, αναβάθμισε τη διεθνή εικόνα της, έδρασε αποφασιστικά και επέδειξε γρήγορα αντανακλαστικά και αποτελεσματικότητα, ακόμα και υπό αντίξοες συνθήκες, όπως αυτές που διαμορφώθηκαν εξαιτίας της μεταναστευτικής κρίσης και της πανδημίας του κορονοϊού.

Στο οικονομικό πεδίο, το κυριότερο επίτευγμα του πρώτου χρόνου διακυβέρνησης ήταν η σταθεροποίηση της οικονομίας, η είσοδός της σε αναπτυξιακή τροχιά, πριν από την εξάπλωση της υγειονομικής κρίσης, και η υλοποίηση σημαντικών μεταρρυθμίσεων.

Από το 2^ο εξάμηνο του 2019 και μέχρι τον περασμένο Μάρτιο, εφαρμόσαμε ένα διαφορετικό μείγμα πολιτικής, με κύριους άξονες τις μειώσεις φόρων, την υλοποίηση διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων και την προώθηση αποκρατικοποιήσεων και επενδύσεων.

Η πανδημία μάς υποχρέωσε να ανοίξουμε μια, παροδική, παρένθεση στη δημοσιονομική πολιτική και να περάσουμε, από τις μειώσεις φόρων, σε αυξήσεις δαπανών, προκειμένου να διαφυλαχθεί η δημόσια υγεία, να στηριχθούν η απασχόληση και το εισόδημα των εργαζομένων, η ρευστότητα των επιχειρήσεων και η κοινωνική συνοχή.

Ωστόσο, ακόμα και μέσα στη δίνη του κορονοϊού, δεν σταματήσαμε τις μεταρρυθμίσεις και τις διαρθρωτικές αλλαγές, ενώ, όπως αναγνωρίστηκε και διεθνώς, περιορίσαμε όσο γίνεται περισσότερο τις αρνητικές επιπτώσεις της κρίσης, θέτοντας τις βάσεις για γρήγορη και δυναμική ανάκαμψη.

Έτσι, τον προηγούμενο ένα χρόνο προχωρήσαμε, μεταξύ άλλων:

• Στη μείωση του ΕΝΦΙΑ, του φόρου εισοδήματος, της προκαταβολής φόρου επιχειρήσεων, της φορολόγησης μερισμάτων κ.ά., καθώς και στη μείωση των ασφαλιστικών εισφορών. Η ορθή αυτή δημοσιονομική πολιτική θα συνεχιστεί όταν σταθεροποιηθεί η οικονομία και αφήσουμε πίσω μας την υγειονομική κρίση.
• Στην υλοποίηση του σχεδίου «Ηρακλής», μιας συστημικής λύσης για τη μείωση των «κόκκινων» δανείων στα χαρτοφυλάκια των τραπεζών.
• Στην αύξηση των δόσεων της πάγιας ρύθμισης από 12 σε 24, και, υπό όρους, από 24 μέχρι και 48.
• Στην πλήρη άρση των περιορισμών στην κίνηση κεφαλαίων.
• Στη θετική ολοκλήρωση τριών αξιολογήσεων ενισχυμένης εποπτείας της χώρας και την έγκριση της εκταμίευσης περίπου 1,5 δισ. ευρώ από τα μέτρα ελάφρυνσης του ελληνικού χρέους.
• Στην ενίσχυση των ηλεκτρονικών συναλλαγών.
• Στην προώθηση εμβληματικών επενδυτικών έργων, όπως είναι το Ελληνικό, και αποκρατικοποιήσεων (ΔΕΠΑ, Περιφερειακά Λιμάνια, Μαρίνα Αλίμου κ.ά.).
• Σε παρεμβάσεις για την αποτελεσματικότερη αντιμετώπιση του προβλήματος του ιδιωτικού χρέους, με κοινωνική δικαιοσύνη.
• Στη θέσπιση του εργαλείου των μικροπιστώσεων για την ενίσχυση της ρευστότητας μικρών επιχειρήσεων και φυσικών προσώπων.
• Στην αναβάθμιση και τον εκσυγχρονισμό του θεσμικού πλαισίου για την εταιρική διακυβέρνηση και την Κεφαλαιαγορά.
• Στη χορήγηση φορολογικών κινήτρων για επενδύσεις και νέες πηγές ανάπτυξης
• Στην αναθεώρηση του πλαισίου για τη φορολογική κατοικία και την εισαγωγή εναλλακτικού τρόπου φορολόγησης (Non-Dom)
• Σε σχέδια ενίσχυσης της βιωσιμότητας εταιρειών του Δημοσίου (ΕΛΒΟ, ΕΑΒ, Ναυπηγεία Σκαραμαγκά, ΛΑΡΚΟ).
• Στην αποπληρωμή του ακριβότερου τμήματος του δανείου του ΔΝΤ.
• Σε 5 εκδόσεις ομολόγων, με εξαιρετικά χαμηλό κόστος δανεισμού.

Πλέον, η μεγάλη πρόκληση που έχουμε μπροστά μας είναι η ταχεία ανάταξη της οικονομίας και η βέλτιστη αξιοποίηση όλων των εγχώριων και ευρωπαϊκών πόρων και εργαλείων, με σημαντικότερο το υπό διαπραγμάτευση Ταμείο Ανάκαμψης, ώστε να στρέψουμε τη χώρα σε έργα και δράσεις υψηλής προστιθέμενης αξίας, με πολλαπλασιαστικά οφέλη που θα διαχυθούν σε ολόκληρη την κοινωνία και την οικονομία, οικοδομώντας νέες προοπτικές για ισχυρή, βιώσιμη και χωρίς αποκλεισμούς ανάπτυξη. Πρόκληση την οποία θα κερδίσουμε, με σχέδιο, όραμα, εμπιστοσύνη στις δυνάμεις μας και σκληρή δουλειά!

Πώς θα πετύχουμε το άλμα στην ισχυρή, βιώσιμη ανάπτυξη

Χρήστος Σταϊκούρας

Υπουργός Οικονομικών

Η υγειονομική κρίση έχει επηρεάσει αρνητικά όλες τις συνιστώσες του ΑΕΠ, κυρίως την κατανάλωση και τις επενδύσεις, οδηγώντας την ελληνική οικονομία σε σημαντική ύφεση φέτος. Ύφεση η οποία, όμως, δεν έχει ενδογενή αίτια, και με τις κατάλληλες πολιτικές, που ήδη εφαρμόζει ή σχεδιάζει η Κυβέρνηση, με την υπεύθυνη και αποτελεσματική αξιοποίηση των ευρωπαϊκών εργαλείων και πόρων, με αλληλεγγύη και σκληρή δουλειά, μπορεί να είναι – και θα είναι – παροδική.

Προς την κατεύθυνση αυτή, καταρχάς, υλοποιούμε ένα συνεκτικό, ρεαλιστικό, ολοκληρωμένο και δυναμικό σχέδιο για τη στήριξη της οικονομίας, όπως αναγνωρίζεται και διεθνώς. Σχέδιο συνολικού ύψους 24 δισ. ευρώ, που μπορεί να αυξηθούν, σε συνάρτηση με την εξέλιξη της πανδημίας και τα διαθέσιμα ταμειακά και δημοσιονομικά περιθώρια της χώρας. Σχέδιο που περιλαμβάνει δραστικά μέτρα, τα οποία ανταποκρίνονται στις ανάγκες κάθε φάσης της υγειονομικής κρίσης, έχοντας ως βασικούς στόχους την ενδυνάμωση του δημόσιου συστήματος υγείας, τη στήριξη της απασχόλησης, την ενίσχυση της ρευστότητας των επιχειρήσεων και την τόνωση της κοινωνικής συνοχής.

Στην τρέχουσα φάση της προοδευτικής ανάκαμψης της οικονομίας, και μέχρι τον Οκτώβριο, η προσπάθειά μας επικεντρώνεται σε τρεις πυλώνες: στη συνέχιση και επέκταση των μέτρων στήριξης της απασχόλησης, στην περαιτέρω ενίσχυση της ρευστότητας των επιχειρήσεων και στην υλοποίηση στοχευμένων μέτρων για τομείς που πλήττονται περισσότερο από την κρίση, όπως είναι ο τουρισμός, ο πολιτισμός, ο αθλητισμός, οι μεταφορές κ.λπ.

Στην επόμενη φάση, όσο η οικονομία θα σταθεροποιείται και θα ανατάσσεται, τόσο θα αποκτούμε περισσότερες δυνατότητες να δρομολογήσουμε πολιτικές με πιο μόνιμα χαρακτηριστικά, οικοδομώντας πάνω στη βάση της δημοσιονομικής αξιοπιστίας, την οποία με κόπο κερδίσαμε, και της ενίσχυσης της παραγωγικότητας και της διαρθρωτικής ανταγωνιστικότητας της οικονομίας, μέσω φιλοαναπτυξιακών μεταρρυθμίσεων. Μεταρρυθμίσεων που θα ξεδιπλωθούν στο Εθνικό Αναπτυξιακό Σχέδιό μας και θα αποτελέσουν εφαλτήριο οικονομικής και παραγωγικής ανασυγκρότησης, προκειμένου η Ελλάδα να προστεθεί στις δυναμικές οικονομίες της Ευρώπης.

Στις κυριότερες προτεραιότητές μας περιλαμβάνονται, μεταξύ άλλων:

• Η εφαρμογή μιας συνετής δημοσιονομικής πολιτικής, με τη σταδιακή μείωση φορολογικών συντελεστών και, πρωτίστως, ασφαλιστικών εισφορών.
• Η προώθηση ενός νέου πλαισίου αντιμετώπισης του υψηλού – συσσωρευμένου – ιδιωτικού χρέους, με ιδιαίτερη πρόνοια για τα ευάλωτα νοικοκυριά, προκειμένου να αντιμετωπιστεί με αποτελεσματικότητα αλλά και κοινωνική δικαιοσύνη αυτό το πρόβλημα.
• Η περαιτέρω ενίσχυση της ευστάθειας του τραπεζικού συστήματος.
• Η συνέχιση του προγράμματος αποκρατικοποιήσεων και αξιοποίησης της δημόσιας περιουσίας. Παρά τις αντίξοες, διεθνώς, οικονομικές συνθήκες, έχει επιτευχθεί αξιοσημείωτη πρόοδος στο πεδίο αυτό.
• Ο ψηφιακός μετασχηματισμός του Δημοσίου Τομέα και της ελληνικής οικονομίας, που θα περιορίσει τη γραφειοκρατία για πολίτες και επιχειρήσεις.
• Ο εκσυγχρονισμός και η βελτίωση της επενδυτικής ελκυστικότητας της οικονομίας, με κατάθεση και ψήφιση σειράς νομοσχεδίων που αφορούν, μεταξύ άλλων, τη μικροχρηματοδότηση των επιχειρήσεων, τη δημιουργία νέου, βελτιωμένου πλαισίου εταιρικής διακυβέρνησης, την προώθηση της ηλεκτροκίνησης, την ενίσχυση της έρευνας και της καινοτομίας κ.ά.
• Η υλοποίηση διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων που αφορούν το κανονιστικό πλαίσιο για το επιχειρείν, το δικαστικό σύστημα, τη διαχείριση των δημοσίων επενδύσεων, την αγροτική πολιτική κ.ά.
• Η πραγματοποίηση επενδύσεων στις υποδομές, με έμφαση στην πράσινη οικονομία, επί τη βάσει του Εθνικού Στρατηγικού Σχεδίου για την Ενέργεια και το Κλίμα.

Εφαρμόζοντας συνεκτικές πολιτικές πάνω στους προαναφερθέντες άξονες και αξιοποιώντας για τον σκοπό αυτό, κατά τον βέλτιστο τρόπο, τα διαθέσιμα εγχώρια και ευρωπαϊκά μέσα και πόρους, με όραμα, υπευθυνότητα, διαφάνεια και κοινωνική δικαιοσύνη, θα οικοδομήσουμε ένα νέο παραγωγικό και αναπτυξιακό πρότυπο. Πρότυπο απαλλαγμένο από τις αδυναμίες και τις παθογένειες του παρελθόντος, βασισμένο σε προϊόντα και υπηρεσίες υψηλής προστιθέμενης αξίας, στην εξωστρέφεια, σε κλάδους και τομείς όπου η Ελλάδα διαθέτει συγκριτικό πλεονέκτημα, ώστε η χώρα μας να προσελκύσει σημαντικές επενδύσεις και να δημιουργηθούν νέες, καλά αμειβόμενες θέσεις εργασίας.

Όλοι μαζί – Κράτος, επιχειρήσεις και εργαζόμενοι – οφείλουμε να προσδώσουμε στην ελληνική οικονομία την αναγκαία ώθηση, ώστε να μπει σε τροχιά ισχυρής, βιώσιμης και χωρίς αποκλεισμούς ανάπτυξης. Το χρωστάμε στις επόμενες γενιές. Πρόκειται για ένα ιδιαίτερα απαιτητικό «στοίχημα». Και θα το κερδίσουμε, με σχέδιο, μεθοδικότητα, εμπιστοσύνη στις δυνάμεις μας και ενότητα!

Το «κλειδί» της ανάκαμψης για την Ελλάδα και την Ευρώπη

Χρήστος Σταϊκούρας

Υπουργός Οικονομικών

Η πανδημία του κορωνοϊού προκάλεσε, σε παγκόσμιο επίπεδο, υγειονομικό, κοινωνικό και οικονομικό «σοκ». Οι συνέπειές της είναι μεγάλες και πολύπλευρες. Η ελληνική Κυβέρνηση έδρασε γρήγορα και αποφασιστικά, για να περιορίσει τις επιπτώσεις της κρίσης. Και συνεχίζει να το πράττει με μεθοδικότητα, υπευθυνότητα και αποτελεσματικότητα, όπως αναγνωρίζεται και διεθνώς.

Ωστόσο, φάνηκε πολύ γρήγορα ότι καμία χώρα δεν είναι αρκετά ισχυρή και έτοιμη, προκειμένου να αντεπεξέλθει μόνη της στις τεράστιες επιβαρύνσεις που έχουν προκύψει και στη μεγάλη πρόκληση της ανάταξης και ανασυγκρότησης της οικονομίας της. Ειδικά στην Ευρώπη, όπου οι οικονομίες των κρατών-μελών έχουν ισχυρή αλληλεξάρτηση, είναι επιτακτική ανάγκη να υπάρξουν κοινές λύσεις απέναντι σε αυτή την εξωγενή, συμμετρική κρίση. Λύσεις δραστικές, ανάλογες με τη σοβαρότητα της κατάστασης, οι οποίες θα αποτρέψουν τον οικονομικό κατακερματισμό και τη δημιουργία ανισορροπιών και θα είναι απαλλαγμένες από όρους, περιορισμούς και αγκυλώσεις του παρελθόντος.

Σε αντίθεση με την οικονομική κρίση πριν από μια δεκαετία, η Ευρώπη έλαβε γρήγορα σημαντικές αποφάσεις και ενεργοποίησε ουσιαστικά μέτρα για την άμβλυνση των αρνητικών κοινωνικών και οικονομικών επιπτώσεων της υγειονομικής κρίσης, την ταχύτερη επανεκκίνηση της οικονομικής δραστηριότητας και τη μείωση των αποκλίσεων:

• Ήρθησαν δημοσιονομικοί στόχοι και περιορισμοί, δίνοντας στις Κυβερνήσεις την αναγκαία ευελιξία για τη λήψη όλων των απαραίτητων μέτρων αντιμετώπισης της κρίσης.
• Έγινε πιο ευέλικτο το πλαίσιο για τις κρατικές ενισχύσεις και τις δημόσιες συμβάσεις.
• Ελήφθησαν μέτρα, από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, που προσφέρουν μια ισχυρότατη δόση στήριξης στο ευρωπαϊκό τραπεζικό σύστημα και στα κρατικά ομόλογα.
• Ενεργοποιήθηκε ένα πακέτο μέτρων, ύψους 540 δισ. ευρώ, για τη στήριξη εργαζομένων, επιχειρήσεων και κρατών. Πακέτο που περιλαμβάνει το πρόγραμμα SURE για τη βραχυχρόνια στήριξη της απασχόλησης, το πανευρωπαϊκό εργαλείο χρηματοδότησης των επιχειρήσεων μέσω της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων, και τις ειδικές πιστοληπτικές γραμμές του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Σταθερότητας.

Τα παραπάνω συναποτελούν μια πολύ καλή αφετηρία αντιμετώπισης των συνεπειών της υγειονομικής κρίσης και επανεκκίνησης των ευρωπαϊκών οικονομιών. Όμως, χρειάζεται ένα μεγάλο, θαρραλέο επιπλέον βήμα, με πνεύμα αλληλεγγύης και συνευθύνης. Πρέπει να χτίσουμε μια στέρεη γέφυρα, που θα οδηγήσει από την επανεκκίνηση στην ανάκαμψη και στη βιώσιμη ανάπτυξη για όλα τα κράτη-μέλη της Ε.Ε.

Η πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής που βρίσκεται στο τραπέζι των ηγετών της Ε.Ε. για το

Next Generation-EU, συνολικού ύψους 750 δισ. ευρώ, κινείται προς τη σωστή κατεύθυνση, διαθέτει σημαντικό χρηματοδοτικό αποτύπωμα, έχει επαρκή διάρκεια και είναι ευθυγραμμισμένη με τις πρωτόγνωρες δυσκολίες και προκλήσεις που έχουμε να αντιμετωπίσουμε. Διαθέτει δε τέσσερα βασικά αναγκαία χαρακτηριστικά:

• Είναι δίκαιη, γιατί στηρίζεται σε κοινό δανεισμό, εισάγοντας την έννοια της αμοιβαιοποίησης του ευρωπαϊκού χρέους.
• Είναι ορθολογική, γιατί κινείται περισσότερο στη λογική των επιδοτήσεων έναντι των δανείων.
• Είναι φιλοαναπτυξιακή, γιατί δίνει προτεραιότητα σε κομβικούς τομείς για το μέλλον της Ευρώπης, τομείς που αποτελούν μέρος και του δικού μας σχεδίου, όπως είναι ο ψηφιακός μετασχηματισμός και η πράσινη ανάπτυξη.
• Είναι ευέλικτη, γιατί δίνει τη δυνατότητα στην κάθε χώρα, έχοντας την ιδιοκτησία των πολιτικών, να εφαρμόσει εκείνες τις μεταρρυθμίσεις που η ίδια επιλέγει.

Τα παραπάνω χαρακτηριστικά ευελπιστώ ότι θα διακρίνουν και την τελική μορφή που θα λάβει το σχέδιο οικονομικής ανάκαμψης, μετά τις εν εξελίξει – δύσκολες, πράγματι – διαβουλεύσεις σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Διαβουλεύσεις οι οποίες, όμως, υπάρχει η βούληση να οδηγήσουν σε συγκλίσεις, όπως όλα δείχνουν, προκειμένου να επιτευχθεί συμφωνία, που θα οδηγήσει σε εκταμιεύσεις τους πρώτους μήνες του 2021.

Στην Ελλάδα, μέχρι στιγμής – και εκτιμούμε μέχρι τέλος Ιουλίου – η Κυβέρνηση έχει λάβει και εφαρμόζει μέτρα, χωρίς να έχει εκταμιευθεί ούτε ένα ευρώ από τα ευρωπαϊκά κονδύλια. Βασιστήκαμε στις δικές μας δυνάμεις, φροντίζοντας όμως να κρατήσουμε «καύσιμα» για τη μετά-κορονοϊό εποχή, διασφαλίζοντας ότι δεν θα αντιμετωπίσουμε ταμειακό πρόβλημα.

Παράλληλα, βρισκόμαστε εξαρχής στην πρώτη γραμμή των διαβουλεύσεων, έχοντας υπογραμμίσει, σε όλα τα επίπεδα και σε όλα τα fora, την ανάγκη ενός νέου, φιλόδοξου και ισχυρού εργαλείου οικονομικής ανάκαμψης. Οι πόροι του εργαλείου αυτού, σε συνδυασμό με τους πόρους του νέου ΕΣΠΑ 2021-2027, θα αποτελέσουν μια ισχυρή «δύναμη πυρός» για την παραγωγική και αναπτυξιακή ανασυγκρότησης της χώρας. Ανασυγκρότηση που θα επιτευχθεί μέσα από:

• Την εφαρμογή μιας συνετής δημοσιονομικής πολιτικής, με τη σταδιακή μείωση φορολογικών συντελεστών και, πρωτίστως, ασφαλιστικών εισφορών, όσο η οικονομία θα σταθεροποιείται και θα ανατάσσεται.
• Την υλοποίηση διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων, ώστε τα ευρωπαϊκά κονδύλια να απορροφηθούν κατά τον βέλτιστο τρόπο, με ταχύτητα, διαφάνεια, αποτελεσματικότητα και με κύριο πρόταγμα την ενίσχυση της παραγωγικότητας και της διαρθρωτικής ανταγωνιστικότητας της οικονομίας.
• Την αξιοποίηση των ευρωπαϊκών πόρων με βάση τους άξονες του Εθνικού Αναπτυξιακού Σχεδίου, επενδύοντας, μεταξύ άλλων, σε τομείς όπως είναι οι υποδομές, οι μεταφορές, η πράσινη ανάπτυξη, ο ψηφιακός μετασχηματισμός, η έρευνα και η καινοτομία, η αγροτική πολιτική κ.ά.

Η Κυβέρνηση εργάζεται πάνω στους τρεις προαναφερθέντες άξονες, λειτουργώντας με σχέδιο, όραμα, υπευθυνότητα, κοινωνική δικαιοσύνη και πλήρη συνείδηση της ιστορικής πρόκλησης που ανοίγεται μπροστά μας.

Πρόκλησης να μετατραπεί η παρούσα κρίση σε ευκαιρία για πραγματοποίηση των μεταρρυθμιστικών τομών που έχει ανάγκη η χώρα και για στροφή σε έργα και δράσεις υψηλής προστιθέμενης αξίας, με πολλαπλασιαστικά οφέλη που θα διαχυθούν σε ολόκληρη την κοινωνία και την οικονομία.

Αυτό είναι το «κλειδί», για να οικοδομήσουμε νέες προοπτικές, βασισμένες στην ισχυρή, βιώσιμη και χωρίς αποκλεισμούς ανάπτυξη την οποία έχουν ανάγκη η Ελλάδα, αλλά και όλη η Ευρώπη.

Άρθρο στην εφημερίδα Η ΒΡΑΔΥΝΗ 23.5.2020

Πώς θα κερδίσουμε το στοίχημα της οικονομίας στην μετά-κορωνοϊό εποχή

Χρήστος Σταϊκούρας Υπουργός Οικονομικών

Η πανδημία που ενέσκηψε σε ολόκληρο τον πλανήτη, και στη χώρα μας, προκάλεσε μεγάλες, πρωτόγνωρες ανατροπές και αβεβαιότητες, καθιστώντας – σε διεθνές επίπεδο – ιδιαιτέρως σύνθετο και απαιτητικό τον σχεδιασμό και την εφαρμογή οικονομικών πολιτικών.

Η Ελληνική Κυβέρνηση, από την πρώτη στιγμή, έθεσε ως ύψιστη προτεραιότητα την προστασία της ανθρώπινης ζωής και της δημόσιας υγείας. Παράλληλα, αντιμετώπισε τις προαναφερθείσες ανατροπές και αβεβαιότητες συντεταγμένα, προσεκτικά και με αίσθημα δικαίου. Αξιοποιήσαμε, και συνεχίζουμε να αξιοποιούμε, κατά τον βέλτιστο δυνατό τρόπο τα διαθέσιμα, εγχώρια και ευρωπαϊκά, «όπλα» και πόρους, ώστε οι κοινωνικές και οικονομικές επιπτώσεις της υγειονομικής κρίσης να είναι όσο γίνεται μικρότερες, αλλά και να διασφαλίσουμε την ύπαρξη επαρκών μέσων για τη μετά-κορονοϊό εποχή.

Με γνώμονα την επίτευξη των παραπάνω στόχων, διαμορφώσαμε ένα πακέτο μέτρων συνολικού ύψους 24 δισ. ευρώ.

Σε 1^η φάση, τους μήνες Μάρτιο και Απρίλιο, απλώσαμε «δίχτυ προστασίας» για την πλειοψηφία των παραγωγικών κλάδων της οικονομίας, στηρίζοντας νοικοκυριά και επιχειρήσεις με οριζόντιες και έγκαιρες παρεμβάσεις, που συνιστούν εμπροσθοβαρή δράση.

Σε 2^η φάση, στις σημερινές συνθήκες σταδιακού ανοίγματος της οικονομικής δραστηριότητας, έχουμε λάβει μέτρα για τη στήριξη της απασχόλησης, την τόνωση της ρευστότητας των επιχειρήσεων και την ενίσχυση της κοινωνικής συνοχής. Παράλληλα, υλοποιούμε στοχευμένες πολιτικές για σημαντικούς κλάδους που έχουν υποστεί τα ισχυρότερα πλήγματα.

Σε 3^η φάση, από τον Ιούνιο μέχρι τον Οκτώβριο, τη φάση της προοδευτικής ανάκαμψης της οικονομίας, συνεχίζουμε και διευρύνουμε τα μέτρα στήριξης της απασχόλησης, ενισχύουμε περαιτέρω τη ρευστότητα των επιχειρήσεων, λαμβάνουμε στοχευμένα φορολογικά μέτρα, για συγκεκριμένο χρονικό διάστημα, και δρομολογούμε ένα νέο πλαίσιο για την αντιμετώπιση του ιδιωτικού χρέους.

Στην ιδιαιτέρως απαιτητική αυτή φάση, καθοριστικής σημασίας θα είναι η ενεργοποίηση των συμφωνημένων ευρωπαϊκών πρωτοβουλιών, δηλαδή του προγράμματος SURE για την επιδότηση της απασχόλησης και του πανευρωπαϊκού εργαλείου χρηματοδότησης των επιχειρήσεων, μέσω της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων. Επιπροσθέτως, κομβικής σημασίας είναι η λειτουργία του Ταμείου Ανάκαμψης, που πρέπει να ξεκινήσει άμεσα.

Τέλος, σε 4^η φάση, από το φθινόπωρο, όσο θα ανατάσσεται η οικονομία και θα απομακρυνόμαστε από την «καρδιά» της κρίσης, τόσο θα αποκτούμε περισσότερες δυνατότητες να δρομολογήσουμε πολιτικές με πιο μόνιμα χαρακτηριστικά, χτίζοντας μια «γέφυρα» που θα μας οδηγήσει με ασφάλεια στη μετά-κορονοϊό εποχή της οικονομίας.

Εποχή κατά την οποία θα ξεδιπλωθεί το Στρατηγικό μας Σχέδιο για την Ανάπτυξη της Οικονομίας και θα κεφαλαιοποιήσουμε την υπευθυνότητα, την ενότητα και την αποτελεσματικότητα που επέδειξαν – και πιστεύω ότι θα συνεχίσουν να επιδεικνύουν – Κράτος και πολίτες στη χώρα μας απέναντι στην πανδημία. Επίσης, θα αξιοποιήσουμε τις σημαντικές τομές που έγιναν στη λειτουργία τόσο του Δημόσιου όσο και του Ιδιωτικού Τομέα υπό πρωτοφανείς, δύσκολες συνθήκες, και, ασφαλώς, θα συνεχίσουμε το μεταρρυθμιστικό μας έργο. Όταν θα έχει σταθεροποιηθεί η οικονομία, θα επιστρέψουμε στην, ορθή, δημοσιονομική πολιτική της μείωσης φόρων και ασφαλιστικών εισφορών, με σωφροσύνη, κοινωνική δικαιοσύνη και λαμβάνοντας, βεβαίως, υπόψη τα δημοσιονομικά και ταμειακά περιθώρια της χώρας.

Αξιοποιώντας όλα  τα παραπάνω «όπλα», θα προχωρήσουμε στο χτίσιμο ενός νέου παραγωγικού μοντέλου, απαλλαγμένου από τις αδυναμίες και τις παθογένειες του παρελθόντος. Ενός νέου μοντέλου βασισμένου σε κλάδους και τομείς που μπορούν να προσελκύσουν επενδύσεις, να δημιουργήσουν νέες, καλά αμειβόμενες θέσεις εργασίας και να προσδώσουν στην ελληνική οικονομία την αναγκαία ώθηση, ώστε να μπει σε τροχιά ισχυρής, βιώσιμης ανάπτυξης.

Είμαι αισιόδοξος ότι με τις κατάλληλες πρωτοβουλίες, με σύνεση, μεθοδικότητα, αλληλεγγύη και δίκαιο επιμερισμό του κόστους της κρίσης, θα ξεπεράσουμε την παρούσα δοκιμασία και, έχοντας βγει γεροί και δυνατοί, θα κερδίσουμε το «στοίχημα» της επόμενης μέρας.

Η δίκαιη κατανομή του βάρους της υγειονομικής κρίσης

Άρθρο στην Εφημερίδα ΤΑ ΝΕΑ του Υπουργού Οικονομικών, Βουλευτή Φθιώτιδας Χρήστου Σταϊκούρα:

Η πανδημία του κορωνοϊού προκάλεσε, σε ολόκληρο τον πλανήτη, μια πρωτόγνωρη κρίση.

Την έκταση και το βάθος της, δεν τα γνωρίζουμε ακόμα.

Τα συστήματα υγείας και οι δομές της οικονομίας υφίστανται μία τεράστια  δοκιμασία.

Αυτή η κρίση μπορεί να ξεπεραστεί μόνο με την αποτελεσματική παρέμβαση του Κράτους, με την υπεύθυνη και αλληλέγγυα στάση νοικοκυριών και επιχειρήσεων και με γενναίες, ρηξικέλευθες αποφάσεις, σε ευρωπαϊκό και εθνικό επίπεδο.

Στην Ελλάδα, η επιστήμη, η Κυβέρνηση, το κράτος και οι πολίτες έδρασαν, από την πρώτη στιγμή, με προνοητικότητα, μεθοδικότητα και συντονισμό.

Η Κυβέρνηση και το Κράτος, μερίμνησαν για την προστασία της δημόσιας υγείας και, εν συνεχεία, για τη στήριξη των εργαζόμενων και των εργοδοτών που πλήττονται από την κρίση.

Παρενέβησαν, ως όφειλαν, έγκαιρα και αποτελεσματικά για την αντιμετώπιση των έκτακτων συνθηκών.

Σήκωσαν το βάρος της λειτουργίας του συνόλου, σχεδόν, της οικονομίας, όπως είχαν καθήκον μέσα στην πρωτοφανή αυτή κρίση, ενισχύοντας μισθωτούς, επιχειρήσεις, ελεύθερους επαγγελματίες και άνεργους.

Με οριζόντιες παρεμβάσεις, άπλωσαν «δίχτυ προστασίας» στη συντριπτική πλειοψηφία των παραγωγικών κλάδων της οικονομίας, ενώ δρομολογούνται, στοχευμένες κλαδικές πολιτικές, σε τομείς που υφίστανται τα μεγαλύτερα οικονομικά πλήγματα, όπως είναι ο τουρισμός, η ενέργεια, η ακτοπλοΐα, οι μεταφορές, τμήματα του πρωτογενούς τομέα κ.α.

Επιπλέον, επιστρατεύεται κάθε διαθέσιμο μέσο, προκειμένου να τονωθεί η ρευστότητα των επιχειρήσεων. Για τον σκοπό αυτό, μέσω της επιστρεπτέας προκαταβολής, του εγγυοδοτικού μηχανισμού για χορηγήσεις δανείων κεφαλαίου κίνησης σε μεσαίες και μεγαλύτερες επιχειρήσεις και της επιδότησης επιτοκίου για τα ενήμερα δάνεια μικρομεσαίων επιχειρήσεων, θα διατεθούν συνολικά στην αγορά περίπου 10 δισ. ευρώ.

Παράλληλα, η Κυβέρνηση έχει στραμμένο το βλέμμα και στη μετά-κορωνοϊό εποχή. Η επανεκκίνηση της οικονομίας, όχι μόνο στην Ελλάδα αλλά και διεθνώς, θα είναι ένα άκρως απαιτητικό και δύσκολο στοίχημα.

Απαιτητικό, διότι η ύφεση που θα αφήσει πίσω της η πανδημία θα είναι βαθιά.

Δύσκολο, διότι η επίτευξή του θα εξαρτηθεί από την εξέλιξη της υγειονομικής κρίσης, την πιθανή μελλοντική επανάληψή της και την ταχύτητα εύρεσης κατάλληλης ιατρικής αντιμετώπισης του ιού.

Ωστόσο, οι αντιξοότητες αυτές δεν μας καταβάλλουν!

Μετά την κρίση, οι μηχανές της οικονομίας πρέπει να ξαναπάρουν μπροστά το συντομότερο και με τη μέγιστη δυνατή ισχύ, ώστε σταδιακά να ανακτηθεί η δυναμική που είχε αναπτύξει η Ελληνική οικονομία στο 2^ο εξάμηνο του 2019 και έως τις αρχές του 2020.

Για τον σκοπό αυτό, έχουμε διασφαλίσει τα αναγκαία «καύσιμα»:

• διαχειριζόμαστε με προνοητικότητα και σύνεση τους εγχώριους πόρους, προκειμένου να μην εξαντληθούν στη μάχη για την αντιμετώπιση της πανδημίας και των επιπτώσεών της,
• δανειζόμαστε επιτυχώς από τις αγορές, παρά το εξαιρετικά δυσμενές διεθνές περιβάλλον,
• αξιοποιούμε πλήρως τα αυξημένα περιθώρια δημοσιονομικής ευελιξίας και ενίσχυσης της ρευστότητας τα οποία πηγάζουν από τις αποφάσεις του Eurogroup και της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας,
• είμαστε έτοιμοι να χρησιμοποιήσουμε στον βέλτιστο βαθμό και την κατάλληλη στιγμή τα υφιστάμενα ευρωπαϊκά χρηματοοικονομικά εργαλεία.

Επιπλέον, βρισκόμαστε στην πρώτη γραμμή της διεκδίκησης δραστικών και καινοτόμων λύσεων σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης, ώστε τα ιδανικά της ευρωπαϊκής ενότητας και αλληλεγγύης να μετουσιωθούν σε πράξεις.

Με τα παραπάνω «όπλα», το Κράτος θα συνεισφέρει καθοριστικά κατά το στάδιο της ανάκαμψης, γνωρίζοντας ότι κατά τη συγκεκριμένη κρίση επλήγη και η ζήτηση και η προσφορά στην οικονομία.

Στάδιο στο οποίο, όμως, η κρατική στήριξη δεν μπορεί να έχει την ίδια μορφή με τις σημερινές, έκτακτες συνθήκες αντιμετώπισης της κρίσης, διότι κάτι τέτοιο θα ξεπερνούσε κατά πολύ τις δημοσιονομικές αντοχές της χώρας και δεν θα εξασφάλιζε ένα βιώσιμο παραγωγικό και αναπτυξιακό μοντέλο.

Συνεπώς, το βάρος της επανεκκίνησης της οικονομίας θα πρέπει να επιμεριστεί, με αίσθημα δικαίου και αλληλεγγύης, μεταξύ Κράτους, επιχειρήσεων και κοινωνίας.

Το Κράτος θα θέσει τις βάσεις για την επανέναρξη της οικονομικής δραστηριότητας, συμβάλλοντας στην ενίσχυση της ρευστότητας.

Η επιχειρηματική κοινότητα οφείλει να αξιοποιήσει με αποτελεσματικότητα και κοινωνική υπευθυνότητα την κρατική συνδρομή, διασφαλίζοντας ταυτόχρονα τις θέσεις απασχόλησης.

Η κοινωνία, από την πλευρά της, καλείται να διατηρήσει τη συνοχή και την υπευθυνότητα που επέδειξε στη διάρκεια της υγειονομικής κρίσης, συμμετέχοντας στη διαφύλαξη της κουλτούρας πληρωμών.

Μέσα από αυτή την αλυσίδα αλληλέγγυας συν-ευθύνης, όλοι μαζί, ενωμένοι, θα δώσουμε συντεταγμένα και αποφασιστικά τη μεγάλη, κοινή μάχη για την υπέρβαση των επιπτώσεων της πανδημίας και την επανεκκίνηση της οικονομίας.

Και είμαι αισιόδοξος ότι θα την κερδίσουμε!