Συνέντευξη στο Ρ/Σ ΑΝΤ1 RADIO (Κ. Λασκαράτος) – 14.12.2011
admin
Κοινή δήλωση για την πορεία εκτέλεσης του Προϋπολογισμού το ενδεκάμηνο του 2011 (προσωρινά στοιχεία)
Οι Αναπληρωτές Υπεύθυνοι του Τομέα Πολιτικής Ευθύνης Οικονομίας της Νέας Δημοκρατίας, Βουλευτής Φθιώτιδας κ. Χρήστος Σταϊκούρας και Βουλευτής Κυκλάδων κ. Ιωάννης Βρούτσης, έκαναν την ακόλουθη κοινή δήλωση, σχετικά με την πορεία εκτέλεσης του Προϋπολογισμού:
«Οι αποκλίσεις στους στόχους του Προϋπολογισμού διατηρούνται, παρά τις πρόσθετες έκτακτες εισφορές και τις μειώσεις μισθών και συντάξεων που επιβλήθηκαν από τον κ. Βενιζέλο τους 3 τελευταίους μήνες.
Αποκλίσεις που καθιστούν εξαιρετικά επισφαλή ακόμη και την τελευταία, πρόσφατη, αναθεωρημένη πρόβλεψη για μείωση του ελλείμματος στο 9% του ΑΕΠ το 2011.
Αποδεικνύεται έτσι ότι συγκεκριμένες πολιτικές -οι οποίες αποδεδειγμένα έχουν αποτύχει, είτε λόγω έμπνευσης, είτε λόγω ανεπάρκειας της προηγούμενης Κυβέρνησης Παπανδρέου- πρέπει να τροποποιηθούν. Και να εμπλουτισθούν με πολιτικές που θα αντιστρέψουν την πτωτική πορεία της Οικονομίας, θα βελτιώσουν τη λειτουργία της πραγματικής Οικονομίας και θα της προσδώσουν δυναμική μεγέθυνσης.
Συγκεκριμένα:
1ον. Το έλλειμμα διευρύνεται δραματικά:
Το έλλειμμα του Τακτικού Προϋπολογισμού, δηλαδή το έλλειμμα του Κρατικού Προϋπολογισμού εκτός του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων, είναι αυξημένο κατά 37% το ενδεκάμηνο του έτους.
Παρά τη μεγάλη συρρίκνωση του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων, το έλλειμμα είναι αυξημένο κατά 5,1% το ενδεκάμηνο του 2011, έναντι βέβαια αναθεωρημένης πρόβλεψης για αύξηση κατά μόλις κατά 1,2%.
Υπενθυμίζεται ότι αρχικά η πρόβλεψη ήταν για ετήσια μείωση κατά 3,9%.
2ον. Τα έσοδα καταρρέουν:
Τα αποτελέσματα του ενδεκαμήνου επιβεβαιώνουν ότι όλα τα δυσβάσταχτα μέτρα – και με τον τρόπο που αυτά επιβλήθηκαν – απέτυχαν παταγωδώς.
Δεν κατάφεραν να αντιστρέψουν την πορεία της οικονομίας. Αντίθετα την οδήγησαν σε πρωτοφανές αδιέξοδο.
Η υστέρηση των εσόδων συνεχίζεται, καθώς τα καθαρά έσοδα μειώθηκαν κατά 3,1% το ενδεκάμηνο του έτους, έναντι αναθεωρημένου ετήσιου στόχου για αύξηση κατά 0,9%.
3ον. Οι δαπάνες διογκώνονται:
Οι δαπάνες είναι αυξημένες κατά 6,2% το ενδεκάμηνο έναντι αναθεωρημένου ετήσιου στόχου για αύξηση κατά 3,8%.
Μάλιστα, οι πρωτογενείς δαπάνες σημειώνουν αύξηση κατά 3,0% έναντι αναθεωρημένου ετήσιου στόχου για μείωση κατά 0,7%.
4ον. Το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων (Π.Δ.Ε.) βουλιάζει:
Οι δαπάνες του Π.Δ.Ε. είναι μειωμένες κατά 40,1% στο ενδεκάμηνο, έναντι πολλάκις αναθεωρημένου ετήσιου στόχου για μείωση κατά 18,5%.
Υπενθυμίζεται ότι ο αρχικός στόχος ήταν οριακή ετήσια αύξηση των δαπανών κατά 0,6%.
Σε κάθε περίπτωση, θα αναμένουμε και την πορεία των 2 πρώτων μηνών του 2012, το αποτέλεσμα των οποίων, σε εθνικολογιστική βάση, ενσωματώνεται στο 2011, για να δούμε αν θα υπάρξει προσέγγιση έστω των νέων, αναθεωρημένων στόχων.
Σε κάθε περίπτωση, η Νέα Δημοκρατία έχει τονίσει ότι οποιαδήποτε νέα προσαρμογή απαιτηθεί στο μέλλον, εξαιτίας πράξεων και παραλείψεων της Κυβέρνησης Παπανδρέου, θα πρέπει να γίνει από την επόμενη κυβέρνηση με νωπή λαϊκή εντολή. Και θα πρέπει να προέλθει από τον περιορισμό της φοροδιαφυγής, τη διεύρυνση της φορολογικής βάσης και την περιστολή των δαπανών, εξαιρουμένων των δημοσίων επενδύσεων. Και όχι από την περαιτέρω αύξηση της φορολογικής επιβάρυνσης φυσικών προσώπων και επιχειρήσεων και τις οριζόντιες περικοπές μισθών και συντάξεων».
Συνέντευξη στο Ρ/Σ REAL FM (Ν. Χατζηνικολάου) – 13.12.2011
Συνέντευξη στο Ρ/Σ SKAI RADIO (“Σημείο Αιχμής” – Σ. Κοσιώνη) – 13.12.2011
Δήλωση σχετικά με τη δημοσιοποίηση της 5ης Επικαιροποίησης του Προγράμματος Οικονομικής Πολιτικής («Μνημόνιο»)
Ο Αναπληρωτής Υπεύθυνος του Τομέα Πολιτικής Ευθύνης Οικονομίας της Νέας Δημοκρατίας, Βουλευτής Φθιώτιδας, κ. Χρήστος Σταϊκούρας, έκανε την ακόλουθη δήλωση μετά τη δημοσιοποίηση της 5ης Επικαιροποίησης του Προγράμματος Οικονομικής Πολιτικής («Μνημόνιο»):
«Η 5η Επικαιροποίηση του «Μνημονίου», η οποία και πραγματοποιήθηκε ΠΡΙΝ τη δημιουργία της Κυβέρνησης Παπαδήμου, αποτυπώνει τα αδιέξοδα της ακολουθούμενης οικονομικής πολιτικής.
Αδιέξοδα εξαιτίας τόσο της εφαρμογής ενός μη κατάλληλου μίγματος δημοσιονομικής πολιτικής, όσο και της έλλειψης αποτελεσματικότητας της Κυβέρνησης Παπανδρέου.
Αδιέξοδα που κατέστησαν αναπόφευκτη την απόφαση της 26ης Οκτωβρίου και αναγκαία την υλοποίησή της.
Συγκεκριμένα, σύμφωνα με την Έκθεση:
1ον. Η ύφεση είναι βαθύτερη και χρονικά μακρύτερη από τις εκτιμήσεις, τόσο από τις αρχικές όσο και από τις πιο πρόσφατες.
Είναι υψηλότερη από το 2010.
Εκτιμάται στο 5,5% για το 2011, αν και όλες οι τελευταίες προβλέψεις (Τράπεζα της Ελλάδος, ΟΟΣΑ κ.α.) και τα δημοσιευμένα στοιχεία συγκλίνουν στη διαπίστωση ότι η ύφεση θα διαμορφωθεί κοντά στο 6%.
Ενώ εκτιμάται στο 2,8% για το 2012, έναντι ανάπτυξης 0,8% που προέβλεπε το Μεσοπρόθεσμο Πλαίσιο.
2ον. Η ανεργία θα διαμορφωθεί σε ιστορικά υψηλά επίπεδα.
Εκτιμάται ότι θα κυμανθεί στο 16% το 2011, και θα «σκαρφαλώσει» στο 17,5% το 2012. Επίπεδο στο οποίο θα διατηρηθεί και το 2013.
Ήδη όμως, το Σεπτέμβριο του 2011, το ποσοστό ανεργίας έχει διαμορφωθεί στο 17,5%.
Να υπενθυμίσουμε ότι η πρόβλεψη του Μεσοπρόθεσμου Πλαισίου ήταν για ποσοστό ανεργίας στο 15% το 2012.
3ον. Οι δημοσιονομικοί στόχοι για το 2011 δεν θα επιτευχθούν.
Το έλλειμμα της Γενικής Κυβέρνησης αναμένεται να διαμορφωθεί μεταξύ 8,5% και 9% του ΑΕΠ, από 7,3% του ΑΕΠ που ήταν οι εκτιμήσεις του Μεσοπρόθεσμου Πλαισίου.
Σύμφωνα δε με τις τελευταίες εκτιμήσεις, το έλλειμμα αναμένεται να διαμορφωθεί σε επίπεδα άνω το 9%.
Αξίζει μάλιστα να τονισθεί ότι το έλλειμμα του Τακτικού Προϋπολογισμού, δηλαδή το έλλειμμα του Κρατικού Προϋπολογισμού αφαιρουμένου του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων, διαμορφώνεται στο 9% του ΑΕΠ το 2011, από 7% το 2010.
Είναι αυξημένο δηλαδή κατά 2 ποσοστιαίες μονάδες του ΑΕΠ σε σχέση με πέρυσι.
4ον. Εντοπίζονται καθυστερήσεις και διαχειριστικές αδυναμίες στην προετοιμασία και υλοποίηση των διαρθρωτικών αλλαγών.
Για παράδειγμα, ο κανόνας 1 προς 10 για τις προσλήψεις στο Δημόσιο μέσα στο 2011 δεν έχει εφαρμοστεί.
Ενώ έχει αποτύχει και η μάχη κατά της φοροδιαφυγής.
5ον. Τα μέτρα δημοσιονομικής προσαρμογής που απαιτούνται, εξαιτίας της αποτυχίας επίτευξης των αναγκαίων δημοσιονομικών στόχων και των απαραίτητων διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων, εκτιμώνται πλέον στα 62 δισ. ευρώ (25,5% του ΑΕΠ) για την περίοδο 2010-2014, όταν το αρχικό «Μνημόνιο» προέβλεπε 30 δισ. ευρώ μέχρι το 2013.
6ον. Η απορροφητικότητα των πόρων από τα διαρθρωτικά ταμεία είναι χαμηλή, μικρότερη από την προσδοκώμενη.
Ενώ καθυστερούν οι αναγκαίες πρωτοβουλίες για την τόνωση της αναπτυξιακής διαδικασίας και της επιχειρηματικής δραστηριότητας.
7ον. Ο στόχος του προγράμματος αποκρατικοποιήσεων δεν θα επιτευχθεί.
Τα έσοδα εκτιμάται ότι θα ανέλθουν στο 1,7 δισ. ευρώ μέχρι το τέλος του έτους, έναντι πρόβλεψης για 5 δισ. ευρώ.
Ο μακροπρόθεσμος ποσοτικός στόχος για τις αποκρατικοποιήσεις παραμένει στα 50 δισ. ευρώ, αλλά αυτός, χρονικά – σύμφωνα με την έκθεση βιωσιμότητας του ελληνικού χρέους – μετατίθεται για το 2020, από το 2015.
8ον. Οι ληξιπρόθεσμες οφειλές, οι οποίες και στο σύνολό τους δημιουργήθηκαν τη διετία 2010-2011, συνεχίζουν να συσσωρεύονται.
Διαμορφώθηκαν στα 6,7 δισ. ευρώ το πρώτο δεκάμηνο του 2011.
9ον. Οι αποδόσεις των τίτλων εξακολουθούν να διαμορφώνονται σε υψηλά επίπεδα, εξαιτίας της αμφιβολίας των αγορών ότι η προηγούμενη Ελληνική Κυβέρνηση είχε τη βούληση να προχωρήσει σε δημοσιονομική προσαρμογή.
10ον. Το χρέος δεν είναι βιώσιμο.
Και αυτό γιατί η ύφεση είναι βαθιά και χρονικά μακρά.
Οι αποκρατικοποιήσεις δεν προχωρούν.
Οι διαρθρωτικές αλλαγές στο κράτος και στη λειτουργία των αγορών δεν υλοποιούνται.
Και έτσι, παρά τη συνεχή αφαίμαξη νοικοκυριών και επιχειρήσεων, οι δημοσιονομικοί στόχοι δεν επιτυγχάνονται.
Και η έξοδος στις αγορές διαρκώς απομακρύνεται.
Γι’ αυτό και η απόφαση της 26ης Οκτωβρίου κατέστη αναπόφευκτη.
Όπως, εξαρχής, υποστήριξε η Νέα Δημοκρατία, και μεταγενέστερα και η Τράπεζα της Ελλάδος με την Ενδιάμεση Έκθεση Νομισματικής Πολιτικής.
Συνεπώς, η 5η Επικαιροποίηση του «Μνημονίου» αποδεικνύει ότι η Κυβέρνηση Παπανδρέου, παρά τις τεράστιες θυσίες των πολιτών, δεν κατάφερε να επιτύχει τους αναγκαίους και συμφωνημένους δημοσιονομικούς στόχους.
Δεν υλοποίησε τις απαραίτητες διαρθρωτικές αλλαγές.
Η επικαιροποίηση του Μεσοπρόθεσμου Πλαισίου από την Κυβέρνηση Παπαδήμου επιβεβαιώνει ότι η επίτευξη των δημοσιονομικών στόχων απαιτεί, πλέον, μεγαλύτερη προσαρμογή.
Η προσαρμογή αυτή θα πρέπει να προέλθει από τον περιορισμό της φοροδιαφυγής, τη διεύρυνση της φορολογικής βάσης και την περιστολή των δαπανών, εξαιρουμένων των δημοσίων επενδύσεων, και όχι από την περαιτέρω αύξηση της φορολογικής επιβάρυνσης φυσικών προσώπων και επιχειρήσεων και τις οριζόντιες περικοπές μισθών και συντάξεων.
Είναι αναγκαίο μάλιστα να τροποποιηθούν συγκεκριμένες πολιτικές, οι οποίες αποδεδειγμένα έχουν αποτύχει, είτε λόγω έμπνευσης είτε λόγω ανεπάρκειας της Κυβέρνησης Παπανδρέου.
Έχει καταστεί πλέον σαφές ότι οι στόχοι δεν θα επιτευχθούν εάν δεν αρχίσει άμεσα η ανάκαμψη της Οικονομίας και υψηλότεροι ρυθμοί μεγέθυνσης τα επόμενα χρόνια».
Άρθρο στην εφημερίδα “Κυριακάτικη Αυριανή” – “Αναγκαία η ανάταξη της Οικονομίας για τη βιωσιμότητα του χρέους”
O Προϋπολογισμός του 2012 που θα κληθεί να υλοποιήσει η παρούσα Κυβέρνηση και, κυρίως, η Κυβέρνηση που θα προκύψει από τις προσεχείς εκλογές, αναδεικνύει τις αποκλίσεις στην επίτευξη των στόχων του εφετινού Προϋπολογισμού, περικλείει αισιόδοξες μακροοικονομικές προβλέψεις για την επόμενη χρονιά και εδράζεται στην υλοποίηση της Συμφωνίας της 26ης Οκτωβρίου.
Συγκεκριμένα, το 2011 ήταν ένα έτος κατά το οποίο δεν προχώρησε η αναγκαία δημοσιονομική προσαρμογή, παρά τις τεράστιες θυσίες των πολιτών.
Ενδεικτικά:
1ον. Η ύφεση εκτιμάται, πλέον, κοντά στο 6%, από προηγούμενη εκτίμηση για 3% στον περυσινό Προϋπολογισμό και 3,5% στο Μεσοπρόθεσμο Πλαίσιο.
2ον. Η ανεργία εκτιμάται στο 15,4%, από προηγούμενη εκτίμηση για 14,6% στον περυσινό Προϋπολογισμό και 14,5% στο Μεσοπρόθεσμο Πλαίσιο. Ήδη αυτή έχει «σκαρφαλώσει» στο 18,4% το μήνα Αύγουστο.
3ον. Τα έσοδα εκτιμάται ότι θα αυξηθούν μόλις κατά 0,9%, από εκτίμηση για αύξηση κατά 8,5% στον περυσινό Προϋπολογισμό και 5,6% στο Μεσοπρόθεσμο Πλαίσιο.
4ον. Το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων (ΠΔΕ) εκτιμάται ότι θα διαμορφωθεί στα 6,9 δισ. ευρώ, από πρόβλεψη για 8,5 δισ. ευρώ στον περυσινό Προϋπολογισμό και για 7,6 δισ. ευρώ στο Μεσοπρόθεσμο Πλαίσιο.
5ον. Το έλλειμμα της Γενικής Κυβέρνησης αναμένεται να διαμορφωθεί στα 19,7 δισ. ευρώ, από πρόβλεψη για 16,8 δισ. ευρώ στον περυσινό Προϋπολογισμό, 16,4 δισ. ευρώ στο Μεσοπρόθεσμο Πλαίσιο και 18,7 δισ. ευρώ στο Προσχέδιο του Προϋπολογισμού.
Μάλιστα το έλλειμμα του Τακτικού Προϋπολογισμού, δηλαδή του Κρατικού Προϋπολογισμού εξαιρουμένου του ΠΔΕ, διαμορφώνεται στο 8,9% του ΑΕΠ το 2011, από 7% του ΑΕΠ το 2010. Είναι αυξημένο δηλαδή κατά 2 περίπου ποσοστιαίες μονάδες του ΑΕΠ σε σχέση με πέρυσι.
Όλες αυτές οι αποκλίσεις οδήγησαν την προηγούμενη Κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ στη λήψη νέων μέτρων, ανεβάζοντας το συνολικό ύψος τους περίπου στο 10% του ΑΕΠ για το 2011.
«Ίδιου μεγέθους και έντασης με το 2010», όπως αναφέρει ακόμη και ο Προϋπολογισμός. Και αυτό γιατί, σύμφωνα και πάλι με τον Προϋπολογισμό «η επιδείνωση της ύφεσης εμποδίζει την πλήρη αποτελεσματικότητα των ληφθέντων μέτρων».
Το αποτέλεσμα είναι το έλλειμμα της Γενικής Κυβέρνησης να εκτιμάται ότι θα μειωθεί μόλις κατά 1,5 ποσοστιαία μονάδα του ΑΕΠ το 2011. Αν και ο στόχος, και μάλιστα χωρίς τα πρόσθετα «δημοσιονομικά πακέτα» του Ιουλίου και του Οκτωβρίου, ήταν για μείωση του ελλείμματος κατά 3 ποσοστιαίες μονάδες του ΑΕΠ.
Και από αυτό προκύπτει, σαφώς, ένα έλλειμμα αποτελεσματικότητας της ασκούμενης οικονομικής πολιτικής.
Έλλειμμα αποτελεσματικότητας που θέτει σε κίνδυνο και την επίτευξη των προβλέψεων του Προϋπολογισμού για το 2012. Προβλέψεις που βασίζονται και στην εφαρμογή ενός σχήματος συμμετοχής των ιδιωτών στο «κούρεμα» του χρέους, του λεγόμενου PSI, οι «λεπτομέρειες» του οποίου θα καθοριστούν μέχρι τις αρχές του έτους.
Σε κάθε περίπτωση πάντως, και παρά τις αντικειμενικές δυσκολίες και αβεβαιότητες που υπάρχουν, μπορούμε να κάνουμε ορισμένες παρατηρήσεις για βασικά μεγέθη του Προϋπολογισμού για το 2012:
1η. Η ύφεση θα παραμείνει βαθιά και εκτιμάται ότι θα διαμορφωθεί στο 2,8%. Να θυμίσουμε ότι η προηγούμενη Κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ, πέρυσι, τέτοια εποχή, προέβλεπε αντίστοιχη ύφεση, 3% για εφέτος, και τελικά αυτή διαμορφώνεται σε διπλάσια επίπεδα. Και να σημειωθεί ότι η χώρα θα βρίσκεται για 5η συνεχόμενη χρονιά σε ύφεση, κάτι που δεν συμβαίνει σε άλλη Ευρωπαϊκή χώρα και δεν έχει συμβεί ποτέ στη χώρα μας.
2η. Η ανεργία διογκώνεται δραματικά. Αναμένεται να διαμορφωθεί στο 17,1%, από εκτίμηση για 15% στο Μεσοπρόθεσμο Πλαίσιο και 16,4% στο Προσχέδιο του Προϋπολογισμού.
3η. Οι δαπάνες του ΠΔΕ, «φιλική προς την ανάπτυξη» επένδυση, θα παραμείνουν σε εξαιρετικά χαμηλά επίπεδα, στα 7,7 δισ. ευρώ το 2012. Χαμηλότερα από τις εκτιμήσεις του Μεσοπρόθεσμου και χαμηλότερα από τις προβλέψεις της προηγούμενης Κυβέρνησης του ΠΑΣΟΚ για το 2011.
4η. Οι στόχοι του προγράμματος αποκρατικοποιήσεων αναθεωρούνται επί το δυσμενέστερο. Αναμένονται έσοδα ύψους 9,3 δισ. ευρώ το 2012, χαμηλότερα κατά 1,7 δισ. ευρώ από τον αρχικό στόχο. Και αυτό το ποσό εξαρτάται από το εάν θα έχουμε αγορά, εάν θα έχουμε επενδυτικό ενδιαφέρον. Να υπενθυμίσουμε ότι, για το 2011, ο στόχος ήταν για έσοδα 5 δισ. ευρώ, μεταβλήθηκε στα 4 δισ. ευρώ και τελικά δεν θα προκύψουν ούτε τα μισά.
5η. Οι δημοσιονομικοί στόχοι είναι φιλόδοξοι. Αυτοί θα μπορέσουν να επιτευχθούν μόνο αν ξεπεραστεί η ύφεση και υπάρξει ανάκαμψη.
Για το λόγο αυτό η Νέα Δημοκρατία, αν και δεν αμφισβητεί τον Προϋπολογισμό – στηρίζοντας ουσιαστικά και ειλικρινά τη μεταβατική Κυβέρνηση – υποστηρίζει σταθερά τη θέση ότι απαιτείται τροποποίηση των πολιτικών που έχουν αποδειχθεί λανθασμένες και βεβαίως τη συμπλήρωσή τους με πολιτικές που θα πυροδοτήσουν την επανεκκίνηση της Οικονομίας και την αναπτυξιακή διαδικασία.
Πολιτικές δηλαδή που θα ενισχύσουν τη δυνατότητα της Οικονομίας να μεγεθύνεται, θα βελτιώσουν τις προσδοκίες, θα αποτρέψουν τη διολίσθηση της Οικονομίας σε πιο βαθιά ύφεση και, κυρίως, θα οδηγήσουν στην επίτευξη των δημοσιονομικών στόχων.
Και φυσικά, με τη χώρα εντός της ζώνης του ευρώ.
Ομιλία στην Ολομέλεια κατά τη Συζήτηση του Σχεδίου Νόμου “Κύρωση Κρατικού Προϋπολογισμού 2012”
Κυρίες και Κύριοι Συνάδελφοι,
Συζητούμε τον Προϋπολογισμό του 2012.
Έναν εξαιρετικά κρίσιμο Προϋπολογισμό, αφού εισάγεται στη Βουλή από μεταβατική Κυβέρνηση και σε συνθήκες παρατεταμένης κρίσης και αβεβαιότητας, τόσο στο εσωτερικό της χώρας όσο και στο ευρωπαϊκό και παγκόσμιο περιβάλλον.
Τον Προϋπολογισμό που θα ψηφίσουμε, θα κληθεί να υλοποιήσει η παρούσα μεταβατική Κυβέρνηση και, κυρίως, η Κυβέρνηση που θα προκύψει από τις προσεχείς εκλογές.
Τα στοιχεία του αναδεικνύουν τις ευθύνες της Κυβέρνησης Παπανδρέου.
Στα δημόσια οικονομικά αυτές εντοπίζονται τόσο στις πολιτικές όσο και στην εφαρμογή τους.
Το αποτέλεσμα είναι το 2011 να μην προχωρήσει η αναγκαία δημοσιονομική προσαρμογή, παρά τις τεράστιες θυσίες των πολιτών.
Ενδεικτικά:
1ον. Η ύφεση εκτιμάται, πλέον, κοντά στο 6%, από πρόβλεψη για 3,5% στο Μεσοπρόθεσμο Πλαίσιο.
2ον. Η ανεργία εκτιμάται στο 15,4%, από πρόβλεψη για 14,5% στο Μεσοπρόθεσμο Πλαίσιο, ενώ έχει ήδη «σκαρφαλώσει» στο 18,4% το μήνα Αύγουστο.
3ον. Τα έσοδα εκτιμάται ότι θα αυξηθούν μόλις κατά 0,9%, από πρόβλεψη για αύξηση κατά 8,5% στον περυσινό Προϋπολογισμό και 5,6% στο Μεσοπρόθεσμο Πλαίσιο.
4ον. Το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων εκτιμάται ότι θα διαμορφωθεί στα 6,9 δισ. ευρώ, από πρόβλεψη για 8,5 δισ. ευρώ στον περυσινό Προϋπολογισμό και για 7,6 δισ. ευρώ στο Μεσοπρόθεσμο Πλαίσιο.
5ον. Το έλλειμμα της Γενικής Κυβέρνησης αναμένεται να διαμορφωθεί στα 19,7 δισ. ευρώ, από πρόβλεψη για 16,8 δισ. ευρώ στον περυσινό Προϋπολογισμό και 16,4 δισ. ευρώ στο Μεσοπρόθεσμο Πλαίσιο.
Μάλιστα το έλλειμμα του Τακτικού Προϋπολογισμού, δηλαδή του Κρατικού Προϋπολογισμού εξαιρουμένου του ΠΔΕ, διαμορφώνεται στο 9% του ΑΕΠ το 2011, από 7% του ΑΕΠ το 2010. Είναι αυξημένο δηλαδή κατά 2 περίπου ποσοστιαίες μονάδες του ΑΕΠ σε σχέση με πέρυσι.
Όλες αυτές οι αποκλίσεις οδήγησαν την προηγούμενη Κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ στη λήψη νέων μέτρων, ανεβάζοντας το συνολικό ύψος τους περίπου στο 10% του ΑΕΠ για το 2011.
«Ίδιου μεγέθους και έντασης με το 2010», όπως αναφέρει ο Προϋπολογισμός.
Και αυτό γιατί, σύμφωνα και πάλι με τον Προϋπολογισμό, «η επιδείνωση της ύφεσης εμποδίζει την πλήρη αποτελεσματικότητα των ληφθέντων μέτρων».
Το αποτέλεσμα είναι το έλλειμμα της Γενικής Κυβέρνησης να εκτιμάται ότι θα μειωθεί μόλις κατά 1,5 ποσοστιαία μονάδα του ΑΕΠ το 2011.
Αν και ο στόχος, και μάλιστα χωρίς τα πρόσθετα «δημοσιονομικά πακέτα» του Ιουλίου και του Οκτωβρίου, ήταν για μείωση του ελλείμματος κατά 3 ποσοστιαίες μονάδες του ΑΕΠ.
Και από αυτό προκύπτει, σαφώς, ένα έλλειμμα αποτελεσματικότητας της ασκούμενης οικονομικής πολιτικής.
Κυρίες και Κύριοι Συνάδελφοι,
Αυτές οι αποκλίσεις από τους δημοσιονομικούς στόχους για την εφετινή χρονιά καθιστούν εξαιρετικά επισφαλείς και τις προβλέψεις για τον Προϋπολογισμό του 2012.
Προϋπολογισμός που, για να είμαστε ειλικρινείς, ούτως ή άλλως κινείται σε ένα περιβάλλον με πολλές αβεβαιότητες, αφού η ευρωπαϊκή κρίση χρέους μαίνεται και επεκτείνεται, απειλώντας όλα τα μεγέθη με ανατροπή.
Ενώ, πρόκειται και για ένα Προϋπολογισμό του οποίου οι προβλέψεις βασίζονται και στην εφαρμογή του PSI, οι «λεπτομέρειες» του οποίου θα καθοριστούν στις αρχές του έτους.
Και από αυτές τις λεπτομέρειες θα εξαρτηθούν οι τελικές προβλέψεις για τις δαπάνες για τόκους, για το ύψος του δημοσίου χρέους, για το ποσό που θα χρειαστεί για την επανακεφαλαιοποίηση των τραπεζών και τις επιχορηγήσεις των ασφαλιστικών ταμείων, για το ύψος των χρηματοδοτικών αναγκών της χώρας κατά τα επόμενα χρόνια.
Σε κάθε περίπτωση, πάντως, και παρά τις αντικειμενικές δυσκολίες και αβεβαιότητες που υπάρχουν, μπορούμε να κάνουμε ορισμένες παρατηρήσεις για βασικά μεγέθη του Προϋπολογισμού του 2012:
1η. Η ύφεση θα παραμείνει βαθιά και εκτιμάται ότι θα διαμορφωθεί στο 2,8%. Να θυμίσουμε ότι η προηγούμενη Κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ, πέρυσι, τέτοια εποχή, προέβλεπε αντίστοιχη ύφεση, 3% για εφέτος, και τελικά αυτή διαμορφώνεταισε διπλάσια επίπεδα. Και να σημειωθεί ότι η χώρα θα βρίσκεται για 5η συνεχόμενη χρονιά σε ύφεση, κάτι που δεν συμβαίνει σε άλλη Ευρωπαϊκή χώρα και δεν έχει συμβεί ποτέ στη χώρα μας. Ενώ, για κάθε 1% επιπλέον μείωση της οικονομικής δραστηριότητας, το έλλειμμα επιβαρύνεται, αυτόματα, κατά 0,5% περίπου.
2η. Η ανεργία διογκώνεται δραματικά. Αυτό θα έχει σοβαρές επιπτώσεις στην κοινωνική συνοχή, ενώ συνεπάγεται απαξίωση του ανθρώπινου κεφαλαίου και του αποθέματος τεχνογνωσίας.
3η. Οι δαπάνες του ΠΔΕ, «φιλική προς την ανάπτυξη» επένδυση, θα παραμείνουν σε εξαιρετικά χαμηλά επίπεδα.
4η. Οι στόχοι του προγράμματος αποκρατικοποιήσεων αναθεωρούνταιεπί το δυσμενέστερο. Η δε επίτευξή τους εξαρτάται από το εάν θα έχουμε αγορά, εάν θα έχουμε επενδυτικό ενδιαφέρον. Να υπενθυμίσουμε ότι, για το 2011, ο στόχος ήταν για έσοδα 5 δισ. ευρώ, μεταβλήθηκε στα 4 δισ. ευρώ και τελικά δεν θα προκύψουν ούτε τα μισά.
5η. Οι δημοσιονομικοί στόχοι είναι φιλόδοξοι. Οι μέχρι σήμερα αποκλίσεις σε αυτούς με την άσκηση της ίδιας πολιτικής, τα δεδομένα της πραγματικής Οικονομίας και η συσσώρευση των επιβαρύνσεων σε νοικοκυριά και επιχειρήσεις καθιστούν εξαιρετικά αμφίβολα τα προσδοκώμενα αποτελέσματα. Αυτοί οι στόχοι θα μπορέσουν να επιτευχθούν μόνο αν υπάρξει ανάκαμψη της Οικονομίας.
Κυρίες και Κύριοι Συνάδελφοι,
Η Νέα Δημοκρατία, στο πλαίσιο της ειλικρινούς στήριξης της μεταβατικής Κυβέρνησης Παπαδήμου, στην οποία έχει ανατεθεί ειδική αποστολή, αν και δεν αμφισβητεί τον Προϋπολογισμό, υποστηρίζει σταθερά τη θέση ότι απαιτείται τροποποίηση των πολιτικών που έχουν αποδειχθεί λανθασμένες, και βεβαίως η συμπλήρωσή τους με πολιτικές που θα πυροδοτήσουν την Επανεκκίνηση της Οικονομίας και την αναπτυξιακή διαδικασία.
Πολιτικές δηλαδή, που θα ενισχύσουν την αυτοπεποίθηση των Ελληνίδων και των Ελλήνων και την πίστη τους σε μια εθνικά αξιοπρεπή πορεία της πατρίδας μας στη μετεξελισσόμενη Ευρωζώνη και την παγκόσμια σκηνή.
Ομιλία στην Ολομέλεια κατά τη Συζήτηση του Σχεδίου Νόμου “Κύρωση Πράξης Νομοθετικού Περιεχομένου – Ρύθμιση θεμάτων χρηματοπιστωτικού χαρακτήρα” (30.11.2011)
Κυρίες και Κύριοι Συνάδελφοι,
Κυρώνουμε σήμερα την Πράξη Νομοθετικού Περιεχομένου με αντικείμενο τη ρύθμιση της παροχής εγγυήσεων του Ελληνικού Δημοσίου προς την Τράπεζα της Ελλάδος για κάλυψη πιστώσεων σε τράπεζες που αντιμετωπίζουν προβλήματα ρευστότητας.
Με τη χορήγηση επιπλέον εγγυήσεων ύψους 60 δισ. ευρώ.
Έναντι 30 δισ. ευρώ που όριζε, αρχικά, η Πράξη Νομοθετικού Περιεχομένου, και 15 δισ. ευρώ που ήταν η αρχική πρόβλεψη.
Η Κύρωση, που τροποποιεί την τελευταία απόφαση του Υπουργείου Οικονομικών, κρίνεται αναγκαία λαμβάνοντας υπόψη τόσο τις διεθνείς χρηματοοικονομικές συνθήκες όσο και τις συνθήκες λειτουργίας του Ελληνικού τραπεζικού συστήματος.
Τραπεζικό σύστημα το οποίο, εξαιτίας, κυρίως, της ανεπάρκειας της προηγούμενης Κυβέρνησης και της βαθιάς και παρατεταμένης ύφεσης της Οικονομίας, βρίσκεται αντιμέτωπο με πολλές, μεγάλες και διευρυνόμενες προκλήσεις.
Προκλήσεις που απορρέουν:
1ον. Από την επιβράδυνση του ρυθμού οικονομικής μεγέθυνσης, με την ύφεση να εκτιμάται ότι θα υπερβαίνει σωρευτικά το 15% την περίοδο 2009-2012, ενώ δεν αναμένεται ανάκαμψη πριν από το 2013.
Οικονομία που εκτιμάται ότι θα βρίσκεται τουλάχιστον για 5 συνεχόμενα χρόνια σε ύφεση.
2ον. Από τις συνεχείς υποβαθμίσεις της πιστοληπτικής αξιολόγησης των τραπεζών, αποτέλεσμα των αντίστοιχων υποβαθμίσεων της χώρας.
3ον. Από τον αποκλεισμό των πιστωτικών ιδρυμάτων από τις διεθνείς αγορές άντλησης κεφαλαίων.
4ον. Από τη συρρίκνωση του ρυθμού πιστωτικής επέκτασης, με τον περιορισμό τόσο της ζήτησης όσο και της προσφοράς τραπεζικών πιστώσεων, καθώς μια σειρά από στοιχεία δείχνουν ότι πλέον δημιουργούνται συνθήκες «πιστωτικής ασφυξίας», όχι μόνο στην Ελλάδα αλλά και στην Ευρωζώνη.
5ον. Από τη χειροτέρευση της ποιότητας του δανειακού χαρτοφυλακίου των πιστωτικών ιδρυμάτων εξαιτίας της βίαιης, απότομης και μεγάλης επιδείνωσης της χρηματοοικονομικής κατάστασης επιχειρήσεων και νοικοκυριών, αλλά και σφαλμάτων στο σκέλος των χορηγήσεων των ίδιων των πιστωτικών ιδρυμάτων.
6ον. Από την έντονη και συνεχή εκροή των καταθέσεων, λόγω της αυξημένης αβεβαιότητας, των παλινωδιών της προηγούμενης Κυβέρνησης και της ανάγκης κάλυψης, από μέρους νοικοκυριών και επιχειρήσεων, καταναλωτικών ή λειτουργικών αναγκών.
Είναι χαρακτηριστικό ότι από την αρχή του έτους, οι καταθέσεις έχουν υποχωρήσει κατά 33 δισ. ευρώ (ή περίπου 15%).
Ενώ η υποχώρηση από τις αρχές του 2010, όταν ξέσπασε η κρίση χρέους στη χώρα μας, διαμορφώθηκε στα 62 δισ. ευρώ (ή περίπου 25%).
Κυρίες και Κύριοι Συνάδελφοι,
Όλες αυτές οι προκλήσεις έχουν ορατές και δυσμενείς επιπτώσεις στη ρευστότητα, στην αποδοτικότητα, στην αποτελεσματικότητα και στην ποιότητα χαρτοφυλακίου των Ελληνικών πιστωτικών ιδρυμάτων.
Όπως προκύπτει και από σχετικές δημοσιευμένες εκτιμήσεις, οι ελληνικές τράπεζες, το Σεπτέμβριο, άντλησαν από τον Μηχανισμό Παροχής Έκτακτης Ρευστότητας (ELA) 26,7 δισ. ευρώ.
Ανεβάζοντας σήμερα, σύμφωνα με την Τράπεζα της Ελλάδος, τη συνολική χρηματοδότηση από το Ευρωσύστημα (δηλαδή ELA και ANFA) στα 41 δισ. ευρώ.
Ενώ, ένα μήνα πριν, τον Αύγουστο, ο ίδιος μηχανισμός (ELA) είχε ενισχύσει τις ελληνικές τράπεζες με 6,6 δισ. ευρώ.
Ενώ η χρηματοδότηση της ΕΚΤ προς τα ελληνικά πιστωτικά ιδρύματα υποχώρησε στα 77,8 δισ. ευρώ στα τέλη Σεπτεμβρίου, από 93,1 δισ. ευρώ τον Αύγουστο.
Η απεξάρτηση αυτή οφείλεται, κατά κύριο λόγο, στο γεγονός ότι αρκετοί τίτλοι που προσφέρουν οι ελληνικές τράπεζες ως εγγύηση για την ρευστότητα, δεν γίνονται αποδεκτοί από την ΕΚΤ.
Και όλα αυτά εν αναμονή και της αποτίμησης των ζημιών που θα υποστούν οι τράπεζες από τη συμμετοχή τους στην αναδιάρθρωση του Ελληνικού χρέους, αλλά και του διαγνωστικού ελέγχου που πραγματοποιείται στα δανειακά χαρτοφυλάκιά τους από την εταιρεία BlackRock.
Έλεγχος, τη χρονική στιγμή που νοικοκυριά και επιχειρήσεις, εξαιτίας της ασκούμενης οικονομικής πολιτικής, «πνίγονται» από έλλειψη ρευστότητας και αδυνατούν να εξυπηρετήσουν τα χρέη τους.
Αυτή η εικόνα, επιτάσσει την ανάγκη συνετής και διορατικής διαχείρισης της κατάστασης, τόσο από τα πιστωτικά ιδρύματα, όσο και από την Πολιτεία με στόχο τη διατήρηση της ευρωστίας του ελληνικού τραπεζικού συστήματος.
Πιστωτικά ιδρύματα τα οποία οφείλουν να διαχειρισθούν αποτελεσματικά τη φύση και το ύψος των κινδύνων που αναλαμβάνουν, να ενισχύσουν, ποιοτικά και ποσοτικά, την κεφαλαιακή τους επάρκεια και να συγκρατήσουν τα λειτουργικά τους έξοδα, χωρίς εκτεταμένη απομόχλευση.
Και Πολιτεία η οποία, όπως σταθερά και διαχρονικά υποστηρίζει η Νέα Δημοκρατία, οφείλει να ενισχύσει τη σταθερότητα του τραπεζικού συστήματος, τόσο σε όρους κεφαλαιακής επάρκειας όσο και σε όρους ρευστότητας, ώστε αυτό να διαδραματίζει επιτυχώς τον οικονομικό και κοινωνικό του ρόλο.
Κάτι τέτοιο ξεκίνησε το 2008, παρά τη σφοδρή αντίδραση της τότε Αξιωματικής Αντιπολίτευσης.
Με τη χρήση 23 δισ. ευρώ για την ενίσχυση της ρευστότητας των τραπεζών και 5 δισ. ευρώ για την κεφαλαιακή τους ενίσχυση.
Και συνεχίστηκε, από την Κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ, με τη χορήγηση επιπλέον υποστήριξης προς το τραπεζικό σύστημα, με αποτέλεσμα αυτή σήμερα να ανέρχεται συνολικά στα 155 δισ. ευρώ, εκ των οποίων έχουν ενεργοποιηθεί κάτι περισσότερο από 106 δισ. ευρώ.
Βέβαια, το ζητούμενο σήμερα είναι να αποφευχθεί η πιστωτική ασφυξία και να διασφαλισθεί η ροή πιστώσεων στην πραγματική οικονομία, στα νοικοκυριά και στις επιχειρήσεις.
Να τονωθεί η παραγωγική και επιχειρηματική δραστηριότητα, συμβάλλοντας στην ανάταξη της Ελληνικής Οικονομίας.
Και παράλληλα να αποφευχθεί ο αφελληνισμός του ελληνικού τραπεζικού συστήματος.
Καθώς και η επιστροφή του σε λογικές και πρακτικές που ακολουθούνταν μέχρι πριν από δύο δεκαετίες.
Όταν και ξεκίνησαν οι συστηματικές προσπάθειες για τον εκσυγχρονισμό του τραπεζικού συστήματος, κυρίως μέσω της θεσμικής απελευθέρωσής του και της μεταβολής στο ιδιοκτησιακό καθεστώς των τραπεζών.
Κυρίες και Κύριοι Συνάδελφοι,
Αναφορικά με την επικαιρότητα των ημερών, είναι θετικό το γεγονός ότι το Eurogroup, κατά τη χθεσινή του συνεδρίαση, αποφάσισε την εκταμίευση της 6ης Δόσης του υπάρχοντος προγράμματος στήριξης της Ελλάδας.
Υπήρξε άρση της εμπλοκής, υπέρβαση των υπαρκτών, αλλά και των τεχνητών, αδιεξόδων που δημιουργήθηκαν μετά την πρωτοβουλία του κ. Παπανδρέου για τη διεξαγωγή δημοψηφίσματος.
Έτσι, από τότε μέχρι σήμερα, δόθηκε λύση στο πρόβλημα της ακυβερνησίας της χώρας, ολοκληρώνονται οι διαδικασίες για την εκταμίευση της 6ης δόσης, ξεκίνησαν οι απαραίτητες ενέργειες για την εφαρμογή της Συμφωνίας της 26ης Οκτωβρίου και δημιουργείται κλίμα ομαλότητας στο εσωτερικό ώστε η χώρα να οδηγηθεί, κατά τα συμφωνηθέντα, στη λαϊκή ετυμηγορία.
Στην κατεύθυνση αυτή το Eurogroup αποφάσισε να προωθηθεί, με τον ταχύτερο δυνατό ρυθμό, η διαπραγμάτευση για το νέο Πρόγραμμα και το PSI, με στόχο οι σχετικές διαδικασίες να έχουν ολοκληρωθεί τον Ιανουάριο, σύμφωνα με το χρονοδιάγραμμα, όπως προβλέπει τόσο η Ευρωπαϊκή Απόφαση της 26ης Οκτωβρίου όσο και η απόφαση που ελήφθη μετά τη συνάντηση των εκπροσώπων των 2 μεγαλύτερων πολιτικών κομμάτων στις 6 Νοεμβρίου.
Ευρωπαϊκή Απόφαση η οποία κατέστη αναπόφευκτη αφού, όπως καταδεικνύει και η Έκθεση των εταίρων, το ελληνικό χρέος δεν είναι βιώσιμο.
Έκθεση που αποτυπώνει την ολιγωρία, την αναβλητικότητα, την ασυνέπεια, την ανεπάρκεια της προηγούμενης Κυβέρνησης του ΠΑΣΟΚ.
Έκθεση που αποδεικνύει ότι τα απανωτά, μέχρι σήμερα, «σχέδια σωτηρίας» της χώρας απέτυχαν.
Τώρα είναι σε όλους σαφές ότι η ύφεση είναι βαθιά και χρονικά μακρά.
Αποκρατικοποιήσεις δεν έγιναν.
Οι διαρθρωτικές αλλαγές στο κράτος και στη λειτουργία των αγορών δεν υλοποιούνται.
Και έτσι, παρά τη συνεχή αφαίμαξη νοικοκυριών και επιχειρήσεων, οι δημοσιονομικοί στόχοι δεν επιτυγχάνονται.
Να προσθέσω απλώς ότι η πρόσφατη Ενδιάμεση Έκθεση Νομισματικής Πολιτικής της Τράπεζας της Ελλάδος αξιολογεί την πρόσφατη ευρωπαϊκή απόφαση χρησιμοποιώντας την ίδια ακριβώς λέξη: τη χαρακτηρίζει «αναπόφευκτη».
Με αυτά τα δεδομένα, η Νέα Δημοκρατία, το τελευταίο χρονικό διάστημα, επανέλαβε την προσήλωσή της στην επίτευξη των αναγκαίων και συμφωνημένων στόχων της δημοσιονομικής προσαρμογής και στην πραγματοποίηση των απαραίτητων διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων.
Και επανέλαβε τη θέση του για την αναγκαιότητα τροποποίησης συγκεκριμένων πολιτικών που έχουν αποδειχθεί λανθασμένες και βεβαίως τη συμπλήρωσή τους με πολιτικές που θα πυροδοτήσουν την επανεκκίνηση της οικονομίας και την αναπτυξιακή διαδικασία.
Σε καμιά περίπτωση, ως Νέα Δημοκρατία, «δεν θα παίξουμε» με την προοπτική, την πορεία, τη δημιουργική συμμετοχή της πατρίδας μας στη νέα ευρωπαϊκή και παγκόσμια αρχιτεκτονική που εκτιμώ ότι έχει ήδη ξεκινήσει.
Είναι μία κρίσιμη περίοδος κατά την οποία, οι ηγεσίες των χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης και των θεσμικών οργάνων της, αλλά και οι Ευρωπαίοι πολίτες θα πρέπει να υπηρετήσουμε τα πολύ μεγάλα που μας ενώνουν.
Να οργανώσουμε φυγή προς τα εμπρός για «περισσότερη Ευρώπη», με αλληλεγγύη και συνοχή.
Και να μην συνθλιβούμε κάτω από το βάρος της οικονομικής και θεσμικής κρίσης, τους εθνικούς εγωϊσμούς και νοοτροπίες του «αποφασίζομεν και διατάσσομεν».
Δέσμη ερωτήσεων προς τον Διοικητή της Τράπεζας της Ελλάδος στο πλαίσιο της συνεδρίασης της Διαρκούς Επιτροπής Οικονομικών Υποθέσεων (29.11.2011)
1η Ερώτηση: Κύριε Διοικητά, οι εκτιμήσεις για την ύφεση για το 2011 παραμένουν στο 5,5% ή λίγο περισσότερο. Ο ΟΟΣΑ έκανε κάποιες εκτιμήσεις για πάνω από 6%, πρόσφατα. Υπάρχει ενδεχόμενο να είναι πάνω από 6%; Ποια είναι η εκτίμησή σας για το 2012 και για το 2013; Μας είπατε για 2,8%. Υπάρχουν μελέτες, όπως η σημερινή της Citigroup, όπου μιλάει για περισσότερα χρόνια ύφεσης μέχρι και το 2015. Γνωρίζετε κάποια χώρα η οποία να είναι για πέντε συναπτά έτη σε ύφεση στο παρελθόν στην Ευρώπη;
2η Ερώτηση: Επίτευξη δημοσιονομικού στόχου το 2011, έστω του αναθεωρημένου για 9%. Εκτιμάται ότι κάτι τέτοιο θα επιτευχθεί τελικά και το λέω αυτό διότι αν δει κάποιος προσεκτικά τον Προϋπολογισμό θα διαπιστώσει ότι το έλλειμμα του Τακτικού Προϋπολογισμού, δηλαδή του Κρατικού Προϋπολογισμού αφαιρουμένου του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων είναι αυξημένο κατά δύο ποσοστιαίες μονάδες του Α.Ε.Π. το 2011 σε σχέση με το 2010.
3η Ερώτηση: Την προηγούμενη εβδομάδα, σε ένα Νομοσχέδιο για τη ρευστότητα των τραπεζών, ο Υπουργός Οικονομικών είπε ότι σε συζητήσεις που είχε μαζί σας και μετά από έγγραφο το οποίο του καταθέσατε, ουσιαστικά προχωρά σε πράξη νομοθετικού περιεχομένου, ώστε να αυξηθούν τα κεφάλαια από 30 δισ. ευρώ σε 60 δισ. ευρώ, που είναι η πράξη νομοθετικού περιεχομένου για την ενίσχυση της ρευστότητας. Η ερώτησή μου είναι, ότι εκτιμάται ότι θα χρειαστούν περισσότερα κονδύλια για την ενίσχυση της ρευστότητας των τραπεζών στο άμεσο ή απώτερο μέλλον;
4η Ερώτηση: Αποκρατικοποιήσεις. Οι στόχοι διαρκώς αναθεωρούνται, θυμίζω ότι για το 2011 ήταν να τα 5 δισ. ευρώ, πέσαμε στα 4 δισ. ευρώκαι δεν θα εισπράξουμε ούτε τα μισά. Ο στόχος για το 2012 εκτιμάται ότι είναι ρεαλιστικός;
5η Ερώτηση: Καταθέσεις. Έχουμε μια απώλεια περίπου 50 δισ. ευρώ σε καταθέσεις τα δύο τελευταία χρόνια, αν είναι σωστές κάποιες πράξεις και κάποια στοιχεία που έχω στη διάθεσή μου, αυτά τα στοιχεία μέχρι τέλος Σεπτεμβρίου. Τον Οκτώβριο, περίοδο αναταραχής είχαμε και άλλη εκροή καταθέσεων ή το τελευταίο χρονικό διάστημα, που επανέρχεται μια σταθερότητα, έχουμε ξανά μια επιστροφή καταθέσεων; Είχατε κάνει κάποια στιγμή μια εξαιρετική ανάλυση, που μας λέγατε προς τα πού πηγαίνουν οι καταθέσεις εξωτερικό, κατανάλωση κ.λπ. Έχετε μια εικόνα συνολικά για τα τελευταία δύο χρόνια;
6η Ερώτηση: Αφορά την απόφαση της 26ης Οκτωβρίου. Συμφωνούμε απόλυτα μαζί σας και ορθώς το επισημαίνετε, άσχετα εάν έχουμε κατηγορηθεί ως αξιωματική αντιπολίτευση, όπως σωστά γράφετε ότι η απόφαση της 26ης Οκτωβρίου ήταν αναπόφευκτη. Ήταν αναπόφευκτη διότι, όπως σωστά επισημαίνετε, δεν υπήρξε πρόοδος στις αποκρατικοποιήσεις, δεν προχώρησαν οι διαρθρωτικές αλλαγές, δεν επιτυγχάνονται όταν οι δημοσιονομικοί στόχοι. Θεωρείται ότι, εάν υλοποιηθεί η απόφαση, πλήρως, το χρέος καθίσταται βιώσιμο, είναι επιτεύξιμα, δηλαδή, τα μεγέθη για πρωτογενή πλεονάσματα 4,5% από το 2014 έως το 2020 και για υψηλούς και διατηρήσιμους ρυθμούς οικονομικής ανάπτυξης; Πόσο εκτιμάται τελικά ότι θα είναι η μείωση του χρέους από την υλοποίηση της απόφασης της 26ης Οκτωβρίου, υπό την παραδοχή ότι θα έχουμε συμμετοχή 100% των ιδιωτών. Θα είναι, πράγματι, μείωση περίπου 100 δισ. ευρώ ή λιγότερο;
7η Ερώτηση: Κάτι τελευταίο, είναι συναφές με τη βιωσιμότητα του χρέους. Εκτιμάται ότι δημόσιο χρέος είναι βιώσιμο όταν σύμφωνα με τις καλύτερες εκτιμήσεις, αυτές της απόφασης της 26ης Οκτωβρίου, θα φτάσουμε στο 120% του Α.Ε.Π. το 2020 όσο εκτιμούσε το Μνημόνιο για το 2020, χωρίς αποκρατικοποιήσεις, χωρίς κούρεμα 50%, χωρίς ένα μεσοπρόθεσμο πρόγραμμα;
Σας ευχαριστώ πολύ.
Ομιλία στο Συνέδριο “Gaming – Money Conference 2011”
Κυρίες και Κύριοι,
Θα ήθελα να ευχαριστήσω τους διοργανωτές για την πολύ τιμητική πρόσκληση που μου απεύθυναν να παραστώ και να προλογίσω τις εργασίες του Συνεδρίου που διοργανώνουν.
Είμαι βέβαιος, διατρέχοντας τους ομιλητές του Συνεδρίου και τη θεματολογία του, ότι κατά τη διάρκειά του θα κατατεθούν ρεαλιστικοί προβληματισμοί, θα αναπτυχθούν γόνιμες σκέψεις, θα ακουστούν υπεύθυνες θέσεις και θα εξαχθούν χρήσιμα συμπεράσματα που σχετίζονται με το παρόν και το μέλλον του κλάδου των τυχερών παιγνίων.
Ένας κλάδος με ιδιαίτερη δυναμική σε παγκόσμιο επίπεδο, κυρίως λόγω της ραγδαίας διείσδυσης και επέκτασης της χρήσης της ηλεκτρονικής.
Με την ανάπτυξη τόσο των ηλεκτρονικών τυχερών παιγνίων περιορισμένου κέρδους (Video Lotteries Terminals – VLTs), όσο και του κλάδου του στοιχηματισμού ή και παροχής τυχερών παιχνιδιών μέσω διαδικτύου.
Ένας κλάδος με ιδιαίτερη δυναμική και στην Ελλάδα.
Χώρα στην οποία η κατά κεφαλήν δαπάνη για τυχερά παιχνίδια, περίπου στα 300 ευρώ ανά ενήλικα, είναι από τις υψηλότερες στην Ευρώπη, υπολειπόμενη μόνο της αντίστοιχης στην Ιταλία και την Ιρλανδία, σε παρόμοιο επίπεδο με το αντίστοιχο της Ισπανίας και της Δανίας, και αρκετά υψηλότερο από αυτό της Μεγάλης Βρετανίας και της Γαλλίας.
Δαπάνη η οποία, κυρίως λόγω του στοιχηματισμού μέσω διαδικτύου, και η οποία είναι η 6η μεγαλύτερη στην Ευρώπη, παρουσιάζει ανθεκτικότητα, παρά την οικονομική κρίση.
Δαπάνη της οποίας ένα μεγάλο και διαρκώς αυξανόμενο ποσοστό προέρχεται από τη μη ρυθμιζόμενη μέχρι πρόσφατα αγορά τυχερών παιγνίων, τόσο μέσω διαδικτύου όσο και σε επίγειους χώρους στοιχηματισμού με την εγκατάσταση παράνομων μηχανημάτων (online και offline).
Συνολικού ύψους περίπου 4,5 δισ. ευρώ.
Όσα είναι περίπου τα έσοδα του ΟΠΑΠ και διπλάσια σε μέγεθος από το 2005.
Αυξανόμενα με μέσο ετήσιο ρυθμό περίπου 35% την τελευταία πενταετία.
Και με το κράτος να μην εισπράττει κάτι από αυτά.
Πρόκειται για μία πραγματικότητα που κανείς δεν μπορεί να αγνοεί.
Αλλά και κανείς δεν μπορεί να αφήσει να επεκτείνεται ανεξέλεγκτα, με προφανείς αρνητικές, κοινωνικές και οικονομικές επιπτώσεις.
Η απουσία, επί χρόνια, νομοθετικού ρυθμιστικού πλαισίου στη χώρα μας, το οποίο θα καθιστούσε εφικτή τη νόμιμη οργάνωση, λειτουργία, διεξαγωγή και διαχείριση των τεχνικών παιχνιδιών, εδράζεται σε εύλογες ανησυχίες, τόσο της πολιτείας όσο και ενός μεγάλου τμήματος των πολιτών, τις οποίες προκαλούν ο εθιστικός χαρακτήρας αυτών των παιχνιδιών και οι εγγενείς κίνδυνοι που συνεπάγονται για τους πολίτες, ιδίως τους ανήλικους και τις θεωρούμενες ευαίσθητες κοινωνικές ομάδες.
Ωστόσο, οι ανησυχίες αυτές καθίστανται κίνδυνος, όταν η Πολιτεία δεν παρεμβαίνει και δεν καθορίζει τα όρια και τη λειτουργία αυτής της πραγματικά ευαίσθητης αγοράς.
Είναι γεγονός ότι, στη χώρα μας, η καθολική απαγόρευση οδήγησε σε ακριβώς αντίθετα αποτελέσματα από αυτά που αναμένονταν.
Σήμερα, εκτιμάται ότι στη χώρα μας λειτουργούν περισσότεροι από 250 διαδικτυακοί τόποι στοιχηματισμού, έως και 20.000 ηλεκτρονικές μηχανές ψυχαγωγικών παιγνιδιών περιορισμένου κέρδους και έως και 150.000 ηλεκτρονικοί υπολογιστές που παρέχουν παράνομα τυχερά παιχνίδια (τύπου φρουτάκια).
Ας σημειωθεί ότι στο επίπεδο των τυχερών ψυχαγωγικών μόνο παιγνιδιών λειτουργούν πολλές χιλιάδες μηχανήματα, στα οποία περιλαμβάνονται στην πράξη και τα internet–cafe που επιτρέπουν τη συμμετοχή σε διαδικτυακά παιχνίδια.
Για το λόγο αυτό, ορθώς η προηγούμενη Κυβέρνηση προχώρησε, τον Αύγουστο, σε νομοθετική πρωτοβουλία (Νόμος 4002/2011) για τη Ρύθμιση της Αγοράς των Τυχερών Παιγνίων στην Ελλάδα.
Κάνοντας ένα βήμα για την νομιμοποίηση των παράνομων τυχερών παιγνίων.
Και θεσμοθετώντας την Επιτροπή Εποπτείας και Ελέγχου Παιγνίων (ΕΕΕΠ), η οποία αποκτά περισσότερες και ουσιαστικές αρμοδιότητες και στην οποία ενσωματώνονται, σταδιακά, οι αρμοδιότητες όλων των υφιστάμενων εποπτικών αρχών.
Επιτροπή όμως που θα μπορούσε να λειτουργεί καλύτερα και πιο αποτελεσματικά.
Υπάρχει το προηγούμενο της Δανίας, η οποία πρόσφατα νομοθέτησε με τις «ευλογίες» της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και των εταίρων του κλάδου, όπου προβλέπεται συνεργασία της Δανέζικης Επιτροπής με ξένες επιτροπές παιγνίων για αμοιβαία αναγνώριση αδειών αλλά και για να δίνει τη δυνατότητα στην Δανέζικη Επιτροπή να έχει πρόσβαση σε στοιχεία και συναλλαγές των συστημάτων των ξένων επιτροπών παιγνίων.
Εμείς, εξαρχής, ως Αξιωματική Αντιπολίτευση, τοποθετηθήκαμε θετικά στο ορθολογικό άνοιγμα της αγοράς τυχερών παιγνίων, αρκεί αυτό να συνοδεύεται από αυστηρές ρυθμίσεις, από ένα αποτελεσματικό και κοινοτικά αποδεκτό πλαίσιο αδειοδότησης, φορολόγησης, εποπτείας, λογοδοσίας και ελέγχου των παρόχων, και από επαρκείς κανόνες προστασίας των καταναλωτών.
Έτσι ώστε να αποφεύγονται φαινόμενα εθισμού, παράνομης λειτουργίας, χρήσης και απώλειας μεγάλων χρηματικών ποσών από ανήλικους ή από ευάλωτους συμπολίτες μας.
Αλλά ταυτόχρονα να ρυθμίζεται η αγορά τυχερών παιγνίων έτσι ώστε να υπάρχει η δυνατότητα και για επιχειρηματική δραστηριότητα, και βεβαίως να δημιουργούνται και έσοδα για το Ελληνικό Δημόσιο.
Άλλωστε, όπως έχει αποδειχθεί μέχρι σήμερα, παγκοσμίως, η καθολική απαγόρευση του στοιχηματισμού, κυρίως μέσω του διαδικτύου, δεν είναι αποτελεσματική.
Είναι δε και ανέφικτη.
Για παράδειγμα, στη Γερμανία, από την υλοποίηση της Γερμανικής Κρατικής Συνθήκης που απαγόρευε το διαδικτυακό στοιχηματισμό από την 1η Ιανουαρίου 2009, η Γερμανική Κρατική Λοταρία, η Westlotto, εκτιμά ότι το 50% των πελατών της έχει πλέον πρόσβαση σε διαδικτυακό στοιχηματισμό μέσω υπεράκτιων παρόχων.
Και αυτό παρά το γεγονός ότι η Γερμανική Κυβέρνηση προσπαθεί να υλοποιήσει μπλοκάρισμα λογαριασμών διευθύνσεων IP και κινείται νομικά κατά πολυάριθμων ιδιωτικών παρόχων υπηρεσιών στοιχηματισμού.
Ενώ επίσης η καθολική απαγόρευση απλά εντείνει το πρόβλημα της μαύρης αγοράς.
Σε ένα απαγορευτικό καθεστώς, οι ενεργοί διαδικτυακοί τζογαδόροι δε θα σταματήσουν να ασκούν το δικαίωμα της καταναλωτικής επιλογής και θα αναζητούν ευκαιρίες στοιχηματισμού.
Αυτό αναπόφευκτα θα οδηγήσει σε παρόχους που δεν σέβονται το Νόμο, ούτε έχουν υποχρέωση προστασίας των πελατών τους ή αποτροπής της εγκληματικότητας.
Συνεπώς, οι καταναλωτές είναι λιγότερο ασφαλείς σε ένα περιοριστικό καθεστώς.
Τέλος, η ορθολογική ρύθμιση και απελευθέρωση της αγοράς τυχερών παιγνίων μπορεί να αποφέρει και σημαντικά έσοδα στο Κράτος.
Χαρακτηριστικότερη είναι η περίπτωση της Ιταλίας.
Η εισαγωγή των μηχανημάτων τυχερών παιγνίων το 2003, και οι νομοθετικές πρωτοβουλίες του 2006 και, κυρίως του 2008, οδήγησαν σε εντυπωσιακή αύξηση των εσόδων.
Έσοδα τα οποία, σύμφωνα με τις προβλέψεις, αναμένεται να ανέλθουν περίπου στο 1,6 δισ. ευρώ το 2012, από 400 εκατ. ευρώ το 2008.
Από την άλλη πλευρά, όπως είχαμε επισημάνει και κατά τη διάρκεια της συζήτησης του σχετικού Νομοσχεδίου στη Βουλή, το νομοθετικό πόνημα είχε ζητήματα συμβατότητας, μέσω περιορισμών που έθετε, με την Ευρωπαϊκή Νομοθεσία.
Το αποτέλεσμα σήμερα είναι, σύμφωνα με τη διαθέσιμη πληροφόρηση, η Ευρωπαϊκή Ένωση για τα Τυχερά Παιχνίδια και το Στοίχημα και η Ένωση Διαδικτυακού Στοιχήματος να υποβάλουν στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή προσφυγή σχετικά με τον Ελληνικό Νόμο.
Η προσφυγή θέτει σειρά ζητημάτων τα οποία κρίνεται ότι δεν είναι σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Νομοθεσία και αποτελούν εμπόδιο για την είσοδο νέων παικτών στην Ελληνική αγορά τυχερών παιχνιδιών, ζητώντας παράλληλα από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, ως θεματοφύλακα των Ευρωπαϊκών Συνθηκών, να ασχοληθεί επειγόντως με αυτό το θέμα.
Τέλος, Κυρίες και Κύριοι, εκτός της δημιουργίας του ρυθμιστικού πλαισίου της αγοράς τυχερών παιγνίων, ο συγκεκριμένος κλάδος αναμένεται να διαδραματίσει καθοριστικό ρόλο στο πρόγραμμα αποκρατικοποιήσεων και αξιοποίησης των δημόσιων περιουσιακών στοιχείων.
Πρόγραμμα το οποίο σήμερα αναθεωρείται επί το δυσμενέστερο.
Αναμένοντας έσοδα ύψους 9,3 δισ. ευρώ το 2012, χαμηλότερα κατά 1,7 δισ. ευρώ από τον πρόσφατα αναθεωρημένο στόχο για έσοδα 11 δισ. ευρώ, και πολύ μακριά από τον αρχικό στόχο για έσοδα 15 δισ. ευρώ.
Να υπενθυμίσουμε μάλιστα, ότι, για το 2011, ο στόχος ήταν για έσοδα 5 δισ. ευρώ.
Μεταγενέστερα αυτός μεταβλήθηκε και διαμορφώθηκε στα 4 δισ. ευρώ.
Και τελικά δεν προβλέπεται να προκύψουν ούτε τα μισά.
Σε κάθε περίπτωση, σημαντική ώθηση στο πρόγραμμα αποκρατικοποιήσεων δύναται να δώσει ο ΟΠΑΠ.
Οργανισμός ο οποίος, μέσα και από τις σχετικές νομοθετικές πρωτοβουλίες της προηγούμενης Κυβέρνησης, θα πρέπει, λογικά, να αποτελέσει «περιζήτητη νύφη».
Οργανισμός που, το 2011, στο πλαίσιο του προγράμματος ιδιωτικοποιήσεων θα καταβάλλει 935 εκατ. ευρώ στο Ελληνικό Δημόσιο για να αποκτήσει τις δύο άδειες που έχει βγάλει προς πώληση η Κυβέρνηση (κατ’ ουσίαν την άδεια για 35.000 «φρουτάκια» και την δεκαετή επέκταση της άδειας των υπόλοιπων παιχνιδιών του).
Ενώ, για το 2012, σύμφωνα με τον Προϋπολογισμό, προβλέπεται πώληση μετοχών του.
Οργανισμός ο οποίος κατέχει το 70% της νόμιμης αγοράς στη χώρα μας.
Με ειδικά φορολογικά προνόμια και υψηλά περιθώρια κέρδους (EBIT margin > 45% σε σχέση με 25% στη Μεγάλη Βρετανία).
Με χαμηλό payout ratio (στο 68% περίπου, έναντι 82% – 83% για τους λοιπούς επίγειους παρόχους).
Εμείς, ως Αξιωματική Αντιπολίτευση, έγκαιρα και διορατικά, υποστηρίξαμε ότι η ορθολογική διαχείριση και δυναμική και στοχευμένη αξιοποίηση της δημόσιας περιουσίας καθώς επίσης και η υλοποίηση ενός ολοκληρωμένου προγράμματος αποκρατικοποιήσεων (μέσω πώλησης, συμβάσεων παραχώρησης, εισόδου στρατηγικού επενδυτή, μετοχοποίησης και δημιουργίας εταιρειών συμμετοχών) μπορούν να εξασφαλίσουν σημαντικά, σταθερά και σε μακροχρόνια βάση έσοδα για το Δημόσιο, να μειώσουν το χρέος, και να δημιουργήσουν πρόσθετα αναπτυξιακά οφέλη.
Δυστυχώς, η προηγούμενη Κυβέρνηση δεν διέθετε ολοκληρωμένο σχέδιο αξιοποίησης της περιουσίας.
Ενδεικτικά μόνο να αναφέρω ότι προσδοκούσε έσοδα 2,5 δισ. ευρώ από αποκρατικοποιήσεις το 2010, και τελικά δεν πραγματοποίησε καμία.
Πούλησε, τον Ιούνιο, το 10% του ΟΤΕ για 391 εκατ. ευρώ, με την αποτίμησή του, 1,5 χρόνο πριν, να διαμορφώνεται στα 580 εκατ. ευρώ.
Ενώ, η αποτίμηση των εισηγμένων εταιρειών του Δημοσίου διαμορφώνεται σε κάτι περισσότερο από 3 δισ. ευρώ, όταν, τον Οκτώβριο του 2009, ήταν στα 7,8 δισ. ευρώ.
Και μεταξύ αυτών των εταιρειών βρίσκεται και ο ΟΠΑΠ.
Ο οποίος δεν θα πρέπει να αποκρατικοποιηθεί με όφελος που ισοδυναμεί μόνο με τα κέρδη 2-3 ετών της εταιρείας.
Γιατί τότε θα μιλάμε για πραγματικό «χάρισμα».
Κυρίες και Κύριοι,
Με αυτές τις σκέψεις, χαιρετίζω τις εργασίες στο Συνέδριό σας.
Εύχομαι τα συμπεράσματά του να φανούν χρήσιμα τόσο στην παρούσα μεταβατική Κυβέρνηση όσο και σ’ αυτή που θα προκύψει σε λίγους μήνες.
