Το Υπουργείο Οικονομικών κατέθεσε σήμερα, Παρασκευή 19 Νοεμβρίου 2021, προς συζήτηση στη Βουλή των Ελλήνων τον Κρατικό Προϋπολογισμό του έτους 2022.
Παρότι ο Προϋπολογισμός του 2022 καταρτίζεται, για δεύτερο συνεχόμενο έτος, υπό το καθεστώς αβεβαιότητας που προκαλεί η παγκόσμια υγειονομική κρίση και μολονότι οι τρέχουσες διεθνείς εξελίξεις στις τιμές αποτελούν πρόσθετο παράγοντα αβεβαιότητας, έχουν ήδη καταγραφεί τα πρώτα θετικά μακροοικονομικά αποτελέσματα, μετά τη σταδιακή υποχώρηση των άμεσων οικονομικών επιπτώσεων της πανδημικής κρίσης. Για αυτό τον σκοπό ο ρυθμός ανάπτυξης για το έτος 2021 αναθεωρείται σημαντικά προς τα άνω, από 3,6% που προβλεπόταν στο ΜΠΔΣ 2022-2025 και 6,1% στο προσχέδιο Προϋπολογισμού 2022, σε 6,9%. Αυτό σηματοδοτεί ότι σε σχέση με την ύφεση ύψους 9,0% που παρατηρήθηκε το 2020, η οικονομία έχει ήδη καλύψει άνω των δύο τρίτων του απολεσθέντος εγχώριου προϊόντος, εντός μάλιστα ενός έτους που κατά το πρώτο εξάμηνο υπήρχαν ακόμη σε ισχύ σημαντικά περιοριστικά μέτρα στην άσκηση της οικονομικής δραστηριότητας.
Επιπλέον, η σωρευτική ανάπτυξη των ετών 2021-2022 αυξάνεται στο 11,7%, 1,6% υψηλότερα σε σχέση με τις προβλέψεις στο ΜΠΔΣ 2022-2025, σηματοδοτώντας ότι κατά το έτος 2022 όχι μόνο αναμένεται να αποκατασταθεί το επίπεδο του εγχώριου προϊόντος του 2019, αλλά αυτό να αυξηθεί περαιτέρω, κατά 1,7%. Χαρακτηριστικό και δομικό στοιχείο της οικονομικής ανάπτυξης που ήδη βρίσκεται σε εξέλιξη, είναι η σημαντική μείωση του ποσοστού ανεργίας, από 16,5% τον Σεπτέμβριο του 2020, σε 13% τον Σεπτέμβριο του 2021.
Το ανωτέρω αποτέλεσμα δεν οφείλεται προφανώς μόνο στην άρση των περιοριστικών υγειονομικών μέτρων, αλλά σε μεγάλο βαθμό στην πρωτόγνωρη σε ύψος οικονομική ενίσχυση νοικοκυριών και επιχειρήσεων που ξεπερνά τα 43 δισ. ευρώ σε ταμειακή βάση, και τα 31 δισ. ευρώ σε δημοσιονομική βάση, την περίοδο 2020-2022. Παράλληλα, τα ταμειακά διαθέσιμα παραμένουν σε ασφαλή επίπεδα, ενώ η ενίσχυση της οικονομικής ανάπτυξης με τη βοήθεια των πρόσθετων πόρων του Εθνικού Σχεδίου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας «Ελλάδα 2.0», περιορίζει καθοριστικά τις μακροχρόνιες δημοσιονομικές συνέπειες της πανδημίας, και διασφαλίζει την πορεία αποκλιμάκωσης του δημοσίου χρέους, ως ποσοστού του ΑΕΠ, στα αμέσως επόμενα χρόνια.
Η πληθώρα παρεμβάσεων, που περιλαμβάνει άνω των 70 κατηγοριών μέτρων, πολλά από τα οποία ανανεώνονταν και ενισχύονταν σε μηναία βάση, κατάφερε να στηρίξει την οικονομική δραστηριότητα της χώρας, έτσι ώστε να είναι έτοιμη να κάνει το άλμα ανάπτυξης στη μετά-κορονοϊό εποχή. Επίσης, η ανταγωνιστικότητα της οικονομίας ενισχύεται και η χώρα αναβαθμίζεται, παρά την αναγκαστική επιβάρυνση του δημοσίου χρέους – όπως έγινε πανευρωπαϊκά – στη διάρκεια της πανδημίας. Αυτό είναι το αποτέλεσμα της υλοποίησης ενός συνεκτικού και ολοκληρωμένου σχεδίου μεταρρυθμίσεων, σε όλα τα πεδία της δημόσιας σφαίρας, η δυσκολία εφαρμογής του οποίου στη διάρκεια και υπό τους περιορισμούς της πανδημίας, δεν εμπόδισε την ταχεία και αποτελεσματική του πρόοδο.
Η νέα εποχή ισχυρής και βιώσιμης ανάπτυξης σηματοδοτεί τη στροφή προς ένα οικονομικό μοντέλο περισσότερο εξωστρεφές, ανταγωνιστικό και πράσινο, προς ένα κράτος πιο αποτελεσματικό, με λιγότερη γραφειοκρατία, ψηφιακά αναβαθμισμένο, με δραστικά μειωμένη παραοικονομία, με φορολογικό σύστημα φιλικό προς την ανάπτυξη και ένα ανθεκτικότερο κοινωνικό «δίχτυ» προστασίας. Ταυτόχρονα, η περαιτέρω μείωση της ανεργίας, σε συνδυασμό με τα κίνητρα για μετάβαση σημαντικού μέρους της οικονομικής δραστηριότητας από την αδήλωτη στη «λευκή» οικονομία, που αποτελεί κεντρικό στόχο της οικονομικής πολιτικής, αναμένεται να οδηγήσει σε αναθέρμανση από την πλευρά της ζήτησης στην αγορά εργασίας και σε σταδιακή άνοδο των μισθών.
Η Ελλάδα έχοντας διαθέσιμα νέα χρηματοδοτικά εργαλεία, με αιχμή το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας και το ΕΣΠΑ 2021-2027, είναι έτοιμη για τη μετάβαση σε νέα εποχή, που συνδυάζει την οικονομική αποτελεσματικότητα με την κοινωνική συνοχή και δικαιοσύνη. Η σειρά πρωτοπόρων παρεμβάσεων προς την κατεύθυνση ενίσχυσης της απασχόλησης, της παραγωγικής οικονομίας και της νέας γενιάς, σηματοδοτούν την κατεύθυνση του παρόντος Προϋπολογισμού προς το μέλλον και την ευημερία της χώρας.
Ομιλία του Υπουργού Οικονομικών κ. Χρήστου Σταϊκούρα στην
Ειδική Μόνιμη Επιτροπή Προστασίας Περιβάλλοντος, της Βουλής, κατά την ενημέρωση των μελών της Επιτροπής για τα συμπεράσματα:
(α) του Παγκόσμιου Συνεδρίου της Διεθνούς Ένωσης για τη
Διατήρηση της Φύσης (IUCN) (Μασσαλία, 3-11 Σεπτεμβρίου 2021) και της 15ης Διάσκεψης των Συμβαλλομένων Μερών της Σύμβασης του ΟΗΕ για τη βιοποικιλότητα (Conference of the Parties – COP 15), και
(β) της προπαρασκευαστικής Κοινοβουλευτικής Συνάντησης για την Κλιματική Αλλαγή (Ρώμη, 8-9 Οκτωβρίου 2021) και της 26ης Διάσκεψης των Συμβαλλομένων Μερών της Σύμβασης – Πλαίσιο των Ηνωμένων Εθνών για την Κλιματική Αλλαγή (UNFCCC COP 26).
Κυρίες και Κύριοι Συνάδελφοι,
Η αειφορία, ως έννοια, έχει σταδιακά αναδυθεί στην πρώτη γραμμή της δημόσιας πολιτικής και οικονομικής ζωής.
Σήμερα, η κλιματική αλλαγή δεν αποτελεί πρόβλεψη, αλλά μια πραγματικότητα.
Οι φυσικές καταστροφές που αυξανόμενα αντιμετωπίζει ο πλανήτης – και βέβαια και η χώρα μας – αποτελούν κάλεσμα για δράση και επανασχεδιασμό.
Στο πλαίσιο της κλιματικής δράσης, η Διεθνής Διάσκεψη των Συμβαλλόμενων Μερών για το Κλίμα αποτελεί το κορυφαίο όργανο λήψης αποφάσεων για την εφαρμογή της σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών.
Τη φετινή χρονιά, με ένα έτος καθυστέρηση λόγω της πανδημίας, διεξήχθη στη Γλασκώβη, υπό την Προεδρία της Μεγάλης Βρετανίας και με τη συνεργασία της Ιταλίας, η 26η Διάσκεψη των Συμβαλλόμενων Μερών για το Κλίμα.
Η COP26 όπως είναι γνωστή, μπορεί να θεωρηθεί – μετά την 21η Διάσκεψη του 2015 που οδήγησε στη Συμφωνία των Παρισίων – ότι αποτέλεσε μια ιστορικής σημασίας ευκαιρία για την ανάληψη καθοριστικών δράσεων σε διεθνές επίπεδο.
Δράσεις που θέτουν ως άμεση προτεραιότητα τη μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου και τον περιορισμό της υπερθέρμανσης του πλανήτη.
Η Βρετανική Προεδρία του COP26 έθεσε τους στόχους της διάσκεψης σε τέσσερα επίπεδα:
1ον. Επίτευξη καθαρά μηδενικών εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου έως το 2050 και περιορισμό της αύξησης της θερμοκρασίας του πλανήτη σε 1,5 βαθμό κελσίου.
2ον. Ενίσχυση της παγκόσμιας συνεργασίας.
3ον. Κινητοποίηση του χρηματοοικονομικού συστήματος για την κλιματική δράση, ως απαραίτητη προϋπόθεση για την επίτευξη των δύο πρώτων στόχων.
4ον. Προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή, για την προστασία της κοινωνίας και του οικοσυστήματος.
Στο πλαίσιο αυτό, η COP26, η οποία διήρκησε 13 ημέρες, δομήθηκε και διενεργήθηκε βάσει θεματικών, οι οποίες συγκέντρωσαν, εκτός από τους παγκόσμιους ηγέτες κρατών, υπουργούς με σχετικά χαρτοφυλάκια, εκπροσώπους του χρηματοοικονομικού συστήματος αλλά και της κοινωνίας των πολιτών.
Ως Υπουργός Οικονομικών της Ελλάδας συμμετείχα στην COP26 – κατόπιν πρόσκλησης του Βρετανού ομολόγου μου – και ειδικότερα στις εργασίες της Ημέρας για το Χρηματοοικονομικό Σύστημα, η οποία, ως κεντρικό αντικείμενο συζήτησης είχε θέσει την κινητοποίηση χρηματοδότησης, τόσο από τον Δημόσιο όσο και από τον Ιδιωτικό Τομέα, για την επίτευξη του στόχου για παγκόσμια κλιματική ουδετερότητα της οικονομικής δραστηριότητας.
Κεντρική δε εκδήλωση αποτέλεσε η κλειστή συνάντηση των Υπουργών Οικονομικών της Συμμαχίας για την Κλιματική Δράση, της οποίας η Ελλάδα είναι ενεργό μέλος από τον Οκτώβριο του 2019.
Κυρίες και Κύριοι Συνάδελφοι,
Η COP26 αποτέλεσε πράγματι μια ιστορική ευκαιρία για μεγαλύτερη ευαισθητοποίηση σε σχέση με την ανάληψη δράσης για το κλίμα, τόσο σε παγκόσμιο όσο και σε εθνικό επίπεδο.
Αλλά, κυρίως, είναι το μέρος στο οποίο κληθήκαμε να συμφωνήσουμε για αποφασιστικές δράσεις προς την κατεύθυνση της επίτευξης κρίσιμων περιβαλλοντικών στόχων και της χρηματοδότησής τους.
Η Ελλάδα, με την ομιλία και τις εθνικές δεσμεύσεις του Πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη, έθεσε εξαρχής ψηλά τον πήχη για τη χώρα μέσα από εμβληματικές πρωτοβουλίες για την πράσινη μετάβαση σε 6 τομείς:
§ Την απανθρακοποίηση της ναυτιλίας, ιδίως μέσω της ενίσχυσης της καινοτομίας.
§ Την προώθηση της αειφορίας σε νησιά και τουριστικούς προορισμούς.
§ Την ενίσχυση των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας με έμφαση στην υπεράκτια αιολική και στην υδροηλεκτρική ενέργεια.
§ Τη δραστική μείωση των εκπομπών άνθρακα της ηλεκτροδότησης, ιδίως μέσα από την επίτευξη του εθνικού προγράμματος απολιγνιτοποίησης.
§ Την προστασία της βιοποικιλότητας και του οικοσυστήματος των θαλασσών και των βουνών της χώρας.
§ Την έμφαση στις διασυνδέσεις, μετατρέποντας την Ελλάδα σε ενεργειακό κόμβο μέσα από στρατηγικές διακρατικές συμφωνίες συνεργασίας.
Στην κατεύθυνση αυτή, η Κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας υιοθέτησε, εξαρχής, ως βασικό πυλώνα πολιτικής, την ευθυγράμμιση της στρατηγικής της με φιλόδοξους εθνικούς στόχους για το κλίμα.
Στόχους που αποτυπώθηκαν στο Ελληνικό Σχέδιο για την Ενέργεια και το Κλίμα, το οποίο κυρώθηκε με Απόφαση του Κυβερνητικού Συμβουλίου Οικονομικής Πολιτικής.
Σχέδιο που στρατηγικά συμπληρώθηκε με τον Σχεδιασμό για τη Δίκαιη Αναπτυξιακή Μετάβαση και το Σχέδιο Δράσης για την Κυκλική Οικονομία.
Το Υπουργείο Οικονομικών, αντιλαμβανόμενο από την αρχή τον κομβικό του ρόλο στην προώθηση δομικών μεταρρυθμίσεων, συμμετείχε ενεργά στις σχετικές Διυπουργικές Επιτροπές, στηρίζοντας την προσπάθεια η πράσινη και ενεργειακή μετάβαση να γίνει με κοινωνικά δίκαιο και οικονομικά αποτελεσματικό τρόπο.
Επιπλέον, ήδη, από τον Οκτώβριο του 2019, το Υπουργείο Οικονομικών αποδέχθηκε την πρόσκληση να ενταχθεί στη διεθνή Συμμαχία των Υπουργών Οικονομικών για την Κλιματική Δράση.
Συμμαχία η οποία είχε συσταθεί τον Απρίλιο του ίδιου έτους, με στόχο να προωθήσει την ενσωμάτωση της κλιματικής διάστασης στις οικονομικές πολιτικές.
Σήμερα, η Συμμαχία των Υπουργών Οικονομικών για τη Κλιματική Δράση αριθμεί 65 κράτη-μέλη, εκπροσωπώντας διαφορετικές γεωγραφικές περιφέρειες του πλανήτη και επίπεδα οικονομικής μεγέθυνσης.
Αντιπροσωπεύοντας μέσω των μελών της περίπου το 39% των παγκόσμιων εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα και το 63% του παγκόσμιου ΑΕΠ, η Συμμαχία αποτελεί θεσμικό εταίρο των Ηνωμένων Εθνών για την εφαρμογή της Διεθνούς Σύμβασης για το Κλίμα και το Περιβαλλοντικό Πρόγραμμα.
Κυρίες και κύριοι Συνάδελφοι,
Στις 3 Νοεμβρίου 2021, στην Ημέρα για το Χρηματοπιστωτικό σύστημα της διάσκεψης COP26 στη Γλασκώβη, Υπουργοί Οικονομικών από όλο τον κόσμο, εκπρόσωποι των Κεντρικών Τραπεζών και του παγκόσμιου χρηματοπιστωτικού συστήματος, συγκεντρωθήκαμε για τη διεξαγωγή πολυμερών και διμερών συναντήσεων, με στόχο τον περιορισμό και την αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής.
Από τις συναντήσεις στις οποίες συμμετείχαμε ως ελληνική αποστολή, επιτρέψτε μου να ξεχωρίσω τις εξής:
1η. Την εκδήλωση «Ένα Χρηματοπιστωτικό Σύστημα προς Μηδενικές Εκπομπές» υπό τον συντονισμό του Mark Carney, Ειδικού Απεσταλμένου των Ηνωμένων Εθνών.
Οι Υπουργοί Οικονομικών και οι εκπρόσωποι του διεθνούς χρηματοπιστωτικού συστήματος επικεντρώσαμε το ενδιαφέρον μας στα εργαλεία που πρέπει να υιοθετηθούν, προκειμένου να ανακατευθυνθούν οι χρηματοπιστωτικές ροές, οι οποίες είναι απαραίτητες για την επίτευξη των στόχων της Συμφωνίας των Παρισίων.
Κατέστη δε σαφές ότι η ευθυγράμμιση των οικονομικών δραστηριοτήτων με τον στόχο της κλιματικής ουδετερότητας αποτελεί «κλειδί» στην προσπάθεια περιορισμού της κλιματικής αλλαγής.
2η. Η Βρετανική Προεδρία του COP26 προσκάλεσε εκπροσώπους Κεντρικών Τραπεζών και Υπουργούς Οικονομικών από 35 χώρες, μεταξύ των οποίων και η Ελλάδα, προκειμένου να τους ενημερώσει για την πρωτοβουλία του Ιδρύματος Διεθνών Προτύπων Χρηματοοικονομικής Αναφοράς (International Financial Reporting Standards – IFRS), για τη σύσταση του Διεθνούς Συμβουλίου Προτύπων Βιωσιμότητας (International Sustainability Standards Board).
Οι παρευρισκόμενοι χαιρετίσαμε την πρωτοβουλία αυτή, η οποία στοχεύει στην προώθηση ενός διεθνούς συστήματος προτύπων βιωσιμότητας για το χρηματοπιστωτικό σύστημα και τις κεφαλαιαγορές.
3η. Την κλειστή συνάντηση της Συμμαχίας στην COP26, στην οποία μετείχαμε περίπου 20 Υπουργοί Οικονομικών-μέλη της Συμμαχίας ή εκπρόσωποί τους, καθώς και οι επικεφαλής της Παγκόσμιας Τράπεζας, του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου και του Δικτύου Κεντρικών Τραπεζών και Εποπτικών Αρχών για ένα Πράσινο Χρηματοοικονομικό Σύστημα (NGFS).
Οι Υπουργοί Οικονομικών συμφωνήσαμε στην ανάγκη προώθησης της δράσης για την απανθρακοποίηση των οικονομιών μας, διασφαλίζοντας παράλληλα τη δίκαιη και συστηματική μετάβαση με θετικό αντίκτυπο σε όρους απασχόλησης, οικονομικής μεγέθυνσης και ανταγωνιστικότητας.
Παράλληλα, ανταλλάξαμε απόψεις για τις εναλλακτικές στρατηγικές που μπορούμε να υιοθετήσουμε, σε συνάρτηση με τις ιδιαίτερες συνθήκες κάθε οικονομίας και τα διαφορετικά εργαλεία που έχουμε στη διάθεσή μας, προκειμένου να προχωρήσει επιτυχώς η ενσωμάτωση της κλιματικής διάστασης στη λήψη οικονομικών αποφάσεων.
Η ελληνική πλευρά υπογράμμισε το γεγονός ότι η χώρα μας, παρά το μικρό της αποτύπωμα άνθρακα, φιλοδοξεί να συνεισφέρει σημαντικά στην παγκόσμια προσπάθεια για την πράσινη μετάβαση.
Κατά την τοποθέτησή μου, ανέπτυξα τις δράσεις που προωθεί η Ελληνική Κυβέρνηση, μέσω του Υπουργείου Οικονομικών, για τη διαμόρφωση και εφαρμογή στρατηγικών βιώσιμης μακροοικονομικής και χρηματοοικονομικής πολιτικής και για την ενσωμάτωση της κλιματικής διάστασης στη χάραξη της δημοσιονομικής πολιτικής.
Ειδικότερα σε ό,τι αφορά τον σχεδιασμό μας για το επόμενο διάστημα, επεσήμανα ότι, στο πλαίσιο της φιλόδοξης εθνικής στρατηγικής της Ελλάδας για το κλίμα, στο Υπουργείο Οικονομικών προωθούμε δράσεις σε τρία επίπεδα:
1ον. Εξετάζουμε τη δυνατότητα έκδοσης κρατικού «πράσινου» ομολόγου.
Σκοπός μας είναι να διαμορφώσουμε έναν συνεκτικό φάκελο επιλέξιμων έργων, επιπλέον εκείνων που ήδη χρηματοδοτούνται από άλλες πηγές, όπως το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, τα οποία θα χρηματοδοτηθούν μέσω «πράσινων» ή βιώσιμων ομολόγων μέσα στα προσεχή χρόνια.
Το επόμενο βήμα θα είναι να προετοιμάσουμε το σχετικό πλαίσιο έκδοσης, πριν από την πιθανή πρώτη έξοδο στις αγορές, το δεύτερο εξάμηνο του 2022.
2ον. Συνεχίζουμε και επιταχύνουμε την ενσωμάτωση της κλιματικής διάστασης στον σχεδιασμό και την αποτύπωση της δημοσιονομικής πολιτικής.
Συγκεκριμένα, ήδη από τον Μάρτιο του 2020, το Γενικό Λογιστήριο του Κράτους συνεργάζεται με τον ΟΟΣΑ για τη σταδιακή υιοθέτηση του «πράσινου» προϋπολογισμού.
Το επόμενο βήμα είναι η ενσωμάτωση των κλιματικών παραμέτρων στη μεθοδολογία του Προϋπολογισμού Επιδόσεων.
3ον. Στο πλαίσιο καλών πρακτικών των άλλων χωρών-μελών της Συμμαχίας, αλλά και των προτεραιοτήτων της Ευρωπαϊκής Πράσινης Συμφωνίας, προωθούμε την κατάρτιση μιας συνεκτικής Στρατηγικής Βιώσιμης Χρηματοοικονομικής Πολιτικής, σε συνεργασία με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή.
Συμπερασματικά, με το κλείσιμο των εργασιών μας, οι Υπουργοί Οικονομικών συμφωνήσαμε σε τρεις βασικούς άξονες μελλοντικής δράσης:
1ος άξονας: Εμβάθυνση της συνεργασίας των Υπουργών Οικονομικών για την προώθηση της συμφωνίας των Παρισίων και περαιτέρω ανάπτυξη κοινής μεθοδολογίας, εργαλείων και ερευνητικών προσεγγίσεων.
2ος άξονας: Υποστήριξη δράσεων που αφορούν τη διάσταση της προσαρμογής στην κλιματική αλλαγή, συμπεριλαμβανομένης της ενσωμάτωσης των κινδύνων από την άνοδο της θερμοκρασίας του πλανήτη.
3ος άξονας: Περαιτέρω ενδυνάμωση της παραγωγικής αλληλεπίδρασης και συνεργασίας με τις κεντρικές τράπεζες και τις εποπτικές αρχές, καθώς και τους λοιπούς εκπροσώπους και θεσμικούς εταίρους του παγκόσμιου χρηματοπιστωτικού συστήματος, προκειμένου να επιτευχθεί ο κοινός στόχος προς την κλιματική ουδετερότητα.
Κυρίες και κύριοι Συνάδελφοι,
Από τη συμμετοχή του Υπουργείου Οικονομικών στην Ημέρα για το Χρηματοοικονομικό Σύστημα της 26ης Παγκόσμιας Διάσκεψης των Μερών για το Κλίμα, μπορούν να εξαχθούν οι εξής βασικές διαπιστώσεις σε σχέση και με τη χώρα μας:
1η Διαπίστωση: Η ανάγκη μετριασμού της κλιματικής αλλαγής είναι επιστημονικά αδιαμφισβήτητη και οικονομικά εύλογη.
Στο πλαίσιο αυτό, η προσπάθεια που οφείλουμε να καταβληθεί για τη μείωση των βλαβερών εκπομπών αερίων αφορά όλους τους οικονομικούς δρώντες.
Για την επιτυχή στροφή σε κλιματικά βιώσιμες οικονομικές δραστηριότητες, το Υπουργείο Οικονομικών έχει προβλέψει τη θέσπιση φορολογικών κινήτρων προς τις επιχειρήσεις, με τη μορφή υπεραπόσβεσης, για πράσινες δαπάνες αλλά και για δαπάνες έρευνας και καινοτομίας, ως βασικό πυλώνα προώθησης της μετάβασης στην κλιματική ουδετερότητα.
Εξίσου σημαντική για την επίτευξη των κλιματικών στόχων είναι και η δημιουργία ενός αποτελεσματικού συστήματος διαφάνειας στην αποτύπωση της εταιρικής διακυβέρνησης, προκειμένου σταδιακά να ανακοπεί η χρηματοδοτική ροή προς επιβλαβείς δραστηριότητες.
Λαμβάνοντας υπόψη την ευρωπαϊκή στρατηγική για την αειφόρο χρηματοδότηση, το Υπουργείο Οικονομικών συνεργάζεται με την Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς, την Τράπεζα της Ελλάδος και τους υπόλοιπους εμπλεκόμενους φορείς και εταίρους του ιδιωτικού και δημόσιου τομέα, για την έγκαιρη, ομαλή και αποτελεσματική μετάβαση στο νέο πλαίσιο αειφόρου οικονομικής και εταιρικής διακυβέρνησης.
Στόχος είναι η διαδικασία ενσωμάτωσης προτύπων αειφορίας και δημοσιοποίησης μη χρηματοοικονομικών πληροφοριών, να αποτελέσει εργαλείο ανάπτυξης και εξωστρέφειας, χωρίς αποκλεισμούς, για τις ελληνικές επιχειρήσεις.
2η Διαπίστωση:
Η ήδη εξελισσόμενη υπερθέρμανση του πλανήτη επιφέρει σημαντικές επιπτώσεις, για τις οποίες κάθε οικονομία οφείλει να είναι επαρκώς προετοιμασμένη.
Η διάσταση της προσαρμογής στην κλιματική αλλαγή πρέπει επομένως να ενσωματωθεί στη λήψη οικονομικών αποφάσεων από το κράτος, με θωράκιση των δημόσιων υποδομών απέναντι στις φυσικές καταστροφές και μέριμνα απέναντι στους πληγέντες.
Η Ελληνική Κυβέρνηση αντέδρασε άμεσα στην ανάγκη αντιμετώπισης των φυσικών καταστροφών που έχουν πλήξει τη χώρα το τελευταίο διάστημα, ενισχύοντας το πλέγμα πολιτικής προστασίας και αρωγής προς τους πληγέντες και παρέχοντας μέτρα στήριξης και αποκατάστασης ύψους άνω των 1,6 δισ. ευρώ την τελευταία διετία.
Περαιτέρω, μέσα από τη στενή συνεργασία του Υπουργείου Οικονομικών και της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων, έχουν διασφαλιστεί, την τελευταία διετία, πάνω από 1,37 δισ. ευρώ για την κλιματική δράση, τις υποδομές και την καινοτομία.
Επισημαίνεται ότι το 45% της χρηματοδότησης της ΕΤΕπ το προηγούμενο έτος σχετίζεται με την κλιματική αλλαγή και την προσαρμογή στις επιπτώσεις της.
Επιπλέον, ήδη από τις αρχές του 2021, το Ελληνικό Δημόσιο υπέγραψε σύμβαση χρηματοδότησης με την ΕΤΕπ, ύψους 595 εκατ. ευρώ, για την ενίσχυση της πολιτικής προστασίας της χώρας από φυσικές καταστροφές.
3η Διαπίστωση:
Με την υπό εξέλιξη παγκόσμια συζήτηση για μια κλιματική κρίση, η πανδημία του κορονοϊού προκάλεσε παγκόσμιο σοκ, με πλείστες επιπτώσεις σε υγειονομικό, οικονομικό και κοινωνικό επίπεδο.
Στο πλαίσιο αυτό, κάθε στρατηγική ανάκαμψης αποτελεί ευκαιρία για βελτίωση του οικονομικού και παραγωγικού μοντέλου, προς μια κλιματική ουδέτερη, αειφόρο και ανθεκτική ανάπτυξη.
Η χώρα μας, μέσα από το σχέδιο «Ελλάδα 2.0», βάζει στο επίκεντρο την πράσινη μετάβαση αλλά και την καινοτομία, ως κινητήριο δύναμη και προϋπόθεση του αειφόρου παραγωγικού μετασχηματισμού της οικονομίας.
Στο πλαίσιο της ευρωπαϊκής στρατηγικής χρηματοδότησης μέσω του Next Generation EU, η χώρα μας, έχει σχεδιάσει και υλοποιεί ένα φιλόδοξο και ρεαλιστικό Εθνικό Σχέδιο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, του οποίου οι επιδοτήσεις κατά τουλάχιστον 38% θα απορροφηθούν σε επενδύσεις και μεταρρυθμίσεις με «πράσινο» πρόσημο, συμπεριλαμβάνοντας δράσεις τόσο για τον περιορισμό όσο και για την προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή.
Επιπλέον, το σύνολο των δράσεων του Ελληνικού Σχεδίου είναι απόλυτα ευθυγραμμισμένο με την αρχή της μη πρόκλησης σημαντικής βλάβης, όπως προβλέπεται στην ευρωπαϊκή ταξινομία για την αειφορία.
Κυρίες και Κύριοι Συνάδελφοι,
Είναι πλέον αδιαμφισβήτητο:
Η οικονομική ανάπτυξη που επιδιώκουμε οφείλουμε να είναι αειφόρος – βιώσιμη (sustainable) και συγχρόνως ανθεκτική (resilient).
Ιδιαίτερα δε κατά την παρούσα ιστορική συγκυρία, η μετάβαση στην ανάκαμψη και την ανάπτυξη με σεβασμό στη βιωσιμότητα απαιτεί τόλμη και διορατικότητα.
Η Ελλάδα:
§ είναι δυναμικά παρούσα στις διεθνείς συζητήσεις για την Κλιματική Αλλαγή και στηρίζει τη Συμφωνία των Παρισίων,
§ λαμβάνει πρωτοβουλίες και προωθεί ενεργά μεταρρυθμίσεις,
§ επιδιώκει την ενσωμάτωση της αειφορίας στην οικονομική πολιτική και την προώθηση επενδύσεων για την Πράσινη Μετάβαση της χώρας, με όρους οικονομικής αποτελεσματικότητας και κοινωνικής ανταποδοτικότητας.
Πυξίδα μας αποτελεί η εφαρμογή συνεκτικών πολιτικών, με όραμα, υπευθυνότητα, ενότητα, και αυτοπεποίθηση ώστε να μπορέσουμε όλοι μαζί – Κράτος, επιχειρήσεις, χρηματοπιστωτικός τομέας και εργαζόμενοι – να διαμορφώσουμε ένα νέο παραγωγικό και αναπτυξιακό πρότυπο.
Πρότυπο κοινωνικά δίκαιο, σύγχρονο, εξωστρεφές, ανταγωνιστικό, φιλικό προς τις επενδύσεις, τη γνώση, την καινοτομία και με σεβασμό στο περιβάλλον.
Πρότυπο το οποίο θα αποτελέσει το εφαλτήριο για την επίτευξη ισχυρής, βιώσιμης, έξυπνης και χωρίς κοινωνικούς αποκλεισμούς ανάπτυξης.
«Δεν μπορεί να δει κάποιος μεμονωμένα μια ενέργεια, έχουμε πει ότι όσο διαρκεί η κρίση, η πολιτεία θα βρίσκεται κοντά σε νοικοκυριά και επιχειρήσεις, με ό,τι αυτό συνεπάγεται και για το 2022, αλλά με όρους ρεαλισμού» τόνισε μιλώντας στο Πρώτο Πρόγραμμα 91,6 και 105,8 και την εκπομπή «Το GPS της Επικαιρότητας» με τον Θάνο Σιαφάκα, ο υπουργός Οικονομικών, Χρήστος Σταϊκούρας.
«Θα παρακολουθούμε πώς θα εξελιχθούν οι τιμές κυρίως στα ενεργειακά προϊόντα και αναλόγως θα ενεργήσουμε. Τον Σεπτέμβριο η εκτιμώμενη ανάγκη βοήθειας της κοινωνίας ήταν 200 εκατ. ευρώ, που έγιναν 620 εκατ. πριν μια εβδομάδα, γιατί η ένταση και έκταση του προβλήματος είναι πολύ πιο οξεία σε σχέση με τις αρχικές εκτιμήσεις πανευρωπαϊκά» πρόσθεσε ο Υπουργός.
Ο κ. Σταϊκούρας υπογράμμισε ότι φέτος η χώρα θα έχει εκτιμώμενο πρωτογενές έλλειμμα της τάξεως του 7%, χωρίς όμως αυτό να σημαίνει ότι η κυβέρνηση δεν θα ασκήσει την κοινωνική πολιτική που επιβάλλεται, μεταξύ άλλων, παρέχοντας διπλή δόση για τους δικαιούχους του ελάχιστου εγγυημένου εισοδήματος, που ισοδυναμεί με διπλασιασμό του επιδόματος που έπαιρναν, 0,5 εκατ. πολίτες, ενώ αυξήθηκαν και ενισχύθηκαν τα κριτήρια για το επίδομα θέρμανσης από 68 εκατ. σε 170 εκατ. ευρώ για να μπορέσουν περισσότερα νοικοκυριά να ζεσταθούν.
«Το κοινωνικό μέρισμα είχε δοθεί κάποιες λίγες χρονιές από τα υπερπλεονάσματα που είχαν προκύψει λόγω της υπερφορολόγησης της μεσαίας τάξης. Σε σύγκριση με την υπερφορολόγηση την περίοδο 2016-2018, σήμερα ο φόρος στα φυσικά πρόσωπα, δηλαδή στα κατώτατα εισοδηματικά στρώματα και στην μεσαία τάξη από το 22% έχει πάει στο 9%, Ο φόρος στις επιχειρήσεις από το 29% έχει πάει στο 22%. Ο ΕΝΦΙΑ έχει μειωθεί μεσοσταθμικά κατά 22%, η προκαταβολή φόρου έχει μειωθεί από το 100% στο 80%. Για τα φυσικά πρόσωπα που ασκούν επιχειρηματική δραστηριότητα, από το 100% στο 55%. Έχει καταργηθεί η εισφορά αλληλεγγύης για τα εισοδήματα από τον ιδιωτικό τομέα και έχουμε μειωμένες ασφαλιστικές εισφορές. Συγκρίνεται το σήμερα με το χθες όσο αφορά την εισοδηματική-φορολογική πολιτική;» είπε χαρακτηριστικά ο Υπουργός Οικονομικών.
Βάσει της έκθεσης της ευρωπαϊκής επιτροπής και του προϋπολογισμού που θα κατατεθεί αύριο, ο πληθωρισμός στην Ελλάδα θα είναι ο χαμηλότερος μεταξύ όλων των ευρωπαϊκών χωρών σε ετήσια βάση, 0,5% τώρα και 1% του χρόνου, είπε ο κ. Σταϊκούρας. Ωστόσο, « η φωτογραφία της στιγμής, δείχνει ότι αυτή την στιγμή πράγματι υπάρχει υψηλός πληθωρισμός και στην Ελλάδα, από τους χαμηλότερους όμως στην Ευρώπη. Είναι πάνω από 3% στην χώρα μας και στην υπόλοιπη Ευρώπη κατά μέσο όρο πάνω από 4%. Υφίσταται οξύ πρόβλημα, είναι εξωγενές αλλά θα είναι παροδικό. Για τα περισσότερα προϊόντα θα επανέλθει η προσφορά – ζήτηση στις αρχές του 2022 και για τα ενεργειακά προϊόντα μέχρι το 2ο τρίμηνο του 2022. Αν η τιμή της ενέργειας εξακολουθήσει να είναι όπως χθες και προχθές, πιθανόν να πρέπει να προτεραιοποιήσουμε την περαιτέρω ενίσχυση νοικοκυριών και επιχειρήσεων. Το πρόταγμα για εμάς είναι να βρίσκεται πάντα δημοσιονομικός χώρος».
Ο κ. Σταϊκούρας επεσήμανε πως η ΕΛΣΤΑΤ ανακοίνωσε 3,4% πληθωρισμό για τον Οκτώβριο αλλά την ίδια ώρα το διαθέσιμο εισόδημα του πολίτη έχει βελτιωθεί κατά 7,1% του 2ο τρίμηνο του 2021.
Είμαστε θετικοί σε πρόσθετη αύξηση στον κατώτατο μισθό
«Βούλησή μας οι αυξήσεις στο διαθέσιμο εισόδημα του πολίτη να έχουν μόνιμα χαρακτηριστικά και έχουν γιατί οφείλονται εν πολλοίς σε μόνιμες μειώσεις φόρων και σε αυτή την κατεύθυνση θα συνεχίσουμε το επόμενο χρονικό διάστημα. Πλέον έχουμε ορατά τα σημάδια και τις εκτιμήσεις ότι η ανάπτυξη της ελληνικής οικονομίας θα είναι ισχυρή και διατηρήσιμη, κοντά στο 7% φέτος, αλλά το κρίσιμο σημείο είναι το 5% το 2022, και 3,6 το 2023. Άρα μπαίνουμε σε έναν ενάρετο κύκλο υψηλής και διατηρήσιμης ανάπτυξης και βελτίωσης της ανταγωνιστικότητάς της. Άρα δημιουργούνται οι προϋποθέσεις για επιπλέον αύξηση του κατώτατου μισθού, αφού αυτό δεν θα θέτει σε κίνδυνο την δημιουργία θέσεων απασχόλησης. Επισπεύδων για την διαδικασία είναι ο Υπουργός Εργασίας. Από την πλευρά μας, τα δεδομένα της οικονομίας συνηγορούν στο να είμαστε θετικοί σε μια πρόσθετη αύξηση του κατώτατου μισθού».
Χρ. Σταϊκούρας στο euro2day.gr : Ο σχεδιασμός για νέα μέτρα στήριξης, ΕΝΦΙΑ και ελαφρύνσεις
Οι 45 κρίσιμες ημέρες και οι παράμετροι που θα κρίνουν ποιος θα στηριχθεί. Το «άπλωμα» των δόσεων στον φόρο εισοδήματος και οι αλλαγές στη φορολοταρία. Η ελληνική γραμμή στις διαπραγματεύσεις για το Σύμφωνο Σταθερότητας.
Με το δάχτυλο στη σκανδάλη για νέα μέτρα απορρόφησης των κραδασμών από τις εφιαλτικές αυξήσεις των τιμών στην ενέργεια βρίσκεται το υπουργείο Οικονομικών με τον Χρήστο Σταϊκούρα να ιεραρχεί την ακρίβεια και την ενεργειακή κρίση ως τη μεγαλύτερη πρόκληση που καλείται να διαχειριστεί το οικονομικό επιτελείο στην παρούσα συγκυρία.
Στη συνέντευξη που παραχώρησε στο Euro2day.gr ο υπουργός Οικονομικών ανοίγει τα χαρτιά του για τις προτεραιότητες της οικονομικής πολιτικής της κυβέρνησης σε ορίζοντα διετίας, θέτοντας σε πρώτο πλάνο τις μειώσεις φόρων και εισφορών.
Οι προεκλογικές δεσμεύσεις της κυβέρνησης για μειώσεις φόρων και εισφορών διαταράχθηκαν από την πανδημία και την ενεργειακή κρίση, αναγνωρίζει ο υπουργός σημειώνοντας πως ακόμα και σε αυτό το σκηνικό η κυβέρνηση έκανε πολλά. Τα επόμενα βήματα θα κριθούν από πολλές παραμέτρους. Πανδημία, ενεργειακή κρίση και αλλαγή των κανόνων του Συμφώνου Σταθερότητας συνθέτουν ένα σκηνικό αυξημένης αβεβαιότητας, με τον Χρήστο Σταϊκούρα να μην αποκλείει ακόμα και σε αυτό το σκηνικό να υπάρξουν νέες μειώσεις φόρων και εισφορών το 2022, εφόσον δημιουργηθούν δημοσιονομικά περιθώρια.
Τέλος επιτηδεύματος και μειώσεις ΦΠΑ φαίνεται να βρίσκονται στους τελευταίους κρίκους της αλυσίδας των φορολογικών ελαφρύνσεων, ενώ προβάδισμα κερδίζουν η μονιμοποίηση και διεύρυνση προσωρινών μέτρων (μείωση εισφορών, πάγωμα εισφοράς αλληλεγγύης, επέκταση και στο δημόσιο και τους συνταξιούχους). «Πρωτόγνωρες καταστάσεις μας ανάγκασαν σε αλλαγή οικονομικής πολιτικής» σημειώνει ο κ. Σταϊκούρας.
Ο προϋπολογισμός του 2022 ο οποίος κατατίθεται αύριο στη Βουλή πάντως δεν κομίζει «εκπλήξεις». Επί του παρόντος, σημειώνει ο υπουργός Οικονομικών «τα δημοσιονομικά περιθώρια έχουν εξαντληθεί», επομένως ο προϋπολογισμός δεν θα ενσωματώνει τίποτα περισσότερο από όσα έχει ήδη ανακοινώσει η κυβέρνηση και ο Πρωθυπουργός στη ΔΕΘ.
Παρ’ όλα αυτά, αν τα έσοδα του προϋπολογισμού κινηθούν καλύτερα από το αναμενόμενο τις τελευταίες 45 ημέρες του έτους, υπάρχει πρόθεση απόδοσης της όποιας υπέρβασης, έναντι των στόχων , στην κοινωνία. «Περιμένουμε να δούμε αν υπάρχουν κάποια μικρά δημοσιονομικά περιθώρια ώστε να βοηθήσουμε ανάλογα με την κατάσταση που θα υπάρχει στη χώρα τις επόμενες εβδομάδες, συγκεκριμένα κοινωνικά στρώματα ή ομάδες» σημειώνει ο Χρήστος Σταϊκούρας παραπέμποντας για ανακοινώσεις τον Δεκέμβριο και χωρίς να αποκλείει- αλλά ούτε και να επιβεβαιώνει- το ενδεχόμενο καταβολής Δώρου Χριστουγέννων στους υγειονομικούς.
Αργούν τα αποκαλυπτήρια του ΕΝΦΙΑ
Στον προϋπολογισμό του 2022 ( ανάπτυξη κοντά στο 7% φέτος και κοντά στο 4,5% το επόμενο έτος) το υπουργείο Οικονομικών δεν θα ανοίξει τα χαρτιά του για τον ΕΝΦΙΑ του επομένου έτους. Ο υπουργός Οικονομικών παραπέμπει για ανακοινώσεις αργότερα τον Δεκέμβριο και για νομοσχέδιο στις αρχές του 2022, δεν δεσμεύεται για οριζόντια μείωση κατά 8%, χωρίς τελικά να την αποκλείει, αλλά επαναλαμβάνει ότι στόχος είναι οι περισσότεροι ιδιοκτήτες ακινήτων να πληρώσουν τα ίδια ή και λιγότερα σε σχέση με φέτος.
Σύμφωνα με τον Χρήστο Σταϊκούρα: «Δεν θα έχουμε αποκαλυπτήρια με τον προϋπολογισμό, θα έχετε μια εικόνα ενός ΕΝΦΙΑ ο οποίος δεν θα είναι αυξημένος το 2022, τουναντίον επιδιώκουμε να υπάρχει δημοσιονομικό περιθώριο για μια λελογισμένη μείωση όχι την έννοια του ποσοστού μεσοσταθμικά 8% οριζόντια, γιατί είμαστε στη φάση που έχουν ενσωματωθεί οι αντικειμενικές αξίες και πρέπει να δούμε πώς θα προσαρμοστούν οι συντελεστές στα περισσότερα νοικοκυριά. Αυτό που έχουμε πει στη ΔΕΘ φέτος και ισχύει είναι ότι στόχος είναι το 2022 τα περισσότερα νοικοκυριά να πληρώσουν λιγότερο ΕΝΦΙΑ σε σχέση με αυτά που πλήρωναν την τελευταία διετία.
Ο συμπληρωματικός φόρος ενσωματώνεται στον κύριο φόρο αλλά δεν σημαίνει ότι μηδενίζεται, το συνολικό αποτέλεσμα επιδιώκουμε να είναι το ίδιο ή και λίγο χαμηλότερα από το 2021 και είμαστε στη διαδικασία να δούμε πώς θα γίνει αυτή η κατανομή στα νοικοκυριά. Εκτιμώ ότι η άσκηση αυτή θα έχει ολοκληρωθεί τον Δεκέμβριο, προσδοκούμε να έχουμε νομοθετήσει στις αρχές του 2022 ώστε ο νέος ΕΝΦΙΑ να ξεκινήσει από τον Μάρτιο του 2022 και οι πολίτες να πληρώσουν τον ίδιο ή μικρότερο ΕΝΦΙΑ σε μεγαλύτερο χρονικό διάστημα».
Σε ερώτηση αν το οικονομικό επιτελείο σχεδιάζει αντίστοιχο «άπλωμα» των δόσεων και για το φόρο εισοδήματος, απαντά καταφατικά παραπέμποντας για το χρόνο εφαρμογής των αλλαγών στην ΑΑΔΕ ενώ όσον αφορά τις αλλαγές στη φορολοταρία, τα φετινά Χριστούγεννα δεν φαίνεται ότι θα υπάρχουν εκπλήξεις από τους λαχνούς του πλαστικού χρήματος για τους φορολογούμενους.
Το 2022, αποτελεί κρίσιμη χρονιά για την Ευρώπη. Η αναθεώρηση του Συμφώνου Σταθερότητας διχάζει για μία ακόμα φορά Βορρά και Νότο. «Υπάρχουν σημαντικές αποκλίσεις» ομολογεί ο υπουργός Οικονομικών αναφερόμενος στις τελευταίες συνεδριάσεις των συμβουλίων υπουργών Οικονομικών ευρωζώνης και Ε.Ε, καταγράφοντας όμως τη σύμφωνη γνώμη όλων στην ανάγκη να υπάρξει μείωση του χρέους. Η εξαίρεση αμυντικών δαπανών και δαπανών που σχετίζονται με το μεταναστευτικό τέθηκαν ήδη στο τραπέζι των συζητήσεων για την αναθεώρηση των δημοσιονομικών κανόνων όπως και η αλλαγή του βηματισμού μείωσης του χρέους, όπως μας μεταφέρει ο Χρήστος Σταϊκούρας, δηλώνοντας «ρεαλιστικά αισιόδοξος πως θα βρεθεί λύση» και εκφράζοντας την πεποίθηση πως «η Ευρώπη μαθαίνει από τα λάθη της».
Κρίσιμες αποφάσεις
Για την Ελλάδα των επομένων ετών άλλωστε ο υπουργός Οικονομικών εκτιμά πως όσο ασκείται προσεκτική οικονομική πολιτική, η χώρα δεν απειλείται από νέες μνημονιακές περιπέτειες.
Επίτευξη πολιτικής συμφωνίας μεταξύ του Συμβουλίου και του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου για τον Προϋπολογισμό της Ε.Ε. έτους 2022
Στις 15 Νοεμβρίου 2021 επιτεύχθηκε συμφωνία στις Βρυξέλλες μεταξύ του Συμβουλίου και του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, επί κοινού σχεδίου Προϋπολογισμού της Ε.Ε. για το έτος 2022, που περιλαμβάνει αναλήψεις υποχρεώσεων συνολικού ύψους 169,5 δισ. ευρώ και πιστώσεις πληρωμών 170,6 δισ. ευρώ και στοχεύει στην κινητοποίηση επενδύσεων για μια βιώσιμη ανάκαμψη και μια «πράσινη», ψηφιακή και ανθεκτική Ευρώπη.
Η συμφωνία διασφαλίζει έναν ισορροπημένο και ρεαλιστικό Προϋπολογισμό, ο οποίος έχει ως προτεραιότητα την ανάκαμψη από την πανδημία, την προστασία και τη δημιουργία θέσεων εργασίας, την «πράσινη» και ψηφιακή οικονομία, ενώ προβλέπει και επαρκή περιθώρια για την αντιμετώπιση ενδεχόμενων έκτατων αναγκών και μελλοντικών προκλήσεων. Έμφαση, επίσης, δίνεται στους τομείς της συνοχής, της καινοτομίας, της μετανάστευσης, της ασφάλειας, της ανθρωπιστικής βοήθειας και της εξωτερικής δράσης της Ένωσης.
Ο Προϋπολογισμός Ε.Ε. έτους 2022 προβλέπεται να διαθέσει σημαντικούς πόρους σε τομείς και προγράμματα υψηλού ελληνικού ενδιαφέροντος, όπως της Οικονομικής και Κοινωνικής Συνοχής, της Κοινής Αγροτικής Πολιτικής, της Μετανάστευσης και Ασύλου, των Μικρομεσαίων Επιχειρήσεων (ΜμΕ), καθώς και των ΕU4Health, HORIZON, LIFE και ERASMUS.
Πιο αναλυτικά, μέσω του Προϋπολογισμού 2022 συμφωνήθηκε να διατεθούν συνολικά:
49,7 δισ. ευρώ για τη στήριξη της ανάκαμψης, μέσω της προώθησης των επενδύσεων στην οικονομική, κοινωνική και εδαφική συνοχή.
53,1 δισ. ευρώ για την Κοινή Αγροτική Πολιτική και 971,9 εκατ. ευρώ για το Ευρωπαϊκό Ταμείο Θάλασσας και Αλιείας για τους Ευρωπαίους γεωργούς, καθώς και για την ενίσχυση της ανθεκτικότητας του αγροδιατροφικού τομέα.
12,2 δισ. ευρώ για το πρόγραμμα «HORIZON» με σκοπό τη στήριξη της έρευνας της Ε.Ε. σε τομείς όπως η υγεία, ο ψηφιακός τομέας, η βιομηχανία, το διάστημα, το κλίμα, η ενέργεια και η κινητικότητα και 613,5 εκατ. ευρώ για το πρόγραμμα για την ενιαία αγορά, που στοχεύει στη στήριξη της ανταγωνιστικότητας και των ΜμΕ, συμπεριλαμβανομένου του τομέα του τουρισμού.
839,7 εκατ. ευρώ για το πρόγραμμα EU4Health με σκοπό τη στήριξη της Υγείας στην Ε.Ε. και την ολοκληρωμένη ανταπόκριση στις ανάγκες των Ευρωπαίων πολιτών στον τομέα της υγείας.
1,2 δισ. ευρώ στο πλαίσιο του Ταμείου Δίκαιης Μετάβασης, προκειμένου να διασφαλιστεί ότι η μετάβαση στην κλιματική ουδετερότητα θα αποβεί προς όφελος όλων, καθώς και 755,5 εκατ. ευρώ στο πλαίσιο του προγράμματος LIFE για τη στήριξη δράσεων για το περιβάλλον και το κλίμα.
2,8 δισ. ευρώ για τον μηχανισμό «Συνδέοντας την Ευρώπη», ο οποίος στοχεύει σε σύγχρονες υποδομές μεταφορών για τη διευκόλυνση των διασυνοριακών συνδέσεων.
3,4 δισ. ευρώ για το Erasmus+ με σκοπό την επένδυση στη νεολαία, καθώς και 406 εκατ. ευρώ για τους τομείς του πολιτισμού μέσω του προγράμματος «Δημιουργική Ευρώπη».
1,1 δισ. ευρώ για το Ταμείο Ασύλου, Μετανάστευσης και Ένταξης και 809,3 εκατ. ευρώ για το Ταμείο για την ολοκληρωμένη διαχείριση των συνόρων με σκοπό την ενίσχυση της συνεργασίας στον τομέα της διαχείρισης των εξωτερικών συνόρων, μεταξύ άλλων με 25 εκατ. ευρώ για την προστασία των συνόρων με τη Λευκορωσία, καθώς και της πολιτικής για τη μετανάστευση και το άσυλο, στην οποία περιλαμβάνεται πρόσθετη χρηματοδότηση για δεσμεύσεις επανεγκατάστασης.
227,1 εκατ. ευρώ για το Ταμείο Εσωτερικής Ασφάλειας και 945,7 εκατ. ευρώ για το Ευρωπαϊκό Ταμείο Άμυνας με σκοπό τη στήριξη της ευρωπαϊκής στρατηγικής αυτονομίας και ασφάλειας.
15,2 δισ. ευρώ για τη στήριξη των γειτόνων και τη διεθνή ανάπτυξη και συνεργασία. Η συμφωνία περιλαμβάνει στοχευμένες αυξήσεις των κονδυλίων του Μηχανισμού Γειτονίας, Ανάπτυξης και Διεθνούς Συνεργασίας (ΜΓΑΔΣ) — Η Ευρώπη στον κόσμο (190 εκατ. ευρώ), με έμφαση στο Αφγανιστάν και τη Συρία, καθώς και του προγράμματος ανθρωπιστικής βοήθειας (211 εκατ. ευρώ) για την αντιμετώπιση καταστάσεων κρίσης σε ολόκληρο τον κόσμο.
Σημειώνεται ότι το Συμβούλιο και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο έχουν προθεσμία 14 ημερών για να εγκρίνουν το κοινό σχέδιο. Στις 25-26 Νοεμβρίου θα πραγματοποιηθεί ψηφοφορία στην Ολομέλεια του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, η οποία θα σηματοδοτήσει και τυπικά το τέλος της διαδικασίας έγκρισης του Προϋπολογισμού 2022.
Συμπερασματικά, η συμφωνία για τον Προϋπολογισμό 2022 κρίνεται ιδιαίτερα επωφελής για τη χώρα μας, καθώς η εισροή ευρωπαϊκών πόρων αναμένεται να συμβάλει σε κρίσιμους τομείς για την ελληνική οικονομία, όπως η πράσινη και ψηφιακή μετάβαση, η ενίσχυση της οικονομικής και κοινωνικής συνοχής, η τόνωση των επενδύσεων και της απασχόλησης, η διαχείριση των μεταναστευτικών ροών και η προώθηση της έρευνας και καινοτομίας.
Περαιτέρω στήριξη των νοικοκυριών σε περίπτωση που αυξηθούν κι άλλο οι τιμές της ενέργειας προανήγγειλε ο υπουργός Οικονομικών, Χρήστος Σταϊκούρας μιλώντας στην τηλεόραση του ΣΚΑΪ και την εκπομπή «Αταίριαστοι».
«Εάν παραμείνουν ή οι τιμές αυξηθούν περισσότερο, μπορεί η κυβέρνηση να αναγκαστεί -και ορθώς, να επέμβει ακόμα περισσότερο φέτος», τόνισε ο κ. Σταϊκούρας.
Χαρακτήρισε προτεραιότητα τον περιορισμό των δυσμενών συνεπειών που έχει στους οικογενειακούς προϋπολογισμούς η ενεργειακή κρίση.
Μιλώντας για την ενεργειακή κρίση και την ακρίβεια, ανέφερε ότι είναι ένα πρόβλημα εξωγενές και εντονότερο από τις αρχικές εκτιμήσεις. Πρόσθεσε ότι «φαίνεται να είναι παροδικό», ότι αναμένεται να αποκλιμακωθεί μέσα στο πρώτο τρίμηνο του 2022 αλλά ίσως να κρατήσει στα ενεργειακά προϊόντα έως και το β’ τρίμηνο του 2022.
Σε αυτό το πλαίσιο ο υπουργός Οικονομικών αν έφερε ότι δεν θα του κάνει έκπληξη εάν ο πληθωρισμός φτάσει ακόμα και στο 4%.
Κατώτατος μισθός: Θετική εισήγηση του ΥΠΟΙΚ και για δεύτερη αύξηση
Σχετικά με τον κατώτατο μισθό, ο κ. Σταϊκούρας τόνισε ότι από 01/01/2022 θα γίνει μια πρώτη αύξηση 2% ενώ το υπουργείο Οικονομικών θα εισηγηθεί θετικά και για τη δεύτερη αύξηση που έχει αναγγείλει ο πρωθυπουργός καθώς «πλέον έχουμε ασφαλή στοιχεία που αποδεικνύουν ότι η οικονομία αναπτύσσεται».
Χωρίς πρόσθετες παρεμβάσεις ο προϋπολογισμός που κατατίθεται
Ο υπουργός Οικονομικών, ξεκαθάρισε πως ο προϋπολογισμός που κατατίθεται την Παρασκευή στη Βουλή δεν περιλαμβάνει πρόσθετες παρεμβάσεις για οποιοδήποτε κλάδο της οικονομίας.
Η ανάπτυξη της οικονομίας βρίσκεται γύρω στο 7% αρχικά αναθεωρημένο προς τα πάνω σε σχέση με την προηγούμενη εκτίμηση του προσχεδίου ενώ η ανεργία συρρικνώνεται κατά περίπου 1,5 ποσοστιαία μονάδα. Σύμφωνα με τον κ. Σταϊκούρα, ο προϋπολογισμός περιλαμβάνει ακόμη εκτόξευση των επενδύσεων και των εξαγωγών, καλή ιδιωτική κατανάλωση και συρρίκνωση της δημόσιας κατανάλωσης.
Δεν υπάρχει σενάριο lockdown – Έχουμε ασφαλή ταμειακά διαθέσιμα
Στο ερώτημα εάν η οικονομία μπορεί να ανταπεξέλθει σε περίπτωση lockdown ο κ. Σταϊκούρας απάντησε ότι δεν υπάρχει τέτοιο σενάριο στο τραπέζι για την ελληνική κυβέρνηση. Ξεκαθάρισε ότι τα ταμειακά διαθέσιμα επαρκούν για να αντιμετωπιστεί οποιαδήποτε κρίση προκύψει στη χώρα, χωρίς να σημαίνει όμως ότι πάντα υπάρχουν και οι δημοσιονομικές δυνατότητες.
«Έχουμε ασφαλή ταμειακά διαθέσιμα, είμαστε έτοιμοι να αντιμετωπίσουμε οποιαδήποτε κρίση προκύψει αυτό σημαίνει σύνεση και προνοητικότητα αλλά δεν υπάρχει σενάριο lockdown στο τραπέζι από την ελ κυβέρνηση», τόνισε ο υπουργός Οικονομικών.
Η 17η Νοεμβρίου αποτελεί ημέρα μνήμης και τιμής, στις Ελληνίδες και στους Έλληνες που αντιστάθηκαν στην επτάχρονη δικτατορία, αγωνίστηκαν για την ελευθερία και την αποκατάσταση της Δημοκρατίας.
Σήμερα, 48 χρόνια μετά την κορυφαία αντιδικτατορική εξέγερση στο Πολυτεχνείο, οφείλουμε να θυμόμαστε ότι η Δημοκρατία δεν είναι αυτονόητη.
Εμπνεόμενοι από τα καλά παραδείγματα εκείνων των χρόνων, οφείλουμε, με σύμπνοια και ενότητα, να προασπίζουμε την ελευθερία, να υπηρετούμε, να προστατεύουμε και να υπερασπιζόμαστε, καθημερινά, την δημοκρατία.
Είναι χρέος όλων μας να την διευρύνουμε και να την εμβαθύνουμε, ενισχύοντας διαρκώς την ποιότητά της.
”Η χώρα και η οικονομία τα καταφέρνουν, όπως θα καταδείξει και η κατάθεση του προϋπολογισμού, ενώ αντιμετωπίζονται οι προκλήσεις και οι αβεβαιότητες”.
Αυτό επισήμανε μιλώντας στο ΑΠΕ- ΜΠΕ ο υπουργός Οικονομικών Χρήστος Σταϊκούρας, αναπτύσσοντας παράλληλα τους στόχους που τίθενται στο οικονομικό πεδίο την επόμενη διετία, δηλώνοντας «ρεαλιστικά αισιόδοξος ότι θα τα καταφέρουμε».
Ερωτηθείς, δε, ειδικά για τη φορολογική πολιτική, ο υπουργός τονίζει ότι στόχος είναι τα επόμενα χρόνια να μονιμοποιηθούν οι μη μόνιμες μειώσεις των φόρων που έγιναν από την κυβέρνηση.
Ειδικότερα, ο κ. Σταϊκούρας στη δήλωσή στο ΑΠΕ-ΜΠΕ, στο πλαίσιο του “17th Tax Forum Athens – Thessaloniki” που διοργάνωσε το Ελληνο-Αμερικανικό Εμπορικό Επιμελητήριο, ανέφερε:
«Όπως θα καταδείξει και θα αναδείξει η κατάθεση του προϋπολογισμού την Παρασκευή, η χώρα και η οικονομία τα καταφέρνουν. Αναπτύσσονται ισχυρά και βιώσιμα, η ανεργία μειώνεται, η ανταγωνιστικότητα βελτιώνεται. Νέες θέσεις απασχόλησης δημιουργούνται, οι επενδύσεις πολλαπλασιάζονται, οι εξαγωγές ενισχύονται.
Αυτό δεν σημαίνει ότι δεν υπάρχουν προκλήσεις και αβεβαιότητες, τις οποίες με επάρκεια η κυβέρνηση έχει αποδείξει ότι τις αντιμετωπίζει.
Ταυτόχρονα όμως, υλοποιεί και διαρθρωτικές αλλαγές για να πετύχει μεσομακροπρόθεσμους στόχους για την επόμενη διετία. Όπως είναι η διατήρηση των υψηλών ρυθμών οικονομικής μεγέθυνσης, η βελτίωση της ποιότητας του πλούτου με την ακόμη μεγαλύτερη ενίσχυση των επενδύσεων και των εξαγωγών, η έξοδος της χώρας από το καθεστώς της ενισχυμένης εποπτείας, η μείωση του όγκου των “κόκκινων” δανείων σε μονοψήφιο ποσοστό το 2022, η δημοσιονομική βελτίωση της χώρας το 2022 μέσα αποκλειστικά από την ανάκαμψη και την ανάπτυξη της οικονομίας και την ταυτόχρονη μείωση φόρων και ασφαλιστικών εισφορών και η επίτευξη επενδυτικής βαθμίδας έως το 2023. Είμαι ρεαλιστικά αισιόδοξος ότι θα τα καταφέρουμε».
Σχετικά δε με την ασκούμενη φορολογική πολιτική και τις προτεραιότητες που τίθενται στο φορολογικό πεδίο την επόμενη διετία, ο υπουργός Οικονομικών λέει στο ΑΠΕ- ΜΠΕ πως «αυτή η κυβέρνηση έχει αποδείξει ότι είναι συνεπής με τις προεκλογικές δεσμεύσεις της. Μείωσε την τελευταία διετία άμεσους και έμμεσους φόρους σε φυσικά και νομικά πρόσωπα. Με μόνιμο τρόπο, αλλά και με μη μόνιμο τρόπο. Με στόχο τα επόμενα χρόνια να μονιμοποιήσουμε και αυτές τις μειώσεις.
Και θα συνεχίσουμε προς αυτήν την κατεύθυνση, διότι αυτή είναι η στόχευσή μας και αυτό είναι το πρόταγμα, προκειμένου η χώρα να πετύχει υψηλούς ρυθμούς οικονομικής μεγέθυνσης, να δημιουργήσει πολλές, καλές θέσεις απασχόλησης και να ενισχύσει την κοινωνική συνοχή».
Στο πακέτο μέτρων στήριξης νοικοκυριών και επιχειρήσεων, ύψους 620 εκ. ευρώ, το οποίο υποστήριξε ότι είναι «το μεγαλύτερο στη Ευρωπαϊκή Ένωση», αναφέρθηκε ο υπουργός Οικονομικών, Χρήστος Σταϊκούρας.
Μιλώντας στην εκπομπή «Παρεμβάσεις» του BLUE SKY με τον Σωτήρη Ξενάκη, ο κ. Σταϊκούρας τόνισε πως «η πανδημία και η ενεργειακή κρίση θα κρίνουν αν θα ενισχυθούν τα πολύ χαμηλά εισοδήματα», ενώ για τον πληθωρισμό προέβλεψε πως «η αύξηση στο 3,5% είναι προσωρινή» και πως «ο μέσος όρος για το 2021 θα πέσει κάτω από το 1%».
Για τον κατώτατο μισθό ο υπ. Οικονομικών δήλωσε ότι θα υπάρξει πρόσθετη αύξηση μέσα στο 2022, ενώ για την ακρίβεια προέβλεψε ότι στις αρχές του χρόνου θα υπάρξει κάμψη των τιμών σε όλα τα προϊόντα, εκτός της ενέργειας.