Βουλή

Ομιλία Αναπλ. Υπουργού Οικονομικών Χρ. Σταϊκούρα στην Επιτροπή Οικονομικών Υποθέσεων της Βουλής των Ελλήνων κατά τη συζήτηση του Σχεδίου Νόμου του Υπουργείου Οικονομικών «Αρχές Δημοσιονομικής Διαχείρισης και Εποπτείας – Δημόσιο Λογιστικό»

xristos-staikouras-bouli--Κυρίες και Κύριοι Συνάδελφοι,

Με το παρόν Σχέδιο Νόμου η Κυβέρνηση αναμορφώνει τους κανόνες δημοσιονομικής διαχείρισης και εποπτείας, εκσυγχρονίζει, εναρμονίζει και συντονίζει το υφιστάμενο εθνικό δημοσιονομικό πλαίσιο με τις βέλτιστες ευρωπαϊκές και διεθνείς πρακτικές, επικαιροποιεί τις ισχύουσες διατάξεις του δημόσιου λογιστικού, εξοπλίζει την Ελληνική δημόσια διοίκηση με τα εργαλεία που θα ενισχύσουν τη μακροχρόνια βιωσιμότητα των δημόσιων οικονομικών, αναδεικνύει την έννοια της δημοσιονομικής πειθαρχίας.

Στόχοι του Νομοσχεδίου είναι:

1ος. Να θωρακισθεί η πρωτόγνωρη δημοσιονομική προσαρμογή της χώρας από μελλοντικές δημοσιονομικές και μακροοικονομικές ανισορροπίες, ώστε να μην τεθούν σε κίνδυνο οι τεράστιες θυσίες της Ελληνικής κοινωνίας.

2ος. Να συγκεντρωθεί, σε έναν Νόμο, το σύνολο των διατάξεων που αφορούν τη δημοσιονομική διαχείριση.

3ος. Να ενσωματωθούν οι νέοι Ευρωπαϊκοί κανόνες οικονομικής και δημοσιονομικής διακυβέρνησης.

Κανόνες που είναι πιο αυστηροί και δεσμευτικοί, και που ισχύουν για όλα τα κράτη-μέλη, ακόμη και για αυτά που είναι σε Προγράμματα Προσαρμογής όταν βγουν από τα Μνημόνια.

Κυρίες και Κύριοι Συνάδελφοι,

Στη χώρα μας, με στόχο τη στήριξη της ευρύτερης προσπάθειας για δημοσιονομική εξυγίανση, προσαρμογή και πειθαρχία, αναλήφθηκαν τα τελευταία χρόνια, ιδιαίτερα την τελευταία διετία, σημαντικές πρωτοβουλίες για τη θέσπιση δημοσιονομικών κανόνων και εποπτικών πρακτικών και τη θωράκιση των ελεγκτικών μηχανισμών.

Πρωτοβουλίες, όπως είναι:

1ον. Η επικαιροποίηση και βελτίωση του συστήματος δημοσιονομικών ελέγχων, διαμορφώνοντας ένα σύστημα, το οποίο, προσαρμοσμένο στις διεθνείς πρακτικές και τα ελεγκτικά πρότυπα, θα συμβάλλει αποτελεσματικά στην εξυγίανση των δομών και στη διαφάνεια της λειτουργίας της Δημόσιας Διοίκησης.

2ον. Η ποσοτική και ποιοτική ενίσχυση των ελεγκτικών μηχανισμών για τη διαχείριση των δημοσίων πόρων, ενδυναμώνοντας τόσο στελεχιακά, όσο και οργανωτικά τις υπηρεσίες του Γενικού Λογιστηρίου του Κράτους που ασκούν δημοσιονομικούς ελέγχους.

3ον. Η ενίσχυση του πλαισίου δημοσιονομικών κανόνων και πρακτικών με την παράλληλη ενεργοποίηση μηχανισμών παρακολούθησης των ΔΕΚΟ και των ΝΠΙΔ.

Συγκεκριμένα, εισήχθησαν, για πρώτη φορά στον Προϋπολογισμό του 2013, διετείς δεσμευτικοί στόχοι ισοζυγίου για τις ΔΕΚΟ, τους ΟΤΑ και ορισμένα από τα μεγαλύτερα νομικά πρόσωπα δημόσιου και ιδιωτικού δικαίου, δίνοντας τη δυνατότητα στο Υπουργείο Οικονομικών να επιφέρει διορθώσεις όπου παρατηρούνται αποκλίσεις με τη βοήθεια των μηχανισμών που θεσπίστηκαν.

4ον. Η σύσταση και λειτουργία του Παρατηρητηρίου Οικονομικής Αυτοτέλειας των ΟΤΑ, έτσι ώστε να υπάρχουν συμφωνημένοι στόχοι που να συνάδουν με τις προβλέψεις του Μεσοπρόθεσμου Πλαισίου Δημοσιονομικής Στρατηγικής και να διασφαλίζεται η ομαλή εκτέλεση του προϋπολογισμού τους.

5ον. Η θέσπιση τριμηνιαίων ενημερωτικών δελτίων επίτευξης των στόχων του προϋπολογισμού των δομών και των φορέων του ευρύτερου δημόσιου τομέα, στο πλαίσιο της παρακολούθησής τους.

6ον. Η εδραίωση της τακτικής, έγκαιρης και έγκυρης ενημέρωσης και της διαφάνειας σχετικά με την πορεία εκτέλεσης του Προϋπολογισμού του Κράτους, αλλά και της Γενικής Κυβέρνησης, όπως αποδεικνύεται από τις περιοδικές, δημόσιες ενημερώσεις αναφορικά με διάφορες πτυχές της δημοσιονομικής διαχείρισης.

7ον. Η περαιτέρω θεσμική θωράκιση της προσπάθειας της καταπολέμησης της απάτης, μέσα από μία σειρά συγκεκριμένων πρωτοβουλιών και συνεργασιών, αλλά και τη δρομολόγηση του ορισμού του Συντονιστή για την Καταπολέμηση της Απάτης.

8ον. Η αναβάθμιση του ρόλου του Γραφείου Προϋπολογισμού του Κράτους στη Βουλή, αρχικά με την επαναλειτουργία του και, στη συνέχεια, με τη διασφάλιση της θεσμικής του υπόστασης, σε αντίθεση με ότι συνέβαινε στο παρελθόν.

Ωστόσο, Κυρίες και Κύριοι Συνάδελφοι, παρά τα σημαντικά βήματα που έχουν συντελεστεί, με δεδομένες και τις αλλαγές στην άσκηση δημοσιονομικής πολιτικής σε Ευρωπαϊκό επίπεδο, κρίθηκε ότι το ισχύον θεσμικό πλαίσιο για τη δημοσιονομική διαχείριση, όπως αυτό είχε αποτυπωθεί, από τα μέσα της δεκαετίας του 1990, στο νόμο για το Δημόσιο Λογιστικό, χρήζει εκ βάθρων αναθεώρησης και εκσυγχρονισμού, προκειμένου να εναρμονιστεί με όσα ισχύουν πλέον στην Ευρωζώνη.

Για το σκοπό αυτό, καθώς και για λόγους συστηματικής νομοθέτησης, αντί της επικαιροποίησης του Ν. 2362/1995, ο οποίος έχει ήδη τροποποιηθεί πολλές φορές από την ψήφισή του τα τελευταία 20 περίπου χρόνια, προκρίθηκε η κατάργηση όλων των σχετικών διατάξεων και η σύνταξη ενός νέου αναδομημένου Νόμου, που να αντανακλά τις αυξημένες ανάγκες κατάρτισης, παρακολούθησης και θέσπισης διαδικασιών σε όλους τους υποτομείς που απαρτίζουν τη Γενική Κυβέρνηση.

Επίσης, συγκεντρώνονται οι σημαντικότερες διατάξεις για την εκτέλεση του προϋπολογισμού των δημόσιων επενδύσεων, που, μέχρι σήμερα, ήταν διάσπαρτες σε διάφορα νομοθετήματα, κυρίως σε υπουργικές αποφάσεις.

Επιπλέον, η νέα δομή του Νόμου επιτρέπει στις μελλοντικές τροποποιήσεις που θα επέλθουν σε επόμενη φάση εκσυγχρονισμού του δημοσιονομικού πλαισίου, να ενσωματωθούν χωρίς να χρειαστεί εκ νέου αλλαγή του και χωρίς να προκαλείται περαιτέρω σύγχυση και αναστάτωση στους χρήστες του Νόμου.

Επίσης, στο εν λόγω Σχέδιο Νόμου, περιλαμβάνεται και η εκπλήρωση της υποχρέωσης της χώρας μας ως προς την ενσωμάτωση στο εθνικό δίκαιο της Κοινοτικής Οδηγίας 85 του Συμβουλίου της 8ης Νοεμβρίου 2011, με παράλληλη εξειδίκευση διατάξεων που προβλέπονται από Ευρωπαϊκούς Κανονισμούς.

Η Οδηγία 85 αποτελεί μέρος της δέσμης Κανονισμών και Οδηγιών που είναι γνωστή ως SixPack.

Συγκεκριμένα, από το 2011, έχει θεσπιστεί μια δέσμη πέντε Κανονισμών και μιας Οδηγίας (Six-Pack) που ενισχύουν την προληπτική παρακολούθηση και την άμεση παρέμβαση για τη διόρθωση του δημοσιονομικού ελλείμματος και τη μείωση του δημόσιου χρέους, ενώ προβλέπουν και την επιβολή κυρώσεων σε περίπτωση μη συμμόρφωσης των κρατών-μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Άλλα εργαλεία, εκτός του six-pack, είναι:

  • Η δέσμη Κανονισμών του 2013 που είναι γνωστή ως TwoPack, και η οποία περιέχει προβλέψεις για τα κράτη-μέλη της Ευρωζώνης που βρίσκονται σε Διαδικασία Υπερβολικού Ελλείμματος και για εκείνα που αντιμετωπίζουν σοβαρά προβλήματα οικονομικής σταθερότητας ή λαμβάνουν οικονομική βοήθεια.
  • Το Σύμφωνο Σταθερότητας και Ανάπτυξης.
  • Η Συνθήκη για τη «Θέσπιση του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Σταθερότητας».
  • Η Συνθήκη για τη «Σταθερότητα, το Συντονισμό και τη Διακυβέρνηση στην Οικονομική και Νομισματική Ένωση».

Εργαλεία, αφενός για την εξάλειψη των αδυναμιών στη δημοσιονομική διαχείριση των κρατών-μελών που αναδείχτηκαν από το δημοσιονομικό μέρος της οικονομικής κρίσης, και αφετέρου για τη δημιουργία ενός βελτιωμένου πλαισίου οικονομικής διακυβέρνησης, μέσα από έναν ετήσιο κύκλο συντονισμού μακροοικονομικών, δημοσιονομικών και διαρθρωτικών πολιτικών.

Συγκεκριμένα, οι βασικές ρυθμίσεις που εισάγονται, για πρώτη φορά, στο πλαίσιο της ενσωμάτωσης της Οδηγίας 85 και της εξειδίκευσης των Κανονισμών, είναι:

1ον. Η θέσπιση, σε επίπεδο Γενικής Κυβέρνησης, αριθμητικών δημοσιονομικών κανόνων (fiscal rules), για το δημοσιονομικό ισοζύγιο και το χρέος («κανόνας δημοσιονομικής θέσης», «κανόνας χρέους»).

Σύμφωνα με το Άρθρο 5 της Οδηγίας, κάθε κράτος-μέλος διαθέτει αριθμητικούς δημοσιονομικούς κανόνες που προωθούν αποτελεσματικά, σε ένα πολυετές πλαίσιο και για το σύνολο της Γενικής Κυβέρνησης, τη συμμόρφωση προς τις υποχρεώσεις στον τομέα της δημοσιονομικής πολιτικής, που απορρέουν από τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Σε περιπτώσεις απόκλισης από αυτούς τους κανόνες, τίθεται σε εφαρμογή ο κανόνας της πορείας προσαρμογής και προβλέπεται η ενεργοποίηση διορθωτικού μηχανισμού.

Παράλληλα, ορίζονται και οι ειδικές περιστάσεις στις οποίες ενεργοποιούνται τυχόν ρήτρες διαφυγής από τους παραπάνω κανόνες.

Σημειώνεται, ιδιαίτερα, ότι ο «κανόνας της δημοσιονομικής θέσης» προβλέπει, για πρώτη φορά, το διαρθρωτικό ισοζύγιο της Γενικής Κυβέρνησης, τον καθορισμό δηλαδή κυκλικά προσαρμοσμένων στόχων λαμβάνοντας υπόψη την επίπτωση του οικονομικού κύκλου.

Κανόνας ιδιαίτερα σημαντικός για χώρες όπως η Ελλάδα, η οποία είχε, το 2013, ένα από τα υψηλότερα κυκλικά διορθωμένα πρωτογενή πλεονάσματα στον κόσμο.

2ον. Η παρακολούθηση, ανάλυση και επίβλεψη των δημοσιονομικών κανόνων, από ανεξάρτητους φορείς.

Ιδιαίτερα με τη σύσταση του Ελληνικού Δημοσιονομικού Συμβουλίου, μιας ανεξάρτητης διοικητικής αρχής, κατά το πρότυπο αντίστοιχων Δημοσιονομικών Συμβουλίων που ήδη λειτουργούν σε άλλα 12 Ευρωπαϊκά κράτη-μέλη και δρομολογούνται και στα υπόλοιπα.

Το Δημοσιονομικό Συμβούλιο ενημερώνει, δημόσια, σε τακτά χρονικά διαστήματα, για την πορεία των δημόσιων οικονομικών και παρεμβαίνει, όταν χρειάζεται, για την τήρηση των δημοσιονομικών κανόνων.

Μια υψηλού επιπέδου ανεξάρτητη αρχή, με θεσμική υπόσταση για το Ελληνικό κράτος, θα ενημερώνει αξιόπιστα το Κοινοβούλιο, τον Υπουργό Οικονομικών και την Ελληνική κοινωνία για την κατάσταση της οικονομίας, τα επιτεύγματα ή τις μακροοικονομικές και δημοσιονομικές ανισορροπίες, τις δημοσιονομικές προβλέψεις και προοπτικές της χώρας.

Συγκεκριμένα, το Δημοσιονομικό Συμβούλιο:

  • Αξιολογεί τις μακροοικονομικές προβλέψεις πάνω στις οποίες βασίζονται ο Προϋπολογισμός και το Μεσοπρόθεσμο Πλαίσιο Δημοσιονομικής Στρατηγικής.
  • Παρακολουθεί τη συμμόρφωση με τους αριθμητικούς δημοσιονομικούς κανόνες που ενσωματώνονται στο εθνικό πλαίσιο δημοσιονομικής διαχείρισης.
  • Προβαίνει σε αξιολογήσεις σχετικά με τη μεθοδολογία και τις παραδοχές των δημοσιονομικών προβλέψεων και στόχων καθώς και την εφαρμογή των δημοσιονομικών κανόνων.

Το Δημοσιονομικό Συμβούλιο δημοσιοποιεί, τουλάχιστον 2 φορές κατ’ έτος, έκθεση που επεξηγεί τα συμπεράσματα των αξιολογήσεών του για τις μακροοικονομικές και δημοσιονομικές προβλέψεις, τους δημοσιονομικούς στόχους και τα δημοσιονομικά αποτελέσματα.

Η διαδικασία επιλογής των μελών του Διοικητικού Συμβουλίου (Δ.Σ.) βασίζεται σε ανοικτό διαγωνισμό.

Επιτροπή που αποτελείται από τον Υπουργό Οικονομικών, το Διοικητή της Τράπεζας της Ελλάδος και τον Πρόεδρο του Ελεγκτικού Συνεδρίου καταρτίζει κατάλογο επικρατέστερων υποψηφίων, με βάση προκαθορισμένα και αντικειμενικά κριτήρια.

Το Υπουργικό Συμβούλιο επιλέγει τα μέλη του Δ.Σ. μεταξύ των περιλαμβανομένων στο κατάλογο.

Τα μέλη του Δ.Σ. εγκρίνονται από την ειδική μόνιμη Επιτροπή Θεσμών και Διαφάνειας της Βουλής.

Τέλος, ο Πρόεδρος του Δ.Σ., ή σε περίπτωση απουσίας του, ο Αναπληρωτής του, μετά από αίτημα διαρκούς ή άλλης Επιτροπής της Βουλής, ή κατόπιν δικής του πρωτοβουλίας, καταθέτει ενώπιον Επιτροπής της Βουλής σχετικά με θέματα που αφορούν στις αρμοδιότητες του Δημοσιονομικού Συμβουλίου.

3ον. Ο ορισμός συγκεκριμένων ημερομηνιών για τα διάφορα στάδια, κατάρτισης του Προϋπολογισμού Γενικής Κυβέρνησης και του Μεσοπρόθεσμου Πλαισίου Δημοσιονομικής Στρατηγικής, ούτως ώστε αυτές να είναι συμβατές με το αντίστοιχο ευρωπαϊκό κοινό χρονοδιάγραμμα («ευρωπαϊκό εξάμηνο»).

Επίσης, στο πλαίσιο της εναρμόνισης του δημοσιονομικού πλαισίου με τις βέλτιστες ευρωπαϊκές και διεθνείς πρακτικές:

1ον. Θεσπίζονται, με στόχο τη διατήρηση και ενίσχυση της δημοσιονομικής σταθερότητας, γενικές αρχές που διέπουν το δημοσιονομικό σχεδιασμό σε πολυετή ορίζοντα, περιλαμβανομένης της συμμόρφωσης με τους μεσοπρόθεσμους δημοσιονομικούς στόχους και άλλους δημοσιονομικούς κανόνες.

Οι αρχές αυτές αφορούν στον έλεγχο της πορείας του δημόσιου χρέους, στο κατώτατο αποδεκτό όριο πρωτογενούς ισοζυγίου, στο κατώτατο αποδεκτό όριο εσόδων ως ποσοστό του ΑΕΠ, στον τρόπο και την διαδικασία αναπροσαρμογής των δαπανών, ανάλογα με την πορεία των εσόδων.

Ο δημοσιονομικός σχεδιασμός:

1ον. Δίνει προτεραιότητα στην εξυπηρέτηση του δημόσιου χρέους, για τη διατήρηση και την ενίσχυση της δημοσιονομικής και της οικονομικής σταθερότητας.

2ον. Είναι ενιαίος και καλύπτει ολόκληρη τη Γενική Κυβέρνηση.

3ον. Είναι μεσοπρόθεσμος και βασίζεται σε μεσοπρόθεσμες μακροοικονομικές και δημοσιονομικές προβλέψεις για το έτος προϋπολογισμού και για τα επόμενα τρία τουλάχιστον χρόνια.

4ον. Είναι διαφανής, που σημαίνει ότι το δημοσιονομικό σχέδιο περιλαμβάνει συγκεκριμένους ποσοτικούς στόχους που αναφέρονται σε συγκεκριμένη περίοδο.

5ον. Υπόκειται σε ανεξάρτητη αξιολόγηση, με την αποτελεσματική και έγκαιρη παρακολούθησή του και με αξιολογήσεις, είτε συμμόρφωσης με τους δημοσιονομικούς κανόνες, είτε ενεργοποίησης ρητρών διαφυγής.

2ον. Καθορίζεται χρονοδιάγραμμα ανάρτησης δημοσιονομικών αναφορών για τους φορείς της Γενικής Κυβέρνησης με στόχο την ενδυνάμωση των μηχανισμών παρακολούθησης της πορείας εκτέλεσης των προϋπολογισμών τους και τη συμμόρφωσή τους με τους μεσοπρόθεσμους στόχους.

Θεσπίζεται, μεταξύ άλλων, διαδικασία επιβολής κυρώσεων σε φορείς στις περιπτώσεις εκείνες όπου υφίσταται απόκλιση στην εκτέλεση των προϋπολογισμών τους σε σχέση με τους τριμηνιαίους δημοσιονομικούς στόχους.

Παράλληλα, προβλέπεται η δυνατότητα επαναδιάθεσης των ανωτέρω πιστώσεων στις περιπτώσεις εκείνες όπου βάσει των απολογιστικών στοιχείων του επόμενου τριμήνου, προκύπτει ότι οι αποκλίσεις έχουν εξισορροπηθεί.

3ον. Εξειδικεύονται οι αρχές που διέπουν την κατάρτιση των προϋπολογισμών των φορέων της Γενικής Κυβέρνησης, προκειμένου να επιτυγχάνονται αποτελεσματικά οι λειτουργίες τους.

Αυτές είναι η αρχή της ετήσιας διάρκειας, η αρχή της ενότητας, η αρχή της καθολικότητας και η αρχή της ενότητας του προϋπολογισμού.

Η κατάρτιση των προϋπολογισμών των φορέων της Γενικής Κυβέρνησης πραγματοποιείται σύμφωνα τους δεσμευτικούς και ενδεικτικούς στόχους και τα ανώτατα όρια δαπανών, όπως κατά περίπτωση τίθενται στο εκάστοτε ισχύον Μεσοπρόθεσμο Πλαίσιο Δημοσιονομικής Στρατηγικής.

Όπου έχουν εφαρμογή τα ανώτατα όρια δαπανών, οι δαπάνες των επιμέρους προϋπολογισμών των φορέων κατανέμονται εντός των ανωτάτων αυτών συνολικών ορίων.

4ον. Προβλέπεται η ενίσχυση του ρόλου Προϊσταμένων Οικονομικών Υπηρεσιών, με αυξημένες αρμοδιότητες αλλά και υποχρεώσεις, τόσο επί του φορέα τους, όσο και επί των εποπτευόμενων φορέων, αν υπάρχουν.

Οι υποχρεώσεις που αναλαμβάνονται από όλους τους φορείς της Γενικής Κυβέρνησης πρέπει να φέρουν τουλάχιστον τις υπογραφές, αφενός του αρμόδιου οργάνου που έχει την ευθύνη εκτέλεσης του προϋπολογισμού του φορέα, ή εξουσιοδοτημένου από αυτόν οργάνου (τελική υπογραφή), αφετέρου την υπογραφή Προϊστάμενου Οικονομικών Υπηρεσιών του φορέα, ή εξουσιοδοτημένου από αυτόν οργάνου.

5ον. Προβλέπεται η διενέργεια εσωτερικού ελέγχου σε όλους τους φορείς της Γενικής Κυβέρνησης από τις Υπηρεσίες Εσωτερικού Ελέγχου.

Θεσμοθετείται, με στόχο τον εντοπισμό και την εξάλειψη των τυχόν αδυναμιών των συστημάτων δημοσιονομικής διαχείρισης, η αξιολόγηση της καταλληλότητας και της αποτελεσματικότητας των εσωτερικών δικλείδων των συστημάτων λογιστικών και δημοσιονομικών αναφορών, τις οποίες όλοι οι φορείς της Γενικής Κυβέρνησης είναι υποχρεωμένοι να θεσπίζουν.

Η διαδικασία αυτή αποτελεί διεθνή πρακτική που ορίζεται από τα Διεθνή Ελεγκτικά Πρότυπα και τα Ελεγκτικά Πρότυπα του Διεθνούς Οργανισμού Ανωτάτων Ελεγκτικών Ιδρυμάτων.

6ον. Επέρχεται σημαντική μεταβολή του διαχωρισμού και ασυμβίβαστου των ρόλων του Διατάκτη και του Προϊστάμενου Οικονομικών Υπηρεσιών των φορέων.

Διευκρινίζεται επίσης ότι η Απόφαση Ανάληψης Υποχρέωσης είναι διοικητική πράξη και αποτελεί απαραίτητη προϋπόθεση προκειμένου να αναληφθεί εγκύρως οποιαδήποτε δέσμευση ή να εκτελεσθεί οποιαδήποτε δαπάνη και περιέχει βεβαίωση του αρμοδίου οργάνου περί ύπαρξης και δέσμευσης της αναγκαίας πίστωσης (δημοσιονομική δέσμευση).

Το ανώτατο όριο πληρωμών μαζί με τα ποσοστά διάθεσης πιστώσεων, είναι τα βασικά μέσα που διαθέτει ο Υπουργός Οικονομικών για την παρακολούθηση της εκτέλεσης του Κρατικού Προϋπολογισμού, δεδομένου ότι μπορεί να παρεμβαίνει κάθε στιγμή στην πραγματοποίηση των εξόδων, όταν αυτό επιβάλλεται από δημοσιονομικές δυσχέρειες ή από μεταβολές των οικονομικών συνθηκών.

7ον. Γίνεται πρόβλεψη για μελλοντική μετάβαση σε σύστημα κατάρτισης προϋπολογισμού προγραμμάτων.

Ο προϋπολογισμός προγραμμάτων βασίζεται, κυρίως, στην αξιολόγηση της αποτελεσματικότητας των δράσεων του Κράτους και προϋποθέτει ένα αξιόπιστο και λειτουργικό σύστημα μέτρησης της αποτελεσματικότητας.

Κυρίες και Κύριοι Συνάδελφοι,

Το νέο θεσμικό πλαίσιο με τις αρχές δημοσιονομικής διαχείρισης και το δημόσιο λογιστικό, κατατίθεται στη Βουλή των Ελλήνων σε μια περίοδο που η Ελλάδα, μετά από μία πολυετή περίοδο συρρίκνωσης και δημοσιονομικής προσαρμογής, έχει εισέλθει σε φάση σταθεροποίησης αφενός των δημόσιων οικονομικών της και αφετέρου της διεθνούς θέσης της.

Δημιουργεί, έτσι, τις προϋποθέσεις για τη λήξη της παρατεταμένης ύφεσης.

Πρόκειται για επιτεύγματα που είναι αποτέλεσμα, κυρίως, των τεράστιων θυσιών της Ελληνικής κοινωνίας, τόσο σε όρους δημοσιονομικού εγχειρήματος όσο και σε όρους βιοτικού επιπέδου.

Το νέο θεσμικό πλαίσιο δημοσιονομικής διαχείρισης θα εξοπλίσει την Ελληνική δημόσια διοίκηση, και το Υπουργείο Οικονομικών ειδικότερα, με τα εργαλεία που θα ενισχύσουν τη μακροχρόνια βιωσιμότητα των δημόσιων οικονομικών και θα εξασφαλίζουν ότι οι θυσίες των πολιτών θα έχουν βιώσιμο αντίκρισμα.

Κυρίες και Κύριοι Συνάδελφοι,

Η βελτίωση, ενδυνάμωση και θωράκιση του θεσμικού πλαισίου δημοσιονομικής διαχείρισης, τόσο στην Ελλάδα όσο και στην Ευρώπη, αποτελούν βασική προϋπόθεση για να μην ξαναβρεθούν οι οικονομίες σε διαταραχή και οι κοινωνίες σε δύσκολες καταστάσεις αντίστοιχες των τελευταίων ετών.

Και προς αυτή την κατεύθυνση κινείται το νέο πλαίσιο οικονομικής διακυβέρνησης της Ευρώπης.

Ένα πλαίσιο που ισχύει για όλα τα κράτη-μέλη.

Ένα πλαίσιο που εδράζεται σε Ευρωπαϊκούς Κανονισμούς, οι οποίοι, όπως γνωρίζετε, είναι γενικής εφαρμογής, υποχρεωτικοί σε όλα τα στοιχεία τους και άμεσα εφαρμοζόμενοι σε όλα τα κράτη-μέλη.

Ακριβώς, όπως, ένας εθνικός νόμος.

Ισχύει για όλα τα κράτη-μέλη που θέλουν να ανήκουν στην Ευρωζώνη.

Δεν επιβάλλεται, επιλέγεται.

Και σ’ αυτό το πλαίσιο εντάσσεται και η Ελλάδα, και στη «μετά Μνημόνιο» εποχή.

Η Ελλάδα που επιλέγει την εμβάθυνση της οικονομικής, και ιδιαίτερα της δημοσιονομικής και τραπεζικής ενοποίησης.

Ενοποίηση που θα διαμορφώσει ένα θεσμικό πλαίσιο επαρκές και ικανό να αντιμετωπίσει, αλλά και να αποτρέψει στο μέλλον, περιπτώσεις αντίστοιχες με τη παγκόσμια χρηματοπιστωτική κρίση και τις επιπτώσεις αυτής στις οικονομίες και τις κοινωνίες της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Παράλληλα, όμως, η Ευρώπη οφείλει να ανταποκριθεί στις προκλήσεις, προωθώντας, σε συνδυασμό με την εμβάθυνση της ΟΝΕ και τη βιώσιμη αποκατάσταση των δημόσιων οικονομικών, την αντιμετώπιση των τάσεων για ύφεση και τη δυναμική της ανεργίας, μέσω της υιοθέτησης και υλοποίησης αναπτυξιακών πολιτικών.

Να επιτύχει και να διασφαλίσει μια «ισορροπία» μεταξύ των πολιτικών δημοσιονομικής σταθερότητας και των πολιτικών ανάπτυξης, ώστε να ενισχυθεί καθοριστικά η απασχόληση και να τονωθεί η συνοχή, σε ευρωπαϊκό και περιφερειακό επίπεδο.

Και αυτό γιατί η δημοσιονομική εξυγίανση, προσαρμογή και πειθαρχία, αν και αναγκαία, δεν αποτελεί από μόνη της ικανή συνθήκη για την έξοδο από την κρίση και για τη διασφάλιση της ευημερίας για όλους τους πολίτες.

Ομιλία Αναπλ. Υπουργού Οικονομικών Χρ. Σταϊκούρα στην Ολομέλεια της Βουλής κατά τη συζήτηση του Σχεδίου Νόμου του Υπουργείου Οικονομικών “Μεσοπρόθεσμο Πλαίσιο Δημοσιονομικής Στρατηγικής 2015–2018”

staikouras4-thumb-largeΚυρίες και Κύριοι Συνάδελφοι,

Συζητάμε, σήμερα, το Μεσοπρόθεσμο Πλαίσιο Δημοσιονομικής Στρατηγικής 2015-2018.

Πλαίσιο, που στοχεύει στην απεικόνιση της δημοσιονομικής στρατηγικής της Κυβέρνησης, σε τετραετή ορίζοντα.

Πλαίσιο, στο οποίο παρουσιάζονται τα δημοσιονομικά όρια και περιγράφονται οι βασικές πολιτικές κατευθύνσεις και προτεραιότητες.

Πλαίσιο, που προωθεί πολιτικές για τη διόρθωση των διαχρονικών αδυναμιών του εγχώριου οικονομικού υποδείγματος, αδυναμιών που όλοι μας έχουμε εντοπίσει και επισημάνει.

Πλαίσιο, που σηματοδοτεί την πορεία της χώρας προς την οικονομική ανάκαμψη και βιώσιμη ανάπτυξη και τη διατήρηση σημαντικών, υψηλών πρωτογενών πλεονασμάτων.

Κυρίες και Κύριοι Συνάδελφοι,

Σήμερα, η Ελλάδα, με πολύ κόπο, με μεγάλη προσπάθεια, με τεράστιες θυσίες, σταθεροποιείται.

Αρκεί κανείς να ανατρέξει στους στόχους του προηγούμενου Μεσοπρόθεσμου, πριν από 2 χρόνια, και να αξιολογήσει, σήμερα, την επίτευξή τους.

Σε τι συμπέρασμα θα καταλήξει;

Κυρίες και Κύριοι Συνάδελφοι,

Αυτά τα 2 χρόνια:

  • Η χώρα διασφάλισε τη θέση της στην Ευρωζώνη και ανέκτησε σημαντικό κεφάλαιο διεθνούς αξιοπιστίας.
  • Το Πρόγραμμα Οικονομικής Πολιτικής επανήλθε και διατηρείται «εντός τροχιάς».
  • Οι δημοσιονομικοί στόχοι υπερκαλύπτονται.
  • Η ανταγωνιστικότητα της οικονομίας ενισχύθηκε.
  • Διαρθρωτικές αλλαγές υλοποιούνται.
  • Η ύφεση έγινε πιο ρηχή.
  • Η αυξητική δυναμική της ανεργίας ανακόπηκε, και η σημερινή δημοσιοποίηση των νέων στοιχείων επιβεβαιώνει αυτή την ενθαρρυντική τάση.
  • Η Ελλάδα, μετά από 4 χρόνια, απέκτησε, και πάλι, πρόσβαση στις αγορές.

Η Ελλάδα κερδίζει το στοίχημα.

Βέβαια, δεν έχουμε βγει από τη κρίση.

Όμως, βγαίνουμε…

Για το λόγο αυτό, δύο είναι πλέον οι βασικές επιδιώξεις:

1η. Η διασφάλιση των μέχρι σήμερα επιτευγμάτων και η προστασία των τεράστιων θυσιών της Ελληνικής κοινωνίας.

2η. Η μετατροπή της υπάρχουσας σταθεροποίησης της οικονομίας σε δυναμική και βιώσιμη ανάπτυξη, με κοινωνική συνοχή, πάνω σε στέρεες βάσεις, εντός, πάντα, της Ευρωζώνης.

Προς αυτή την κατεύθυνση, οι βασικές προτεραιότητες της οικονομικής πολιτικής της Κυβέρνησης για το αμέσως προσεχές χρονικό διάστημα είναι:

1η. Η περαιτέρω επικέντρωση σε αναπτυξιακές πρωτοβουλίες και διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις, οι οποίες αναμένεται να αναληφθούν με την παρουσίαση, το αμέσως προσεχές χρονικό διάστημα, και τη σταδιακή υλοποίηση του νέου αναπτυξιακού προτύπου της χώρας.

Ενός προτύπου που θα εδράζεται στη μετατόπιση από την υπερβολική κατανάλωση προς την αποταμίευση και την επένδυση.

2η. Η ενίσχυση της ρευστότητας και η αποκατάσταση διαύλων χρηματοδότησης της οικονομίας.

Σ’ αυτή αναμένεται να συμβάλουν, τους αμέσως προσεχείς μήνες, η ακόμη ταχύτερη αξιοποίηση και υλοποίηση των επενδυτικών σχεδίων από πόρους του ΕΣΠΑ και της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων, η θέσπιση του Ελληνικού Επενδυτικού Ταμείου, η συνέχιση αποπληρωμής των ληξιπρόθεσμων οφειλών του Δημοσίου στον ιδιωτικό τομέα, η περαιτέρω μείωση του μη-μισθολογικού κόστους της εργασίας, ο συμψηφισμός οφειλών ΦΠΑ μεταξύ Δημοσίου και επιχειρήσεων, αλλά και μεταξύ επιχειρήσεων.

3η. Η προσπάθεια για τη σταδιακή μείωση της φορολογικής επιβάρυνσης νοικοκυριών και επιχειρήσεων, η οποία δύναται να δρομολογηθεί, όπως προβλέπεται και στο επικαιροποιημένο Πρόγραμμα Οικονομικής Πολιτικής, εφόσον η χώρα συνεχίζει να επιτυγχάνει τους δημοσιονομικούς στόχους της και μπορέσει να εντάξει, ακόμη περισσότερο, το «αφανές» τμήμα της οικονομίας στο «εμφανές» πεδίο της, ώστε να επιτυγχάνεται η φορολόγησή του.

4η. Η προώθηση σύγχρονων προγραμμάτων και ενεργητικών πολιτικών ενίσχυσης της απασχόλησης.

5η. Η ενίσχυση της αποτελεσματικότητας των κοινωνικών δαπανών, ώστε να περιορισθεί το πράγματι διευρυμένο επίπεδο φτώχειας, με στοχευμένες παρεμβάσεις κοινωνικής πολιτικής, όπως είναι το καθεστώς ελάχιστου εγγυημένου εισοδήματος που ξεκινά πιλοτικά, με σκοπό να αποτελέσει τον πυρήνα μιας νέας στρατηγικής κοινωνικής πρόνοιας.

6η. Η βελτίωση της «ποιότητας» των δημόσιων οικονομικών, η οποία θα επιτευχθεί με την αύξηση της αποτελεσματικότητας των δημόσιων πόρων και με την ενίσχυση, σταδιακά, των δαπανών που έχουν υψηλό πολλαπλασιαστή και απόδοση, προάγουν την οικονομική ανάπτυξη και δημιουργούν υψηλή κοινωνική ανταποδοτικότητα.

7η. Η εδραίωση ενός δίκαιου, αποτελεσματικού και σύγχρονου κράτους, με την επιτάχυνση της διοικητικής μεταρρύθμισης.

Πλέον, η χώρα περνά από την επίτευξη ποσοτικών στόχων στην εκπλήρωση κρίσιμων ποιοτικών μεταρρυθμίσεων στη δημόσια διοίκηση.

8η. Η καταπολέμηση των φαινομένων διαφθοράς και απάτης, τα οποία επικεντρώνονται στους τομείς, κυρίως, όπου η δημόσια διοίκηση, με την ευρύτερη έννοια, έρχεται σε άμεση επαφή με τον πολίτη.

9η. Η περαιτέρω ενίσχυση και η οριστική τακτοποίηση της μακροχρόνιας βιωσιμότητας του δημοσίου χρέους, καθώς η επίτευξη των δημοσιονομικών στόχων της χώρας, υποχρεώνει τους εταίρους και δανειστές μας, σύμφωνα με τις Ευρωπαϊκές αποφάσεις, να αναλάβουν συγκεκριμένες πρωτοβουλίες προς αυτή την κατεύθυνση.

10η. Η συνέχιση της επίτευξης βιώσιμων και διευρυνόμενων πλεονασμάτων και η προσήλωση στη δημοσιονομική πειθαρχία.

Ναι, κ. Εισηγητά της Αξιωματικής Αντιπολίτευσης, η δημοσιονομική πειθαρχία ώστε να καλύπτονται οι χρηματοδοτικές υποχρεώσεις της χώρας και να μην δημιουργούνται νέες δανειακές ανάγκες.

Ώστε να αποφύγουμε φαινόμενα «δημοσιονομικού εκτροχιασμού».

Ώστε να μην τεθούν σε κίνδυνο οι τεράστιες θυσίες της Ελληνικής κοινωνίας.

Μακριά από «πειραματισμούς», όπως αναφέρατε στην Επιτροπή Οικονομικών Υποθέσεων κ. Εισηγητά της Αξιωματικής Αντιπολίτευσης.

Αυτή η στρατηγική οικονομικής πολιτικής, τα αποτελέσματά της και οι στόχοι της για την επόμενη πενταετία, αποτυπώνονται στο Μεσοπρόθεσμο Πλαίσιο που σήμερα συζητάμε.

Συγκεκριμένα, σύμφωνα με αυτό:

1ον. Η χώρα έχει εισέλθει σε μια μακρά περίοδο υψηλών και βιώσιμων πρωτογενών πλεονασμάτων.

Ξεκινώντας από πέρυσι.

Όταν και επέτυχε, για πρώτη φορά μετά από πολλά χρόνια, πρωτογενές πλεόνασμα 1,5 δισ. ευρώ, υπερκαλύπτοντας, μάλιστα, τους στόχους του Προγράμματος.

2ον. Οι δημοσιονομικές παρεμβάσεις, που ήταν αναγκαίες για την επίτευξη αυτών των στόχων, αθροίζουν στα 14 δισ. ευρώ.

Έχουν ήδη υλοποιηθεί, σχεδόν στο σύνολό τους, κυρίως το 2013.

Εφέτος, περιλαμβάνονται παρεμβάσεις που έχουν ήδη ψηφιστεί και δεν ενσωματώνονταν στο προηγούμενο Μεσοπρόθεσμο.

Κυρίως αφορούν διαρθρωτικές παρεμβάσεις στο χώρο της κοινωνικής ασφάλισης, εξορθολογισμό λειτουργικών δαπανών σε νομικά πρόσωπα, πλήρη εφαρμογή του νέου κώδικα φορολογικών διαδικασιών.

Επίσης, το 2014, δεν περιλαμβάνονται παρεμβάσεις, όπως είναι οι περαιτέρω περικοπές σε μισθούς και συντάξεις των ενστόλων και η εισφορά 2‰ υπέρ ΟΑΕΕ επί του τζίρου των επιχειρήσεων, που είχαν περιληφθεί στο προηγούμενο Μεσοπρόθεσμο.

Αντίθετα, περιλαμβάνονται παρεμβάσεις όπως είναι η διανομή «κοινωνικού μερίσματος», η μείωση του φόρου μεταβίβασης ακινήτων, ο μειωμένος ενιαίος φόρος ιδιοκτησίας ακινήτων, ο μειωμένος συντελεστής ΦΠΑ στην εστίαση, η κατάργηση μη-ανταποδοτικών χρεώσεων, η μείωση των εισφορών κοινωνικής ασφάλισης.

3ον. Η Ελληνική Κυβέρνηση εκτιμά ότι η ικανοποιητική εκτέλεση του εφετινού Προϋπολογισμού, με τη σημαντική υπέρβαση των δημοσιονομικών στόχων, η εφαρμογή των διαρθρωτικών παρεμβάσεων και η σταδιακή βελτίωση της ρευστότητας, έπειτα από την επαναφορά του Ελληνικού Δημοσίου και των τραπεζών στις αγορές, σε συνδυασμό με τις ευρύτερες αναπτυξιακές πρωτοβουλίες που θα ανακοινωθούν στο αμέσως προσεχές διάστημα, θα μηδενίσουν την όποια δημοσιονομική απόκλιση αυτή τη στιγμή υπάρχει για τα έτη 2015 και 2016.

Σε αντίστοιχες προβλέψεις για την αβεβαιότητα των εκτιμήσεων αλλά και για τη δυνατότητα περιορισμού και κάλυψης τυχόν μελλοντικής δημοσιονομικής απόκλισης καταλήγει και η τελευταία Έκθεση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.

Τονίζεται δε ότι για τα έτη 2017 και 2018 προβλέπεται, και πάλι, υπέρβαση των δημοσιονομικών στόχων.

4ον. Η υφεσιακή πορεία τερματίζεται και η χώρα εισέρχεται σε αναπτυξιακή τροχιά.

Το επιβεβαιώνουν αυτό και οι επικαιροποιημένες προβλέψεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.

Σύμφωνα και με αυτές, το πραγματικό ΑΕΠ αναμένεται να αυξηθεί, ετησίως, κατά μέσο όρο, κατά 2,8% την προσεχή πενταετία.

Υπενθυμίζεται, ότι ο μέσος ρυθμός ανάπτυξης της περιόδου 1995-2007 ήταν 3,7%.

5ον. Η πολύ υψηλή ανεργία, αντιδρώντας με κάποιο βαθμό υστέρησης στην πορεία της οικονομικής δραστηριότητας, αναμένεται να αρχίσει σταδιακά να μειώνεται τα προσεχή χρόνια.

Το επιβεβαιώνουν αυτό και οι επικαιροποιημένες προβλέψεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.

Σύμφωνα και με αυτές, προβλέπεται μείωση της ανεργίας κατά 10 ποσοστιαίες μονάδες την προσεχή πενταετία.

Υπενθυμίζεται ότι η ανεργία αυξήθηκε κατά 17 ποσοστιαίες μονάδες την προηγούμενη τετραετία.

6ον. Η υλοποίηση του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων έχει ως στόχο να συνοδεύσει τη δημοσιονομική προσπάθεια με αναπτυξιακές δράσεις, συμβάλλοντας στην ανάταξη της οικονομίας και στη βιώσιμη ανάπτυξη, καθώς και στη στήριξη της κοινωνικής συνοχής.

Μέχρι το 2018, οι διαθέσιμοι πόροι ανέρχονται στα 33,3 δισ. ευρώ.

7ον. Το χρέος, μετά την ανοδική του πορεία μέχρι το έτος 2013, αρχίζει σταδιακά να αποκλιμακώνεται στα επόμενα έτη.

Επιπλέον, η σύνθεση και η δομή του βελτιώθηκαν, η μέση υπολειπόμενη φυσική διάρκειά του έχει χρονικά επεκταθεί, οι δαπάνες εξυπηρέτησής του έχουν αισθητά μειωθεί.

8ον. Οι χρηματοδοτικές ανάγκες της χώρας, τουλάχιστον για τους προσεχείς 12 μήνες, είναι ήδη καλυμμένες.

Αυτό γίνεται με τη σταδιακή επαναγορά από τις τράπεζες των προνομιούχων μετοχών, συνολικού ύψους περίπου 5 δισ. ευρώ.

Με την έκδοση νέου ομολόγου 5ετούς διάρκειας του Ελληνικού Δημοσίου, ύψους 3 δισ. ευρώ.

Με τις βραχυχρόνιες πράξεις διαχείρισης ταμειακής ρευστότητας του Ελληνικού Δημοσίου, ύψους έως και 4,5 δισ. ευρώ.

Ενώ, δεν περιλαμβάνεται ενδεχόμενη μελλοντική προσφυγή στις διεθνείς αγορές με έκδοση νέου ομολόγου του Ελληνικού Δημοσίου, ύψους από 3 έως 6 δισ. ευρώ.

Κυρίες και Κύριοι Συνάδελφοι,

Αυτό είναι ουσιαστικά το Μεσοπρόθεσμο Πλαίσιο Δημοσιονομικής Στρατηγικής.

Πλαίσιο, που θέτει φιλόδοξους αλλά ρεαλιστικούς στόχους.

Πλαίσιο, που κεφαλαιοποιεί την επίτευξη, ακόμη και υπέρβαση, των δημοσιονομικών στόχων.

Πλαίσιο, που ενσωματώνει την επιστροφή της οικονομίας, από εφέτος, σε θετικούς ρυθμούς οικονομικής ανάπτυξης.

Πλαίσιο, που δεν περιλαμβάνει νέους φόρους, αλλά στοχεύει στη σταδιακή μείωση της φορολογικής επιβάρυνσης νοικοκυριών και επιχειρήσεων.

Πλαίσιο που εδράζεται στην υλοποίηση αναπτυξιακών πρωτοβουλιών και διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων, για την οριστική έξοδο της χώρας από την κρίση.

Κανένα Πρόγραμμα, όμως, Οικονομικής Πολιτικής δεν είναι χωρίς κινδύνους.

Κινδύνους πολιτικούς, κινδύνους καθυστέρησης υλοποίησης μεταρρυθμίσεων, κινδύνους αποκλίσεων στο πρόγραμμα αποκρατικοποιήσεων και αξιοποίησης της περιουσίας του Δημοσίου, κινδύνους που σχετίζονται με γεωπολιτικές εξελίξεις.

Σε κάθε περίπτωση όμως, οι μακροοικονομικοί και δημοσιονομικοί κίνδυνοι υλοποίησης και επίτευξης των στόχων του Μεσοπρόθεσμου έχουν περιορισθεί σημαντικά σε σχέση με το παρελθόν.

Και αυτό γιατί:

1ον. Η πορεία των δημόσιων οικονομικών, κατά την τελευταία διετία, ήταν καλύτερη των αρχικών εκτιμήσεων.

Ενώ, και η εκτέλεση του εφετινού Προϋπολογισμού κινείται εντός στόχων.

2ον. Η μακροοικονομική κατάσταση διαμορφώνεται σε επίπεδα καλύτερα από αυτά που προβλέπονταν κατά το παρελθόν.

Η ύφεση για το 2013 και η ανάπτυξη για το 2014, αναθεωρήθηκαν, για πρώτη φορά, προς το θετικότερο.

3ον. Η Ελλάδα επιστρέφει σταδιακά στις διεθνείς αγορές, νωρίτερα από τις προβλέψεις, τροφοδοτώντας έτσι θετικές προδοκίες.

Κάτι που βοηθά στη γενική αποκλιμάκωση του κόστους δανεισμού.

Με θετικό αντίκτυπο στα δημόσια οικονομικά και στη ρευστότητα της οικονομίας.

Κυρίες και Κύριοι Συνάδελφοι,

Η κατάσταση στη χώρα σταθεροποιήθηκε.

Η Ελλάδα γυρίζει σελίδα.

Αυτό αναγνωρίζεται διεθνώς. Πλέον και από τις αγορές.

Ενισχύουμε την αξιοπιστία μας.

Ανακτούμε την αξιοπρέπειά μας.

Κερδίζουμε τη χαμένη μας αυτοπεποίθηση.

Το κόστος, βέβαια, για την Ελληνική κοινωνία από τη στιγμή που η χώρα οδηγήθηκε, πριν από 4 χρόνια, στην υπογραφή του 1ου «Μνημονίου», είναι τεράστιο.

Οι πολίτες βιώνουν τη βαθιά και παρατεταμένη ύφεση και την υψηλή ανεργία.

Σήμερα όμως, μετά από τα πολύ δύσκολα χρόνια η χώρα βρίσκεται σε θέση με σαφώς καλύτερες προσδοκίες.

Όπως, όμως, η κρίση ξεκίνησε από τους αριθμούς και μεταφέρθηκε στην κοινωνία, έτσι και η βελτίωση θα ξεκινήσει από τα δημοσιονομικά μεγέθη και στη συνέχεια θα γίνει αισθητή στην πραγματική οικονομία και στην κοινωνία.

Ήδη είμαστε στην αρχή αυτής της μετάβασης.

Αυτή ακριβώς η στιγμή επιβάλλει, σε όλους μας, συγκλίσεις, εθνικό σχέδιο και σκληρή δουλειά.

Μακριά από διαγκωνισμούς μιζέριας και λαϊκισμού.

Από αφορισμούς και ισοπεδωτικούς χαρακτηρισμούς.

Από ιδεοληψίες, δογματισμούς, προκαταλήψεις.

Από σκοπιμότητες.

Από πολιτικά και προσωπικά παίγνια εξουσίας.

Φυσικά, η δημιουργική σύνθεση δεν επιτυγχάνεται με εξαναγκασμούς.

Εμείς όμως είμαστε αποφασισμένοι να «οικοδομήσουμε» πάνω στη σταθερότητα που με τόσο κόπο και κόστος η χώρα επέτυχε.

Ήδη το κάνουμε.

Με μεθοδικότητα, σοβαρότητα, διορατικότητα, βήμα-βήμα, βγάζουμε την Ελλάδα από το τέλμα.

Εισήγηση Αναπλ. Υπουργού Οικονομικών Χρ. Σταϊκούρα στην Επιτροπή Οικονομικών Υποθέσεων επί του Σχεδίου Νόμου του Υπουργείου Οικονομικών “Πρόσβαση στη δραστηριότητα πιστωτικών ιδρυμάτων και προληπτική εποπτεία πιστωτικών ιδρυμάτων και επιχειρήσεων επενδύσεων, κατάργηση του Ν. 3601/2007 και άλλες διατάξεις”

50141002EC4D3623AB60D5F80830050FΚυρίες και Κύριοι Συνάδελφοι,

Ολοκληρώνεται σήμερα στην Επιτροπή Οικονομικών Υποθέσεων, με τη 2η Ανάγνωση, η συζήτηση επί του Σχεδίου Νόμου του Υπουργείου Οικονομικών με τίτλο «Πρόσβαση στη δραστηριότητα πιστωτικών ιδρυμάτων και προληπτική εποπτεία πιστωτικών ιδρυμάτων και επιχειρήσεων επενδύσεων (ενσωμάτωση της Οδηγίας 2013/36/ΕΕ), κατάργηση του Ν. 3601/2007 και άλλες διατάξεις».

Ενός Σχεδίου Νόμου, βασικός στόχος του οποίου είναι να διασφαλισθεί η εύρυθμη λειτουργία των τραπεζών και να αποκατασταθεί η εμπιστοσύνη στον τραπεζικό τομέα μέσα από το συντονισμό των εθνικών διατάξεων αναφορικά με την πρόσβαση στη δραστηριότητα των πιστωτικών ιδρυμάτων και των επιχειρήσεων επενδύσεων, τους λεπτομερείς όρους διακυβέρνησής τους και το εποπτικό τους πλαίσιο.

Κυρίες και Κύριοι Συνάδελφοι,

Γνωρίζετε ότι οι Ευρωπαϊκές οικονομίες «χτυπήθηκαν» έντονα από την παγκόσμια κρίση.

Κρίση χρηματοπιστωτική και δημοσιονομική.

Κρίση μεταδοτική, στις περισσότερες χώρες από το χρηματοπιστωτικό προς το δημοσιονομικό τομέα, και σε ορισμένες, όπως στην περίπτωση της Ελλάδας, αντίστροφα.

Κρίση συστημική, που έθεσε σε κίνδυνο ακόμα και την ίδια τη βιωσιμότητα του κοινού νομίσματος.

Αυτή η κρίση βρήκε την Ευρώπη «ανοχύρωτη».

Χωρίς μηχανισμούς αντίδρασης και αντιμετώπισης της κρίσης.

Με το εγχείρημα της οικονομικής και νομισματικής ενοποίησης, δομικά και θεσμικά, ημιτελές.

Αυτή η κρίση και οι προσπάθειες αντιμετώπισής της ανέδειξαν τις ατέλειες και τις υστερήσεις του Ευρωπαϊκού οικοδομήματος.

Ανέδειξαν, όμως, και τις προκλήσεις και τις ευκαιρίες.

Οδήγησαν στην εξαγωγή χρήσιμων συμπερασμάτων.

Συμπερασμάτων, όπως το ότι απαιτείται η υιοθέτηση ενός πλέγματος πολιτικών ενίσχυσης τόσο της οικονομικής διακυβέρνησης όσο και της σταθερότητας του τραπεζικού συστήματος.

Σε αυτό το πλαίσιο, η Ευρωπαϊκή Ένωση κινείται, τα τελευταία χρόνια, και στις δύο κατευθύνσεις.

1η. Για την ενίσχυση της οικονομικής διακυβέρνησης, με την υιοθέτηση δέσμης Οδηγιών και Κανονισμών, με τη θέσπιση μηχανισμών στήριξης των κρατών-μελών, με την ενδυνάμωση της οικονομικής συνεργασίας σε πεδία ευρύτερης οικονομικής πολιτικής και με την ενίσχυση της εποπτείας σε κεντρικό επίπεδο των εθνικών προϋπολογισμών.

2η. Για την ενίσχυση της σταθερότητας του τραπεζικού συστήματος, με την προώθηση της ολοκλήρωσης της Τραπεζικής Ένωσης με βασικά συστατικά τον ενιαίο εποπτικό μηχανισμό των μεγαλύτερων συστημικών πιστωτικών ιδρυμάτων από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, το ενιαίο πλαίσιο εξυγίανσης των πιστωτικών ιδρυμάτων και το ενιαίο ταμείο εγγύησης καταθέσεων.

Η Οδηγία που ενσωματώνεται με το υπό συζήτηση Σχέδιο Νόμου, αποτελεί μέρος της δέσμης των νομοθετημάτων που θέσπισε η Ευρωπαϊκή Ένωση, με βάση τα διδάγματα από την πρόσφατη κρίση.

Κρίση, που αποκάλυψε τα τρωτά σημεία της εποπτείας του τραπεζικού συστήματος, σε ευρωπαϊκό και παγκόσμιο επίπεδο.

Σημεία, όπως είναι:

1ον. Η έλλειψη συνεργασίας μεταξύ των νομισματικών, δημοσιονομικών και εποπτικών αρχών, καθώς οι εξελίξεις σε διασυνοριακό επίπεδο εξετάστηκαν πολύ αργά και οι διασυνοριακές επιπτώσεις ήταν πολύ δύσκολο να αναλυθούν και να αντιμετωπιστούν.

2ον. Οι καθοριστικές διαφορές των χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων όσον αφορά στην ποιότητα, στο επίπεδο και στη διαθεσιμότητα της κεφαλαιακής βάσης, στη διαχείριση της ρευστότητας και στην αποτελεσματικότητα της εσωτερικής και της εταιρικής τους διακυβέρνησης.

3ον. Η δυσκολία αντιμετώπισης, από τις αρμόδιες εθνικές αρχές, των ανεπαρκειών των διεθνών χρηματοπιστωτικών ομίλων διασυνοριακής εμβέλειας.

Αποτέλεσμα όλων αυτών ήταν πολλές τράπεζες να χρειαστούν την παρέμβαση του κράτους, προκειμένου να επιβιώσουν, θέτοντας στο επίκεντρο της διεθνούς συζήτησης το ζήτημα την επαρκούς προληπτικής εποπτείας των τραπεζών.

Κυρίες και Κύριοι Συνάδελφοι,

Το μέχρι πρόσφατα ισχύον κοινοτικό πλαίσιο για την  άσκηση δραστηριότητας πιστωτικών ιδρυμάτων και την κεφαλαιακή επάρκεια των τραπεζών (οδηγίες 2006/48/ΕΚ και 2006/49/ΕΚ), που ενσωματώθηκε στην Ελληνική έννομη τάξη με το Ν. 3601/2007, έχει κατ’ επανάληψη υποστεί εκτεταμένες τροποποιήσεις ώστε να ανταποκριθεί στους κανόνες της Βασιλείας ΙΙ.

Ωστόσο, όπως είναι γνωστό, η χρηματοπιστωτική κρίση αποκάλυψε μια σειρά από αδυναμίες της Βασιλείας ΙΙ.

Προς αυτό το σκοπό, η Επιτροπή της Βασιλείας εξέδωσε νέους ρυθμιστικούς κανόνες για την τραπεζική κεφαλαιακή επάρκεια και τη ρευστότητα, που χαρακτηρίστηκαν συνολικά ως Βασιλεία III.

Για λόγους σαφήνειας και προκειμένου να διασφαλιστεί η συνεπής εφαρμογή των σχετικών διατάξεων κρίθηκε σκόπιμο αυτές να συγκεντρωθούν σε νέες νομοθετικές ρυθμίσεις.

Ρυθμίσεις, που ενισχύουν τη σταθερότητα του χρηματοπιστωτικού τομέα, υπηρετούν την ανάγκη αναμόρφωσής του, βελτιώνουν την εποπτεία του, προάγουν τη διαφάνεια και τη λογοδοσία, διασφαλίζουν την ποσότητα και ποιότητα των κεφαλαίων του, περιορίζουν τη μόχλευση, εγγυώνται ισχυρότερα αποθέματα ασφαλείας, συνεκτικό πλαίσιο εταιρικής διακυβέρνησης και ενισχυμένες αρμοδιότητες εποπτείας, που ανταποκρίνονται στις ανάγκες και τους κινδύνους της εποχής.

Με το παρόν Σχέδιο Νόμου ενσωματώνεται στην εθνική νομοθεσία η Οδηγία 2013/36/ΕΕ, η οποία:

  • Καταργεί τις οδηγίες 2006/48/ΕΚ και 2006/49/ΕΚ (Ν. 3601/2007).
  • Συμπληρώνει το ρυθμιστικό και εποπτικό πλαίσιο λειτουργίας των ιδρυμάτων που δραστηριοποιούνται στον τραπεζικό τομέα και τις κεφαλαιαγορές, το οποίο θεσπίζεται με τον Κανονισμό 575/2013.

Η βασική ειδοποιός διαφορά πλέον είναι ότι αντί για το μονοδιάστατο πλαίσιο της Βασιλείας ΙΙ, με μοναδική προληπτική αναφορά το κεφάλαιο, στο ευρωπαϊκό πλαίσιο προχωράμε σε μια πολυδιάστατη ρύθμιση και εποπτεία, όχι μόνο ως προς το κεφάλαιο αλλά και προς τη ρευστότητα και το δείκτη μόχλευσης.

Πρόκειται για διαφοροποίηση ιδιαιτέρως σημαντική, αφού καλύπτεται το σύνολο του ισολογισμού των τραπεζών.

Με τις νέες διατάξεις, που ισχύουν σταδιακά από την 1η Ιανουαρίου 2014, θα ενισχυθεί η  χρηματοπιστωτική σταθερότητα και η προστασία των συμφερόντων των καταθετών και της εμπιστοσύνης των επενδυτών, αλλά και θα διασφαλιστεί η διεθνής ανταγωνιστικότητα του τραπεζικού τομέα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Ταυτόχρονα, θεσπίζονται ενιαίοι κανόνες προληπτικής εποπτείας που εφαρμόζονται ομοιόμορφα και με συνέπεια σε ολόκληρη την Ευρωπαϊκή Ένωση.

Στις αρμόδιες αρχές περιέρχονται εκτεταμένες εποπτικές αρμοδιότητες και αρμοδιότητες επιβολής αυστηρών και συνεκτικών κυρώσεων, γεγονός που θα οδηγήσει στην αποτελεσματική αντιμετώπιση των παραβάσεων.

Τέλος, εκτός από την εφαρμογή της Βασιλείας ΙΙΙ, η εν λόγω Οδηγία εισάγει μια σειρά από σημαντικές αλλαγές σε πτυχές του τραπεζικού ρυθμιστικού πλαισίου, όπως είναι:

  • Η εταιρική διακυβέρνηση.
  • Η πολιτική των αποδοχών.
  • Η διαφάνεια των δραστηριοτήτων.
  • Η επιβολή κυρώσεων.
  • Η μείωση της εξάρτησης των ιδρυμάτων από εξωτερικές αξιολογήσεις της πιστοληπτικής ικανότητας.
  • Η εισαγωγή μιας σειράς αποθεμάτων ασφαλείας (buffers).

Κυρίες και Κύριοι Συνάδελφοι,

Είναι γεγονός ότι η εύρυθμη λειτουργία του τραπεζικού τομέα, ιδιαίτερα σε τραπεζοκεντρικές χώρες όπως είναι η Ελλάδα, αποτελεί προϋπόθεση για τη βιώσιμη ανάπτυξη και την αποτελεσματική κατανομή των οικονομικών πόρων.

Το Ελληνικό τραπεζικό σύστημα βρέθηκε αντιμέτωπο με πολλές, μεγάλες και διευρυνόμενες προκλήσεις.

Προκλήσεις που απέρρεαν:

  • Από την επιβράδυνση του ρυθμού οικονομικής μεγέθυνσης.
  • Από τον αποκλεισμό των πιστωτικών ιδρυμάτων από τις διεθνείς αγορές άντλησης κεφαλαίων.
  • Από τη συρρίκνωση του ρυθμού πιστωτικής επέκτασης, με τον περιορισμό τόσο της ζήτησης όσο και της προσφοράς τραπεζικών πιστώσεων.
  • Από τη χειροτέρευση της ποιότητας του δανειακού χαρτοφυλακίου των πιστωτικών ιδρυμάτων εξαιτίας της βίαιης, απότομης και μεγάλης επιδείνωσης της χρηματοοικονομικής κατάστασης των επιχειρήσεων και των εισοδημάτων των νοικοκυριών, αλλά και σφαλμάτων των ίδιων των πιστωτικών ιδρυμάτων.
  • Από το χαμηλό ποσοστό κάλυψης των δανείων σε καθυστέρηση από τις συσσωρευμένες προβλέψεις.
  • Από τις επιπτώσεις της αναδιάρθρωσης του Ελληνικού χρέους, που άσκησε πιέσεις στα μεγέθη των Ελληνικών τραπεζών.
  • Από την έντονη και συνεχή για μεγάλο χρονικό διάστημα εκροή των καταθέσεων, λόγω της οικονομικής αβεβαιότητας. Τάση, βέβαια, που αναστράφηκε μερικώς τα τελευταία 2 χρόνια.

Όλες αυτές οι προκλήσεις είχαν ορατές και δυσμενείς επιπτώσεις στη ρευστότητα, στην αποδοτικότητα, στην αποτελεσματικότητα και στην ποιότητα του χαρτοφυλακίου των Ελληνικών πιστωτικών ιδρυμάτων.

Αυτή η εικόνα καθιστούσε αναγκαία τη συνετή και διορατική διαχείριση της κατάστασης, τόσο από τα πιστωτικά ιδρύματα όσο και από την Πολιτεία, με στόχο τη διατήρηση της σταθερότητας του Ελληνικού τραπεζικού συστήματος.

Πιστωτικά ιδρύματα τα οποία οφείλουν να διαχειρίζονται αποτελεσματικά τη φύση και το ύψος των κινδύνων που αναλαμβάνουν, να ενισχύουν, ποιοτικά και ποσοτικά, την κεφαλαιακή τους επάρκεια, να συγκρατούν τα λειτουργικά τους έξοδα.

Και Πολιτεία, η οποία οφείλει να λαμβάνει πρωτοβουλίες για τη διατήρηση της σταθερότητας του Ελληνικού τραπεζικού συστήματος και για την αυστηρότερη μακρο- και μικρο-προληπτική εποπτεία των πιστωτικών ιδρυμάτων.

Η παρούσα νομοθετική πρωτοβουλία, σε συνδυασμό με την ολοκλήρωση της ανακεφαλαιοποίησης των τραπεζικών ιδρυμάτων στη χώρα μας, κινείται προς αυτή την κατεύθυνση.

Κυρίες και Κύριοι Συνάδελφοι,

Σήμερα, όπου οι τράπεζες ανακεφαλαιοποιούνται, βγαίνουν σταδιακά στις διεθνείς αγορές, αρχίζουν να επανατοποθετούνται στο διατραπεζικό χάρτη και προσελκύουν το επενδυτικό ενδιαφέρον είναι κρίσιμο όσο ποτέ να ανταποκριθούν άμεσα στο δομικό τους ρόλο.

Να κάνουν πράξη το διαμεσολαβητικό τους ρόλο και να παράσχουν την απαραίτητη ρευστότητα στην πραγματική οικονομία, στηρίζοντας μικρές και μικρομεσαίες επιχειρήσεις.

Να αξιοποιήσουν την κρατική, αλλά και φυσικά, κοινωνική αρωγή και να ενισχύσουν την μεγάλη προσπάθεια της χώρας για την έξοδο από την κρίση.

Σ’ αυτό το ρόλο, εκτιμώ ότι θα ανταποκριθούν.

Και πρέπει να ανταποκριθούν.

Κυρίες και Κύριοι Συνάδελφοι,

Θέλω, στο σημείο αυτό, να ενημερώσω την Επιτροπή, ενόψει και της συζήτησης στην Ολομέλεια, για 2 Τροπολογίες του Υπουργείου Οικονομικών με φορολογικό περιεχόμενο.

Με την 1η Τροπολογία εισάγεται κατ’ επιλογή ειδικό καθεστώς καταβολής του Φόρου Προστιθέμενης Αξίας κατά το χρόνο είσπραξης της αντιπαροχής.

Το σημερινό καθεστώς επιβολής του ΦΠΑ βασίζεται στο λεγόμενο σύστημα των δεδουλευμένων πράξεων (accrual based scheme), το οποίο έχει οδηγήσει σε οικονομική στενότητα χιλιάδες εταιρείες και έχει συμβάλλει στην υπερφόρτωση των φορολογικών δικαστηρίων.

Ο βασικός λόγος αυτής της ασφυξίας είναι η μη έγκαιρη πληρωμή τιμολογίων και παραστατικών που έχουν εκδοθεί, ακόμα και από το Δημόσιο, με αποτέλεσμα ο εκδότης του παραστατικού να είναι υπόχρεος έναντι της φορολογικής διοίκησης, ενώ ο παραλήπτης του να τυγχάνει όλων των πλεονεκτημάτων αφού δεν έχει πληρώσει την αξία της υπηρεσίας ή του προϊόντος, να εκπίπτει του αντίστοιχου ΦΠΑ και τέλος να γράφει δαπάνες με αποτέλεσμα τη μείωση του φορολογητέου εισοδήματός του.

Με την προτεινόμενη διάταξη, και σε αντιστοιχία προς τις προσεγγίσεις που υιοθετούνται τα τελευταία χρόνια σε χώρες όπως είναι αυτές του Ηνωμένου Βασιλείου, της Ισπανίας, της Πορτογαλίας και της Μάλτας, γίνεται χρήση της ευχέρειας που παρέχεται στα κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης με το άρθρο 1 παρ. 7 της Οδηγίας 2010/45/EΕ, προκειμένου να επιλεγεί, αντί του συστήματος των δεδουλευμένων πράξεων, το ειδικό καθεστώς καταβολής του φόρου κατά το χρόνο είσπραξης της αντιπαροχής, δηλαδή το σχήμα των εκκαθαρισμένων πράξεων (cash accounting scheme).

Η εφαρμογή του ειδικού αυτού καθεστώτος αναβάλλει τη φορολογική υποχρέωση επί των πωλήσεων, ώστε να συμπίπτει χρονικά με την πληρωμή.

Κατά συνέπεια, το σημείο στο οποίο οι φορολογούμενοι δικαιούνται να εκπέσουν το ΦΠΑ επί των αγορών αναβάλλεται επίσης, έως ότου ο ΦΠΑ έχει πράγματι καταβληθεί στον προμηθευτή.

Η άμεση εφαρμογή του μέτρου αναμένεται ότι θα επιφέρει μια σειρά θετικών αλλαγών στο υπάρχον επιχειρηματικό και οικονομικό περιβάλλον, όπως την αύξηση των ταμειακών ροών και την ενίσχυση της ρευστότητας για τις μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις, καθώς και τη δραστική μείωση των υποθέσεων που επιλύονται δικαστικά.

Παράλληλα, η εφαρμογή του συστήματος αυτού, που βασίζεται στις ευρωπαϊκές και διεθνείς βέλτιστες πρακτικές, θα συμβάλλει στην αποφυγή της δημιουργίας ενός νέου κύματος ληξιπρόθεσμων χρεών προς το Δημόσιο και θα συμβάλλει στην καταπολέμηση της απάτης που σχετίζεται με το ΦΠΑ.

Επίσης, το νέο σύστημα είναι φορολογικά ουδέτερο.

Δεν χάνονται οφειλές ΦΠΑ, ούτε καθυστερούνται οφειλές.

Αντίθετα, σε κάθε περίπτωση, εντοπίζεται από την αρχή η πραγματική πηγή της οφειλής.

Συγκεκριμένα, προβλέπεται η δυνατότητα των υποκείμενων στο φόρο, των οποίων ο ετήσιος κύκλος εργασιών κατά την προηγούμενη διαχειριστική περίοδο δεν έχει υπερβεί τις 500.000 ευρώ, να επιλέξουν την εφαρμογή του ειδικού καθεστώτος καταβολής, κατά παρέκκλιση των γενικών διατάξεων.

Τονίζεται ότι πρόθεση της Κυβέρνησης είναι, σύμφωνα με το κοινοτικό δίκαιο περί ΦΠΑ, κατόπιν διαβούλευσης με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, η οποία θα πραγματοποιηθεί το φθινόπωρο, να επεκταθεί η ρύθμιση αυτή σε επιχειρήσεις με τζίρο μέχρι 2 εκατ. ευρώ ετησίως.

Για τα πρόσωπα που εντάσσονται στο ειδικό αυτό καθεστώς:

α) Ο φόρος καθίσταται απαιτητός κατά το χρόνο είσπραξης της αντιπαροχής, που αφορά τις πραγματοποιούμενες από τα πρόσωπα αυτά φορολογητέες πράξεις.

β) Ο φόρος εισροών εκπίπτει κατά το χρόνο πληρωμής του τιμήματος, που αφορά τις φορολογητέες πράξεις που λαμβάνουν από άλλους υποκείμενους στο φόρο.

Αφετέρου δε, ως προς τους υποκείμενους στο φόρο λήπτες παράδοσης αγαθών ή παροχής υπηρεσιών από τα πρόσωπα που έχουν ενταχθεί στο ειδικό καθεστώς, αυτοί εκπίπτουν του φόρου που αναλογεί στις πράξεις αυτές κατά το χρόνο πληρωμής του τιμήματος.

Επίσης, θεσπίζονται μια σειρά από εχέγγυα, προκειμένου να διασφαλισθεί η αποφυγή καταστρατηγήσεων και η δυνατότητα ελέγχου όσων υπαχθούν στο ειδικό καθεστώς.

Κυρίες και Κύριοι Συνάδελφοι,

Με 2η Τροπολογία, ρυθμίζεται η φορολόγηση των πολιτών που κατά την χρήση του έτους 2013 είχαν μικρά εισοδήματα από περιστασιακή απασχόληση όπως άνεργοι, φοιτητές κ.λπ., ώστε να φορολογούνται με την κλίμακα μισθωτών – συνταξιούχων, να τύχουν των μειώσεων φόρου με την προσκόμιση αποδείξεων που προβλέπονται από το άρθρο αυτό και να μην υπολογίζεται προκαταβολή φόρου.

Τέλος, με διάταξη αυτής της Τροπολογίας διευρύνεται η δυνατότητα εξόφλησης του φόρου κληρονομίας από οφειλέτες, οι οποίοι βρίσκονται αποδεδειγμένα σε οικονομική αδυναμία να τον καταβάλουν με μετρητά, με μεταβίβαση ακινήτου.

Και, κατ’ αποτέλεσμα, διευκολύνεται σημαντικά η απόκτηση κληρονομιαίας περιουσίας από πρόσωπα, τα οποία δεν έχουν τη δυνατότητα καταβολής του φόρου κληρονομιάς.

Ομιλία Αναπλ. Υπουργού Οικονομικών Χρ. Σταϊκούρα στην Ολομέλεια κατά τη συζήτηση του σχεδίου νόμου «Μέτρα στήριξης και ανάπτυξης της ελληνικής οικονομίας στο πλαίσιο εφαρμογής του Ν. 4046/2012 και άλλες διατάξεις»

staikourasvouli-thumb-largeΚυρίες και Κύριοι Συνάδελφοι,

Συζητούμε σήμερα μία πολυδιάστατη νομοθετική πρωτοβουλία της Κυβέρνησης, στο πλαίσιο της υλοποίησης του Προγράμματος Οικονομικής Πολιτικής.

Πρωτοβουλία που έρχεται να διαφυλάξει και να προωθήσει διεκδικήσεις μετά τις τεράστιες θυσίες στις οποίες υποβλήθηκε η Ελληνική κοινωνία.

Πρωτοβουλία η οποία διαμορφώνει τις προϋποθέσεις ώστε οι εταίροι μας να ανταποκριθούν στις δεσμεύσεις τους.

Πρωτοβουλία η οποία έρχεται ως επακόλουθο των διαπραγματεύσεων της Κυβέρνησης με τους δανειστές μας.

Διαπραγματεύσεις μακρές,  χρονοβόρες, επίπονες και δύσκολες.

Διαπραγματεύσεις κατά τις οποίες η Ελληνική Κυβέρνηση έλαβε μέρος με τεκμηριωμένες θέσεις, σοβαρότητα, μεθοδικότητα και διορατικότητα.

Έθεσε στόχους και επιδίωξε συγκεκριμένες βελτιώσεις στο Πρόγραμμα.

Διεκδίκησε, μετά την επίτευξη των δημοσιονομικών στόχων, βαθμούς ελευθερίας.

Το αποτέλεσμα, δεδομένου του ασφυκτικού πλαισίου, κρίνεται ως ικανοποιητικό.

Και αυτό γιατί, ενδεικτικά:

1ον. Επιβεβαιώθηκε η υπέρβαση των δημοσιονομικών στόχων για το 2013 και η επίτευξη σημαντικού πρωτογενούς πλεονάσματος.

Πλεονάσματος υψηλότερου από τις κατά καιρούς εκτιμήσεις.

Μάλιστα το δημοσιονομικό έλλειμμα διαμορφώθηκε σε επίπεδα κάτω του ορίου του 3% του ΑΕΠ, περίπου στο 2,5%.

2ον. Αποφασίστηκε να διατηρηθεί ο μειωμένος ΦΠΑ στην εστίαση, αφού η απώλεια εσόδων από την υλοποίηση του μέτρου ήταν τελικά χαμηλότερη από ότι είχε αρχικά εκτιμηθεί.

Χωρίς να υπολογίζεται η ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας της οικονομίας, η αύξηση του τζίρου και της βιωσιμότητας των επιχειρήσεων, που μεταφράζεται σε διατήρηση ή δημιουργία νέων θέσεων εργασίας στον κλάδο, καθώς και η συγκράτηση των τιμών.

3ον. Αναγνωρίστηκε ότι δεν υπάρχει δημοσιονομικό κενό για το 2014.

Όταν πριν λίγους μήνες, η Αντιπολίτευση, εντός και εκτός Βουλής, υποστήριζε ότι ο Προϋπολογισμός είναι «στον αέρα» και θα χρειαστεί Συμπληρωματικός Προϋπολογισμός για εφέτος, με νέα μέτρα.

4ον. Διαπιστώθηκε ότι υπάρχει δημοσιονομικό περιθώριο για διανομή «κοινωνικού μερίσματος».

Συνεπώς, εκτιμάται και από τους δανειστές πλέον, ότι όχι μόνο οι δημοσιονομικοί στόχοι για το 2014 θα επιτευχθούν, αλλά υπάρχει και υπέρβαση αυτών κατά τουλάχιστον 525 εκατ. ευρώ.

Όσο και το «κοινωνικό μέρισμα» που θα αποδοθεί.

5ον. Αποφασίστηκε να διατεθεί επιπλέον ποσό για την αποπληρωμή ληξιπρόθεσμων οφειλών του Δημοσίου στον ιδιωτικό τομέα, τονώνοντας τη ρευστότητα και στηρίζοντας την ανάκαμψη της οικονομίας.

Να στηριχθούν οι άστεγοι συμπατριώτες μας, αυτοί που βιώνουν με το σκληρότερο τρόπο την κρίση, μέσω δράσεων στέγασης, σίτισης και κοινωνικής φροντίδας.

Να ενισχυθούν οι ανασφάλιστοι, με τη λήψη μέριμνας προκειμένου να καλυφθούν για παροχές ασθένειας σε είδος κατηγορίες συμπολιτών μας, οι οποίοι επλήγησαν περισσότερο από την οικονομική συγκυρία, με αποτέλεσμα να απολέσουν την ασφαλιστική τους ικανότητα.

Να ενδυναμωθεί το δίκτυ κοινωνικής προστασίας για την απορρόφηση των επιπτώσεων της ύφεσης.

Να μειωθεί το μη-μισθολογικό κόστος της εργασίας, αφού οι ασφαλιστικές εισφορές μειώνονται κατά 3,9%, επιπρόσθετα του 1% που ήδη έχει γίνει.

Το μέτρο αυτό θα ανακουφίσει τις επιχειρήσεις και θα οδηγήσει σε αύξηση των αποδοχών των εργαζομένων στον ιδιωτικό τομέα.

6ον. Διαπιστώθηκε ότι δεν υπάρχει χρηματοδοτικό κενό το 2014, ενώ καλύπτονται, επίσης, και τα όποια ενδεχόμενα κενά στη βραχυχρόνια ταμειακή ρευστότητα του Ελληνικού Δημοσίου.

Η καταβολή των δόσεων της δανειακής σύμβασης από τους εταίρους, η αποπληρωμή προνομιούχων μετοχών του Ελληνικού Δημοσίου, η σύναψη συμφωνιών repos καθώς και άλλες εισροές εκτιμάται ότι θα καλύψουν τόσο τις χρηματοδοτικές ανάγκες της χώρας για εφέτος, όσο και τα ενδεχόμενα βραχυχρόνια ελλείμματα ταμειακής ρευστότητας.

Και σε αυτά δεν περιλαμβάνεται η έξοδος στις αγορές, η οποία προετοιμάζεται. Μεθοδικά και σταθερά.

Κυρίες και Κύριοι Συνάδελφοι,

Το παρόν Σχέδιο Νόμου περιλαμβάνει διατάξεις που, επί της ουσίας, αφορούν:

  • Στη διανομή «κοινωνικού μερίσματος» στα άτομα και τα νοικοκυριά που επλήγησαν περισσότερο από την κρίση, ελαφρύνοντας το κοινωνικό βάρος της προσαρμογής  για όσους το έχουν άμεση ανάγκη.
  • Στη βελτίωση διαστάσεων της φορολογικής επιβάρυνσης των πολιτών και των επιχειρήσεων, διορθώνοντας αστοχίες και αντιμετωπίζοντας αβελτηρίες και υστερήσεις.
  • Στην υλοποίηση διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων τόσο στο δημόσιο τομέα, όσο και στις αγορές, οι οποίες προσδοκάται ότι θα ενισχύουν την ανάπτυξη, θα αυξήσουν την ανταγωνιστικότητα της οικονομίας και θα μειώσουν τις τιμές.

Διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις, οι οποίες σχεδιάζονταν εδώ και δεκαετίες αλλά ουδέποτε υλοποιήθηκαν, λόγω του φόβου του πολιτικού κόστους.

Διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις, αναγκαίες για τη διαμόρφωση ενός νέου προτύπου ανάπτυξης και παραγωγής.

Ενός προτύπου, που θα εδράζεται στη μετάβαση από την παραγωγή μη διεθνώς εμπορεύσιμων στην παραγωγή διεθνώς εμπορεύσιμων αγαθών και υπηρεσιών.

Στην μετάβαση από την υπερβολική κατανάλωση στην αποταμίευση και την επένδυση.

Πρόκειται, βέβαια, για μία διαδικασία αλλαγής που είναι βραδεία και επίπονη, καθώς συνεπάγεται:

  • Τον εκσυγχρονισμό οικονομικών δραστηριοτήτων.
  • Την ανάδειξη νέων πόλων έλξης κεφαλαίων.
  • Την προσέλκυση νέων επενδύσεων.
  • Τον αναπροσανατολισμό της λειτουργίας του τραπεζικού συστήματος.
  • Την επέκταση της δημιουργικής επιχειρηματικότητας.
  • Την προσήλωση στις νέες πηγές ανάπτυξης.

Αυτές οι δομικές προϋποθέσεις οδηγούν στην Ελλάδα της Ανάκαμψης, το 2014, και της Βιώσιμης Ανάπτυξης για τα χρόνια που θα ακολουθήσουν.

Κυρίες και Κύριοι Συνάδελφοι,

Είναι γεγονός ότι, μετά από μια σειρά από δύσκολα χρόνια, έχουμε πετύχει τη σταθεροποίηση της διεθνούς θέσης της χώρας και των δημόσιων οικονομικών της.

Έχουμε καταφέρει να δημιουργηθούν οι προϋποθέσεις για τη λήξη της παρατεταμένης ύφεσης.

Και αυτά τα επιτεύγματα είναι αποτέλεσμα των τεράστιων, των πρωτόγνωρων θυσιών της Ελληνικής κοινωνίας.

Αλλά και των πρωτοβουλιών, που ανελήφθησαν και υλοποιήθηκαν από την Ελληνική Κυβέρνηση, για την αντιμετώπιση των συνθηκών έντονης αβεβαιότητας και ασφυξίας που είχαν συσσωρευθεί το καλοκαίρι του 2012.

Τότε, η χώρα είχε βρεθεί μέσα σε ένα ανηφορικό «τούνελ».

Τότε, η Κυβέρνηση είχε τρεις επιλογές για τη χώρα.

Η πρώτη ήταν να συνεχίσει το σημειωτόν εντός του «τούνελ», σωρεύοντας θυσίες και αδιέξοδα στα νοικοκυριά και στις επιχειρήσεις.

Η δεύτερη ήταν να οπισθοχωρήσει, με τεράστιο κόστος, αλλά και κίνδυνο για την ευρωπαϊκή πορεία της χώρας.

Και η τρίτη ήταν να προχωρήσει αταλάντευτα μπροστά, ώστε να βγει από την κρίση μια ώρα αρχύτερα.

Επιλέξαμε την πορεία προς τα εμπρός, επιταχύνοντας.

Πιστεύω ότι αυτή ήταν η εθνικά ορθή επιλογή.

Επιλογή που σήμερα αποδίδει καρπούς.

Επιλογή που παράγει αποτελέσματα:

  • Η ύφεση επιβραδύνεται.
  • Η αυξητική δυναμική της ανεργίας ανακόπτεται.
  • Οι δημοσιονομικοί στόχοι επιτυγχάνονται.
  • Η ανταγωνιστικότητα της οικονομίας ενισχύεται.
  • Το οικονομικό κλίμα βελτιώνεται.
  • Το κόστος δανεισμού μειώνεται.
  • Διαρθρωτικές αλλαγές υλοποιούνται.
  • Αποκρατικοποιήσεις ξεκίνησαν να πραγματοποιούνται.

Τώρα βρισκόμαστε μπροστά σε νέα μεγάλη πρόκληση:

Να μετατρέψουμε την υπό εξέλιξη σταθεροποίηση σε δυναμική ανάπτυξη, πάνω σε στέρεες βάσεις, εντός της Ευρωζώνης.

Ανάπτυξη με κοινωνική συνοχή.

Και αυτή την πρόκληση μπορούμε να την αντιμετωπίσουμε με επιτυχία, ώστε οι θυσίες των τελευταίων ετών να μην πάνε χαμένες.

Η αποτελεσματικότητα αυτής της επιλογής μπορεί να ενισχυθεί μέσα από την επίτευξη ευρύτερηs συνεννόησης και συγκερασμού απόψεων.

Είναι βέβαιο ότι ένα κλίμα πόλωσης μεγεθύνει τις διαφορές και αποτρέπει τις συγκλίσεις.

Σήμερα δεν πρέπει να αναλώσουμε εθνική ενέργεια σε ομφαλοσκοπήσεις.

Δεν είναι εποχή για πολιτικά και προσωπικά παίγνια εξουσίας.

Η ιστορική, κοινωνική, πολιτική και οικονομική κρισιμότητα των στιγμών επιβάλλει σε όλους μας συγκλίσεις, δημιουργικές συνθέσεις, εθνικό σχέδιο και σκληρή δουλειά.

Σας ευχαριστώ.

Εισήγηση Αναπλ. Υπουργού Οικονομικών Χρ. Σταϊκούρα στην Επιτροπή του Απολογισμού – Ισολογισμού της Βουλής κατά τη συζήτηση επί της Έκθεσης του Γραφείου Προϋπολογισμού του Κράτους για την Οικονομική Διακυβέρνηση στην ΟΝΕ

xristos-staikourasΚυρίες και Κύριοι Συνάδελφοι,

Συζητούμε σήμερα στην Επιτροπή την Έκθεση του Γραφείου Προϋπολογισμού για το πλαίσιο οικονομικής διακυβέρνησης στην Ευρωζώνη και στην Ελλάδα.

Ένα νέο θεσμικό πλαίσιο που είναι απόρροια της πολυδιάστατης κρίσης που κλονίζει τα τελευταία χρόνια το ευρωπαϊκό οικοδόμημα.

Κρίση χρηματοπιστωτική και δημοσιονομική.

Κρίση μεταδοτική, στις περισσότερες χώρες από τον χρηματοπιστωτικό προς τον δημοσιονομικό τομέα, και σε ορισμένες, όπως στην περίπτωση της Ελλάδας, αντίστροφα.

Κρίση συστημική, που έθεσε σε κίνδυνο την ίδια τη βιωσιμότητα του κοινού νομίσματος.

Αυτή η κρίση βρήκε την Ευρώπη «ανοχύρωτη».

Χωρίς μηχανισμούς αντίδρασης και αντιμετώπισης της κρίσης.

Με το εγχείρημα της οικονομικής και νομισματικής ενοποίησης, δομικά και θεσμικά, ημιτελές.

Ενδεικτικά, ακόμη και το Σύμφωνο Σταθερότητας και Ανάπτυξης, ένα σύστημα δημοσιονομικής διακυβέρνησης που καθιερώθηκε πριν από την κρίση ως απαραίτητο συμπλήρωμα της νομισματικής πολιτικής, κατέστη ανεφάρμοστο στην περίπτωση κρατών-χωρών που ήθελαν να αποφύγουν τη διαδικασία υπερβολικού ελλείμματος.

Κυρίες και Κύριοι,

Αυτή η κρίση και οι προσπάθειες αντιμετώπισής της κατέστησαν εμφανείς τις ατέλειες και τις υστερήσεις του Ευρωπαϊκού οικοδομήματος.

Ανέδειξαν, όμως, και τις προκλήσεις και τις ευκαιρίες.

Οδήγησαν στην εξαγωγή χρήσιμων συμπερασμάτων:

Πρώτο Συμπέρασμα: Η δημοσιονομική εξυγίανση, προσαρμογή και πειθαρχία είναι βασικός πυλώνας για τη βιωσιμότητα των δημόσιων οικονομικών και για τη διατηρήσιμη ανάπτυξη.

Δεύτερο Συμπέρασμα: Η προσήλωση στη δημοσιονομική πειθαρχία δεν αποτελεί από μόνη της ικανή συνθήκη ώστε να εξέλθει μία οικονομία από την κρίση.

Είναι καθοριστικό να συνοδεύεται από αναπτυξιακές πρωτοβουλίες και διαρθρωτικές πολιτικές.

Τρίτο Συμπέρασμα: Το μείγμα της δημοσιονομικής προσαρμογής είναι καθοριστικό για την αποτελεσματικότητα του εγχειρήματος και για τη διατηρησιμότητα του επιδιωκόμενου δημοσιονομικού αποτελέσματος.

Η προσαρμογή θα πρέπει να εδράζεται περισσότερο στο σκέλος των δαπανών και λιγότερο σε αυτό των εσόδων.

Τέταρτο Συμπέρασμα: Οι δημοσιονομικοί πολλαπλασιαστές επί των οποίων δομούνται τα Προγράμματα Οικονομικής Πολιτικής πρέπει να λαμβάνουν υπόψη τον «κύκλο» της οικονομίας.

Πέμπτο Συμπέρασμα: Είναι αναγκαία η θεσμοθέτηση μηχανισμών και πλαισίου για τη σταθερότητα του τραπεζικού συστήματος.

Προς αυτή την κατεύθυνση, προχωρά, με αργά αλλά σταθερά βήματα, η διαμόρφωση της τραπεζικής ένωσης.

Τραπεζική ένωση με βασικά συστατικά:

  • Τον ενιαίο εποπτικό μηχανισμό των μεγαλύτερων συστημικών πιστωτικών ιδρυμάτων από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα.
  • Το ενιαίο πλαίσιο εξυγίανσης των πιστωτικών ιδρυμάτων.
  • Και, το ενιαίο ταμείο εγγύησης καταθέσεων.

Πρόκειται για ένα ενοποιητικό εγχείρημα που επιδιώκει αφενός τη σταδιακή αποκατάσταση και ενίσχυση της επενδυτικής εμπιστοσύνης και ρευστότητας στο σύνολο της Ευρωπαϊκής οικονομίας και αφετέρου, τη διασφάλιση της χρηματοπιστωτικής σταθερότητας στην Ευρώπη, δημιουργώντας μηχανισμούς πρόληψης καταστάσεων αντιστοίχων αυτών που εντοπίζονται στη χρηματοπιστωτική κρίση.

Έκτο Συμπέρασμα: Απαιτείται η υιοθέτηση ενός πλέγματος πολιτικών ενίσχυσης της οικονομικής διακυβέρνησης.

Προς αυτή την κατεύθυνση, διαμορφώθηκε ένα νέο θεσμικό πλαίσιο στην Ευρώπη όσον αφορά τα δημοσιονομικά ελλείμματα και τις μακροοικονομικές ανισορροπίες.

Για την ενίσχυση, συνεπώς, της οικονομικής διακυβέρνησης έχουν ήδη θεσπιστεί σε ευρωπαϊκό επίπεδο:

  • Το ενισχυμένο Σύμφωνο Σταθερότητας και Ανάπτυξης, με μία δέσμη πέντε Κανονισμών και μιας Οδηγίας (six pack) που ενισχύουν την προληπτική παρακολούθηση και την άμεση παρέμβαση για τη διόρθωση του ελλείμματος και τη μείωση του χρέους
  • Οι μηχανισμοί στήριξης των κρατών-μελών (Ευρωπαϊκό Ταμείο Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας και Ευρωπαϊκός Μηχανισμός Σταθερότητας).
  • Το «δημοσιονομικό σύμφωνο» (fiscal compact).
  • Η ενδυνάμωση της οικονομικής συνεργασίας σε πεδία ευρύτερης οικονομικής πολιτικής (Euro-Plus-Pact και εποπτεία μακροοικονομικών ανισορροπιών).
  • Η ενισχυμένη εποπτεία σε κεντρικό επίπεδο των εθνικών προϋπολογισμών των κρατών-μελών της Ευρωζώνης (two pack).

Αυτό μεταφράζεται στο ότι το κάθε κράτος-μέλος:

  • Θεσμοθετεί και τηρεί τον κανόνα του ισοσκελισμένου προϋπολογισμού.
  • Θέτει μεσοπρόθεσμους δημοσιονομικούς στόχους.
  • Εφαρμόζει πολιτικές που οδηγούν σε διατηρήσιμα αποτελέσματα.
  • Ενσωματώνει στην εθνική νομοθεσία του μηχανισμούς αυτόματης διόρθωσης τυχόν αποκλίσεων από τους δημοσιονομικούς στόχους που έχουν τεθεί.
  • Καταρτίζει τον Προϋπολογισμό του σε εναρμόνιση με τα υπόλοιπα κράτη-μέλη, μέσα από την διαδικασία του «ευρωπαϊκού εξαμήνου» που αποτελεί έναν ετήσιο κύκλο συντονισμού μακροοικονομικών, δημοσιονομικών και διαρθρωτικών πολιτικών.

Κυρίες και Κύριοι Συνάδελφοι,

Το Υπουργείο Οικονομικών, και δη το Γενικό Λογιστήριο του Κράτους, από τα μέσα του προηγούμενου έτους ξεκίνησε μία διαδικασία επικαιροποίησης και αναμόρφωσης του πλαισίου δημοσιονομικής διαχείρισης και εποπτείας, προκειμένου να εναρμονιστεί το υφιστάμενο θεσμικό νομικό πλαίσιο με τα ισχύοντα στην Ευρωζώνη.

Μία διαδικασία στην οποία συμμετείχαν όλοι οι εμπλεκόμενοι φορείς, όπως άλλα συναρμόδια Υπουργεία, το Ελεγκτικό Συνέδριο και το Γραφείο Προϋπολογισμού του Κράτους στη Βουλή.

Μία διαδικασία, η οποία ολοκληρώθηκε με τη σύνταξη του προσχεδίου της σχετικής νομοθετικής πρωτοβουλίας που αναμένεται να κατατεθεί στη Βουλή σύντομα, τον επόμενο μήνα.

Τα βασικά συστατικά της εν λόγω πρωτοβουλίας, μεταξύ άλλων, είναι:

  • Η διάκριση των ρόλων και των αρμοδιοτήτων των θεσμικών οργάνων που συμμετέχουν στη δημοσιονομική διαχείριση.
  • Οι δημοσιονομικοί κανόνες που θα διέπουν τη χάραξη της οικονομικής πολιτικής.
  • Το χρονοδιάγραμμα κατάρτισης, σχεδιασμού, θέσπισης και υλοποίησης του Κρατικού Προϋπολογισμού και του Μεσοπρόθεσμου Πλαισίου Δημοσιονομικής Στρατηγικής.
  • Η θεσμική διαδικασία προετοιμασίας και κατάρτισης του Κρατικού Προϋπολογισμού και σχεδιασμού του Μεσοπρόθεσμου Πλαισίου Δημοσιονομικής Στρατηγικής.
  • Η χαρτογράφηση των αρμοδιοτήτων και υποχρεώσεων, στο πλαίσιο της δημοσιονομικής διαχείρισης, των προϊσταμένων των οικονομικών υπηρεσιών των Υπουργείων και των λοιπών φορέων της Γενικής Κυβέρνησης.
  • Η ενσωμάτωση όλων των διατάξεων της ευρωπαϊκής νομοθεσίας στο εθνικό δίκαιο, εισάγοντας την έννοια του μεσοπρόθεσμου δημοσιονομικού στόχου και των κατάλληλων διορθωτικών μηχανισμών, σε περίπτωση σημαντικών αποκλίσεων από το στόχο αυτό.
  • Η θέσπιση ενός ανεξάρτητου Δημοσιονομικού Συμβουλίου, με βάση τόσο τα προβλεπόμενα από το ευρωπαϊκό πλαίσιο όσο και τη διεθνή πρακτική των τελευταίων δεκαετιών. Το Δημοσιονομικό Συμβούλιο θα είναι επιφορτισμένο, μεταξύ άλλων, με την αξιολόγηση και τη συμμόρφωση της χώρας με τους δημοσιονομικούς κανόνες.

Κυρίες και Κύριοι Συνάδελφοι,

Πρόκειται για μία σημαντική νομοθετική πρωτοβουλία, η οποία έρχεται να συμπληρώσει μία σειρά παρεμβάσεων για τη διαμόρφωση ενός σταθερού πλαισίου χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης.

Ήδη από το δεύτερο μισό του 2012, μεταξύ άλλων και κωδικοποιημένα, προχωρήσαμε:

  • Στην επικαιροποίηση και βελτίωση του συστήματος δημοσιονομικών ελέγχων.
  • Στην ποσοτική και ποιοτική ενίσχυση των ελεγκτικών μηχανισμών για τη διαχείριση των δημόσιων πόρων.
  • Στην ενίσχυση του πλαισίου δημοσιονομικών κανόνων και πρακτικών με την παράλληλη ενεργοποίηση μηχανισμών παρακολούθησης των ΔΕΚΟ και των ΝΠΙΔ.
  • Στη σύσταση και λειτουργία του Παρατηρητηρίου Οικονομικής Αυτοτέλειας των ΟΤΑ.
  • Στη θέσπιση τριμηνιαίων ενημερωτικών δελτίων επίτευξης των στόχων του προϋπολογισμού των δομών και των φορέων του ευρύτερου δημόσιου τομέα, στο πλαίσιο της παρακολούθησής τους.
  • Στην εφαρμογή μιας αυστηρής διαδικασίας αποπληρωμής των ληξιπρόθεσμων οφειλών του Δημοσίου, εστιάζοντας στην τήρηση του Μητρώου Δεσμεύσεων.

Και φυσικά:

  • Στην αναβάθμιση του ρόλου του Γραφείου Προϋπολογισμού του Κράτους στη Βουλή, αρχικά με την επαναλειτουργία του και, στη συνέχεια, με τη διασφάλιση της θεσμικής του υπόστασης, σε αντίθεση με ό,τι συνέβαινε στο παρελθόν.

Κυρίες και Κύριοι Συνάδελφοι,

Η βελτίωση, ενδυνάμωση και θωράκιση του θεσμικού πλαισίου δημοσιονομικής διαχείρισης τόσο στην Ελλάδα, όσο και στην Ευρώπη αποτελούν βασική προϋπόθεση για να μην ξαναβρεθούν οι κοινωνίες σε δύσκολες καταστάσεις αντίστοιχες των τελευταίων ετών.

Και προς αυτή την κατεύθυνση κινείται το νέο πλαίσιο οικονομικής διακυβέρνησης της Ευρώπης.

Ένα πλαίσιο που ισχύει για όλα τα κράτη-μέλη.

Ισχύει για όλα τα κράτη-μέλη που θέλουν να ανήκουν στην Ευρωζώνη.

Δεν επιβάλλεται, επιλέγεται.

Και σ’ αυτό το πλαίσιο εντάσσεται και η Ελλάδα, και στη «μετά Μνημόνιο» εποχή.

Η Ελλάδα που επιλέγει την εμβάθυνση της οικονομικής, και ιδιαίτερα της δημοσιονομικής και τραπεζικής ενοποίησης.

Ενοποίηση που θα διαμορφώσει ένα θεσμικό πλαίσιο επαρκές και ικανό να αντιμετωπίσει, αλλά και να αποτρέψει στο μέλλον, περιπτώσεις αντίστοιχες με τη χρηματοπιστωτική κρίση του 2007/2008 και τις επιπτώσεις αυτής στις οικονομίες και τις κοινωνίες της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Παράλληλα, όμως, η Ευρώπη οφείλει να ανταποκριθεί στις προκλήσεις, προωθώντας, παράλληλα με την εμβάθυνση της ΟΝΕ και τη βιώσιμη αποκατάσταση των δημόσιων οικονομικών, την αντιμετώπιση των υφεσιακών τάσεων και της δυναμικής της ανεργίας, μέσω της υιοθέτησης και υλοποίησης αναπτυξιακών πολιτικών.

Να επιτύχει και να διασφαλίσει μια «ισορροπία» μεταξύ των πολιτικών δημοσιονομικής σταθερότητας και των πολιτικών ανάπτυξης, ώστε να ενισχυθεί καθοριστικά η απασχόληση και να τονωθεί η συνοχή, σε ευρωπαϊκό και περιφερειακό επίπεδο.

Και αυτό γιατί η δημοσιονομική εξυγίανση, προσαρμογή και πειθαρχία, αν και αναγκαία, δεν αποτελεί από μόνη της ικανή συνθήκη για την έξοδο από την κρίση και για τη διασφάλιση της ευημερίας για όλους τους πολίτες.

Και σ’ αυτό θεωρώ ότι μπορούμε να συμφωνήσουμε όλοι.

Ομιλία Αναπλ. Υπουργού Οικονομικών Χρ. Σταϊκούρα στην κοινή συνεδρίαση των Επιτροπών Οικονομικών και Ισολογισμού-Απολογισμού της Βουλής επί της έκθεσης του Γραφείου Προϋπολογισμού του Κράτους για το δημόσιο χρέος

xristos-staikouras-bouli--Κυρίες και Κύριοι Συνάδελφοι,

Με αφορμή την παρουσίαση της Έκθεσης του Γραφείου Προϋπολογισμού της Βουλής, δίνεται η ευκαιρία να συζητήσουμε στην Επιτροπή για το ζήτημα του δημοσίου χρέους.

Ζήτημα υπαρκτό και μείζον, για το οποίο, όμως, αρκετές φορές ακούγονται υπερβολές και υποστηρίζονται ανακρίβειες.

Ενώ θα πρέπει να το προσεγγίζουμε με νηφαλιότητα, υπευθυνότητα και ρεαλισμό.

Να μένουμε στην αλήθεια.

Και η αλήθεια, μέσα σε 10 σημεία, ως προς την αριθμητική του χρέους, είναι:

1ον. Το δημόσιο χρέος, εδώ και δεκαετίες, έχει πολύ ισχυρή αυξητική δυναμική.

Ξεκίνησε από 22,5% του ΑΕΠ το 1980 και ανήλθε, μετά την επεκτατική δημοσιονομική διαχείριση της δεκαετίας του ’80, κοντά στο 100% στις αρχές της δεκαετίας του ’90.

Και πέριξ αυτού του επιπέδου, με κατά καιρούς αυξομειώσεις, κινήθηκε μέχρι το ξέσπασμα της μεγάλης παγκόσμιας χρηματοπιστωτικής κρίσης.

Το αποτέλεσμα είναι από τα 12 δισ. ευρώ το 1981, αυτό να εκτοξευθεί, μέσα σε 25 χρόνια, στα 240 δισ. ευρώ το 2007.

2ον. Το δημόσιο χρέος ως ποσοστό του ΑΕΠ, την περίοδο 2007 – 2009, αυξήθηκε κατά το 1/5.

Αντίστοιχη αύξηση με αυτή που παρατηρήθηκε, κατά μέσο όρο, στην Ευρωζώνη.

Η 7η χαμηλότερη μεταξύ των κρατών-μελών της.

3ον. Το δημόσιο χρέος ανήλθε στα 299,7 δισ. ευρώ ή στο 129,7% του ΑΕΠ στο τέλος του 2009.

Αυτό έγινε μετά τις επαναταξινομήσεις λογαριασμών και την αναθεώρηση του ΑΕΠ που αφορούσαν την περίοδο 2006 – 2009 και που πραγματοποιήθηκαν κατά τη διάρκεια του 2010 και του 2011.

Το χρέος ανήλθε στα 329,5 δισ. ευρώ το 2010.

Στα 355,2 δισ. ευρώ το 2011.

Στα 303,9 δισ. ευρώ το 2012.

Και εκτιμάται στα 321 δισ. ευρώ το 2013, λόγω της ανακεφαλαιοποίησης των τραπεζών.

4ον. Το δημόσιο χρέος αυξάνει, όσο η χώρα έχει δημοσιονομικά ελλείμματα.

Ενώ, σε περιόδους ύφεσης, ο δείκτης του δημοσίου χρέους ως ποσοστό του ΑΕΠ θα αυξάνει ανάλογα.

Έτσι παρατηρούμε ότι παρά τη μείωση του δημοσίου χρέους κατά 34 δισ. ευρώ την περίοδο 2011-2013, λόγω – κυρίως – της αναδιάρθρωσής του, το χρέος, ως ποσοστό του ΑΕΠ, έχει αυξηθεί κατά 5 ποσοστιαίες μονάδες την ίδια περίοδο, λόγω της βαθιάς και παρατεταμένης ύφεσης.

5ον. Η αυξητική δυναμική του δημοσίου χρέους «φρέναρε» με τη διπλή αναδιάρθρωσή του.

Χρέος το οποίο, σε καθαρούς όρους, μειώθηκε κατά 52 δισ. ευρώ το 2012.

6ον. Το ύψος του δημοσίου χρέους θα ήταν υψηλότερο χωρίς την αναδιάρθρωσή του.

Ειδικότερα, μόνο με το άθροισμα των δημοσιονομικών ελλειμμάτων της τετραετίας 2010 – 2013, το δημόσιο χρέος θα είχε αυξηθεί περίπου κατά 86 δισ. ευρώ το 2013 (ή 47% του ΑΕΠ).

Κάτι φυσικά που δεν έγινε.

Εάν δε στο δημόσιο χρέος του 2011, που ήταν 355 δισ. ευρώ, προσθέσουμε την ελλειμματική δραστηριότητα του δημοσίου και τα πακέτα στήριξης των τραπεζών κατά τα έτη 2012 και 2013, τότε το δημόσιο χρέος θα ξεπερνούσε τα 395 δισ. ευρώ ή το 216% του ΑΕΠ στο τέλος του 2013.

7ον. Η σύνθεση και η δομή του δημοσίου χρέους βελτιώθηκε.

Συγκεκριμένα, το δημόσιο χρέος της Κεντρικής Διοίκησης, το 2011, είχε μέση σταθμική διάρκεια 7 έτη και μέσο σταθμικό επιτόκιο 4,75%.

Το 2013, η μέση διάρκεια είναι 17 έτη και το μέσο σταθμικό επιτόκιο λίγο πάνω από το 2%.

8ον. Οι τόκοι, σε ταμειακή βάση, μειώθηκαν σημαντικά.

Από τα 16,3 δισ. ευρώ το 2011, στα 6,1 δισ. ευρώ το 2013.

Ή από το 7,8% του ΑΕΠ το 2011, στο 3,3% του ΑΕΠ το 2013.

Όσο περιορίζεται, και μάλιστα, σημαντικά το κόστος εξυπηρέτησης του δημοσίου χρέους και επιμηκύνεται ο χρονικός ορίζοντας ωρίμανσής του, τόσο ο κίνδυνος για το Ελληνικό δημόσιο χρέος μετατρέπεται, σε μακροπρόθεσμο ορίζοντα, από κίνδυνο πτώχευσης σε αναχρηματοδοτικό κίνδυνο.

Έχουμε, δηλαδή, καταφέρει να αποφύγουμε τον κίνδυνο πτώχευσης και εργαζόμαστε για να διασφαλίσουμε και τη μακροπρόθεσμη αναχρηματοδότηση του χρέους, ενδυναμώνοντας τη βιωσιμότητά του.

9ον. Το μεγαλύτερο μέρος του δημοσίου χρέους είναι πλέον στα χέρια των εταίρων και του Ευρωσυστήματος.

Μόνο 29,5 δισ. ευρώ βρίσκονται στα χέρια ιδιωτών πιστωτών και 28 δισ. ευρώ στο Διεθνές Νομισματικό Ταμείο.

Η εν λόγω διακράτηση του δημοσίου χρέους από τους εταίρους ενισχύει τις διαπραγματευτικές δυνατότητες της χώρας.

10ον. Η αναδιάρθρωση, αν και φρέναρε την αυξητική δυναμική, δεν διευθέτησε οριστικά το ζήτημα της βιωσιμότητας του δημοσίου χρέους.

Το ζήτημα της περαιτέρω ενίσχυσής της παραμένει ανοικτό.

Στην ενίσχυσή της θα συμβάλλουν:

1ον. Η επίτευξη διατηρήσιμων πρωτογενών πλεονασμάτων.

Αρχής γενομένης από το 2013.

Οι τελευταίες χειμερινές προβλέψεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής το επιβεβαιώνουν.

Η Ελλάδα, σύμφωνα τόσο με το Πρόγραμμα Οικονομικής Πολιτικής όσο και με το Ευρωπαϊκό Σύστημα Λογαριασμών, χωρίς την επίπτωση του προγράμματος στήριξης των τραπεζών, επιτυγχάνει, νωρίτερα από τις εκτιμήσεις, υψηλότερο από τις προβλέψεις πρωτογενές πλεόνασμα.

2ον. Η ανάταξη, μέσα στο 2014, και βιώσιμη ανάπτυξη, τα επόμενα χρόνια, της οικονομίας.

Που επηρεάζει σημαντικά το ύψος και τη δυναμική του χρέους.

Με την ισχυροποίηση των αναπτυξιακών εργαλείων και την υλοποίηση διαρθρωτικών αλλαγών και αποκρατικοποιήσεων.

3ον. Η λήψη των αναγκαίων μέτρων περαιτέρω ελάφρυνσης του Ελληνικού δημοσίου χρέους από τους εταίρους, σύμφωνα με τις αποφάσεις του Eurogroup του Νοεμβρίου του 2012.

Κυρίες και Κύριοι Συνάδελφοι,

Αυτά τα στοιχεία, όχι μόνο θα ενισχύσουν τη βιωσιμότητα του δημοσίου χρέους, αλλά και θα καταστήσουν εφικτή την επιστροφή της Ελλάδας στις διεθνείς αγορές κεφαλαίου μέσω προσφυγής της σε νέο δανεισμό.

Επιστροφή που θα εδράζεται σε ένα πλαίσιο αρχών.

Αρχές όπως είναι:

1η. Η σύνταξη, υιοθέτηση και υλοποίηση ενός εθνικού στρατηγικού σχεδίου για την παραγωγική ανασυγκρότηση του κράτους και της οικονομίας.

2η. Η διατήρηση της σχέσης αμοιβαιότητας και αλληλεγγύης με τους εταίρους.

3η. Η εξασφάλιση του απαραίτητου χρόνου κατά τον οποίο το σύνολο των υποχρεώσεων για την εξυπηρέτηση του δημοσίου χρέους θα καλύπτεται από το πρωτογενές πλεόνασμα.

Έτσι, θα πεισθούν οι διεθνείς επενδυτές ότι διασφαλίζονται οι επενδύσεις τους και θα «επιστρέψουν» στη χώρα.

4η. Η διατήρηση και περαιτέρω ενίσχυση της αξιοπιστίας της χώρας.

Κυρίως οι δημοσιονομικές επιδόσεις αλλά και η σταδιακή, αλλά σημαντική, αποκατάσταση της φερεγγυότητας της χώρας, έχουν ήδη οδηγήσει σε σημαντική μείωση των επιτοκίων δανεισμού της.

Ενδεικτικά αλλά χαρακτηριστικά, σήμερα, οι αποδόσεις των 10ετών Ελληνικών ομολόγων ανέρχονται περίπου στο 7%, πολύ κοντά σε αυτές της «προ Μνημονίου» περιόδου.

Και ενώ, πριν από 18 μήνες, οι αντίστοιχες αποδόσεις ξεπερνούσαν το 30%.

Κυρίες και Κύριοι Συνάδελφοι,

Μέχρι όμως να βγούμε στις διεθνείς αγορές κεφαλαίου, εργαζόμαστε μεθοδικά και υπεύθυνα, ώστε να εξασφαλίσουμε και να ενισχύσουμε τα ταμειακά διαθέσιμα του Δημοσίου.

Σε αυτή την κατεύθυνση, εξουσιοδοτήσαμε τον ΟΔΔΗΧ, να έχει τη δυνατότητα σύναψης πράξεων πώλησης τίτλων διαχείρισης του Ελληνικού Δημοσίου με συμφωνία επαναγοράς (repos) με αντισυμβαλλόμενους φορείς της Γενικής Κυβέρνησης.

Πρόκειται για μία κίνηση αξιοποίησης του συγκεκριμένου εργαλείου από την πλευρά του Ελληνικού Δημοσίου με στόχο, όταν κρίνεται απαραίτητο, να ενισχύεται βραχυπρόθεσμα η ρευστότητά του.

Ειδικότερα, ύστερα από ενδελεχή έρευνα των ταμειακών διαθεσίμων φορέων της Γενικής Κυβέρνησης διαπιστώθηκε ότι ποσό πλέον των 3 δισ. ευρώ θα μπορούσε να αξιοποιηθεί άμεσα από το Ελληνικό Δημόσιο για διαχείριση ρευστότητας επ’ αμοιβαίο όφελος.

Και η προσφορότερη τακτική κρίθηκε αυτή της σύναψης συμφωνιών repos.

Με κάθε σύμβαση ο ΟΔΔΗΧ θα προβαίνει σε συμφωνία με τους φορείς της Γενικής Κυβέρνησης, με την οποία οι τελευταίοι θα επενδύουν συγκεκριμένο ποσό για χρονική διάρκεια ολίγων ημερών, εβδομάδων, ή μηνών με ανάλογο επιτόκιο αγοράς.

Συγκεκριμένα, θα συνάπτει συμφωνία πώλησης και επαναγοράς (sell – buy back) τίτλων, ίσης αξίας με το ύψος του ποσού που θα επενδυθεί.

Οι δεδουλευμένοι τόκοι των τίτλων που θα χρησιμοποιούνται για τη συμφωνία repos θα εισπράττονται από τον αρχικό κάτοχο, δηλαδή το Ελληνικό Δημόσιο.

Πρόκειται για μία μέθοδο διαχείρισης ρευστότητας με ξεκάθαρα δημοσιονομικά πλεονεκτήματα:

1ον. Το κόστος για το Ελληνικό Δημόσιο είναι πολύ χαμηλό.

Αξίζει να αναφερθεί ότι τα επιτόκια αγοράς για προτεινόμενο διάστημα 15 ημερών, κυμαίνονται στα επίπεδα του 1,70%-1,75%.

2ον. Δεν επιβαρύνονται ούτε το έλλειμμα ούτε το χρέος της Γενικής Κυβέρνησης, δεδομένου ότι τα αποτελέσματα των εν λόγω συμφωνιών εντάσσονται στο πλαίσιο του ενδοκυβερνητικού χρέους. 

Ειδικότερα, οι τόκοι που προκύπτουν από τις εν λόγω συμφωνίες και θα καταβληθούν από το Ελληνικό Δημόσιο αποτελούν δαπάνη της Γενικής Κυβέρνησης.

Ταυτόχρονα, όμως, αποτελούν και ισόποσο έσοδο των αντισυμβαλλομένων φορέων της Γενικής Κυβέρνησης.

Να τονισθεί επίσης ότι τα Έντοκα Γραμμάτια του Ελληνικού Δημοσίου και οι συμβάσεις Repos καλύπτουν δύο διαφορετικές ανάγκες.

Τα Έντοκα Γραμμάτια εκδίδονται επί τη βάσει του εγκεκριμένου  δανειακού προγράμματος για την κάλυψη των χρηματοδοτικών αναγκών του Ελληνικού Δημοσίου όπως αυτές προκύπτουν από την απρόσκοπτη εκτέλεση του προγράμματος, ενώ το νέο προϊόν εντάσσεται στη βραχυπρόθεσμη διαχείριση ρευστότητας.

Αλλά και δημοσιονομικά, σε σχέση με εναλλακτικό δανεισμό μέσω έκδοσης επιπλέον ποσού Εντόκων Γραμματίων Ελληνικού Δημοσίου, για παράδειγμα 100 εκατ. ευρώ τρίμηνης διάρκειας με επιτόκιο 3,6%, ο οποίος δε θα εντασσόταν στο ενδοκυβερνητικό χρέος, από την σύναψη repos ίσης διάρκειας προκύπτει πραγματικό όφελος για το Ελληνικό Δημόσιο ύψους 900.000 ευρώ.

Αντίστοιχα για ποσό 3 δισ. ευρώ μέσω repos, το πραγματικό όφελος σε σχέση με τον προαναφερόμενο δανεισμό από την «αγορά» με Έντοκα Γραμμάτια θα ανέλθει σε περίπου 27 εκατ. ευρώ.

Επίσης, στο πλαίσιο διαχείρισης των υφιστάμενων νέων εκδόσεων, θα επιδιωχθεί, μέσω ανταλλαγών, η παροχή ρευστότητας σε επιλεγμένα «σημεία» της καμπύλης αποδόσεων με στόχο τη διαμόρφωση εκδόσεων αναφοράς.

Με τον τρόπο αυτό αναμένεται η καμπύλη αποδόσεων των Ελληνικών κρατικών χρεογράφων να αντικατοπτρίζει καλύτερα τον κίνδυνο ρευστότητας με πτώση των αποδόσεων, τόσο στο μακρινό αλλά ιδιαιτέρως στο μεσοπρόθεσμο τμήμα της.

Παράλληλα, σχεδιάζονται και μία σειρά από άλλες κινήσεις διαχείρισης του χαρτοφυλακίου των υφιστάμενων εκδόσεων για τη δημιουργία «ρευστότητας» και την περαιτέρω πτώση του κόστους δανεισμού.

Με στόχο, όπως είπαμε, τη σταδιακή επιστροφή της Ελλάδας στις αγορές κεφαλαίου.

Η σταδιακή επιστροφή στις αγορές με έκδοση τίτλων μεσοπρόθεσμης διάρκειας (π.χ. 5ετών) και με επαρκή «ρευστότητα» θα συμβάλλει συνολικά στην πτώση των αποδόσεων των κρατικών χρεογράφων, των Ελληνικών τίτλων και των τίτλων στη διατραπεζική αγορά, με αποτέλεσμα οι επιχειρήσεις πλέον να μπορούν δανείζονται με εύλογο κόστος.

Ο στόχος της αμοιβαιοποίησης του χρέους, πράγματι συζητείται εκτεταμένα στα ευρωπαϊκά όργανα.

Η επίτευξή του όμως, παραμένει πολιτικά δύσκολη.

Και αυτό γιατί, επί του παρόντος, δεν υπάρχει το απαραίτητο θεσμικό υπόβαθρο, αφού η Ευρωπαϊκή Ένωση κτίστηκε στις αρχές που κατοχύρωναν την οικονομική ανεξαρτησία των κρατών-μελών.

Ρεαλιστικά όμως, η εισαγωγή του κοινού νομίσματος, επιβάλλει σύγκλιση επιτοκίων.

Με την κρίση χρέους, την επέκταση ωρίμανσης του χρέους και την ανάληψη μέρους αυτών από τα κράτη-μέλη, ο αναχρηματοδοτικός κίνδυνος που ανακύπτει, εκτιμάται ότι θα αντιμετωπισθεί από κάποιου είδους ανάληψη του αναχρηματοδοτικού κινδύνου ή μέρους αυτού από κοινούς θεσμούς.

Κυρίες και Κύριοι Συνάδελφοι,

Τόσο η διαχείριση του δημοσίου χρέους, όσο και η ενίσχυση και διασφάλιση της βιωσιμότητας αυτού συνιστούν κρίσιμα στοιχεία όχι μόνο για την έξοδο της χώρας από την κρίση, αλλά και για τη μεταγενέστερη πορεία της.

Απαιτείται σύνεση, ρεαλισμός, διορατικότητα και υπευθυνότητα.

Σ’ αυτό το πλαίσιο, λοιπόν, συνεχίζουμε.

Υλοποιώντας την προσφορότερη τακτική και ακολουθώντας συγκεκριμένη στρατηγική.

Αναζητούμε τις βέλτιστες, εφικτές λύσεις, σεβόμενοι τις τεράστιες θυσίες της Ελληνικής κοινωνίας.

Ομιλία Αναπλ. Υπουργού Οικονομικών Χρ. Σταϊκούρα στην Ολομέλεια κατά τη συζήτηση Επίκαιρης Ερώτησης του Βουλευτή Δ. Γελαλή σχετικά με τις καταπτώσεις εγγυήσεων του Ελληνικού Δημοσίου

XS_Vouli_25.02.2014Πρωτολογία

Κύριε Συνάδελφε,

Με την Επίκαιρη Ερώτηση που συζητάμε σήμερα, θίγεται ένα ζήτημα με ιδιαίτερη οικονομική και κοινωνική σημασία, το οποίο κατά καιρούς έχει απασχολήσει τη δημόσια συζήτηση και το Κοινοβούλιο.

Το ζήτημα του πλαισίου που διέπει τις εγγυήσεις του Ελληνικού Δημοσίου.

Είναι, συνεπώς, ευκαιρία να αναδείξουμε το θέμα σε όλες τις διαστάσεις του, ώστε να έχουμε μια καλύτερη αντίληψη του τι πραγματικά συμβαίνει, αλλά και του τι μπορεί μελλοντικά, να υλοποιηθεί.

Με ρεαλισμό και υπευθυνότητα.

Μακριά από ανεύθυνες «κορώνες» και λαϊκίστικες προσεγγίσεις.

Κύριε Συνάδελφε,

Είναι αλήθεια ότι η χορήγηση εγγυήσεων από το Ελληνικό Δημόσιο αποτελεί ένα σημαντικό μέσο στην άσκηση δημοσιονομικής πολιτικής του Κράτους, το οποίο μέχρι σήμερα έχει χρησιμοποιηθεί, σε μεγάλο βαθμό, για τη χρηματοδότηση δημόσιων και ιδιωτικών φορέων της οικονομίας αλλά και για κοινωνικούς σκοπούς.

Οι γενικές προϋποθέσεις υπό τις οποίες το Ελληνικό Δημόσιο δύναται να παράσχει την εγγύησή του αποτυπώνονται στο σχετικό νομικό πλαίσιο, όπως αυτό κάθε φορά ισχύει.

Παράλληλα, με τις επιμέρους Υπουργικές Αποφάσεις παροχής εγγύησης καθορίζονται οι ειδικότεροι όροι και οι προϋποθέσεις ισχύος αυτής.

Ειδικότερα, και απαντώντας στο 1ο σας ερώτημα, για την παροχή της εγγύησης του Ελληνικού Δημοσίου απαιτείται:

1ον. Να περιλαμβάνεται το φυσικό ή νομικό πρόσωπο ή ομάδα προσώπων στις κατηγορίες των δικαιούχων του Ν. 2322/1995.

2ον. Να διασφαλίζεται η συμβατότητα με την περί κρατικών ενισχύσεων νομοθεσία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, με προηγούμενη κοινοποίηση στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή του σχεδιαζόμενου μέτρου εγγύησης, στις περιπτώσεις που αυτό επιβάλλεται από τη σχετική νομοθεσία.

3ον. Να διασφαλίζεται η τήρηση του ετήσιου ανώτατου εγκεκριμένου ορίου συνολικού ποσού εγγυήσεων.

Πρέπει να επισημανθεί ότι από το έτος 2012, στο πλαίσιο των κριτηρίων και των στόχων του επικαιροποιημένου Προγράμματος Οικονομικής Πολιτικής, το ετήσιο όριο εγγυήσεων είναι κατ’ αρχήν μηδενικό, με μόνες εξαιρέσεις τις εγγυήσεις:

  • που παρέχονται για τη στήριξη των τραπεζών,
  • που σχετίζονται με δάνεια που χορηγούνται από την ΕΤΕπ,
  • που χορηγούνται από το ΕΤΕΑΝ υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις,
  • που σχετίζονται με Διαρθρωτικά Ταμεία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, με τη χρήση εργαλείων επιμερισμού κινδύνου.

Πρέπει δε να επισημανθεί ότι ως νέα εγγύηση λογίζεται και η επιμήκυνση υφιστάμενων εγγυήσεων για χρονικό διάστημα πέραν του αρχικώς προβλεπόμενου από τη σύμβαση.

4ον. Να τηρείται αυστηρά η προβλεπόμενη από το νομικό πλαίσιο διαδικασία, που επιβάλλει:

  • Την εξέταση των αιτημάτων από Υποεπιτροπή Εγγυήσεων ή, προκειμένου για δανεισμό ΔΕΚΟ, από Εξαμελή Επιτροπή Εγγυήσεων, που εισηγείται στη Διυπουργική Επιτροπή Εγγυήσεων ή στη Διυπουργική Επιτροπή ΔΕΚΟ αντίστοιχα.
  • Την παροχή της εγγύησης με απόφαση του Υπουργού Οικονομικών, κατόπιν σύμφωνης, ομόφωνης γνώμης της Διυπουργικής Επιτροπής.

Επιπλέον, για την παροχή της εγγύησης του Ελληνικού Δημοσίου δύναται να λαμβάνονται εξασφαλίσεις, εμπράγματες ή ενοχικές, και να επιβάλλεται προμήθεια ασφαλείας μέχρι 2% ετησίως επί του εκάστοτε εγγυημένου ποσού.

Παράλληλα, κατά την εξέταση των αιτημάτων από τα αρμόδια όργανα, αναλύονται οι όροι και ο σκοπός των δανείων, λαμβάνονται υπόψη οι επικρατούσες συνθήκες της αγοράς, οι επιδιωκόμενοι κοινωνικοί/αναπτυξιακοί στόχοι, η πιστοληπτική ικανότητα του δανειολήπτη και ο αναλαμβανόμενος, από πλευράς Δημοσίου, κίνδυνος.

Κύριε Συνάδελφε,

Σας ανέπτυξα, όσο το δυνατόν πιο κωδικοποιημένα, τις προϋποθέσεις υπό τις οποίες δύναται να παρασχεθεί η εγγύηση του Ελληνικού Δημοσίου.

Δυστυχώς, όμως, είναι γεγονός ότι, λόγω της κρίσης αλλά και λανθασμένων επιλογών του παρελθόντος, αρκετές από τις παρασχεθείσες εγγυήσεις καταπίπτουν, επιβαρύνοντας το Δημόσιο.

Πρόκειται για μία δυσμενή εξέλιξη, την οποία προσπαθούμε να αντιμετωπίσουμε με διάφορες ρυθμίσεις, τις οποίες προωθούμε, στο πλαίσιο πάντα των περιορισμών που απορρέουν από τις δεσμεύσεις που έχει αναλάβει η χώρα.

Ωστόσο, για να απαντήσω στις υπερβολικές αιτιάσεις σας περί μη καταγραφής των στοιχείων, πρέπει να επισημάνω ότι τα στοιχεία που αφορούν τις εγγυήσεις του Ελληνικού Δημοσίου προφανώς όχι μόνο καταγράφονται αλλά και δημοσιοποιούνται.

Το Υπουργείο Οικονομικών δημοσιοποιεί, δύο φορές το μήνα, στο Δελτίο Εκτέλεσης του Κρατικού Προϋπολογισμού, στοιχεία για τις καταπτώσεις εγγυήσεων με κατηγοριοποίηση αυτών σε εντός και εκτός Γενικής Κυβέρνησης.

Ενώ, στην Εισηγητική Έκθεση του Προϋπολογισμού του 2014, στο Κεφάλαιο 4, υπάρχει ολόκληρη ενότητα με πίνακες και διαγράμματα όπου μπορεί, όποιος ενδιάφερεται βέβαια, να ενημερωθεί για το ύψος των εγγυήσεων, το ανεξόφλητο εγγυημένο υπόλοιπο, τα έσοδα από προμήθειες εγγυήσεων – γιατί υπάρχουν και έσοδα – και το τελικό ποσό των καταπτώσεων που βαρύνουν το Δημόσιο, από το έτος 2000 μέχρι σήμερα.

Κύριε Συνάδελφε,

Ήδη έχω μακρηγορήσει, καθώς τα στοιχεία είναι πολλά και το θέμα σύνθετο.

Κατά τη δευτερολογία μου, θα τοποθετηθώ και επί των άλλων ζητημάτων που θίγετε στην Ερώτησή σας.

Δευτερολογία

Κύριε Συνάδελφε,

Είναι γεγονός ότι η ήδη ανειλημμένη, από τα προηγούμενα χρόνια, εγγυητική ευθύνη του Ελληνικού Δημοσίου είναι, σωρευτικά, αρκετά αυξημένη.

Για το λόγο αυτό, και προκειμένου να μειωθεί περαιτέρω ο κίνδυνος μελλοντικών καταπτώσεων, η πολιτική εγγυήσεων συνεχίζει να προσανατολίζεται κυρίως στην κάλυψη δανείων που χρηματοδοτούν επενδυτικά προγράμματα, τα οποία συμβάλουν στην οικονομική ανάπτυξη της χώρας, και να διαμορφώνεται σύμφωνα με τις επιταγές και τις εξαιρέσεις του Προγράμματος Οικονομικής Πολιτικής, με στόχο να διασφαλιστούν τα συμφέροντα του Δημοσίου.

Προς την κατεύθυνση αυτή, και προς επίρρωση των ανωτέρω, οι παρασχεθείσες εγγυήσεις του Ελληνικού Δημοσίου, από 01.01.2012 έως 30.11.2013, ανέρχονται συνολικά στο ποσό των 1,7 δισ. ευρώ περίπου, τη στιγμή που το ανεξόφλητο εγγυημένο υπόλοιπο δανείων την 31.11.2011 ανήρχετο στο ποσό των 19,9 δισ. ευρώ.

Οι περιπτώσεις φορέων που δανειοδοτήθηκαν με την εγγύηση του Ελληνικού Δημοσίου εμπίπτουν στις εξαιρέσεις που θέτει το Πρόγραμμα Οικονομικής Πολιτικής.

Πρόκειται, κυρίως, είτε για δανειοδότησεις από την ΕΤΕπ, είτε για περιπτώσεις για τις οποίες έχει ληφθεί ειδική εξαίρεση, όπως π.χ. η ΔΕΗ και η ΔΕΠΑ, προκειμένου να μην δημιουργηθεί πρόβλημα στην ελληνική αγορά ενέργειας, ή για να αντιμετωπιστούν οι επιπτώσεις έκτακτων φυσικών καταστροφών (Πίνακας 1).

Όσον αφορά στις καταπτώσεις εγγυήσεων (ερώτημα 3), τα δεδομένα έχουν συνοπτικά ως εξής:

Για το 2010:

  • Σε φορείς εντός Γενικής Κυβέρνησης 852 εκατ. ευρώ.
  • Σε φορείς εκτός Γενικής Κυβέρνησης 122 εκατ. ευρώ.

Για το 2011:

  • Σε φορείς εντός Γενικής Κυβέρνησης 1,25 δισ. ευρώ.
  • Σε φορείς εκτός Γενικής Κυβέρνησης 193 εκατ. ευρώ.

Για το 2012:

  • Σε φορείς εντός Γενικής Κυβέρνησης 678 εκατ. ευρώ.
  • Σε φορείς εκτός Γενικής Κυβέρνησης 117 εκατ. ευρώ.

Για το 2013:

  • Σε φορείς εντός Γενικής Κυβέρνησης 512 εκατ. ευρώ.
  • Σε φορείς εκτός Γενικής Κυβέρνησης 356 εκατ. ευρώ.

Καταθέτω του σχετικούς πίνακες στα Πρακτικά, προς ενημέρωσή σας.

Κύριε Συνάδελφε,

Στο σημείο αυτό θέλω να σας ενημερώσω, διότι μπορεί να μην το γνωρίζετε, ότι η παροχή της εγγύησης του Ελληνικού Δημοσίου, δεν ενέχει μόνο τον κίνδυνο της κατάπτωσης και, συνεπώς, της επιβάρυνσης του Δημοσίου.

Από την παροχή της εγγύησης του Δημοσίου προκύπτουν και έσοδα για τα δημόσια ταμεία.

Όπως συνέβη με την παροχή της εγγύησης του Ελληνικού Δημοσίου προς τις τράπεζες, στο πλαίσιο του Ν. 3723/2008, προκειμένου να ενισχυθεί η ρευστότητα της οικονομίας.

Η εγγύηση αυτή παρασχέθηκε έναντι προμήθειας, η οποία αποτελεί έσοδο του Δημοσίου.

Συγκεκριμένα, για το έτος 2013 έχει εισπραχθεί το συνολικό ποσό των 580 εκατ. ευρώ.

Κύριε Συνάδελφε,

Η μείωση των παρεχομένων εγγυήσεων, που παρατηρείται τα τελευταία χρόνια, είναι αποτέλεσμα της αυστηροποίησης των κριτηρίων αξιολόγησης των δανείων που παρέχονται με την εγγύηση του Ελληνικού Δημοσίου.

Ωστόσο, από την έναρξη ισχύος του Ν. 2322, το 1995, πολύ δε περισσότερο συνεκτιμώντας την τρέχουσα οικονομική συγκυρία, οι κοινωνικοοικονομικές συνθήκες της χώρας μας έχουν αλλάξει αισθητά.

Το γεγονός αυτό, σε συνδυασμό με σχετικό αίτημα της Γενικής Διεύθυνσης Ανταγωνισμού της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για προσαρμογή του νομικού πλαισίου εγγυήσεων στα επιτασσόμενα από το Ευρωπαϊκό Δίκαιο περί κρατικών ενισχύσεων, κατέστησαν αναγκαία τη αναμόρφωση του νομικού πλαισίου για τις εγγυήσεις του Ελληνικού Δημοσίου.

Προς το σκοπό αυτό έχει συνταχθεί από τις αρμόδιες Υπηρεσίες σχετικό Σχέδιο Νόμου, το οποίο, δίχως να υπονομεύει τον κοινωνικό/αναπτυξιακό ρόλο, που το Κράτος οφείλει να επιτελεί με την πολιτική εγγυήσεων, αυστηροποιεί τις ουσιαστικές και διαδικαστικές προϋποθέσεις παροχής εγγύησης, θέτοντας δικλείδες προς ελαχιστοποίηση, στο μέτρο του εφικτού, των δημοσιονομικών κινδύνων και προς τη διασφάλιση της συμβατότητας με την ευρωπαϊκή νομοθεσία.

Εν τω μεταξύ, από τον Απρίλιο του 2013, με το Ν. 4151/2013, έχουν ήδη αναληφθεί στοχευμένες, βελτιωτικές πρωτοβουλίες επί του υφιστάμενου θεσμικού πλαισίου με την τροποποίηση της σύνθεσης και τον σαφή προσδιορισμό, αυστηρά ως γνωμοδοτικού οργάνου, του Συμβουλίου Διαχείρισης και Αξιολόγησης της Εγγυητικής Ευθύνης του Ελληνικού Δημοσίου.

Δυστυχώς, την εν λόγω πρωτοβουλία, επιδιώξατε, ανεπιτυχώς, να ακυρώσετε με την κατάθεση τροπολογίας, μαζί με άλλους Συναδέλφους σας του ΣΥΡΙΖΑ, στις 21.06.2013, σε άλλο νομοσχέδιο, με την οποία ζητούσατε να επαναποδοθεί η δυνατότητα στο Συμβούλιο να διαγράφει χρέη.

Προφανώς, τότε, δεν είχατε αντιληφθεί ότι οι καταπτώσεις εγγυήσεων και η διαγραφή χρεών επιβαρύνουν τους φορολογούμενους πολίτες, που καταβάλλουν από το υστέρημά τους μεγάλα ποσά, όπως λέτε σήμερα στην Ερώτησή σας…

Καλώς ορίσατε, επιτέλους, στην πραγματικότητα!

Κύριε Συνάδελφε,

Σήμερα, η δημοσιονομική συγκυρία είναι διαφορετική και οι δυνατότητες παρέμβασης συγκεκριμένες και αισθητά περιορισμένες, σε σχέση με το παρελθόν.

Εμείς προσπαθούμε να αντιμετωπίσουμε τις δυσμενείς επιπτώσεις της κρίσης και να αναδείξουμε τις δυνατότητες που διαφαίνονται μέσα από το γενικότερο πλαίσιο σταθεροποίησης και τις προοπτικές της ελληνικής οικονομίας, με σύνεση και υπευθυνότητα.

Προς την κατεύθυνση αυτή, με αυτά τα δεδομένα, συνεχίζουμε να αναζητούμε βιώσιμες, ρεαλιστικές και εφικτές λύσεις.

Ομιλία Αναπλ. Υπουργού Οικονομικών Χρ. Σταϊκούρα στην Επιτροπή Απολογισμού-Ισολογισμού της Βουλής σχετικά με τις Εκθέσεις του Γραφείου Προϋπολογισμού του Κράτους

Κυρίες και Κύριοι,

Η σημερινή συνεδρίαση της Επιτροπής είναι η δεύτερη κατά την οποία το Γραφείο Προϋπολογισμού του Κράτους της Βουλής των Ελλήνων παρουσιάζει τις τριμηνιαίες Εκθέσεις του.

Ενός κοινοβουλευτικού θεσμού που η παρούσα Κυβέρνηση επαναλειτούργησε, αποδεχόμενη και τη διεύρυνση του αριθμού των μελών του Γραφείου.

Ενός θεσμού που οφείλει να καταθέτει την άποψή του χωρίς «καθοδηγήσεις» και «πολιτικές ισορροπίες».

Πρόκειται για χαρακτηριστικά τα οποία η Κυβέρνηση, από την πρώτη στιγμή, σέβεται απολύτως και μεριμνά για τη διασφάλισή τους.

Για αυτό το λόγο και δεν έχει τοποθετηθεί ποτέ επί του περιεχομένου των Εκθέσεων, όταν αυτές «βλέπουν το φως» της δημοσιότητας.

Όπως σπεύδουν, αρκετές φορές, να πράξουν Κόμματα της Αντιπολίτευσης.

Χωρίς καν να έχουν διαβάσει το περιεχόμενο των Εκθέσεων.

Η Κυβέρνηση, με υπευθυνότητα και σοβαρότητα, σεβόμενη το θεσμό, τοποθετείται εντός του Κοινοβουλίου.

Όπως έπραξε και πριν από ορισμένους μήνες, όταν συζητούσαμε την 1η Έκθεση του Γραφείου.

Πρώτη Έκθεση που κατέγραφε προβληματισμούς ως προς τη δυνατότητα της χώρας να επιτύχει, το 2013, νωρίτερα από τις προβλέψεις, πρωτογενές πλεόνασμα.

Έκθεση που υποστήριζε την «αδυναμία επίτευξης πρωτογενών πλεονασμάτων παρά μόνο από το 2014».

Και τελικά διαψεύστηκε.

Όπως και μεταγενέστερες Εκθέσεις του Γραφείου Προϋπολογισμού. Ενδεικτικά:

1ον. Όταν Έκθεση είχε συγχύσει το «δημοσιονομικό» με το «χρηματοδοτικό» κενό.

Με αποτέλεσμα να υποστηρίζει ότι το δημοσιονομικό κενό είναι πολύ υψηλότερο,  4 φορές μεγαλύτερο ακόμη και από τις τότε εκτιμήσεις της Τρόικα.

2ον. Όταν Έκθεση υποστήριζε ότι «η Τρόικα αναμένει διορθωτικά μέτρα για να επιτευχθεί πρωτογενές πλεόνασμα το 2013».

Κάτι που τελικά, ποτέ δεν έγινε.

3ον. Όταν Έκθεση υποστήριζε ότι «οι δημόσιες επενδύσεις συνεχώς περικόπτονται».

Κάτι που επίσης δεν έγινε.

Οι δαπάνες του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων ανήλθαν στα 6,65 δισ. ευρώ, υψηλότερες κατά 540 εκατ. ευρώ έναντι του 2012.

Ενώ οι συνολικές, και παρελθόντων ετών, επιστροφές φόρων ανήλθαν στα 3,7 δισ. ευρώ, αυξημένες κατά 420 εκατ. ευρώ έναντι του 2012.

Δηλαδή, δύο βασικοί πυλώνες ενίσχυσης της ρευστότητας της οικονομίας, διαμορφώθηκαν, τελικά, υψηλότερα από το 2012.

4ον. Όταν Έκθεση υποστήριζε ότι «το Κράτος εξακολουθεί να μην ανταποκρίνεται στις υποχρεώσεις του έναντι των προμηθευτών».

Όταν το Κράτος έχει ήδη μειώσει τις ληξιπρόθεσμες οφειλές του κατά 50% το 2013.

Ληξιπρόθεσμες οφειλές οι οποίες, το Δεκέμβριο του 2013, ανέρχονται, μαζί με τις εκκρεμείς επιστροφές φόρων, στα 4,7 δισ. ευρώ, έναντι 9,2 δισ. ευρώ στο τέλος του 2012.

Είναι όμως γεγονός ότι οι Εκθέσεις του Γραφείου προχωρούν και σε πολλές ορθές εκτιμήσεις για το παρόν και το μέλλον της Ελληνικής οικονομίας.

Ενδεικτικά αναφέρω κάποιες από αυτές:

  • Η φορολογική επιβάρυνση νοικοκυριών και επιχειρήσεων είναι μεγάλη, ενώ ταυτόχρονα μειώνονται μισθοί και συντάξεις και η ανεργία ανεβαίνει.
  • Το πρόγραμμα προσαρμογής οδήγησε σε πολύ βαθύτερη ύφεση απ’ ότι είχε αρχικά προβλεφθεί.
  • Η γενικευμένη πολιτική λιτότητας, όπως εφαρμόστηκε από το 2010, προκαλεί ζητήματα αποδοχής από την κοινωνία, αναθερμαίνει το λαϊκισμό και απειλεί το ευρωπαϊκό οικοδόμημα.
  • Η εκτόξευση της ανεργίας και η διεύρυνση των κοινωνικών ανισοτήτων αποτελούν την πιο σκοτεινή πλευρά της προσαρμογής.
  • Η δημοσιονομική σταθεροποίηση έχει συμβάλλει στη μείωση της αβεβαιότητας και τη βελτίωση του επιχειρηματικού κλίματος και έχει εδραιώσει τη θέση της χώρας μας στην ευρωζώνη.
  • Η επίτευξη των δημοσιονομικών στόχων δεν εγγυάται από μόνη της τη διατηρησιμότητα των μακροοικονομικών ισορροπιών.
  • Δεν υπάρχουν περιθώρια να καλυφθεί το χρηματοδοτικό κενό με νέα μέτρα λιτότητας.
  • Η επιστροφή σε διατηρήσιμη ανάπτυξη θα αποδειχθεί απατηλό όραμα αν δεν εφαρμοστούν κρίσιμες μεταρρυθμίσεις.
  • Οι αντιδράσεις σε κάθε μεταρρυθμιστικό μέτρο είναι μεγάλες, καθώς ατομικά και συλλογικά συμφέροντα ανθίστανται.
  • Θα πρέπει να εκλογικευθεί ο κρατικός παρεμβατισμός, ώστε να μην εμποδίζεται η επιχειρηματικότητα.
  • Η φοροδιαφυγή θα παραμείνει ένα από τα μεγάλα ζητούμενα το 2014 και μετέπειτα και θα απαιτηθεί μία ριζική αλλαγή στο επίπεδο των συνειδήσεων και των νοοτροπιών προκειμένου να περιορισθεί σημαντικά.
  • Απαιτούνται ευρύτερες πολιτικές και κοινωνικές συναινέσεις για τη μελλοντική πορεία και τις στρατηγικές επιλογές της χώρας.
  • Στο τέλος του 2013 η Ελλάδα κατάφερε να μειώσει αισθητά, να μηδενίσει ή και να μετατρέψει σε πλεονάσματα όλα τα ελλείμματα που είχε πριν την κρίση. Η χώρα δεν δημιουργεί πλέον νέες δανειακές ανάγκες. Η χώρα δεν καταναλώνει πλέον πέρα από τις δυνάμεις της.
  • Η πιστοποίηση του πρωτογενούς πλεονάσματος θα ανοίξει το δρόμο για τη μείωση του χρέους με οποιονδήποτε τρόπο.
  • Με ή χωρίς «Μνημόνιο» η Ελλάδα θα κινείται στο νέο πλαίσιο που διαμορφώνεται στην Ευρώπη όσον αφορά τα δημοσιονομικά ελλείμματα και τις μακροοικονομικές ανισορροπίες.
  • Και αυτό γιατί, για την ενίσχυση της οικονομικής διακυβέρνησης, ήδη έχουν θεσπιστεί:

‒   Το Σύμφωνο Σταθερότητας και Ανάπτυξης, με μία δέσμη οδηγιών και ένα νέα κανονισμό (six pack).

‒   Μηχανισμοί στήριξης των κρατών-μελών (Ευρωπαϊκό Ταμείο Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας και Ευρωπαϊκός Μηχανισμός Σταθερότητας).

‒   Το «δημοσιονομικό σύμφωνο» (fiscal compact).

‒   Η ενδυνάμωση της οικονομικής συνεργασίας σε πεδία ευρύτερης οικονομικής πολιτικής (Euro-Plus-Pact και εποπτεία μακροοικονομικών ανισορροπιών).

‒   Η ενισχυμένη εποπτεία σε κεντρικό επίπεδο των εθνικών προϋπολογισμών (two pack).

Αυτό μεταφράζεται στο ότι κάθε κράτος-μέλος:

  • Θεσμοθετεί και τηρεί τον κανόνα του ισοσκελισμένου προϋπολογισμού.
  • Αποφασίζει μακροπρόθεσμους στόχους.
  • Εφαρμόζει πολιτικές που οδηγούν σε διατηρήσιμα αποτελέσματα.
  • Ενσωματώνει στην εθνική νομοθεσία του μηχανισμούς αυτόματης διόρθωσης τυχόν αποκλίσεων από δημοσιονομικούς στόχους.
  • Υπόκειται, ο Προϋπολογισμός του, σε ενισχυμένη προληπτική εποπτεία μέσα από την διαδικασία του «ευρωπαϊκού εξαμήνου».

Κυρίες και Κύριοι,

Σήμερα, όπως υποστηρίζουν και οι Εκθέσεις του Γραφείου «εμπεδώνεται η εκτίμηση ότι η οικονομία έχει εισέλθει σε τροχιά σταθεροποίησης και θα ακολουθήσει, ήδη από το 2014, η πολυπόθητη επιστροφή στην ανάπτυξη».

Όλα τα διαθέσιμα στοιχεία καταδεικνύουν ότι, τη χρονιά που πέρασε, πετύχαμε τη σταθεροποίηση της διεθνούς θέσης της χώρας και των δημόσιων οικονομικών της και δημιουργήθηκαν οι προϋποθέσεις για λήξη της παρατεταμένης ύφεσης κατά το τρέχον έτος.

Αυτό είναι το αποτέλεσμα των τεράστιων, των πρωτόγνωρων θυσιών της Ελληνικής κοινωνίας.

Τόσο σε όρους δημοσιονομικού εγχειρήματος όσο και σε όρους βιοτικού επιπέδου.

Έτσι, σήμερα:

1ον. Η πρωτοφανής σε έκταση και ένταση ύφεση επιβραδύνεται.

Ο ρυθμός της θα περιορισθεί το 2013 σε σύγκριση τόσο με το 2012 όσο και με την πρόβλεψη στις αρχές του έτους.

Προβλέψεις τις οποίες επικαλούνται οι Εκθέσεις του Γραφείου και οι οποίες ανέβαζαν την ύφεση ακόμη και στο 5%.

Το 2014 εκτιμάται ότι η ύφεση θα τερματιστεί και η οικονομία θα αρχίσει να ανακάμπτει.

2ον. Διαρθρωτικές αλλαγές υλοποιούνται.

Η Ελλάδα είναι, πλέον, η χώρα με τον υψηλότερο, μεταξύ των χωρών-μελών του ΟΟΣΑ, ρυθμό προώθησης των μεταρρυθμίσεων, υλοποιώντας μάλιστα τις δυσκολότερες διαρθρωτικές αλλαγές, ακόμη και σε ευαίσθητους τομείς, όπως είναι οι ρυθμίσεις στην αγορά εργασίας και τα συστήματα κοινωνικής πρόνοιας.

Ενδεικτικά, αλλά χαρακτηριστικά, σύμφωνα με την Παγκόσμια Τράπεζα, η Ελλάδα, στον τομέα της ευκολίας ίδρυσης νέων επιχειρήσεων, βελτίωσε τη θέση της στην παγκόσμια κατάταξη κατά 110 βαθμίδες, από την 146η θέση το 2012 στην 36η το 2013.

3ον. Αποκρατικοποιήσεις ξεκίνησαν, μετά από σημαντικές καθυστερήσεις, να πραγματοποιούνται, παρά τα προβλήματα, κυρίως εξωγενή, που παρουσιάζονται.

Μέχρι σήμερα, την τελευταία διετία, υλοποιήθηκαν 12 έργα αποκρατικοποιήσεων, με συνολικά εκτιμώμενα έσοδα ύψους 3,8 δισ. ευρώ.

4ον. Η ανταγωνιστικότητα της οικονομίας ενισχύεται.

Το ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών μετατρέπεται σε πλεονασματικό, για πρώτη φορά εδώ και σχεδόν 20 χρόνια.

Βέβαια, κυρίως, λόγω υποχώρησης του κόστους εργασίας ανά μονάδα προϊόντος και των εισαγωγών εξαιτίας του περιορισμού του διαθέσιμου εισοδήματος.

5ον. Οι τιμές ανταποκρίνονται πλέον στον περιορισμό της ζήτησης και του κόστους εργασίας και η εξέλιξη αυτή οδηγεί σε βελτίωση του πραγματικού διαθέσιμου εισοδήματος.

Εξέλιξη θετική, μη επιθυμητή όμως για μεγάλο χρονικό διάστημα.

6ον. Το Κράτος, με δεδομένη την πιστωτική συρρίκνωση, ενίσχυσε, στο μέτρο του εφικτού, τη ρευστότητα στην οικονομία.

Πλήρωσε περίπου 6,2 δισ. ευρώ ληξιπρόθεσμες οφειλές.

Επέστρεψε περίπου 3,1 δισ. ευρώ φόρους.

Δαπάνησε περίπου 6,7 δισ. ευρώ για δημόσιες επενδύσεις.

Ενώ οι πόροι από τα Διαρθρωτικά Ταμεία της Ευρωπαϊκής Ένωσης υπολογίζονται σε 4,6 δισ. ευρώ.

Η Ελλάδα έφθασε στο 118% του στόχου που είχε τεθεί στο Πρόγραμμα Οικονομικής Πολιτικής.

Τους τελευταίους 18 μήνες αξιοποιήθηκαν σχεδόν όσα είχαν επενδυθεί τα προηγούμενα 3,5 χρόνια.

Ενώ, και η Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων συγχρηματοδοτεί δάνεια προς μικρομεσαίες επιχερήσεις, ύψους 1,4 δισ. ευρώ.

7ον. Οι στόχοι της δημοσιονομικής πολιτικής επιτυγχάνονται.

Η χώρα, μετά από πολλά χρόνια, επιτυγχάνει πρωτογενές πλεόνασμα.

Πλεόνασμα το οποίο, σε διαρθρωτικούς όρους, είναι το υψηλότερο στην Ευρώπη.

Πλεόνασμα σημαντικό, υψηλό, βιώσιμο.

Τόσο σε όρους Προγράμματος όσο και σε όρους Ευρωπαϊκού Συστήματος Λογαριασμών.

Σ’ αυτό το σημείο θα μου επιτρέψετε να επαναλάβω βασικές αρχές αποτίμησης της δημοσιονομικής επίδοσης μιας Ευρωπαϊκής χώρας, ιδιαίτερα όταν αυτή είναι σε Πρόγραμμα Προσαρμογής.

1ονΗ υπολογισμός των επιδόσεων μιας χώρας γίνεται σε επίπεδο αποτελέσματος του ισοζυγίου Γενικής Κυβέρνησης σε δημοσιονομική βάση, σύμφωνα με το Ευρωπαϊκό Σύστημα Λογαριασμών (ΕΣΛ-95) από τη Eurostat/ΕΛΣΤΑΤ σύμφωνα με τη Διαδικασία Υπερβολικού Ελλείμματος (ΔΥΕ – EDP).

Ειδικότερα, γίνεται επί του πρωτογενούς αποτελέσματος του ισοζυγίου της Γενικής Κυβέρνησης σε δημοσιονομική βάση, δηλαδή εξαιρουμένων των δαπανών για αποπληρωμή τόκων.

2ονΗ αξιολόγηση της Ελλάδας, επειδή βρίσκεται στο Μηχανισμό Στήριξης, γίνεται με βάση τις συμφωνηθείσες παραμέτρους με την Τρόικα στο πλαίσιο του Προγράμματος Οικονομικής Πολιτικής.

Ειδικότερα, σύμφωνα με το Πρόγραμμα Οικονομικής Πολιτικής, το πρωτογενές αποτέλεσμα της Γενικής Κυβέρνησης δεν περιλαμβάνει:

  • Την αναδρομική μείωση του επιτοκίου για δάνεια από την Ευρωπαϊκή Ένωση.
  • Τη μεταφορά των αποδόσεων των Ελληνικών ομολόγων από τις Κεντρικές Τράπεζες του Ευρωσυστήματος (ANFAs και SMPs).
  • Την επίπτωση από τη στήριξης των χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων (εφάπαξ επίπτωση/one off).

Αυτή η διάκριση γίνεται σε όλες τις μελέτες της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, της Τρόικα και της Eurostat.

Και αυτή παρουσιάζεται και στην Εισηγητική Έκθεση του Προϋπολογισμού του 2014, Πίνακας 3.4, σελ. 80.

3ον. Έτσι:

Σύμφωνα με το Πρόγραμμα Οικονομικής Πολιτικής, που αξιολογεί η Τρόικα, το πρωτογενές έλλειμμα ήταν 2,8 δισ. ευρώ ή 1,5% του ΑΕΠ το 2012.

Η χώρα, για πρώτη φορά, επέτυχε τους δημοσιονομικούς στόχους του Προγράμματος.

Σύμφωνα με το Ευρωπαϊκό Σύστημα Λογαριασμών, που παρουσίασε η Eurostat, το πρωτογενές έλλειμμα ήταν μικρότερο, 2,2 δισ. ευρώ ή 1,1% του ΑΕΠ το 2012.

Με τις επιπτώσεις της στήριξης των χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων, ανήλθε στο 4% του ΑΕΠ.

4ονΣε ότι αφορά το 2013:

Σύμφωνα με το Πρόγραμμα Οικονομικής Πολιτικής, που αξιολογεί η Τρόικα, το πρωτογενές πλεόνασμα εκτιμάται ότι θα είναι υψηλότερο από τα 812 εκατ. ευρώ ή το 0,4% του ΑΕΠ.

Η χώρα, για δεύτερη συνεχόμενη φορά, υπερκαλύπτει τους δημοσιονομικούς στόχους του Προγράμματος.

Σύμφωνα με το Ευρωπαϊκό Σύστημα Λογαριασμών, που θα παρουσιάσει η Eurostat, το πρωτογενές πλεόνασμα εκτιμάται υψηλότερο, στα 3,9 δισ. ευρώ ή στο 2,1% του ΑΕΠ.

Δηλαδή, με τη μεθοδολογία του Ευρωπαϊκού Συστήματος Λογαριασμών (ΕΣΛ-95), ενσωματώνονται οι υπόλοιπες παράμετροι που εξαιρούνται με βάση τη μεθοδολογία του Προγράμματος Οικονομικής Πολιτικής και, συνεπώς, το πρωτογενές πλεόνασμα της Γενικής Κυβέρνησης διαμορφώνεται σε υψηλότερο επίπεδο.

Με τις επιπτώσεις της στήριξης των χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων, προκύπτει πρωτογενές έλλειμμα 8,3% του ΑΕΠ.

Όλα αυτά έχουν παρουσιασθεί από την Ελληνική Κυβέρνηση στους Πίνακες του Προϋπολογισμού.

5ονΑξίζει να σημειωθεί ότι τα παραπάνω δημοσιονομικά δεδομένα δεν επηρεάζονται από τη διαδικασία αποπληρωμής των ληξιπρόθεσμων υποχρεώσεων του Ελληνικού Δημοσίου, καθώς η αξιολόγηση των δημοσιονομικών επιπέδων της χώρας γίνεται σε δημοσιονομική, δεδουλευμένη, βάση και όχι σε ταμειακή βάση.

Συγκεκριμένα, το πρωτογενές πλεόνασμα της Γενικής Κυβέρνησης σε δημοσιονομική βάση, το οποίο αποτελεί και το κριτήριο επίτευξης των δημοσιονομικών στόχων του Προγράμματος Οικονομικής Πολιτικής, περιλαμβάνει ούτως ή άλλως και τις επιδράσεις από τις μεταβολές των ληξιπρόθεσμων υποχρεώσεων.

Συνεπώς, το πρωτογενές αποτέλεσμα της Γενικής Κυβέρνησης σε ταμειακή βάση, που επηρεάζεται από τις εξοφλήσεις ή μη των ληξιπρόθεσμων υποχρεώσεων, διορθώνεται από τις αντίστοιχες μεταβολές του αποθέματος των απλήρωτων υποχρεώσεων, προκειμένου να διαμορφωθεί το πρωτογενές πλεόνασμα της Γενικής Κυβέρνησης σε δημοσιονομική βάση.

Έτσι, το πρόγραμμα αποπληρωμής των ληξιπρόθεσμων υποχρεώσεων είναι ουδέτερο, από δημοσιονομική άποψη σε ετήσια βάση, και δεν επηρεάζει το πρωτογενές αποτέλεσμα.

Κυρίες και Κύριοι,

Τα αποτελέσματα των προαναφερθέντων ευνοϊκών εξελίξεων άρχισαν να διαφαίνονται και στην πραγματική οικονομία.

1ον. Η παραγωγή στη μεταποίηση τείνει να σταθεροποιηθεί.

Οι νέες βιομηχανικές παραγγελίες και ο δείκτης προμηθειών, σταδιακά, ανακάμπτουν, τροφοδοτούμενες, κυρίως, από το εξωτερικό.

Η βιομηχανική παραγωγή παρουσίασε βελτίωση.

Επίσης, θετική πορεία, για πέμπτο συνεχόμενο μήνα, ακολουθεί η αγορά αυτοκινήτων.

Ενώ ο όγκος του λιανεμπορίου αυξήθηκε, για πρώτη φορά, την τελευταία 4ετία.

2ον. Η αυξητική δυναμική της ανεργίας ανακόπτεται.

Για παράδειγμα, όπως αναφέρουν και οι Εκθέσεις του Γραφείου, παρατηρείται αύξηση της μισθωτής εργασίας στον ιδιωτικό τομέα.

Ενισχυτικά αναμένεται να λειτουργήσει η υλοποίηση από την Κυβέρνηση ενός ευρέος προγράμματος για την αντιμετώπιση της ανεργίας, το οποίο ανέρχεται στο 1,5 δισ. ευρώ και αφορά περισσότερους από 440.000 άνεργους συμπολίτες μας.

Βέβαια, η ανεργία, ιδιαίτερα η μακροχρόνια, κυρίως των νέων, παραμένει σε υψηλά επίπεδα.

Πρωτόγνωρα.

Γεγονός που καθιστά αναγκαία και απαραίτητη την ένταση των προσπαθειών της Κυβέρνησης σε αυτό το πεδίο.

3ον. Το οικονομικό κλίμα έχει βελτιωθεί.

Ο σχετικός δείκτης έχει φτάσει σε ένα από τα υψηλότερα επίπεδα των τελευταίων 40 μηνών.

Συγκεκριμένα, τον προηγούμενο μήνα ανήλθε στις 92,6 μονάδες, ενώ το Μάιο του 2010 ήταν στις 69,8 μονάδες και τον Ιούνιο του 2012 στις 77,3 μονάδες.

4ον. Ο «δείκτης φόβου» του ΚΕΠΕ, ο οποίος παρουσιάστηκε πρόσφατα σε σχετική μελέτη, έχει βελτιωθεί σημαντικά.

Πρόκειται για ένα βαρόμετρο της ψυχολογίας των επενδυτών, το οποίο επιβεβαιώνει την πρόοδο που έχει συντελεστεί στην οικονομία τους τελευταίους 20 μήνες.

5ον. Το επιτόκιο των εντόκων γραμματίων έχει σημαντικά μειωθεί, και διαμορφώνεται σε προ Μνημονίου επίπεδα.

Συγκεκριμένα, το επιτόκιο των εξάμηνων εντόκων γραμματίων του Ελληνικού Δημοσίου διαμορφώθηκε, κατά την τελευταία έκδοσή τους, στο 4,0%.

Είναι στο χαμηλότερο επίπεδο από τον Απρίλιο του 2010, όταν το αντίστοιχο επιτόκιο ανήλθε στο 4,55%, ενώ αξίζει να σημειωθεί ότι το συγκεκριμένο επιτόκιο στα μέσα του Ιουνίου του 2012 είχε ανέλθει στο 4,73%.

Ενώ και τα spreads έχουν σημαντικά συρρικνωθεί.

Το Δεκέμβριο του 2013, ήταν 75% χαμηλότερα έναντι του Ιουνίου του 2012.

Ο βασικός χρηματιστηριακός δείκτης έκλεισε, το 2013, 28% υψηλότερα έναντι του 2012.

Ο μέσος όρος της ημερήσιας αξίας συναλλαγών αυξήθηκε κατά 64% σε σχέση με το 2012.

6ον. Οι καταθέσεις σταδιακά επιστρέφουν στο εγχώριο τραπεζικό σύστημα.

Συγκεκριμένα, από τον Ιούνιο του 2012, οι καταθέσεις στο εγχώριο τραπεζικό σύστημα αυξήθηκαν κατά 8,5%.

Βέβαια, οι απώλειες από την αρχή της κρίσης παραμένουν μεγάλες, ύψους άνω των 75 δισ. ευρώ από το ιστορικό υψηλό του Σεπτεμβρίου του 2009.

Κυρίες και Κύριοι,

Όπως έχω και κατά το παρελθόν τονίσει, και το επαναλαμβάνω σήμερα, η παράθεση των θετικών ενδείξεων που σταδιακά αυξάνονται, και οι θετικές διαπιστώσεις εταίρων, δανειστών, ξένων επενδυτών και οίκων αξιολόγησης που όλο και πληθαίνουν, δεν γίνεται με καμία διάθεση «πανηγυρισμού».

Δεν δικαιολογούνται όμως και μεμψιμοιρίες.

Ειδικά όταν η συνεισφορά της κοινωνίας είναι τεράστια και επώδυνη.

Απλώς, τις παραθέτω για να καταστεί ξεκάθαρο ότι σταδιακά αυτή η επώδυνη συνεισφορά αρχίζει να αποδίδει.

Αυτές, όμως, οι ενδείξεις δεν θα πρέπει να αποτελέσουν αφορμή για εφησυχασμό.

Αλλά εφαλτήριο για τη συνέχιση του δημοσιονομικού εγχειρήματος και τον περαιτέρω εμπλουτισμό της δημοσιονομικής προσπάθειας με αναπτυξιακές δράσεις και πολιτικές.

Πολιτικές, που θα εξασφαλίσουν ότι η Ελλάδα, το 2014, μετά από 6 έτη, θα εξέλθει από την παρατεταμένη ύφεση και το δημοσιονομικό έλλειμμα θα διαμορφωθεί κάτω από το 3% του ΑΕΠ.

Πολιτικές, στο πλαίσιο μιας ευρύτερης στρατηγικής που θα έχει ως στόχο την επίτευξη διατηρήσιμων πρωτογενών πλεονασμάτων, την τόνωση της ανταγωνιστικότητας, την ενίσχυση της απασχόλησης, τη διασφάλιση της κοινωνικής συνοχής, την ανάκαμψη αλλά και τη βιώσιμη ανάπτυξη.

Η Ελλάδα της Ανάκαμψης, το 2014, θα στηριχθεί:

1ον. Στην επιβράδυνση της πτώσης της κατανάλωσης, καθώς προβλέπεται ότι θα ανακοπεί η μείωση του πραγματικού διαθέσιμου εισοδήματος.

2ον. Στη θετική συμβολή της εξωτερικής ζήτησης που θα ενισχυθεί από τις εξαγωγές αγαθών και τουριστικών υπηρεσιών.

3ον. Στην ταχύτερη αξιοποίηση και υλοποίηση των επενδυτικών σχεδίων από πόρους του ΕΣΠΑ και της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων, για τη χρηματοδότηση των επενδύσεων στις υποδομές καθώς και των μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων.

4ον. Στην εντατικότερη υλοποίηση του προγράμματος αποκρατικοποιήσεων και αξιοποίησης της περιουσίας του Δημοσίου, με προβλεπόμενα έσοδα ύψους 3,6 δισ. ευρώ το 2014.

5ον. Στην προσήλωση της οικονομικής πολιτικής στην πραγματοποίηση διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων, κυρίως με την ενδυνάμωση του ανταγωνισμού στις αγορές προϊόντων και υπηρεσιών.

6ον. Στην ολοκλήρωση της ανακεφαλαιοποίησης και αναδιάρθρωσης του τραπεζικού συστήματος, η οποία μεσοπρόθεσμα αναμένεται να συνοδευθεί από την εξομάλυνση της πιστωτικής επέκτασης και την ενισχυμένη δυνατότητα χορήγησης πιστώσεων στην οικονομία.

7ον. Σε ένα ευνοϊκότερο διεθνές περιβάλλον, αφού η ανάπτυξη επιστρέφει σταδιακά – έστω και σε χαμηλά επίπεδα – συνολικά στην Ευρωζώνη.

Η Ελλάδα της Βιώσιμης Ανάπτυξης, από το 2014, θα στηριχθεί, πέρα και πάνω από «Μνημόνια», σε μια συνολική, συνεκτική, ρεαλιστική στρατηγική, συμβατή με τους στόχους της Ευρώπης.

Βασικοί άξονες αυτής της στρατηγικής πρέπει να είναι:

1ον. Η ένταξη του «αφανούς» τμήματος της οικονομίας στο «εμφανές» πεδίο της, επιτυγχάνοντας τη φορολόγησή του.

Όσο περισσότερο προσεγγίζουμε αυτό το στόχο, τόσο διευρύνεται η ευχέρεια για ελάφρυνση των συνεπών φορολογουμένων, οι οποίοι όχι μόνο έχουν επιβαρυνθεί σημαντικά τα τελευταία χρόνια αλλά έχουν υποστεί και μείωση του εισοδήματός τους.

2ον. Η διασφάλιση της πιστής εφαρμογής των κανόνων και πρακτικών χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης και πειθαρχίας.

Η προσήλωση σ’ αυτούς τους κανόνες και τις πρακτικές έχει ήδη αποδώσει αποτελέσματα, οδηγώντας σε σημαντική περιστολή των πρωτογενών δαπανών.

3ον. Η δημιουργία ενός δίκαιου, αποτελεσματικού και σύγχρονου κράτους με την επιτάχυνση της διοικητικής μεταρρύθμισης.

4ον. Η βελτίωση της «ποιότητας» των δημόσιων οικονομικών.

Και αυτό θα επιτευχθεί με την αύξηση της αποτελεσματικότητας των πόρων και με την ενίσχυση, σταδιακά, των δαπανών που έχουν υψηλό πολλαπλασιαστή και απόδοση, προάγουν την οικονομική ανάπτυξη και δημιουργούν υψηλή κοινωνική ανταποδοτικότητα.

Αυτός ο προσανατολισμός των δημόσιων δαπανών συνάδει και με τη θεωρία της ενδογενούς ανάπτυξης, σύμφωνα με την οποία παράγοντες όπως η εκπαίδευση, η έρευνα και η καινοτομία δημιουργούν τις προϋποθέσεις για μια ισχυρή αναπτυξιακή δυναμική.

5ον. Η ενίσχυση της αποτελεσματικότητας των κοινωνικών δαπανών, ώστε να περιορισθεί το επίπεδο της φτώχειας που αντιμετωπίζει η χώρα.

Με στοχευμένες παρεμβάσεις κοινωνικής πολιτικής.

6ον. Η αύξηση των επενδύσεων και η ενίσχυση των εξαγωγών, καθώς και η διατήρηση της κατανάλωσης σε υψηλά επίπεδα, έχοντας, όμως, σημαντικά μικρότερο συντελεστή βαρύτητας στη διαμόρφωση του ΑΕΠ.

7ον. Η περαιτέρω ενίσχυση της μακροχρόνιας βιωσιμότητας του δημόσιου χρέους.

Η αλήθεια είναι ότι το δημόσιο χρέος, εδώ και δεκαετίες, είχε πολύ ισχυρή αυξητική δυναμική.

Αλήθεια, επίσης, είναι ότι ο ρυθμός αύξησής του αρχίζει να περιορίζεται, η μέση υπολειπόμενη φυσική διάρκειά του έχει χρονικά επεκταθεί και οι δαπάνες εξυπηρέτησής του έχουν αισθητά μειωθεί.

Ειδικότερα:

  • Το μεγαλύτερο μέρος του δημόσιου χρέους διακρατείται πλέον από τους εταίρους και το Ευρωσύστημα, ενώ η μέση υπολειπόμενη φυσική διάρκειά του διαμορφώνεται στα 16 έτη.

Για τις περισσότερες χώρες της Ευρωζώνης η μέση διάρκεια δεν ξεπερνά τα 7 έτη.

Και οι δύο αυτές παράμετροι έχουν ιδιαίτερη σημασία για τη μείωση του κινδύνου εξόφλησης και αναχρηματοδότησης και για τη βιωσιμότητα του χρέους, ενώ απελευθερώνουν πόρους για την ανάπτυξη και εξοικονομούν χρόνο για την αναδιάταξη της οικονομίας.

  • Το μεσοσταθμικό επιτόκιο νέου δανεισμού, το οποίο διαμορφώνεται από τις εκδόσεις εντόκων γραμματίων και τα δάνεια που χορηγήθηκαν από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας και το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο, διαμορφώθηκε, στο τέλος Δεκεμβρίου, σε ιδιαίτερα χαμηλά επίπεδα, λίγο πάνω από 2%.
  • Οι δαπάνες εξυπηρέτησης του χρέους εκτιμάται ότι θα ανέλθουν στα 19 δισ. ευρώ το 2013, έναντι 36,7 δισ. ευρώ το 2012.
  • Οι δαπάνες για τόκους εκτιμάται ότι θα διαμορφωθούν στα 6,1 δισ. ευρώ το 2013, από 12,2 δισ. ευρώ το 2012.

Ωστόσο, παρά τις θετικές αυτές εξελίξεις, το ζήτημα της περαιτέρω ενίσχυσης της μακροχρόνιας βιωσιμότητας του δημόσιου χρέους παραμένει ανοικτό.

Ρεαλιστικές λύσεις και εφαρμόσιμες τεχνικές υπάρχουν.

Πρέπει να υιοθετηθούν, με καθαρό τρόπο, το συντομότερο δυνατό.

Κυρίες και Κύριοι,

Το κόστος που κατέβαλε η Ελληνική κοινωνία για να επιτευχθεί η σταθεροποίηση της κατάστασης, αναμφίβολα, ήταν και είναι υψηλό.

Η ύφεση βαθιά και παρατεταμένη.

Η ανεργία πρωτόγνωρη.

Η έλλειψη ρευστότητας πασιφανής.

Σήμερα, όμως, υπάρχει η δυνατότητα να ανακοπεί η πτωτική πορεία, καθώς, παρά τις καθυστερήσεις και τις αστοχίες, έχουν πραγματοποιηθεί σημαντικές αλλαγές.

Με πιο ουσιώδη αλλαγή την εξάλειψη των υψηλών «δίδυμων» ελλειμμάτων της χώρας.

Για το λόγο αυτό είναι εθνική ανάγκη να διαφυλαχθούν όλα όσα έχουν επιτευχθεί με τόσο μεγάλο κόστος.

Σήμερα, δεν ωφελεί να φλερτάρουμε με πισωγυρίσματα.

Δεν ωφελεί να αναλώσουμε εθνική ενέργεια σε ομφαλοσκόπηση.

Δεν ωφελεί να ρισκάρουμε με δοκιμές.

Δεν ωφελεί να επιδοθούμε σε ανώριμες, θορυβώδεις τακτικές.

Πιστεύω ότι η ορθή εθνική επιλογή είναι να προχωρήσουμε αταλάντευτα μπροστά, ώστε να βγούμε από την κρίση μια ώρα αρχύτερα.

Έχουμε χγρέος να κρατήσουμε γερά το πηδάλιο και να κάνουμε τις ενδεδειγμένες ενέργειες.

Με πίστη, εθνικό σχέδιο και αποφασιστικότητα πρέπει και μπορούμε, όπως έχει αποδειχθεί, να πετυχαίνουμε τους στόχους και ταυτόχρονα να διεκδικούμε καλύτερους όρους συνεργασίας από τους εταίρους και δανειστές μας.

Μακριά από μαξιμαλιστικές, μη ρεαλιστικές απαιτήσεις.

Ώστε να επιστρέψει η οικονομία και η κοινωνία στον ενάρετο κύκλο της ευημερίας για όλους τους πολίτες, εντός της Ευρωζώνης.

Σας ευχαριστώ.

InstagramYoutube