Τραπεζικό Σύστημα

31Οκτ

Oμιλία στην Ολομέλεια της Βουλής κατά τη συζήτηση του Σχεδίου Νόμου «Πλαίσιο ανακεφαλαιοποίησης των πιστωτικών ιδρυμάτων»

Κυρίες και Κύριοι Συνάδελφοι,

Είναι γνωστό ότι οι Ευρωπαϊκές οικονομίες, από τα μέσα του 2008, βρέθηκαν στη δίνη μιας μεγάλης, παγκόσμιας οικονομικής κρίσης, την οποία στη χώρα μας οι ηγεσίες των Κομμάτων της τότε Αντιπολίτευσης καμώνονταν ότι δεν την έβλεπαν.

Η κρίση ήταν συστημική και μεταδοτική, από τον χρηματοπιστωτικό στον δημοσιονομικό τομέα, ή το αντίστροφο, από τον δημοσιονομικό στο χρηματοπιστωτικό τομέα, όπως στην περίπτωση της Ελλάδας.

Η συνέχεια είναι γνωστή.

Έκτοτε, τα πιστωτικά ιδρύματα της χώρας, βρέθηκαν, και με ευθύνη τους, αντιμέτωπα με μεγάλες προκλήσεις.

Προκλήσεις που είχαν δυσμενείς επιπτώσεις στη ρευστότητα και στη φερεγγυότητά τους.

Επιπτώσεις που κατέστησαν αναγκαία τη διαμόρφωση πλαισίου στήριξής τους, προκειμένου να διαφυλαχθούν και οι καταθέσεις των πολιτών.

Πλαίσιο που ξεκίνησε να δημιουργείται έγκαιρα, το 2008, με μεθοδικό και διορατικό τρόπο, από την τότε Κυβέρνηση της ΝΔ, παρά τη λυσσαλέα αντίδραση των Κομμάτων της τότε Αντιπολίτευσης.

Θυμίζω τις μεγαλοστομίες τους, ότι δήθεν η τότε Κυβέρνηση «χάριζε τα λεφτά, που υπήρχαν, στους τραπεζίτες και δεν τα έδινε στο λαό».

Ενδεικτικά, από τότε και μέχρι το 2014, ανελήφθησαν, μεταξύ άλλων, οι ακόλουθες πρωτοβουλίες:

1^ον. Θεσπίστηκε, το 2008, ένα «πακέτο» κεφαλαιακής ενίσχυσης και χορήγησης εγγυήσεων του Ελληνικού Δημοσίου προς τα πιστωτικά ιδρύματα, ύψους, αρχικά, 28 δισ. ευρώ.

Αυτό το «πακέτο» αποτελεί, μέχρι και σήμερα, όπως επιβεβαιώνει το Σχέδιο Νόμου που συζητάμε, σημαντικό εργαλείο στήριξης του τραπεζικού συστήματος.

Μάλιστα, τα συνολικά έσοδα στον Κρατικό Προϋπολογισμό από την αξιοποίησή του, από μερίσματα και προμήθειες, υπερέβησαν τα 4 δισ. ευρώ την περίοδο 2009–2014.

Επ’ ωφελεία των Ελλήνων πολιτών.

2^ον. Ελήφθησαν, από το 2008, συγκεκριμένες πρωτοβουλίες για τη θεσμική θωράκιση του τραπεζικού συστήματος.

Ενδεικτικά:

Το 2008, ενισχύθηκε το καθεστώς εγγύησης καταθέσεων, με το ανώτατο όριο να αυξάνεται στις 000 ευρώ, από τις 20.000 που ήταν μέχρι τότε.

Όριο που ισχύει μέχρι και σήμερα στη χώρα μας και που έχει επεκταθεί σε πανευρωπαϊκό επίπεδο.

Το 2010, ιδρύθηκε το Ταμείο Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας, το οποίο λειτουργεί και με την παρούσα Κυβέρνηση.

Το 2011, διαμορφώθηκε θεσμικό πλαίσιο για την εξυγίανση των πιστωτικών ιδρυμάτων.

Το οποίο υιοθετήθηκε και από την παρούσα Κυβέρνηση, ενσωματώνοντας σχετικές Ευρωπαϊκές οδηγίες.

3^ον. Εξασφαλίστηκαν επαρκείς πόροι για την ανακεφαλαιοποίηση του τραπεζικού συστήματος.

Πόροι που βοήθησαν στη σταθεροποίηση της κατάστασης, το 2014, και στη σταδιακή επιστροφή της εμπιστοσύνης στο Ελληνικό τραπεζικό σύστημα.

Κυρίες και Κύριοι Συνάδελφοι,

Σε όλες αυτές τις πολιτικές επιλογές, ο ΣΥΡΙΖΑ, σταθερά και διαχρονικά, ήταν απέναντι, ήταν αντίθετος.

Και όμως, εξαιτίας αυτών των επιλογών, τα τραπεζικά ιδρύματα επανέκτησαν την πρόσβασή τους στις αγορές και οδηγήθηκαν σε επιτυχείς αυξήσεις μετοχικού κεφαλαίου, αντλώντας 8,3 δισ. ευρώ από αυτές.

Εξέδωσαν τίτλους αξίας περίπου 2,5 δισ. ευρώ.

Μηδένισαν την εξάρτησή τους από το μηχανισμό έκτακτης στήριξης της ΕΚΤ.

Μειώθηκε δραστικά η ροή των νέων μη εξυπηρετούμενων δανείων.

Ενώ, στα τέλη του 2014, η αγοραία κεφαλαιοποίηση της συμμετοχής του Ελληνικού Δημοσίου, μέσω του ΤΧΣ, στα συστημικά τραπεζικά ιδρύματα είχε διαμορφωθεί περίπου στα 15 δισ. ευρώ.

Κυρίες και Κύριοι Συνάδελφοι,

Δυστυχώς, η κατάσταση αυτή άλλαξε ριζικά το 2015.

Η Κυβέρνηση των ΣΥΡΙΖΑ και ΑΝΕΛ, εξαιτίας λανθασμένων χειρισμών της, έφερε το τραπεζικό σύστημα αντιμέτωπο με τεράστιους κινδύνους.

Κίνδυνοι που διογκώθηκαν μετά την τραπεζική αργία και τους κεφαλαιακούς περιορισμούς.

Και αυτό γιατί, μεταξύ άλλων:

Οι συνολικές καταθέσεις και τα repos των πιστωτικών ιδρυμάτων, από το Δεκέμβριο του 2014, μειώθηκαν κατά 50 δισ. ευρώ, ή κατά 25% επί του συνόλου τους.
Η ποιότητα του ενεργητικού των τραπεζών επιδεινώθηκε, καθώς αυξήθηκαν ραγδαία τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια.
Και οι διεθνείς αγορές έκλεισαν, ενώ, επί της ουσίας, δεν γίνονταν πράξεις στη διατραπεζική αγορά με ξένους αντισυμβαλλόμενους, ούτε έναντι ενεχύρου.

Αυτή την πραγματικότητα την επισημαίνει και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, η οποία σε Έκθεσή της, τον Ιούλιο του 2015, αναφέρει ότι «υφίστανται σημαντικοί κίνδυνοι για τη χρηματοοικονομική σταθερότητα στην Ελλάδα που προήλθαν από την αβεβαιότητα των οικονομικών και χρηματοπιστωτικών πολιτικών της Ελληνικής Κυβέρνησης το τελευταίο εξάμηνο [δηλαδή το 1^ο εξάμηνο του 2015]» (European Commission, Greece – Request for stability support in the form of an ESM loan, 10 Ιουλίου 2015).

[Επισυνάπτεται Σημείωμα 1]

Ποιό όμως είναι το αποτέλεσμα της διακυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ και ΑΝΕΛ, σήμερα, στο τραπεζικό σύστημα;

1^ον. Η χρηματοδότηση των τραπεζών γίνεται, κυρίως, μέσω του Ευρωσυστήματος.

Ενδεικτικά, η χρηματοδότηση μέσω του ELA διαμορφώνεται περίπου στα 85 δισ. ευρώ, από μηδέν στο τέλος του 2014.

Με κόστος τόσο για τις τράπεζες όσο και για τους δανειολήπτες.

2^ον. Η αξία των τραπεζικών μετοχών έχει καταρρεύσει.

Η αξία των μετοχών που κατέχει το Ελληνικό Δημόσιο διαμορφώνεται, σήμερα, στα 2,9 δισ. ευρώ, από 15 δισ. ευρώ στο τέλος του 2014.

Δηλαδή, είναι μειωμένες κατά 80%.

Με τεράστιο δυνητικό κόστος για τους φορολογούμενους.

[Επισυνάπτεται Πίνακας 1]

3^ον. Καθίσταται αναγκαία μια νέα ανακεφαλαιοποίηση των πιστωτικών ιδρυμάτων.

Με νέο, μεγάλο κόστος για τους φορολογούμενους.

Με κεφαλαιακές ανάγκες που οφείλονται, αποκλειστικά, όπως θα δείξει και η Έκθεση της ΕΚΤ που θα δημοσιευθεί σήμερα, στα δεδομένα που διαμορφώθηκαν στην οικονομία το 2015.

Και πιο συγκεκριμένα, στη χειροτέρευση του μακροοικονομικού περιβάλλοντος για εφέτος και τα επόμενα χρόνια, στα νέα, πρόσθετα δημοσιονομικά μέτρα της Κυβέρνησης, στους κεφαλαιακούς περιορισμούς, στη μείωση της αξίας των εξασφαλίσεων, στην αναμενόμενη αυξημένη ροή νέων επισφαλών δανείων.

Και όλα αυτά, σε λίγες ώρες θα αναδειχθούν…

Η νέα ανακεφαλαιοποίηση φέρει την υπογραφή ΣΥΡΙΖΑ και ΑΝΕΛ.

Αυτό άλλωστε επιβεβαιώνει και η Έκθεση Νομισματικής Πολιτικής της ΤτΕ για το 2014-2015, που δημοσιεύθηκε τον Ιούνιο του 2015, και η οποία υποστηρίζει ότι, ακόμη και το 1^ο τρίμηνο του 2015 «η κεφαλαιακή επάρκεια των τραπεζών παρέμεινε σε ικανοποιητικά επίπεδα».

[Επισυνάπτεται Σημείωμα 2]

Επειδή όμως ακούω την επιχειρηματολογία της Κυβέρνησης ότι, για πρώτη φορά, με την ανακεφαλαιοποίηση αντιμετωπίζεται και το ζήτημα των «κόκκινων δανείων», ας αποκαταστήσουμε την αλήθεια, από την οποία έχει πάρει τελεσίδικα «διαζύγιο» η Κυβέρνηση.

1^η Αλήθεια: Τα προηγούμενα χρόνια, διαμορφώθηκε το πλαίσιο για τη διαχείριση των ανοιγμάτων σε καθυστέρηση και των μη εξυπηρετούμενων δανείων.

Ενώ, εκδόθηκε, το 2014, από την ΤτΕ, και ο Κώδικας Δεοντολογίας για τη διαχείριση των μη εξυπηρετούμενων ιδιωτικών οφειλών.

2^η Αλήθεια: Το 2013, η ΤτΕ ανέθεσε στην BlackRock την ευθύνη αξιολόγησης των Προβληματικών Στοιχείων του Ενεργητικού των πιστωτικών ιδρυμάτων, και συγκεκριμένα της λειτουργικής ετοιμότητας και αποτελεσματικότητας των πλαισίων, των πολιτικών, των διαδικασιών και των πρακτικών που έχουν καθιερώσει οι συστημικές τράπεζες προκειμένου να αντιμετωπίσουν μια ευρείας κλίμακας εξυγίανση των προβληματικών στοιχείων του ενεργητικού τους.

Αυτό επιβεβαιώνει και η Έκθεση Νομισματικής Πολιτικής της ΤτΕ για το 2013-2014.

[Επισυνάπτεται Σημείωμα 3]

Ενώ, τον Οκτώβριο του 2014, ολοκληρώθηκε από την ΕΚΤ η άσκηση συνολικής αξιολόγησης, που αποτελούνταν επίσης από έναν ενδελεχή διαγνωστικό έλεγχο με ιδιαίτερα αυστηρά κριτήρια (Asset Quality Review – AQR) και μια άσκηση προσομοίωσης καταστάσεων κρίσης (stress tests).

Οι τράπεζες πέρασαν με επιτυχία την άσκηση, αυτή γεγονός που επιβεβαίωσε τη φερεγγυότητά τους και την επάρκεια των κεφαλαίων τους προκειμένου να αντιμετωπίσουν μελλοντικούς κινδύνους, περιλαμβανομένου και των μη εξυπηρετούμενων δανείων τους.

Συνεπώς, στις προηγούμενες ανακεφαλαιοποιήσεις δόθηκε ιδιαίτερη σημασία στη διαχείριση των «κόκκινων δανείων».

Όλα αυτά επιβεβαιώνονται στην τελευταία ετήσια Έκθεση του Διοικητή της Τράπεζας της Ελλάδος, που δημοσιοποιήθηκε τον εφετινό Φεβρουάριο.

[Επισυνάπτεται Σημείωμα 4]

3^η Αλήθεια: Οι τράπεζες ενσωμάτωσαν τις προβλέψεις για τον πιστωτικό κίνδυνο, βελτιώνοντας αισθητά, όπως καλείται στην επιστημονική τραπεζική θεωρία και πρακτική, τον δείκτη κάλυψης, που είναι ο λόγος των συσσωρευμένων προβλέψεων για τον πιστωτικό κίνδυνο προς τα δάνεια σε καθυστέρηση.

Και αυτό οφείλεται στις διαγνωστικές μελέτες που τότε έγιναν.

Κάτι που επιβεβαιώνεται και από τις Εκθέσεις της ΤτΕ.

[Επισυνάπτεται Σημείωμα 5]

Αλήθεια 4: Αυτή που θα δημοσιοποιηθεί σε λίγες ώρες και θα επιβεβαιώνει ότι η αξιολόγηση της ποιότητας του χαρτοφυλακίου των τραπεζών, δηλαδή το AQR, που ενσωματώνει τα «κόκκινα δάνεια», είχε συμπεριληφθεί στους τραπεζικούς λογαριασμούς το 2014.

Συνεπώς, η επιχειρηματολογία της Κυβέρνησης ότι δήθεν αντιμετωπίζονται για πρώτη φορά τα «κόκκινα δάνεια» δεν υποστηρίζεται από πουθενά.

Όπως δεν υποστηρίζεται και η επιχειρηματολογία της ότι για πρώτη φορά ενσωματώνονται νέα εργαλεία, όπως είναι τα CoCos, και δίνονται δικαιώματα ψήφου.

Να σας θυμίσω ότι όλα αυτά προβλέπονταν στο Νόμο 4254/2014, της 7^ης Απριλίου, με τον οποίο τροποποιήθηκε ο βασικός Νόμος του 2010 για το ΤΧΣ, τον οποίο ο ΣΥΡΙΖΑ καταψήφισε.

Και σήμερα έρχεται και θριαμβολογεί για ότι η προηγούμενη Κυβέρνηση υιοθέτησε και ο ΣΥΡΙΖΑ καταψήφισε.

[Επισυνάπτεται Σημείωμα 6]

Όπως σε όλα, έτσι και σε αυτά τα θέματα, δεν λέει την αλήθεια.

Η αλήθεια είναι ότι η αυτοπροσδιοριζόμενη ως «Κυβέρνηση της Ριζοσπαστικής Αριστεράς», τα έκανε, και πάλι, «μούσκεμα».

Κυρίες και Κύριοι Συνάδελφοι,

Συμπερασματικά, η Κυβέρνηση της Αριστεράς, παγιδευμένη σε ιδεοληψίες, μύθους, ψευδαισθήσεις και ενδογενείς αντιφάσεις, χωρίς πολιτική κατεύθυνση, σχέδιο και βούληση, οδήγησε την Ελληνική οικονομία και το τραπεζικό σύστημα στο τέλμα.

Και συνεπώς στην ανάγκη μιας νέας, αναπόφευκτης πλέον ανακεφαλαιοποίησης των πιστωτικών ιδρυμάτων.

Με ένα πλαίσιο ανακεφαλαιοποίησης, το οποίο:

Έρχεται με τη μορφή του κατεπείγοντος, αν και η Κυβέρνηση γνώριζε τα χρονοδιαγράμματα.
Δίνει μεγαλύτερο σε σχέση με το παρελθόν ρόλο στους «Θεσμούς» στη διακυβέρνηση του ΤΧΣ, σε αντίθεση με ότι μέχρι σήμερα γίνονταν.
Περιλαμβάνει ασάφειες σε έννοιες και διαδικασίες, που μπορεί να προκαλέσουν σοβαρά ερμηνευτικά και λειτουργικά ζητήματα στην υλοποίησή του.
Οδηγεί στην τροποποίηση ήδη εγκεκριμένων σχεδίων αναδιάρθρωσης πιστωτικών ιδρυμάτων, με αποτέλεσμα σοβαρούς κινδύνους για την παρουσία των Ελληνικών τραπεζών στο εξωτερικό.
Δημιουργεί σοβαρούς κινδύνους αφελληνισμού του τραπεζικού συστήματος.

Παρά τα αδύνατα όμως σημεία, που οφείλονται στην ανεπάρκεια της Κυβέρνησης, και με δεδομένο ότι η ΝΔ δεν είναι ΣΥΡΙΖΑ, το πλαίσιο δεν μπορεί παρά να υιοθετηθεί προκειμένου να προχωρήσει, το ταχύτερο δυνατό, η νέα ανακεφαλαιοποίηση των τραπεζών, ώστε οι τράπεζες, με ισχυρή παρουσία ιδιωτών, να επιτελέσουν τον διαμεσολαβητικό τους, κυρίως, ρόλο στη λειτουργία της οικονομίας, να αρθούν οι κεφαλαιακοί περιορισμοί, να αποκατασταθεί η εμπιστοσύνη καταθετών και επενδυτών και να αποφευχθεί ο κίνδυνος ευρείας συστημικής αποσταθεροποίησης.

30Ιούλ

Άρθρο στην ιστοσελίδα Reporter.gr – “Οι Προκλήσεις και οι Πολιτικές Διαχείρισης της Κρίσης στο Ελληνικό Τραπεζικό Σύστημα”

Οι Προκλήσεις και οι Πολιτικές Διαχείρισης της Κρίσης στο Ελληνικό Τραπεζικό Σύστημα

Είναι γνωστό ότι οι Ευρωπαϊκές οικονομίες, από το 2008, «χτυπήθηκαν» έντονα από την παγκόσμια κρίση.

Κρίση συστημική και μεταδοτική, από τον χρηματοπιστωτικό στο δημοσιονομικό τομέα, ή το αντίστροφο, από τον δημοσιονομικό στο χρηματοπιστωτικό τομέα, όπως έγινε στην Ελλάδα.

Πράγματι, τα πιστωτικά ιδρύματα της χώρας, τα τελευταία χρόνια, βρέθηκαν αντιμέτωπα με μεγάλες προκλήσεις.

Προκλήσεις που απέρρεαν:

Από την μεγάλη επιβράδυνση του ρυθμού οικονομικής μεγέθυνσης.
Από τις συνεχείς υποβαθμίσεις της πιστοληπτικής αξιολόγησης της χώρας και των ιδίων των ιδρυμάτων.
Από τον αποκλεισμό τους από τις διεθνείς αγορές άντλησης κεφαλαίων.
Από τη συρρίκνωση του ρυθμού πιστωτικής επέκτασης.
Από τις επιπτώσεις της αναδιάρθρωσης του δημοσίου χρέους.
Από την έντονη και συνεχή εκροή καταθέσεων, ιδιαίτερα το πρώτο εξάμηνο του 2015.
Από την «υποχρέωση» να προσφέρουν, συστηματικά, «ενέσεις» ρευστότητας στο Ελληνικό Δημόσιο.
Από την μεγάλη επιδείνωση της ποιότητας του ενεργητικού των τραπεζών, εξαιτίας της αύξησης των μη εξυπηρετούμενων δανείων, ως αποτέλεσμα του αρνητικού αντίκτυπου της πολιτικής αβεβαιότητας – από τα τέλη του 2014 – στην οικονομική δραστηριότητα και στην κουλτούρα πληρωμών, της επιδείνωσης της χρηματοοικονομικής κατάστασης επιχειρήσεων και νοικοκυριών, αλλά και σοβαρών διαχρονικών σφαλμάτων των ιδίων των τραπεζών στο σκέλος των χορηγήσεων.

Καταθέσεις επιχειρήσεων και νοικοκυριών (κάτοικοι εσωτερικού, εκατ. ευρώ)

Όλες αυτές οι προκλήσεις είχαν ορατές και δυσμενείς επιπτώσεις στη ρευστότητα και στη φερεγγυότητα των Ελληνικών πιστωτικών ιδρυμάτων.

Καθιστώντας, έτσι, αναγκαία τη διαμόρφωση πλαισίου στήριξής τους, για να διαφυλαχθούν οι καταθέσεις των πολιτών.

Προς την κατεύθυνση αυτή, από το 2008, από την τότε Κυβέρνηση της ΝΔ, ξεκίνησε, με μεθοδικό, διορατικό και συστηματικό τρόπο, η διαμόρφωση αυτού του πλαισίου, με σκοπό τόσο τη διασφάλιση της αναγκαίας χρηματοδότησης του τραπεζικού συστήματος, όσο και τη θεσμική θωράκιση της σταθερότητάς του.

Στην πρώτη κατεύθυνση, δηλαδή αυτής για τη διασφάλιση της χρηματοδότησης αναλήφθησαν, μεταξύ άλλων, οι ακόλουθες πρωτοβουλίες:

1^η. Θεσπίστηκε, το 2008, ένα «πακέτο» κεφαλαιακής ενίσχυσης και χορήγησης εγγυήσεων του Ελληνικού Δημοσίου προς τα πιστωτικά ιδρύματα, ύψους, αρχικά, 28 δισ. ευρώ.

Αυτό το «πακέτο», παρά την αρχική κριτική του συνόλου της τότε Αντιπολίτευσης, αποτέλεσε σημαντικό εργαλείο στήριξης του τραπεζικού συστήματος.

Με αποτέλεσμα, μεταγενέστερα, το όριο των εγγυήσεων να πολλαπλασιαστεί, φτάνοντας τα 85 δισ. ευρώ, και να συνεχίζει, ακόμη και σήμερα, να αξιοποιείται.

Υπενθυμίζεται δε, ότι τα συνολικά έσοδα στον Κρατικό Προϋπολογισμό από την αξιοποίηση αυτού του «πακέτου», από μερίσματα και προμήθειες, διαμορφώθηκαν περίπου στα 4 δισ. ευρώ για την περίοδο 2009-2014.

2^η. Καλύφθηκαν, από το 2011, οι βραχυχρόνιες ανάγκες ρευστότητας μέσω της παροχής έκτακτης ενίσχυσης της ρευστότητας του τραπεζικού συστήματος.

Το αποτέλεσμα είναι σήμερα, η αντληθείσα χρηματοδότηση του τραπεζικού συστήματος μέσω του ELA να διαμορφώνεται περίπου στα 87 δισ. ευρώ.

Από μηδέν στο τέλος του 2014.

Και η συνολική χορηγηθείσα χρηματοδότηση μέσω του Ευρωσυστήματος να διαμορφώνεται περίπου στα 127 δισ. ευρώ.

Υπερβαίνοντας, για πρώτη φορά, το ύψος των καταθέσεων νοικοκυριών και επιχειρήσεων.

Εξαιτίας της ανασφάλειας που δημιουργήθηκε, από πράξεις και παραλείψεις της Κυβέρνησης, κατά το 1^ο εξάμηνο του 2015.

Χρηματοδότηση τραπεζών από την ΕΚΤ και εξέλιξη καταθέσεων (δισ. ευρώ)

3^η. Εξασφαλίστηκαν, το 2012, επαρκείς πόροι για την ανακεφαλαιοποίηση του τραπεζικού συστήματος.

Και η εμπιστοσύνη στο τραπεζικό σύστημα ενισχύθηκε, επ’ ωφελεία των καταθετών.

Το 2014, οι τράπεζες κατάφεραν να ανακτήσουν πρόσβαση στις αγορές, μέσω αυξήσεων μετοχικού κεφαλαίου και εκδόσεων τίτλων.

Η φερεγγυότητά τους επιβεβαιώθηκε και από τα αποτελέσματα της άσκησης Συνολικής Αξιολόγησης, που διενεργήθηκε από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα.

Δυστυχώς όμως σήμερα, το Ελληνικό τραπεζικό σύστημα βρίσκεται αντιμέτωπο με την ανάγκη μιας νέας ανακεφαλαιοποίησης, και με επιπλέον κόστος για το Δημόσιο από την απώλεια αξίας μετοχών του Ταμείου Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας (ΤΧΣ) στις συστημικές τράπεζες, που εκτιμάται στα 12,7 δισ. ευρώ, εξαιτίας της αδράνειας της Ελληνικής Κυβέρνησης, η οποία οδήγησε στην επιδείνωση του οικονομικού κλίματος, στην επιστροφή στην ύφεση, στο κλείσιμο των τραπεζών, στους κεφαλαιακούς περιορισμούς.

Το αποτέλεσμα;

Γίνεται, σήμερα, συζήτηση για ανάγκη κεφαλαιακής ενίσχυσης ύψους μέχρι 25 δισ. ευρώ, όσα περίπου και τα ίδια κεφάλαια των τραπεζών.

Υπενθυμίζεται πως όταν τα Κόμματα που στηρίζουν σήμερα την Κυβέρνηση ήταν στην Αντιπολίτευση υποστήριζαν ότι, μέσω της ανακεφαλαιοποίησης, «χαρίζονταν χρήματα στους τραπεζίτες».

Σήμερα, αντιλαμβάνονται ότι η ανακεφαλαιοποίηση είναι αναγκαία για να διασφαλιστεί η συστημική ευστάθεια των τραπεζών και να διαφυλαχθούν οι καταθέσεις νοικοκυριών και επιχειρήσεων.

Πέρα από τη χρηματοδότηση, αναλήφθησαν, επίσης, πρωτοβουλίες και για τη θεσμική θωράκιση του τραπεζικού συστήματος.

Ενδεικτικά:

1^η. Το 2008, ενισχύθηκε το καθεστώς εγγύησης καταθέσεων, με το ανώτατο όριο να αυξάνεται στις 100.000 ευρώ από τις 20.000 ευρώ.

2^η. Το 2010, συστάθηκε το Συμβούλιο Συστημικής Ευστάθειας και ιδρύθηκε το ΤΧΣ, τα οποία λειτουργούν και με την παρούσα Κυβέρνηση.

3^η. Από το 2011, διαμορφώνεται ένα θεσμικό πλαίσιο για την εξυγίανση των πιστωτικών ιδρυμάτων.

Και, πλέον, μετά την πρόσφατη νομοθετική πρωτοβουλία της παρούσας Κυβέρνησης, η οποία αποτελεί συνέχεια και συμπλήρωμα σχετικών νομοθετικών πρωτοβουλιών της προηγούμενης Κυβέρνησης, αυτό θωρακίζεται με την ενσωμάτωση στην εσωτερική έννομη τάξη του Ευρωπαϊκού νομικού πλαισίου για την ανάκαμψη και εξυγίανση των πιστωτικών ιδρυμάτων.

Πλαίσιο, που περιλαμβάνει ένα εύρος μέσων και κανόνων για την πρόληψη και έγκαιρη επέμβαση στα πιστωτικά ιδρύματα, καθώς και εργαλεία εξυγίανσης, όπως είναι, μεταξύ άλλων, η πώληση δραστηριοτήτων, η δημιουργία μεταβατικού ιδρύματος, ο διαχωρισμός περιουσιακών στοιχείων και η αναδιάρθρωση του παθητικού.

Πλαίσιο, που συμπληρώνει τον Ενιαίο Εποπτικό Μηχανισμό, καθώς θα διασφαλίζει ότι αν, παρά την αυστηρότερη εποπτεία, μια τράπεζα αντιμετωπίσει σοβαρές δυσχέρειες, η εξυγίανσή της θα αντιμετωπιστεί με αποτελεσματικό τρόπο και με το χαμηλότερο δυνατό κόστος για τους φορολογουμένους πολίτες.

Πλαίσιο που θα πρέπει, όπως έχω υποστηρίξει και κατά το παρελθόν, να συμπληρωθεί από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Εγγύησης Καταθέσεων.

Ο συνδυασμός αυτών των ενεργειών και πρωτοβουλιών, καθώς και η ενίσχυση της αξιοπιστίας και εμπιστοσύνης της χώρας, οι οποίες χάθηκαν κατά το 1^ο εξάμηνο του 2015, θέτουν τις βάσεις για την επανασταθεροποίηση και την ενίσχυση της αποτελεσματικότητας του τραπεζικού συστήματος, ώστε να αποκατασταθεί η εμπιστοσύνη καταθετών και επενδυτών σε αυτό και να αποφευχθεί ο κίνδυνος ευρείας συστημικής αποσταθεροποίησης.

15Μάι

Δελτίο Τύπου σχετικά με την κατάθεση Ερώτησης με θέμα τα έσοδα του Ελληνικού Δημοσίου από αδρανείς καταθετικούς λογαριασμούς –

Ο Βουλευτής Φθιώτιδας της Νέας Δημοκρατίας, κ. Χρήστος Σταϊκούρας, κατέθεσε, σήμερα, την υπ’ αριθ. πρωτ. 2608/15.05.2015 Ερώτηση με θέμα τα έσοδα του Ελληνικού Δημοσίου από αδρανείς καταθετικούς λογαριασμούς.

Ακολουθεί το κείμενο της Ερώτησης:

Ερώτηση

προς το Υπουργείο Οικονομικών

Θέμα: Έσοδα του Ελληνικού Δημοσίου από αδρανείς καταθετικούς λογαριασμούς.

Με το Ν. 4151/2013 (ΦΕΚ Α’ 103, 29.04.2013) επικαιροποιήθηκε, ουσιαστικά καταρτίστηκε για πρώτη φορά, το νομοθετικό πλαίσιο που διέπει τους αδρανείς καταθετικούς πόρους, επιτρέποντας, με διαφανείς διαδικασίες, τη χρήση των κεφαλαίων για την κάλυψη αναγκών του Δημοσίου, με απώτερο δυνητικό σκοπό τη στήριξη ευάλωτων κοινωνικών ομάδων.

Έτσι, με απλό, αλλά και λεπτομερειακό, τρόπο ρυθμίστηκε όλη η διαδικασία χρήσης και απόδοσης από τις τράπεζες των κεφαλαίων που προέρχονται από τους αδρανείς καταθετικούς λογαριασμούς στο Δημόσιο.

Τα ως άνω ποσά στο σύνολό τους καταγράφονται ως έσοδο στον ετήσιο Κρατικό Προϋπολογισμό.

Σύμφωνα με το Άρθρο 8, που ορίζει τη διαδικασία, κάθε πιστωτικό ίδρυμα, που δραστηριοποιείται στην Ελλάδα, οφείλει, εν μέσω άλλων, αμέσως μετά την παρέλευση εικοσαετίας να αποδίδει στο Δημόσιο συγκεντρωτικά μέχρι το τέλος Απριλίου κάθε έτους τα υπόλοιπα των αδρανών καταθέσεων, πλέον αναλογούντων τόκων, καταθέτοντας στην Τράπεζα της Ελλάδος τα σχετικά ποσά σε ειδικό λογαριασμό, που έχει ανοιχθεί για το σκοπό αυτό, ενημερώνοντας ταυτόχρονα τις αρμόδιες Διευθύνσεις του Γενικού Λογιστηρίου του Κράτους και της Γενικής Διεύθυνσης Δημόσιας Περιουσίας για την εκπλήρωση των υποχρεώσεων που απορρέουν από τον Νόμο.

Επίσης, τα πιστωτικά ιδρύματα υποχρεούνται, μέσα στις προθεσμίες σύνταξης του Κρατικού Προϋπολογισμού, να ενημερώνουν το Γενικό Λογιστήριο του Κράτους για το κατ’ εκτίμηση ύψος των αδρανών καταθέσεων που θα μεταφέρουν στο Δημόσιο μέχρι τον Απρίλιο του επόμενου έτους, ώστε τα κονδύλια αυτά να συμπεριληφθούν στον Προϋπολογισμό του επόμενου οικονομικού έτους.

Σύμφωνα με πρόσφατα δημοσιεύματα (In.gr, To Βήμα, 15.05.2015) το ποσό από τα υπόλοιπα των αδρανών καταθέσεων που περιήλθαν στο Δημόσιο το έτος 2015, ανέρχεται στα 11 εκατ. ευρώ, ενώ το συνολικό ποσό για την τελευταία διετία από την πηγή αυτή ανέρχεται στα 48 εκατ. ευρώ περίπου.

Κατόπιν των ανωτέρω,

ΕΡΩΤΑΤΑΙ

ο κ. Υπουργός:

1. Ποιο είναι το ακριβές ποσό, σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία, που έχει περιέλθει στο Ελληνικό Δημόσιο από την ανωτέρω πηγή και πως αυτό έχει αξιοποιηθεί;

2. Πως αναλύεται το ποσό αυτό ανά έτος και ανά πιστωτικό ίδρυμα;

3. Υπάρχει σήμερα εκτίμηση του ύψους των αδρανών καταθέσεων που τα πιστωτικά ιδρύματα θα μεταφέρουν στο Δημόσιο μέχρι τον Απρίλιο του επόμενου έτους, ώστε τα κονδύλια αυτά να συμπεριληφθούν στον Προϋπολογισμό του επόμενου οικονομικού έτους;

Ο Ερωτών Βουλευτής

Χρήστος Σταϊκούρας

05Μάι

Δελτίο Τύπου σχετικά με τη συμπλήρωση 100 ημερών διακυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ/ΑΝΕΛ και την κατάσταση στον τομέα της οικονομίας –

Ο Βουλευτής Φθιώτιδας της Νέας Δημοκρατίας, κ. Χρήστος Σταϊκούρας, με αφορμή τις 100 ημέρες της διακυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ – ΑΝΕΛ, εξέδωσε την ακόλουθη ανακοίνωση:

«Η Κυβέρνηση, τις πρώτες 100 ημέρες, στον τομέα της οικονομίας, δεν έχει καλές επιδόσεις.

Ενδεικτικά, σε αυτό το χρονικό διάστημα:

1^ον. Η οικονομία παρουσιάζει – τους πρώτους μήνες του 2015 – σημάδια επιβράδυνσης, μετά την ανάκαμψή της το 2014.

Οι διεθνείς και εγχώριοι θεσμοί και οργανισμοί αναθεωρούν, προς το δυσμενέστερο, τις εκτιμήσεις τους για το ρυθμό οικονομικής μεγέθυνσης του 2015.

Έτσι, ενδεικτικά, ενώ οι αρχικές εκτιμήσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής ήταν για οικονομική ανάπτυξη 2,9% το 2015 (προβλέψεις Νοεμβρίου 2014), αναθεωρήθηκαν στο 2,5% (προβλέψεις Φεβρουαρίου 2015) και σήμερα, 3 μήνες αργότερα, αυτές διαμορφώθηκαν στο 0,5%.

Υπάρχουν μάλιστα και προβλέψεις άλλων οργανισμών, σύμφωνα με τις οποίες η χώρα κινδυνεύει να «βουτήξει», και πάλι, στην ύφεση το 2015.

Ενώ και οι εκτιμήσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για την ανεργία, οι οποίες ήταν σταθερές από το Νοέμβριο του 2014 μέχρι το Φεβρουάριο του 2015, αναθεωρήθηκαν, το τελευταίο τρίμηνο, προς το δυσμενέστερο.

Διάγραμμα 1 – Ρυθμός μεταβολής ΑΕΠ

2^ον. Ο δείκτης οικονομικού κλίματος έχει «πέσει» στο χαμηλότερο επίπεδο των τελευταίων 15 μηνών, μειώνεται ραγδαία το τελευταίο τρίμηνο, ενώ διευρύνεται και η απόστασή του από τον Ευρωπαϊκό μέσο όρο.

Δηλαδή, έχει καταρρεύσει τόσο η ψυχολογία όσο και προσδοκίες επενδυτών και καταναλωτών, νοικοκυριών και επιχειρήσεων.

Διάγραμμα 2 – Δείκτης oικονομικού κλίματος

3^ον. Οι αποδόσεις των Ελληνικών ομολόγων «σκαρφαλώνουν» όλο και ψηλότερα.

Βρίσκονται στα υψηλότερα επίπεδα της τελευταίας τριετίας, όταν, μάλιστα, οι αποδόσεις τίτλων των άλλων Ευρωπαϊκών χωρών παραμένουν κοντά σε ιστορικά χαμηλά επίπεδα.

Διάγραμμα 3 – Εξέλιξη επιτοκίου 10ετούς Ομολόγου Ελληνικού Δημοσίου

Είναι προφανές ότι η προεκλογική πρόβλεψη της Κυβέρνησης, ότι οι αγορές θα «χορεύουν» σύμφωνα με τις επιθυμίες, δεν επαληθεύεται.

4^ον. Το κόστος δανεισμού του Δημοσίου, τους τελευταίους μήνες, μέσω των εκδόσεων εντόκων γραμματίων 3μηνης και 6μηνης διάρκειας, αυξάνεται.

Ενδεικτικά, η τελευταία έκδοση εντόκων γραμματίων 26 εβδομάδων, στις 8 Απριλίου 2015, πραγματοποιήθηκε με επιτόκιο 2,97%, όταν η αντίστοιχη, στις 7 Ιανουαρίου 2015, είχε γίνει με επιτόκιο 2,30%.

Διάγραμμα 4 – Εξέλιξη επιτοκίου ΕΓΕΔ 3μηνης και 6μηνης διάρκειας

Αποτέλεσμα αυτής της εξέλιξης είναι ότι, κατά το 1ο τρίμηνο του 2015, οι τόκοι αυξήθηκαν κατά 250 εκατ. ευρώ ή 12,5% έναντι του αντίστοιχου τριμήνου του 2014.

Δηλαδή αυξήθηκε το κόστος για τον Έλληνα φορολογούμενο.

5^ον. Οι οίκοι πιστοληπτικής αξιολόγησης υποβαθμίζουν, και πάλι, τη χώρα.

Μάλιστα, οι προοπτικές αναθεώρησης των εκτιμήσεών τους είναι προς το δυσμενέστερο.

Διάγραμμα 5 – Πιστοληπτική αξιολόγηση

6^ον. Ο δείκτης του Χρηματιστηρίου, το τελευταίο τρίμηνο, καταγράφει σημαντικές απώλειες.

Επενδυτές εγκαταλείπουν ή «παγώνουν» τα επενδυτικά τους σχέδια στη χώρα μας.

Διάγραμμα 6 – Γενικός Δείκτης Χρηματιστηρίου Αθηνών

7^ον. Η δημόσια οικονομία παρουσιάζει τριγμούς αποσταθεροποίησης.

Ενδεικτικά, τα φορολογικά έσοδα παρουσιάζουν, κατά το 1^ο τρίμηνο του έτους, απόκλιση της τάξεως των 750 εκατ. ευρώ από τους στόχους.

Ενώ, οι Οργανισμοί Κοινωνικής Ασφάλισης εμφανίζουν πρωτογενή ελλείμματα.

Συνέπεια και αυτών, οι σημερινές εκτιμήσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για τα πρωτογενή πλεονάσματα της χώρας διαμορφώνονται σε επίπεδα πολύ κάτω του μισού αυτών που είχε προβλέψει πριν από 3 μήνες.

8^ον. Τα προβλήματα ρευστότητας οξύνονται δραματικά.

Οι ληξιπρόθεσμες οφειλές του Δημοσίου προς τον ιδιωτικό τομέα διογκώνονται.

Η Κυβέρνηση έχει προχωρήσει σε εσωτερική στάση πληρωμών, η οποία έχει οδηγήσει σε «ασφυξία» την οικονομία.

Ήδη, αυτή εκτιμάται ότι προσεγγίζει τα 2 δισ. ευρώ, τόσο από τον Τακτικό Προϋπολογισμό όσο και από το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων.

Ενδεικτικά και μόνο, το επίδομα θέρμανσης που έχει καταβληθεί το τελευταίο τρίμηνο ανέρχεται στα 37 εκατ. ευρώ, έναντι 132 εκατ. ευρώ το αμέσως προηγούμενο τρίμηνο.

Ενώ, οι δαπάνες κάλυψης ελλειμμάτων νοσοκομείων και εξόφλησης ληξιπρόθεσμων οφειλών τους διαμορφώθηκαν στα 43 εκατ. ευρώ κατά το 1^ο τρίμηνο του 2015, από 500 εκατ. ευρώ το αντίστοιχο τρίμηνο του 2014.

9^ον. Η Κυβέρνηση έχει «σκουπίσει» τα ταμειακά διαθέσιμα των φορέων της Γενικής Κυβέρνησης, προχωρώντας πλέον και σε εσωτερικό αναγκαστικό δανεισμό.

Διάγραμμα 7 – Καταθέσεις Γενικής Κυβέρνησης (κάτοικοι εσωτερικού, εκατ. ευρώ)

10^ον. Οι καταθέσεις νοικοκυριών και επιχειρήσεων μειώνονται σταθερά, και τα «κόκκινα δάνεια», διαρκώς, αυξάνονται.

Συγκεκριμένα, οι καταθέσεις διαμορφώθηκαν στα 138,5 δισ. ευρώ το Μάρτιο του 2015, από 160,3 δισ. ευρώ στο τέλος του 2014.

Διάγραμμα 8 – Καταθέσεις επιχειρήσεων και νοικοκυριών (κάτοικοι εσωτερικού, εκατ. ευρώ)

9^ον. Το κόστος δανεισμού των τραπεζών διογκώνεται.

Η παρατεταμένη αβεβαιότητα οδηγεί στην ανάγκη δανεισμού μέσω του έκτακτου μηχανισμού στήριξης ρευστότητας ELA, με υψηλότερο κόστος.

Ενδεικτικά, ο ELA διαμορφώθηκε στα 69 δισ. ευρώ στο τέλος Μαρτίου του 2015, από 0 δισ. ευρώ στο τέλος του 2014.

Διάγραμμα 9 – Χρηματοδότηση τραπεζών από το Ευρωσύστημα (δισ. ευρώ)

Από τα ανωτέρω καθίσταται σαφές ότι, μέχρι σήμερα, η πορεία, σε συνθήκες «ομίχλης» από ασάφεια, ανασφάλεια και αβεβαιότητα, έχει οδηγήσει σε καθήλωση την οικονομία.

Οι μακρόσυρτες συζητήσεις, που αναμφίβολα πρέπει να είναι τεκμηριωμένες και σκληρές, με τους εταίρους και δανειστές, στο θολό περιβάλλον, έχουν κόστος για την οικονομία.

Εύχομαι η κυβέρνηση, με την τελική συμφωνία, να πετύχει οφέλη για τη χώρα τα οποία θα υπερβούν το κόστος.

Προς αυτή την κατεύθυνση καλούμε να συνδράμουν έμπρακτα και οι εταίροι και δανειστές.

Όλοι μας πρέπει να γνωρίζουμε ότι κανένας δεν έχει συμφέρον από την παράταση μιας «προβληματικής» κατάστασης σε χώρα της ευρωζώνης.

Σε κάθε περίπτωση, μετά τη δοκιμή και της ριζοσπαστικής αριστεράς στη διακυβέρνηση της χώρα μας, πιστεύω ότι είναι καιρός να σταματήσουμε τις ιδεοληπτικές σκιαμαχίες, τους υψηλούς τόνους και όλες οι κοινωνικοπολιτικές δυνάμεις, ανεξάρτητα από τις όποιες διαφορές και τον ρόλο μας, σε κάθε περίοδο, στο πολιτικό σκηνικό, να «βάζουμε πλάτη» ώστε η χώρα να βγει γρήγορα και οριστικά από το τέλμα, να αναπτυχθεί και να πορευθεί με αξιοπρέπεια και δυναμισμό στο διεθνές σκηνικό».

21Απρ

Κοινή δήλωση σχετικά με την ΠΝΠ για την υποχρεωτική μεταφορά των ταμειακών διαθεσίμων των ΦΓΚ στην ΤτΕ

Κοινή Δήλωση του Βουλευτή Φθιώτιδας και Συντονιστή Οικονομικών, κ. Χρ. Σταϊκούρα, και του Βουλευτή Κορινθίας και Εισηγητή της Ν.Δ. επί του Νομοσχεδίου της Κύρωσης της ΠΝΠ για την υποχρεωτική μεταφορά των ταμειακών διαθεσίμων φορέων της Γενικής Κυβέρνησης στην Τράπεζα της Ελλάδος, κ. Χρ. Δήμα:

«Η Κυβέρνηση, εγκλωβισμένη στα αδιέξοδα που η ίδια δημιούργησε, προχωρά, εκτός της σημαντικής εσωτερικής στάσης πληρωμών, και σε εσωτερικό αναγκαστικό δανεισμό, οδηγώντας την οικονομία σε «ασφυξία».

Συγκεκριμένα:

1^ον. Η Κυβέρνηση προχώρησε, για 2^η φορά, σε Πράξη Νομοθετικού Περιεχομένου (ΠΝΠ), σε χρονικό διάστημα μικρότερο του ενός μήνα.

Πρακτική την οποία, κατά το παρελθόν, στηλίτευαν τα Κόμματα που στηρίζουν σήμερα την Κυβέρνηση.

Και την οποία σήμερα υιοθετούν.

Και μάλιστα επαναλαμβανόμενα.

Όλα αυτά συνιστούν κραυγαλέες αποδείξεις ασυνέπειας.

2^ον. Η ΠΝΠ αποτελεί επανάληψη του Αναγκαστικού Νόμου 1611/1950.

Η χώρα, με τις πράξεις και τις παραλείψεις της Κυβέρνησης, γυρίζει πολλές δεκαετίες πίσω.

3^ον. Η υποχρεωτική δέσμευση των ταμειακών διαθεσίμων των φορέων της Γενικής Κυβέρνησης (ενδεικτικά, Νοσοκομείων, Πανεπιστημίων, Ερευνητικών Κέντρων κ.α.) και των Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης, και μάλιστα με αναδρομική ισχύ, σε αντίθεση με ότι ίσχυε μέχρι σήμερα, αποδεικνύει την απελπισία της Κυβέρνησης να βρει πόρους για να καλύψει τις άμεσες και πιεστικές ταμειακές ανάγκες.

Όταν, βέβαια, μέχρι πρόσφατα διαβεβαίωναν την Ελληνική κοινωνία ότι η χώρα δεν έχει ανάγκη από την τελευταία δόση της δανειακής σύμβασης.

Και όταν στη συνέχεια προσυπέγραφαν ότι αυτή θα εκταμιευθεί, εν συνόλω, στο τέλος της αξιολόγησης.

Όλα αυτά συνιστούν αποδείξεις προχειρότητας και δείγματα έλλειψης διορατικότητας.

Μάλιστα, πρόσφατα, στο Νομοσχέδιο για την ανθρωπιστική κρίση, η Κυβέρνηση είχε καταθέσει σχετική Τροπολογία για τη χρήση των ταμειακών διαθεσίμων των φορέων της Γενικής Κυβέρνησης, χωρίς την υποχρεωτική δέσμευσή τους.

Συνεπώς, η ΠΝΠ επιβεβαιώνει ότι το πρόβλημα κάλυψης των άμεσων ταμειακών αναγκών της χώρας έχει διογκωθεί.

4^ον. Η ΠΝΠ υπονομεύει την αυτονομία και την αυτοτέλεια του θεσμού της Τοπικής Αυτοδιοίκησης και παραβιάζει το Σύνταγμα της χώρας.

5^ον. Η υποχρεωτική δέσμευση των ταμειακών διαθεσίμων στερεί επιπλέον πόρους από το τραπεζικό σύστημα και την οικονομία.

Πόροι οι οποίοι χρησιμοποιούνται, πλέον, όχι για τη χρηματοδότηση του ιδιωτικού τομέα, αλλά για τη χρηματοδότηση του Κράτους.

Πόροι, οι οποίοι καλύπτονται με την αύξηση του ορίου παροχής ρευστότητας προς τις Ελληνικές τράπεζες από τον έκτακτο μηχανισμό (ELA) της ΕΚΤ, προκειμένου να αναπληρωθεί η «εκροή καταθέσεων» που η Κυβέρνηση προκαλεί.

Και με αυξημένο κόστος για τις τράπεζες, που θα μετακυληθεί στους Έλληνες δανειολήπτες.

Συμπερασματικά, η αβελτηρία, η πολυγλωσσία, η «δημιουργική ασάφεια» και οι παλινωδίες της Κυβέρνησης, αποδεικνύονται, καθημερινά, επιζήμιες για τη χώρα και τους πολίτες της.

Η αβεβαιότητα βαθαίνει και επεκτείνεται και η «ομίχλη της ανασφάλειας» έχει καλύψει το πεδίο της οικονομίας.

Οφείλει, συνεπώς, η Κυβέρνηση να κινηθεί γρήγορα, πριν η κατάσταση γίνει μη αναστρέψιμη».

27Μαρ

Δελτίο Τύπου σχετικά με την κατάθεση Ερώτησης για την επιστροφή ποσού 1,185 δισ. ευρώ από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας

Ο Βουλευτής Φθιώτιδας της Νέας Δημοκρατίας, κ. Χρήστος Σταϊκούρας, κατέθεσε σήμερα Ερώτηση (υπ’ αριθ. πρωτ. 1221/27.03.2015) προς το Υπουργείο Οικονομικών σχετικά με την επιστροφή ποσού 1,185 δισ. ευρώ από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας (ΕΤΧΣ).

Ειδικότερα, η απόφαση του Eurogroup, της 20^ης Φεβρουαρίου 2015, προβλέπει την 4μηνη παράταση ισχύος της Κύριας Σύμβασης Χρηματοδοτικής Διευκόλυνσης (Master FAFA). Ωστόσο, η εν λόγω απόφαση περικλείει κι έναν δυσμενή όρο για την Ελλάδα, σε σχέση με την τελευταία 2μηνη παράταση που είχε υπογράψει η προηγούμενη Κυβέρνηση: την επιστροφή στο ΕΤΧΣ ομολόγων, ύψους 10,933 δισ. ευρώ, που είχε στην κατοχή του το ΤΧΣ, και την επαναχορήγησή τους μόνο για λόγους ανακεφαλαιοποίησης και εξυγίανσης πιστωτικών ιδρυμάτων.

Ειδικότερα, στις σελίδες 2-6 της 3^ης Τροποποίησης της Κύριας Σύμβασης Χρηματοδοτικής Διευκόλυνσης, που υπέγραψε η Κυβέρνηση, περιγράφεται η διαδικασία επιστροφής των ως άνω ομολόγων από το ΤΧΣ στο ΕΤΧΣ.

Έτσι, στις 26 Φεβρουαρίου 2015, εκδίδεται Απόφαση του Υπουργού Οικονομικών (ΦΕΚ Β’ 292, 26.02.2015) για την επιστροφή από το ΤΧΣ στο ΕΤΧΣ ομολόγων αξίας 10,933 δισ. ευρώ, από τα 48,200 δισ. ευρώ που είχε συνεισφέρει σε κεφάλαιο με τη μορφή ομολόγων το ΕΤΧΣ.

Ωστόσο, ένα 1 μήνα αργότερα, όπως αποσαφηνίζεται και σε σχετική ανακοίνωση του ΤΧΣ (26.03.2015), κατά την ανακεφαλαιοποίηση και εξυγίανση των πιστωτικών ιδρυμάτων είχαν χρησιμοποιηθεί από το ΤΧΣ ποσά προερχόμενα όχι μόνο από ομόλογα του ΕΤΧΣ αλλά και από μετρητά του ΤΧΣ από άλλες πηγές. Συνεπώς, τα μη χρησιμοποιηθέντα ομόλογα που επεστράφησαν, υπερέβαιναν σε αξία τη διαφορά των εισφερθέντων κεφαλαίων του ΕΤΧΣ και του αρχικού μετοχικού κεφαλαίου του ΤΧΣ από το συνολικό χρησιμοποιηθέν ποσό για ανακεφαλαιοποίηση και εξυγίανση τραπεζών. Δηλαδή, με την επιστροφή στο ΕΤΧΣ ομολόγων αξίας 10,933 δισ. ευρώ, επεστράφηκε ουσιαστικά και ποσό 1,185 δισ. ευρώ που είχε προέλθει από άλλες πηγές εσόδων του ΤΧΣ και όχι αποκλειστικά από τα ομόλογα του ΕΤΧΣ. Κι όλα αυτά, την ώρα που η χώρα αντιμετωπίζει οξύτατες ταμειακές ανάγκες.

Σε αυτό το πλαίσιο, ο κ. Σταϊκούρας ερωτά τον Υπουργό Οικονομικών:

Για ποιό λόγο το Υπουργείο Οικονομικών δεν έθεσε το θέμα κατά τη διάρκεια της διαπραγμάτευσης με τους εταίρους και δανειστές και, κυρίως, δεν φρόντισε να διαμορφωθεί κατάλληλα το κείμενο της απόφασης του Eurogroup της 20^ης Φεβρουαρίου 2015, λαμβάνοντας υπόψη τις ως άνω περιγραφείσες παραμέτρους για την επιστροφή των εν λόγω ομολόγων.
Για ποιό λόγο δεν φρόντισε να ενημερωθεί από τις Υπηρεσίες του Υπουργείου του, το ΤΧΣ και τυχόν άλλους εμπλεκόμενους (Τράπεζα της Ελλάδος, Οργανισμός Διαχείρισης Δημοσίου Χρέους), ώστε τόσο στην Υπουργική Απόφαση όσο και στην 3^η Τροποποίηση της Κύριας Σύμβασης Χρηματοδοτικής Διευκόλυνσης, να εξειδικευτεί η σχετική απόφαση του Eurogroup και να εξασφαλιστεί, με κατάλληλη πλέον διατύπωση, το ακριβές και εύλογο ποσό που έπρεπε να επιστραφεί στο ΕΤΧΣ, με αποκλειστικό γνώμονα το συμφέρον του Ελληνικού Δημοσίου.
Αν οι όροι με τους οποίους θα γίνει η μελλοντική αξιοποίηση των μη χρησιμοποιηθέντων ομολόγων που επεστράφησαν στο ΕΤΧΣ, εφόσον αυτό καταστεί αναγκαίο, θα είναι οι ίδιοι με αυτούς που ίσχυαν μέχρι την επιστροφή τους ή νέοι, δυσμενέστεροι, με βάση τη νέα Κοινοτική Οδηγία για την εξυγίανση των πιστωτικών ιδρυμάτων.

27Μαρ

Ομιλία στο Συνέδριο “Banking and Insurance Forum: The Day After”

Κυρίες και Κύριοι,

Θέλω να ευχαριστήσω τους διοργανωτές του Συνεδρίου για την πρόσκληση που μου απηύθυναν να παραστώ και να καταθέσω σκέψεις για την τρέχουσα οικονομική κατάσταση της χώρας, ιδιαίτερα του τραπεζικού συστήματος.

Κυρίες και Κύριοι,

Γνωρίζετε ότι οι Ευρωπαϊκές οικονομίες, από το 2008, «χτυπήθηκαν» έντονα από την παγκόσμια κρίση.

Κρίση δημοσιονομική και χρηματοπιστωτική.

Κρίση μεταδοτική, από τον χρηματοπιστωτικό προς το δημοσιονομικό τομέα, ή αντίστροφα.

Κρίση η οποία ανέδειξε τις ατέλειες και τις υστερήσεις του Ευρωπαϊκού οικοδομήματος.

Αφού το βρήκε «ανοχύρωτο». Χωρίς μηχανισμούς αντίστασης και αντίδρασης, ελέγχου και εποπτείας.

Με το εγχείρημα της οικονομικής και νομισματικής ενοποίησης, δομικά και θεσμικά, ημιτελές.

Και με την Ελλάδα, να πλήττεται άμεσα και περισσότερο.

Αφού είχε τις μεγαλύτερες, διαχρονικά, ενδογενείς αδυναμίες.

Με αποτέλεσμα, η οικονομία της να λειτουργεί, περισσότερο ή λιγότερο ανά περίοδο, σε συνθήκες ασταθούς ισορροπίας.

Και με ένα αναπτυξιακό υπόδειγμα που χαρακτηρίζονταν από εμφανείς αλλά και υποβόσκουσες, μακροχρόνιες παθογένειες στο αξιακό, στο θεσμικό, στο πολιτικό, στο κοινωνικό και στο οικονομικό πεδίο.

Η μεταγενέστερη εξέλιξη των γεγονότων στη χώρα μας είναι γνωστή.

Η κρίση δανεισμού, η προσφυγή της χώρας στο Μηχανισμό Στήριξης ως αποτέλεσμα και μιας σειράς λανθασμένων πολιτικών επιλογών της τότε περιόδου, η εφαρμογή ενός Προγράμματος Οικονομικής Πολιτικής, του ίδιου Προγράμματος από το 2010 μέχρι και σήμερα.

Πρόγραμμα ασφυκτικό και ανελαστικό.

Πρόγραμμα το οποίο απαιτεί βίαιη και εμπροσθοβαρή δημοσιονομική προσαρμογή και πλήθος δύσκολων, αλλά σε πολλές περιπτώσεις αναγκαίων διαρθρωτικών παρεμβάσεων.

Πρόγραμμα το οποίο, παρά τα οποία λάθη στο περιεχόμενό του στο μίγμα της δημοσιονομικής πολιτικής και την αβελτηρία στην εφαρμογή του στο σκέλος των διαρθρωτικών αλλαγών, κατέγραψε, στο τέλος του 2014, θετικά και μετρήσιμα αποτελέσματα.

Αποτελέσματα τα οποία αναγνωρίζονται τόσο διεθνώς όσο και εντός της χώρας.

Και τα οποία είναι προϊόν συλλογικής και σκληρής δουλειάς.

Και, κυρίως, των μεγάλων θυσιών των Ελλήνων πολιτών.

Επιτεύχθηκαν δημοσιονομικοί στόχοι.
Παράχθηκαν πρωτογενή πλεονάσματα.
Αντιμετωπίστηκαν χρόνιες εσωτερικές και εξωτερικές ανισορροπίες.
Ενισχύθηκε η ανταγωνιστικότητα της οικονομίας.
Η οικονομία άρχισε και πάλι να μεγεθύνεται.
Η ανεργία, αν και οριακά, είχε αρχίσει να υποχωρεί.
Ενώ ολοκληρώθηκε επιτυχώς και η ανακεφαλαιοποίηση του τραπεζικού συστήματος.

Κυρίες και Κύριοι,

Θέλω να σταθώ ιδιαίτερα στο τελευταίο.

Και αυτό όχι μόνο γιατί αποτελεί το θέμα του Συνεδρίου.

Αλλά και γιατί η εύρυθμη λειτουργία του τραπεζικού συστήματος, ιδιαίτερα σε τραπεζοκεντρικές χώρες όπως είναι η Ελλάδα, αποτελεί προϋπόθεση για τη βιώσιμη ανάπτυξη και την αποτελεσματική κατανομή των οικονομικών πόρων.

Τα πιστωτικά ιδρύματα της χώρας, τα τελευταία χρόνια, βρέθηκαν αντιμέτωπα με πολλές, μεγάλες και διευρυνόμενες προκλήσεις.

Προκλήσεις που απέρρεαν:

Από την επιβράδυνση του ρυθμού οικονομικής μεγέθυνσης.
Από τις συνεχείς υποβαθμίσεις της πιστοληπτικής αξιολόγησης των τραπεζών, αποτέλεσμα των αντίστοιχων υποβαθμίσεων της χώρας.
Από τον αποκλεισμό των πιστωτικών ιδρυμάτων από τις διεθνείς αγορές άντλησης κεφαλαίων.
Από τη συρρίκνωση του ρυθμού πιστωτικής επέκτασης, με τον περιορισμό τόσο της ζήτησης όσο και της προσφοράς τραπεζικών πιστώσεων.
Από τις επιπτώσεις της αναδιάρθρωσης του Ελληνικού δημοσίου χρέους, που άσκησε πιέσεις στα μεγέθη των Ελληνικών τραπεζών.
Από την έντονη και συνεχή εκροή των καταθέσεων.
Από την αναγκαιότητα να προσφέρουν, συστηματικά, «ενέσεις» ρευστότητας στο Ελληνικό Δημόσιο καλύπτοντας εκδόσεις βραχυπρόθεσμου χρέους.
Από τη χειροτέρευση της ποιότητας του δανειακού χαρτοφυλακίου των πιστωτικών ιδρυμάτων εξαιτίας της βίαιας και μεγάλης επιδείνωσης της χρηματοοικονομικής κατάστασης επιχειρήσεων και νοικοκυριών, αλλά και σφαλμάτων στο σκέλος των χορηγήσεων των ιδίων των πιστωτικών ιδρυμάτων.

Όλες αυτές οι προκλήσεις είχαν ορατές και δυσμενείς επιπτώσεις στη ρευστότητα, στην αποδοτικότητα, στην αποτελεσματικότητα και στην ποιότητα του χαρτοφυλακίου των Ελληνικών πιστωτικών ιδρυμάτων.

Για το λόγο αυτό, στόχος της προηγούμενης Κυβέρνησης ήταν να τεθούν οι βάσεις για τη δημιουργία ενός ισχυρού, αποτελεσματικού, βιώσιμου και σταθερού τραπεζικού συστήματος, ώστε να αποκατασταθεί η εμπιστοσύνη καταθετών και επενδυτών και να αποφευχθεί ευρεία συστημική αποσταθεροποίηση.

Σ’ αυτό το πλαίσιο:

εξασφαλίστηκαν επαρκείς πόροι για την ανακεφαλαιοποίηση του τραπεζικού συστήματος,
καλύφθηκαν οι βραχυχρόνιες ανάγκες ρευστότητας μέσω της παροχής έκτακτης χρηματοδότησης,
διαμορφώθηκε ένα πλαίσιο εξυγίανσης πιστωτικών ιδρυμάτων ικανό να στηρίξει την ανασύνταξη του τραπεζικού τομέα και
μπήκαν οι βάσεις για την αντιμετώπιση του προβλήματος των μη εξυπηρετούμενων δανείων.

Οι στόχοι που είχαν τεθεί επιτεύχθησαν.

Το τραπεζικό σύστημα ανακεφαλαιοποιήθηκε και αναδιατάχθηκε επιτυχώς και η εμπιστοσύνη σε αυτό ενισχύθηκε.

Απόδειξη αυτών, ενδεικτικά, μέχρι το τέλος του 2014, αποτελεί:

1^ον. Η σταθεροποίηση των καταθέσεων, μετά το καλοκαίρι του 2012. Σ’ αυτό βοήθησε η διατήρηση του κλίματος εμπιστοσύνης και η άνοδος των συναλλαγών στο πλαίσιο της σταδιακής ανάκαμψης της οικονομίας.

2^ον. Το γεγονός ότι οι 4 συστημικές τράπεζες, εντός του 1^ου εξαμήνου του 2014, είχαν άνετη πρόσβαση στη διατραπεζική χρηματοδότηση και προέβησαν στην έκδοση τραπεζικών ομολόγων – χωρίς εξασφαλίσεις – στις διεθνείς αγορές, αντλώντας σημαντική ρευστότητα και μηδενίζοντας, παράλληλα, την προσφυγή τους στον Έκτακτο Μηχανισμό Ρευστότητας.

3^ον. Η κάλυψη, σχεδόν εξ’ ολοκλήρου, από ξένα επενδυτικά κεφάλαια και θεσμικούς επενδυτές, των αυξήσεων μετοχικού κεφαλαίου των ιδρυμάτων.

4^ον. Η ταχεία προώθηση της εφαρμογής των σχεδίων αναδιάρθρωσης των τραπεζών που έχουν εγκριθεί από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή.

Αυτή η βελτίωση επιβεβαιώθηκε και από τα αποτελέσματα της άσκησης Συνολικής Αξιολόγησης που διενεργήθηκε από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα σε συνεργασία με την Ευρωπαϊκή Τραπεζική Αρχή.

Δυστυχώς όμως, σήμερα, το Ελληνικό τραπεζικό σύστημα βρίσκεται αντιμέτωπο, και πάλι, με νέες προκλήσεις.

Και αυτό είναι φυσικό, γιατί επηρεάζεται και επηρεάζει την πραγματική οικονομία.

Πραγματική οικονομία η οποία, κυρίως λόγω της παρατεταμένης αβεβαιότητας και των συνεχιζόμενων Κυβερνητικών παλινωδιών, έχει μπει, το τελευταίο τρίμηνο, σε νέα φάση επιδείνωσης:

Η οικονομική δραστηριότητα έχει παγώσει και ιδιώτες εγκαταλείπουν επενδυτικές πρωτοβουλίες.
Η ανάκαμψη της οικονομίας, που ετετεύχθη το 2014, για 1^η φορά μετά από 6 χρόνια, κινδυνεύει.
Το κόστος δανεισμού των πιστωτικών ιδρυμάτων έχει επιβαρυνθεί.
Η απόσταση από την επιστροφή στις αγορές μεγαλώνει, όπως αποδεκνύεται από την πορεία των αποδόσεων μεσο-μακροπρόθεσμεων Ελληνικών ομολόγων και από το επιτόκιο των τελευταίων εκδόσεων εντόκων γραμματίων.
Το κόστος του προγράμματος χρηματοδότησης μεγαλώνει, οι πηγές άντλησης πόρων «στερεύουν» και το Κράτος έχει κηρύξει μερική εσωτερική στάση πληρωμών.

Ενώ η χώρα δεν μπορεί, με τα σημερινά δεδομένα, να συμμετάσχει στο πρόγραμμα «ποσοτικής χαλάρωσης» της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας.

Όλα αυτά συνθέτουν πάλι ένα βαρύ περιβάλλον, με κόστος για τα νοικοκυριά και τις επιχειρήσεις και με αντίκτυπο, άμεσο και έμμεσο, στο τραπεζικό σύστημα.

Αντίκτυπο που σχετίζεται και με την απροθυμία εκ μέρους των ξένων επενδυτών να ανανεώσουν διατραπεζικά δάνεια και repos με Ελληνικές τράπεζες, αλλά και με την περαιτέρω σημαντική εκροή καταθέσεων λόγω της μείωσης της εμπιστοσύνης των καταθετών.

Καταθέσεις που έχουν διαμορφωθεί στο χαμηλότερο ύψος της τελευταίας δεκαετίας, σύμφωνα με τα στοιχεία του Φεβρουαρίου που δημοσιοποιήθηκαν χθες.

Ταυτόχρονα, η απόφαση της ΕΚΤ, λόγω μη διαφαινόμενης προοπτικής για ολοκλήρωση της αξιολόγησης του Προγράμματος Οικονομικής Πολιτικής, να άρει την εξαίρεση χρεογράφων που έχει εκδώσει ή εγγυηθεί το Ελληνικό Δημόσιο από τις προϋποθέσεις ελάχιστης πιστωτικής διαβάθμισης για την αποδοχή τους ως εξασφαλίσεων κατά τις πράξεις νομισματικής πολιτικής του Ευρωσυστήματος, επιδείνωσε περαιτέρω τις συνθήκες ρευστότητας των τραπεζών.

Πλέον, οι τράπεζες εξαρτώνται σε σημαντικό βαθμό από το Έκτακτο Μηχανισμό ρευστότητας, με αρκετά υψηλότερο κόστος.

Ενώ η πρακτική της Κυβέρνησης να χρησιμοποιεί τα διαθέσιμα στις εμπορικές τράπεζες φορέων της Γενικής Κυβέρνησης προκειμένου να καλύψει τις πιεστικές ταμειακές ανάγκες της χώρας, χειροτερεύει την κατάσταση.

Το αποτέλεσμα είναι, αυτές οι πιέσεις στο παθητικό των τραπεζών, να έχουν άμεση επίπτωση στο ενεργητικό τους.

Καθώς η έλλειψη και το υψηλό κόστος άντλησης ρευστότητας επηρεάζει τη διαθεσιμότητα κεφαλαίων προς τα νοικοκυριά και τις επιχειρήσεις, ενώ το υψηλό κόστος χρηματοδότησης μετακυλίεται, στο σύνολό του ή εν μέρει, στους δανειολήπτες.

Κυρίες και Κύριοι,

Πέραν του προβλήματος της ρευστότητας, η άλλη μεγάλη πρόκληση που αντιμετωπίζει το τραπεζικό σύστημα έχει να κάνει με το δυσθεώρητο ύψος των μη-εξυπηρετούμενων δανείων.

Το γεγονός αυτό παραμένει σαφώς ένα από τα βασικότερα αίτια για την αδυναμία ουσιαστικής πιστωτικής επέκτασης.

Έχει σημασία να τονίσουμε 4 παραμέτρους όσον αφορά στο πρόβλημα αυτό:

1^ον. Η επίλυση του προβλήματος σχετίζεται άμεσα με την ικανότητα των ίδιων των τραπεζών να διαχειρισθούν αποτελεσματικά τα δάνεια σε καθυστέρηση.

Σ’ αυτό το πεδίο θεσπίστηκε και τέθηκε σε ισχύ ο Κώδικας Δεοντολογίας για τη διαχείριση των μη εξυπηρετούμενων ιδιωτικών οφειλών, με τον οποίο εγκαθιδρύθηκε μηχανισμός επίλυσης του μη εξυπηρετούμενου ιδιωτικού χρέους με βάση τις βέλτιστες διεθνείς πρακτικές.

2^ον. Η επίλυση του προβλήματος σχετίζεται όμως και με τη βελτίωση του μακροοικονομικού περιβάλλοντος.

Με την παγίωση θετικών, σημαντικών και διατηρήσιμων ρυθμών οικονομικής μεγέθυνσης, η οποία θα δημιουργήσει μια αυτοτροφοδοτούμενη διαδικασία μείωσης των προβληματικών δανείων καθώς θα βελτιώνονται οι δυνατότητες αποπληρωμής από νοικοκυριά και επιχειρήσεις.

Δυστυχώς, η αναμενόμενη επιβράδυνση των ρυθμών οικονομικής ανάπτυξης, θα έχει ως αποτέλεσμα, πιθανότατα, τη δημιουργία πρόσθετων «κόκκινων» δανείων.

Ήδη, τους 2 πρώτους μήνες του έτους, παρατηρήθηκε επιτάχυνση της εμφάνισης νέων καθυστερήσεων, έναντι αποκλιμάκωσης τα τελευταία τρίμηνα του 2014.

3^ον. Κομβικής σημασίας είναι και η σταθερότητα ως προς την άσκηση πολιτικής προκειμένου να αποφεύγονται φαινόμενα ηθικού κινδύνου (moral hazard).

Δηλαδή δεν θα πρέπει να δημιουργούνται κίνητρα για αθέτηση οφειλών στους δανειολήπτες που έχουν δυνατότητα να εκπληρώσουν τις υποχρεώσεις τους.

Μέρος όμως της προαναφερθείσας εμφάνισης νέων καθυστερήσεων εκτιμάται ότι προέρχεται από την εμφάνιση των λεγόμενων «στρατηγικών κακοπληρωτών», λόγω προσδοκιών που είχαν δημιουργηθεί για διαγραφή χρεών.

4^ον. Τέλος, οι ρυθμίσεις επιχειρηματικών δανείων θα πρέπει να λαμβάνουν υπόψη και τη βιωσιμότητα των επιχειρησιακών σχεδίων.

Κι αυτό, ώστε να μη δεσμεύονται πόροι σε επιχειρήσεις που δεν έχουν καμία προοπτική επιβίωσης, καθώς έτσι περιορίζεται η χρηματοδότηση προς υγιείς επιχειρήσεις που μπορούν να συνδράμουν στην οικονομική ανάπτυξη και την αύξηση της απασχόλησης.

Στο πλαίσιο αυτό εντάχθηκε ο Ν. 4307/2014, με τον οποίο παρασχέθηκαν κίνητρα για τη ρύθμιση χρεών μικρών επιχειρήσεων και επαγγελματιών και προβλέφθηκαν έκτακτες διαδικασίες ρύθμισης οφειλών επιχειρήσεων.

Κυρίες και Κύριοι,

Αυτές οι προκλήσεις επιτάσσουν την ανάγκη συνετής και διορατικής διαχείρισης της κατάστασης από την Πολιτεία, η οποία οφείλει να λαμβάνει πρωτοβουλίες για την ενίσχυση της ροής των πιστώσεων στην αγορά και την αναθέρμανση της οικονομίας.

Δυστυχώς, στην παρούσα φάση, οι προοπτικές αυτές δεν είναι θετικές.

Και αυτό γιατί η Κυβέρνηση έχει αναλώσει πολύτιμο χρόνο και διαπραγματευτικό κεφάλαιο σε ασκήσεις επικοινωνιακής, και μόνο, πολιτικής και σε παίγνια με σύμβολα, συμβολισμούς και λέξεις.

Προκειμένου να δικαιολογήσει, στο εσωτερικό του κυβερνητικού συνασπισμού, τις παλινωδίες, τις ασυνέπειες, την αβελτηρία, την απουσία σχεδίου.

Καλούμε συνεπώς την Κυβέρνηση να επιδείξει υπευθυνότητα, σύνεση και ρεαλισμό.

Και να περάσει, επιτέλους, από τη «δημιουργική ασάφεια» στη σαφήνεια της πραγματικότητας.

Γιατί αυτό που προέχει είναι να προχωρήσει, άμεσα, στην υλοποίηση των Ευρωπαϊκών αποφάσεων της 20^ης Φεβρουαρίου.

Έστω και αν σήμερα διαπιστώνει ότι έκανε λάθος που συμφώνησε στην επιστροφή του συνόλου των ομολόγων στον Ευρωπαϊκό Μηχανισμό Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας και στη χορήγηση της δόσης, ακόμη και του τμήματος της επιστροφής κερδών από τη διακράτηση Ελληνικών ομολόγων, στο τέλος της αξιολόγησης του τρέχοντος Προγράμματος.

Όσο δε οι υφιστάμενες στη συμφωνία ασάφειες, καταστούν εν πορεία σαφείς και ποσοτικά συγκεκριμένες, τότε πλέον θα πέσουν και τα τελευταία «φύλλα συκής» και θα αποκαλυφθεί όλη η αλήθεια.

Εμείς πάντως, ως Αξιωματική Αντιπολίτευση, στην περίπτωση αναζήτησης καλών λύσεων για τη χώρα και τους πολίτες, θα είμαστε δημιουργικά σαφείς.

Η άρνηση σε όλα και η «δημιουργική ασάφεια», αποτέλεσε πρακτική άλλων.

Καθιστώ συνεπώς σαφές, για ακόμη μία φορά, ότι στηρίζουμε κάθε προσπάθεια που στοχεύει στη ρεαλιστική, σταθερή, ομαλή και ανοδική πορεία της χώρας, εντός της ευρωζώνης.

Άλλωστε η προσπάθεια με στόχο τη συγκρότηση μιας ισχυρής Ελλάδας, η οποία θα λειτουργεί με αξιοπρέπεια στην Ευρωπαϊκή και την παγκόσμια σκηνή, πρέπει να είναι συνεχής και συλλογική.

19Δεκ

Ομιλία Αναπλ. Υπουργού Οικονομικών Χρ. Σταϊκούρα στην εκδήλωση υπογραφής Πρωτοκόλλου Συνεργασίας μεταξύ του Ταμείου Παρακαταθηκών & Δανείων και της Cassa Depositi e Prestiti

Αισθάνομαι την ανάγκη να σας ευχαριστήσω για την πρόσκληση να παραστώ και να χαιρετίσω την Εκδήλωση Υπογραφής Πρωτοκόλλου Συνεργασίας ανάμεσα στο Ταμείο Παρακαταθηκών και Δανείων και την Cassa Depositi e Prestiti.

Κυρίες και Κύριοι,

Οι ρίζες, τα συμπτώματα και τα αποτελέσματα της μακράς, βαθιάς και «συστημικής», δημοσιονομικής και χρηματοπιστωτικής, κρίσης είναι σε όλους μας γνωστά.

Δυστυχώς, έξι χρόνια μετά το ξέσπασμά της, η Ευρώπη δεν έχει καταφέρει να βρει τον αναπτυξιακό βηματισμό της.

Σήμερα, αυτό που απαιτείται, είναι η ενδυνάμωση της διαδικασίας Ευρωπαϊκής ενοποίησης, ώστε το Ευρωπαϊκό οικοδόμημα να βγει πιο δυνατό από την κρίση.

Αυτό που χρειάζεται, σε Ευρωπαϊκό επίπεδο, σε ένα πλαίσιο δημιουργικής αλληλεγγύης, είναι η επίτευξη και διασφάλιση «ισορροπίας» μεταξύ των πολιτικών δημοσιονομικής σταθερότητας και πειθαρχίας και των αναπτυξιακών πολιτικών, ώστε να ενισχυθεί καθοριστικά η απασχόληση και να τονωθεί η συνοχή, σε Ευρωπαϊκό και περιφερειακό επίπεδο.

Για να αναφερθώ και στα συμπεράσματα του χθεσινού Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, απαιτείται έμφαση στις επενδύσεις, οι οποίες σε συνδυασμό με την δέσμευση των κρατών-μελών να εντατικοποιήσουν τις διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις και να επιδιώξουν φιλο-αναπτυξιακή δημοσιονομική εξυγίανση, θα αποτελέσουν τη βάση για την ανάπτυξη και την απασχόληση στην Ευρώπη.

Σε αυτούς τους άξονες, κινείται και η Ευρωπαϊκή απόφαση να συσταθεί Ευρωπαϊκό Ταμείο Στρατηγικών Επενδύσεων στον όμιλο της ΕΤΕπ με στόχο την κινητοποίηση 315 δισ. ευρώ σε νέες επενδύσεις την περίοδο 2015-2017.

Σε αυτή την κατεύθυνση, σημαντικός καθίσταται ο ρόλος των πιστωτικών ιδρυμάτων, ιδιαίτερα αυτών που έχουν έναν «ειδικό» ρόλο και διαθέτουν ένα «ιδιαίτερο» αναπτυξιακό προσανατολισμό.

Όπως είναι η Cassa Depositi e Prestiti στην Ιταλία και το Ταμείο Παρακαταθηκών και Δανείων στην Ελλάδα.

Η Cassa Depositi e Prestiti αποτελεί το μεγαλύτερο αναπτυξιακό χρηματοπιστωτικό ίδρυμα της Ιταλίας.

Το ενεργητικό του ξεπερνάει τα 300 δισ. ευρώ.

Οι βασικές δραστηριότητες του επικεντρώνονται:

Στη χρηματοδότηση των επενδυτικών σχεδίων της τοπικής αυτοδιοίκησης και των δημόσιων οργανισμών.
Στη χρηματοδότηση έργων υποδομών και παραγωγής ενέργειας.
Στην στήριξη της ιταλικής οικονομίας, με την παροχή, μεταξύ άλλων, ρευστότητας σε μικρομεσαίες, κυρίως εξαγωγικές, επιχειρήσεις.
Στην απόκτηση συμμετοχών σε επιχειρήσεις «στρατηγικού εθνικού συμφέροντος».

Το Ταμείο Παρακαταθηκών και Δανείων, από την πλευρά του, για 175 και πλέον χρόνια, υπήρξε και παραμένει ουσιαστικός πόλος χρηματοδότησης της Ελληνικής οικονομίας, βασικός πυλώνας της τοπικής και περιφερειακής ανάπτυξης.

Αυτός ο ρόλος διατηρήθηκε, μέσα στο πέρασμα των δεκαετιών, και ενισχύθηκε, τα τελευταία χρόνια, μέσα από συγκεκριμένες νομοθετικές πρωτοβουλίες και επιχειρησιακές επιλογές.

Επιλογές, όπως είναι η πρόσφατη συνεργασία του Ταμείου με την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων, με στόχο την ενίσχυση της ρευστότητας και τη μείωση του κόστους δανεισμού των Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης.

Συνεργασία, που περιλαμβάνει τη χορήγηση δανείων, συνολικού ύψους μέχρι 100 εκατ. ευρώ, με ιδιαίτερα ελκυστικό κυμαινόμενο επιτόκιο.

Και αυτή η προσπάθεια συνεχίζεται για την αναβάθμιση του ρόλου και της παρεμβατικότητας του Ταμείου.

Σε αυτό το πλαίσιο, χαιρετίζω, σήμερα, την υπογραφή του Πρωτόκολλου Συνεργασίας μεταξύ των δύο Οργανισμών.

Πρωτόκολλο Συνεργασίας, που αποβλέπει:

Στη συγχρηματοδότηση διασυνοριακών έργων κοινού ενδιαφέροντος, στους τομείς των υποδομών, της ενέργειας, του περιβάλλοντος, του τουρισμού.
Στη συνεχή επικοινωνία και ανταλλαγή απόψεων, σχετικά με τις οικονομικές και χρηματοπιστωτικές εξελίξεις στις δύο γειτονικές χώρες.
Στην ανταλλαγή τεχνογνωσίας, μέσω της οργάνωσης σεμιναρίων, συνεδρίων και κινητικότητας προσωπικού.

Με αυτές τις σκέψεις, εύχομαι η υπογραφή του Πρωτοκόλλου Συνεργασίας να αποτελέσει την απαρχή για την ενίσχυση και εμβάθυνση της συνεργασίας ανάμεσα στους δύο Οργανισμούς.

20Ιούν

Σημεία ομιλίας Αναπλ. Υπουργού Οικονομικών Χρ. Σταϊκούρα στο συνέδριο του Χρηματιστηρίου Αθηνών “GR FOR GROWTH – FUNDING SMEs”

Σημεία Ομιλίας του Αναπληρωτή Υπουργού Οικονομικών, κ. Χρήστου Σταϊκούρα, στο Συνέδριο “GR FOR GROWTH – FUNDING SMEs”

«Η κατάσταση της Ελληνικής οικονομίας έχει σταθεροποιηθεί.

Η εμπιστοσύνη στις προοπτικές της Ελληνικής οικονομίας, σταδιακά, αποκαθίσταται.

Πλέον, βρισκόμαστε μπροστά σε νέα μεγάλη πρόκληση.

Να μετατρέψουμε, το συντομότερο δυνατόν, τη σταθεροποίηση σε δυναμική και βιώσιμη ανάπτυξη, με κοινωνική συνοχή, πάνω σε στέρεες βάσεις, εντός της Ευρωζώνης.

Διατηρήσιμη ανάπτυξη, που θα έχει ως αιχμή την εξωστρεφή, καινοτόμο και ανταγωνιστική επιχειρηματικότητα.

Επιχειρηματικότητα που θα εστιάζεται στην αύξηση της εγχώριας προστιθέμενης αξίας.

Επιχειρηματικότητα που θα εδράζεται στον ιδιωτικό τομέα, λόγω, κυρίως, της στενότητας των διαθέσιμων πόρων.

Επιχειρηματικότητα που θα δίνει έμφαση στις μικρομεσαίες επιχειρήσεις, λόγω, κυρίως, του μεγάλου αριθμού τους και της συμβολής τους στη διασύνδεση της εγχώριας παραγωγής με την εξωτερική ζήτηση».

«Κυρίες και Κύριοι,

Στην κατεύθυνση ενίσχυσης των μικρομεσαίων επιχειρήσεων στη χώρα μας, βασικές προτεραιότητες είναι:

1^η. Η προσήλωση στην πραγματοποίηση διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων.

Κυρίως, με την ενδυνάμωση του ανταγωνισμού στις αγορές προϊόντων και υπηρεσιών και με την άρση των εμποδίων στη λειτουργία της οικονομίας.

Μεταρρυθμίσεις, που θα βοηθήσουν την προσέλκυση ξένων άμεσων επενδύσεων και στη δημιουργία νέων εγχώριων επιχειρήσεων.

2^η. Η εξομάλυνση της πιστωτικής επέκτασης.

Είναι γεγονός ότι η εύρυθμη λειτουργία του τραπεζικού τομέα, ιδιαίτερα σε τραπεζοκεντρικές χώρες όπως είναι η Ελλάδα, αποτελεί προϋπόθεση για τη βιώσιμη ανάπτυξη και την αποτελεσματική κατανομή των οικονομικών πόρων.

Το Ελληνικό τραπεζικό σύστημα βρέθηκε αντιμέτωπο με πολλές, μεγάλες και διευρυνόμενες προκλήσεις.

Αυτές είχαν ορατές και δυσμενείς επιπτώσεις στη ρευστότητα, στην αποδοτικότητα, στην αποτελεσματικότητα και στην ποιότητα του χαρτοφυλακίου των Ελληνικών πιστωτικών ιδρυμάτων.

Σήμερα, όμως, οι τράπεζες ανακεφαλαιοποιήθηκαν και προέβησαν σε αυξήσεις μετοχικού κεφαλαίου, ύψους 8,3 δισ. ευρώ.

Οφείλουν συνεπώς να ανταποκριθούν, άμεσα και με επάρκεια, στο διαμεσολαβητικό τους ρόλο και να παράσχουν την απαραίτητη ρευστότητα στην πραγματική οικονομία, στηρίζοντας τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις.

Σ’ αυτό το ρόλο, εκτιμώ ότι θα ανταποκριθούν.

Και πρέπει να ανταποκριθούν.

3^η. Η μείωση του κόστους δανεισμού.

Αυτό γίνεται με την ενίσχυση της εμπιστοσύνης στις προοπτικές της Ελληνικής οικονομίας.

Ήδη, μεγάλες Ελληνικές επιχειρήσεις άντλησαν 4,8 δισ. ευρώ από τις αγορές εταιρικών ομολόγων του εξωτερικού, αντισταθμίζοντας σε μεγάλο βαθμό τη μείωση της τραπεζικής χρηματοδότησης.

4^η. Η ακόμη ταχύτερη αξιοποίηση των Ευρωπαϊκών και εθνικών πόρων.

Ήδη, η χώρα μας, πέρυσι, κατετάγη 3^η μεταξύ των κρατών-μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης στις απορροφήσεις του ΕΣΠΑ, από τη 18^η θέση το 2012.

Οι δαπάνες του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων, στο σύνολό τους, θα ανέλθουν περίπου στα 33,5 δισ. ευρώ μέχρι το 2018.

Ειδικότερα, σε ότι αφορά το εθνικό σκέλος του Προγράμματος, οι διαθέσιμοι πόροι κατανέμονται περίπου ισόποσα στους Επενδυτικούς Νόμους, οι οποίοι αποτελούν σημαντικό εργαλείο άσκησης πολιτικής για την επιχειρηματικότητα και τις νέες επενδύσεις στη χώρα.

Παράλληλα, έχουν επανεκκινήσει τα έργα στους 4 μεγάλους αυτοκινητόδρομους.

Και έχουν ενισχυθεί και άλλες δράσεις, όπως είναι τα 23 υπό υλοποίηση έργα ΣΔΙΤ.

5^η. Η μεγιστοποίηση των διαθέσιμων χρηματοδοτικών πόρων.

Η προσφορά πιστώσεων, ιδίως προς τις επιχειρήσεις μικρού και μεσαίου μεγέθους, μπορεί να υποστηριχθεί από το Εθνικό Ταμείο Επιχειρηματικότητας και Ανάπτυξης, την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων, καθώς και το νεοϊδρυθέν Ελληνικό Επενδυτικό Ταμείο.

Και αυτό θα γίνει μέσω της συγχρηματοδότησης τραπεζικών δανείων, αλλά και μέσω της παροχής εγγυήσεων για την κάλυψη των πιστώσεων που χορηγούν οι τράπεζες.

Σε Ευρωπαϊκό, άλλωστε, επίπεδο προχωρούν οι τεχνικές προετοιμασίες, ώστε να υλοποιηθούν οι νέες πρωτοβουλίες για την ενθάρρυνση, μέσω της εγγύησης και τιτλοποίησης τραπεζικών δανείων, της χρηματοδότησης των επιχειρήσεων μικρού και μεσαίου μεγέθους από τις τράπεζες.

6^η. Η άντληση κεφαλαίων από εναλλακτικές, πλην τραπεζικού δανεισμού, πηγές χρηματοδότησης.

Σε αυτή την κατεύθυνση, η Κυβέρνηση, στην προσπάθεια της να ενισχύσει τον ρόλο που διαδραματίζει η Ελληνική Κεφαλαιαγορά, προχώρησε στις αναγκαίες παρεμβάσεις για τη διαμόρφωση του κατάλληλου θεσμικού πλαισίου για την προσέλκυση επενδύσεων, μέσω των νέων επενδυτικών εργαλείων και της ενσωμάτωσης, στο Εθνικό Δίκαιο, των Οδηγιών για τις συλλογικές επενδύσεις.

Σήμερα, η Ελληνική Κεφαλαιαγορά προσφέρει στην επενδυτική κοινότητα τη δυνατότητα επένδυσης σε προϊόντα συλλογικών επενδύσεων διαφοροποιημένου προφίλ, όπως είναι τα Αμοιβαία Κεφάλαια Επιχειρηματικών Συμμετοχών, οι Εταιρείες Κεφαλαίου Επιχειρηματικών Συμμετοχών και οι Ανώνυμες Εταιρείες Επενδύσεων Χαρτοφυλακίου.

7^η. Η σταδιακή μείωση της φορολογικής επιβάρυνσης.

Αυτό θα επιτευχθεί με τη διασφάλιση περιβάλλοντος δημοσιονομικής σταθερότητας και με την ένταξη του «αφανούς» τμήματος της οικονομίας στο «εμφανές» πεδίο της, επιτυγχάνοντας τη φορολόγησή του.

Είναι αλήθεια ότι στην Ελλάδα οι φορολογικοί συντελεστές, τόσο για τις επιχειρήσεις όσο και για τα νοικοκυριά, είναι υψηλότεροι από το μέσο Ευρωπαϊκό επίπεδο.

Είναι, όμως, επίσης αλήθεια ότι υπάρχει μεγάλο τμήμα του συνολικού προϊόντος της Ελληνικής οικονομίας που δεν φορολογείται.

Παρά τη βελτίωση, κατά 2 ποσοστιαίες μονάδες του ΑΕΠ, που καταγράφεται σε αυτό το πεδίο τα τελευταία χρόνια.

Οφείλουμε, συνεπώς, να εντατικοποιήσουμε την προσπάθεια, εστιάζοντας στο χτύπημα της παραοικονομίας, στη διεύρυνση της φορολογικής βάσης και στην καταπολέμηση της φοροαποφυγής και της φοροδιαφυγής.

Όσο περισσότερο προσεγγίζουμε αυτούς τους στόχους, τόσο διευρύνεται η ευχέρεια για ελάφρυνση των συνεπών φορολογουμένων, οι οποίοι όχι μόνο έχουν επιβαρυνθεί σημαντικά τα τελευταία χρόνια αλλά έχουν υποστεί και μείωση του εισοδήματός τους».

«Κυρίες και Κύριοι,

Το ζητούμενο πλέον είναι, και το επαναλαμβάνω, να μετατρέψουμε, το συντομότερο δυνατόν, τη σταθεροποίηση της οικονομίας σε δυναμική και βιώσιμη ανάπτυξη, με κοινωνική συνοχή.

Πρόκειται για μια διαδικασία που απαιτεί χρόνο, καθώς, όπως η κρίση ξεκίνησε από τους αριθμούς και μεταφέρθηκε στην κοινωνία, έτσι και η βελτίωση θα ξεκινήσει από τα δημοσιονομικά μεγέθη και στη συνέχεια θα γίνει αισθητή στην πραγματική οικονομία και στην κοινωνία.

Ήδη έχουν γίνει τα πρώτα σημαντικά βήματα αυτής της μετάβασης.

Τα επόμενα βήματα επιβάλλουν, σε όλους μας, συγκλίσεις, εθνικό σχέδιο και σκληρή δουλειά.

Μακριά από διαγκωνισμούς μιζέριας και λαϊκισμού.

Από ιδεοληψίες, δογματισμούς, προκαταλήψεις.

Από σκοπιμότητες.

Από πολιτικά και προσωπικά παίγνια εξουσίας.

Φυσικά, η δημιουργική σύνθεση δεν επιτυγχάνεται με εξαναγκασμούς.

Εμείς όμως είμαστε αποφασισμένοι να «οικοδομήσουμε» πάνω στη σταθερότητα που με τόσο κόπο και κόστος η χώρα επέτυχε.

Ήδη το κάνουμε.

Με μεθοδικότητα, σοβαρότητα, διορατικότητα, βήμα-βήμα, βγάζουμε την Ελλάδα από το τέλμα».

25Απρ

Εισήγηση Αναπλ. Υπουργού Οικονομικών Χρ. Σταϊκούρα στην Επιτροπή Οικονομικών Υποθέσεων επί του Σχεδίου Νόμου του Υπουργείου Οικονομικών “Πρόσβαση στη δραστηριότητα πιστωτικών ιδρυμάτων και προληπτική εποπτεία πιστωτικών ιδρυμάτων και επιχειρήσεων επενδύσεων, κατάργηση του Ν. 3601/2007 και άλλες διατάξεις”

Κυρίες και Κύριοι Συνάδελφοι,

Ολοκληρώνεται σήμερα στην Επιτροπή Οικονομικών Υποθέσεων, με τη 2^η Ανάγνωση, η συζήτηση επί του Σχεδίου Νόμου του Υπουργείου Οικονομικών με τίτλο «Πρόσβαση στη δραστηριότητα πιστωτικών ιδρυμάτων και προληπτική εποπτεία πιστωτικών ιδρυμάτων και επιχειρήσεων επενδύσεων (ενσωμάτωση της Οδηγίας 2013/36/ΕΕ), κατάργηση του Ν. 3601/2007 και άλλες διατάξεις».

Ενός Σχεδίου Νόμου, βασικός στόχος του οποίου είναι να διασφαλισθεί η εύρυθμη λειτουργία των τραπεζών και να αποκατασταθεί η εμπιστοσύνη στον τραπεζικό τομέα μέσα από το συντονισμό των εθνικών διατάξεων αναφορικά με την πρόσβαση στη δραστηριότητα των πιστωτικών ιδρυμάτων και των επιχειρήσεων επενδύσεων, τους λεπτομερείς όρους διακυβέρνησής τους και το εποπτικό τους πλαίσιο.

Κυρίες και Κύριοι Συνάδελφοι,

Γνωρίζετε ότι οι Ευρωπαϊκές οικονομίες «χτυπήθηκαν» έντονα από την παγκόσμια κρίση.

Κρίση χρηματοπιστωτική και δημοσιονομική.

Κρίση μεταδοτική, στις περισσότερες χώρες από το χρηματοπιστωτικό προς το δημοσιονομικό τομέα, και σε ορισμένες, όπως στην περίπτωση της Ελλάδας, αντίστροφα.

Κρίση συστημική, που έθεσε σε κίνδυνο ακόμα και την ίδια τη βιωσιμότητα του κοινού νομίσματος.

Αυτή η κρίση βρήκε την Ευρώπη «ανοχύρωτη».

Χωρίς μηχανισμούς αντίδρασης και αντιμετώπισης της κρίσης.

Με το εγχείρημα της οικονομικής και νομισματικής ενοποίησης, δομικά και θεσμικά, ημιτελές.

Αυτή η κρίση και οι προσπάθειες αντιμετώπισής της ανέδειξαν τις ατέλειες και τις υστερήσεις του Ευρωπαϊκού οικοδομήματος.

Ανέδειξαν, όμως, και τις προκλήσεις και τις ευκαιρίες.

Οδήγησαν στην εξαγωγή χρήσιμων συμπερασμάτων.

Συμπερασμάτων, όπως το ότι απαιτείται η υιοθέτηση ενός πλέγματος πολιτικών ενίσχυσης τόσο της οικονομικής διακυβέρνησης όσο και της σταθερότητας του τραπεζικού συστήματος.

Σε αυτό το πλαίσιο, η Ευρωπαϊκή Ένωση κινείται, τα τελευταία χρόνια, και στις δύο κατευθύνσεις.

1^η. Για την ενίσχυση της οικονομικής διακυβέρνησης, με την υιοθέτηση δέσμης Οδηγιών και Κανονισμών, με τη θέσπιση μηχανισμών στήριξης των κρατών-μελών, με την ενδυνάμωση της οικονομικής συνεργασίας σε πεδία ευρύτερης οικονομικής πολιτικής και με την ενίσχυση της εποπτείας σε κεντρικό επίπεδο των εθνικών προϋπολογισμών.

2^η. Για την ενίσχυση της σταθερότητας του τραπεζικού συστήματος, με την προώθηση της ολοκλήρωσης της Τραπεζικής Ένωσης με βασικά συστατικά τον ενιαίο εποπτικό μηχανισμό των μεγαλύτερων συστημικών πιστωτικών ιδρυμάτων από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, το ενιαίο πλαίσιο εξυγίανσης των πιστωτικών ιδρυμάτων και το ενιαίο ταμείο εγγύησης καταθέσεων.

Η Οδηγία που ενσωματώνεται με το υπό συζήτηση Σχέδιο Νόμου, αποτελεί μέρος της δέσμης των νομοθετημάτων που θέσπισε η Ευρωπαϊκή Ένωση, με βάση τα διδάγματα από την πρόσφατη κρίση.

Κρίση, που αποκάλυψε τα τρωτά σημεία της εποπτείας του τραπεζικού συστήματος, σε ευρωπαϊκό και παγκόσμιο επίπεδο.

Σημεία, όπως είναι:

1^ον. Η έλλειψη συνεργασίας μεταξύ των νομισματικών, δημοσιονομικών και εποπτικών αρχών, καθώς οι εξελίξεις σε διασυνοριακό επίπεδο εξετάστηκαν πολύ αργά και οι διασυνοριακές επιπτώσεις ήταν πολύ δύσκολο να αναλυθούν και να αντιμετωπιστούν.

2^ον. Οι καθοριστικές διαφορές των χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων όσον αφορά στην ποιότητα, στο επίπεδο και στη διαθεσιμότητα της κεφαλαιακής βάσης, στη διαχείριση της ρευστότητας και στην αποτελεσματικότητα της εσωτερικής και της εταιρικής τους διακυβέρνησης.

3^ον. Η δυσκολία αντιμετώπισης, από τις αρμόδιες εθνικές αρχές, των ανεπαρκειών των διεθνών χρηματοπιστωτικών ομίλων διασυνοριακής εμβέλειας.

Αποτέλεσμα όλων αυτών ήταν πολλές τράπεζες να χρειαστούν την παρέμβαση του κράτους, προκειμένου να επιβιώσουν, θέτοντας στο επίκεντρο της διεθνούς συζήτησης το ζήτημα την επαρκούς προληπτικής εποπτείας των τραπεζών.

Κυρίες και Κύριοι Συνάδελφοι,

Το μέχρι πρόσφατα ισχύον κοινοτικό πλαίσιο για την άσκηση δραστηριότητας πιστωτικών ιδρυμάτων και την κεφαλαιακή επάρκεια των τραπεζών (οδηγίες 2006/48/ΕΚ και 2006/49/ΕΚ), που ενσωματώθηκε στην Ελληνική έννομη τάξη με το Ν. 3601/2007, έχει κατ’ επανάληψη υποστεί εκτεταμένες τροποποιήσεις ώστε να ανταποκριθεί στους κανόνες της Βασιλείας ΙΙ.

Ωστόσο, όπως είναι γνωστό, η χρηματοπιστωτική κρίση αποκάλυψε μια σειρά από αδυναμίες της Βασιλείας ΙΙ.

Προς αυτό το σκοπό, η Επιτροπή της Βασιλείας εξέδωσε νέους ρυθμιστικούς κανόνες για την τραπεζική κεφαλαιακή επάρκεια και τη ρευστότητα, που χαρακτηρίστηκαν συνολικά ως Βασιλεία III.

Για λόγους σαφήνειας και προκειμένου να διασφαλιστεί η συνεπής εφαρμογή των σχετικών διατάξεων κρίθηκε σκόπιμο αυτές να συγκεντρωθούν σε νέες νομοθετικές ρυθμίσεις.

Ρυθμίσεις, που ενισχύουν τη σταθερότητα του χρηματοπιστωτικού τομέα, υπηρετούν την ανάγκη αναμόρφωσής του, βελτιώνουν την εποπτεία του, προάγουν τη διαφάνεια και τη λογοδοσία, διασφαλίζουν την ποσότητα και ποιότητα των κεφαλαίων του, περιορίζουν τη μόχλευση, εγγυώνται ισχυρότερα αποθέματα ασφαλείας, συνεκτικό πλαίσιο εταιρικής διακυβέρνησης και ενισχυμένες αρμοδιότητες εποπτείας, που ανταποκρίνονται στις ανάγκες και τους κινδύνους της εποχής.

Με το παρόν Σχέδιο Νόμου ενσωματώνεται στην εθνική νομοθεσία η Οδηγία 2013/36/ΕΕ, η οποία:

Καταργεί τις οδηγίες 2006/48/ΕΚ και 2006/49/ΕΚ (Ν. 3601/2007).
Συμπληρώνει το ρυθμιστικό και εποπτικό πλαίσιο λειτουργίας των ιδρυμάτων που δραστηριοποιούνται στον τραπεζικό τομέα και τις κεφαλαιαγορές, το οποίο θεσπίζεται με τον Κανονισμό 575/2013.

Η βασική ειδοποιός διαφορά πλέον είναι ότι αντί για το μονοδιάστατο πλαίσιο της Βασιλείας ΙΙ, με μοναδική προληπτική αναφορά το κεφάλαιο, στο ευρωπαϊκό πλαίσιο προχωράμε σε μια πολυδιάστατη ρύθμιση και εποπτεία, όχι μόνο ως προς το κεφάλαιο αλλά και προς τη ρευστότητα και το δείκτη μόχλευσης.

Πρόκειται για διαφοροποίηση ιδιαιτέρως σημαντική, αφού καλύπτεται το σύνολο του ισολογισμού των τραπεζών.

Με τις νέες διατάξεις, που ισχύουν σταδιακά από την 1^η Ιανουαρίου 2014, θα ενισχυθεί η χρηματοπιστωτική σταθερότητα και η προστασία των συμφερόντων των καταθετών και της εμπιστοσύνης των επενδυτών, αλλά και θα διασφαλιστεί η διεθνής ανταγωνιστικότητα του τραπεζικού τομέα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Ταυτόχρονα, θεσπίζονται ενιαίοι κανόνες προληπτικής εποπτείας που εφαρμόζονται ομοιόμορφα και με συνέπεια σε ολόκληρη την Ευρωπαϊκή Ένωση.

Στις αρμόδιες αρχές περιέρχονται εκτεταμένες εποπτικές αρμοδιότητες και αρμοδιότητες επιβολής αυστηρών και συνεκτικών κυρώσεων, γεγονός που θα οδηγήσει στην αποτελεσματική αντιμετώπιση των παραβάσεων.

Τέλος, εκτός από την εφαρμογή της Βασιλείας ΙΙΙ, η εν λόγω Οδηγία εισάγει μια σειρά από σημαντικές αλλαγές σε πτυχές του τραπεζικού ρυθμιστικού πλαισίου, όπως είναι:

Η εταιρική διακυβέρνηση.
Η πολιτική των αποδοχών.
Η διαφάνεια των δραστηριοτήτων.
Η επιβολή κυρώσεων.
Η μείωση της εξάρτησης των ιδρυμάτων από εξωτερικές αξιολογήσεις της πιστοληπτικής ικανότητας.
Η εισαγωγή μιας σειράς αποθεμάτων ασφαλείας (buffers).

Κυρίες και Κύριοι Συνάδελφοι,

Το Ελληνικό τραπεζικό σύστημα βρέθηκε αντιμέτωπο με πολλές, μεγάλες και διευρυνόμενες προκλήσεις.

Προκλήσεις που απέρρεαν:

Από την επιβράδυνση του ρυθμού οικονομικής μεγέθυνσης.
Από τον αποκλεισμό των πιστωτικών ιδρυμάτων από τις διεθνείς αγορές άντλησης κεφαλαίων.
Από τη συρρίκνωση του ρυθμού πιστωτικής επέκτασης, με τον περιορισμό τόσο της ζήτησης όσο και της προσφοράς τραπεζικών πιστώσεων.
Από τη χειροτέρευση της ποιότητας του δανειακού χαρτοφυλακίου των πιστωτικών ιδρυμάτων εξαιτίας της βίαιης, απότομης και μεγάλης επιδείνωσης της χρηματοοικονομικής κατάστασης των επιχειρήσεων και των εισοδημάτων των νοικοκυριών, αλλά και σφαλμάτων των ίδιων των πιστωτικών ιδρυμάτων.
Από το χαμηλό ποσοστό κάλυψης των δανείων σε καθυστέρηση από τις συσσωρευμένες προβλέψεις.
Από τις επιπτώσεις της αναδιάρθρωσης του Ελληνικού χρέους, που άσκησε πιέσεις στα μεγέθη των Ελληνικών τραπεζών.
Από την έντονη και συνεχή για μεγάλο χρονικό διάστημα εκροή των καταθέσεων, λόγω της οικονομικής αβεβαιότητας. Τάση, βέβαια, που αναστράφηκε μερικώς τα τελευταία 2 χρόνια.

Αυτή η εικόνα καθιστούσε αναγκαία τη συνετή και διορατική διαχείριση της κατάστασης, τόσο από τα πιστωτικά ιδρύματα όσο και από την Πολιτεία, με στόχο τη διατήρηση της σταθερότητας του Ελληνικού τραπεζικού συστήματος.

Πιστωτικά ιδρύματα τα οποία οφείλουν να διαχειρίζονται αποτελεσματικά τη φύση και το ύψος των κινδύνων που αναλαμβάνουν, να ενισχύουν, ποιοτικά και ποσοτικά, την κεφαλαιακή τους επάρκεια, να συγκρατούν τα λειτουργικά τους έξοδα.

Και Πολιτεία, η οποία οφείλει να λαμβάνει πρωτοβουλίες για τη διατήρηση της σταθερότητας του Ελληνικού τραπεζικού συστήματος και για την αυστηρότερη μακρο- και μικρο-προληπτική εποπτεία των πιστωτικών ιδρυμάτων.

Η παρούσα νομοθετική πρωτοβουλία, σε συνδυασμό με την ολοκλήρωση της ανακεφαλαιοποίησης των τραπεζικών ιδρυμάτων στη χώρα μας, κινείται προς αυτή την κατεύθυνση.

Κυρίες και Κύριοι Συνάδελφοι,

Σήμερα, όπου οι τράπεζες ανακεφαλαιοποιούνται, βγαίνουν σταδιακά στις διεθνείς αγορές, αρχίζουν να επανατοποθετούνται στο διατραπεζικό χάρτη και προσελκύουν το επενδυτικό ενδιαφέρον είναι κρίσιμο όσο ποτέ να ανταποκριθούν άμεσα στο δομικό τους ρόλο.

Να κάνουν πράξη το διαμεσολαβητικό τους ρόλο και να παράσχουν την απαραίτητη ρευστότητα στην πραγματική οικονομία, στηρίζοντας μικρές και μικρομεσαίες επιχειρήσεις.

Να αξιοποιήσουν την κρατική, αλλά και φυσικά, κοινωνική αρωγή και να ενισχύσουν την μεγάλη προσπάθεια της χώρας για την έξοδο από την κρίση.

Σ’ αυτό το ρόλο, εκτιμώ ότι θα ανταποκριθούν.

Και πρέπει να ανταποκριθούν.

Κυρίες και Κύριοι Συνάδελφοι,

Θέλω, στο σημείο αυτό, να ενημερώσω την Επιτροπή, ενόψει και της συζήτησης στην Ολομέλεια, για 2 Τροπολογίες του Υπουργείου Οικονομικών με φορολογικό περιεχόμενο.

Με την 1^η Τροπολογία εισάγεται κατ’ επιλογή ειδικό καθεστώς καταβολής του Φόρου Προστιθέμενης Αξίας κατά το χρόνο είσπραξης της αντιπαροχής.

Το σημερινό καθεστώς επιβολής του ΦΠΑ βασίζεται στο λεγόμενο σύστημα των δεδουλευμένων πράξεων (accrual based scheme), το οποίο έχει οδηγήσει σε οικονομική στενότητα χιλιάδες εταιρείες και έχει συμβάλλει στην υπερφόρτωση των φορολογικών δικαστηρίων.

Ο βασικός λόγος αυτής της ασφυξίας είναι η μη έγκαιρη πληρωμή τιμολογίων και παραστατικών που έχουν εκδοθεί, ακόμα και από το Δημόσιο, με αποτέλεσμα ο εκδότης του παραστατικού να είναι υπόχρεος έναντι της φορολογικής διοίκησης, ενώ ο παραλήπτης του να τυγχάνει όλων των πλεονεκτημάτων αφού δεν έχει πληρώσει την αξία της υπηρεσίας ή του προϊόντος, να εκπίπτει του αντίστοιχου ΦΠΑ και τέλος να γράφει δαπάνες με αποτέλεσμα τη μείωση του φορολογητέου εισοδήματός του.

Με την προτεινόμενη διάταξη, και σε αντιστοιχία προς τις προσεγγίσεις που υιοθετούνται τα τελευταία χρόνια σε χώρες όπως είναι αυτές του Ηνωμένου Βασιλείου, της Ισπανίας, της Πορτογαλίας και της Μάλτας, γίνεται χρήση της ευχέρειας που παρέχεται στα κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης με το άρθρο 1 παρ. 7 της Οδηγίας 2010/45/EΕ, προκειμένου να επιλεγεί, αντί του συστήματος των δεδουλευμένων πράξεων, το ειδικό καθεστώς καταβολής του φόρου κατά το χρόνο είσπραξης της αντιπαροχής, δηλαδή το σχήμα των εκκαθαρισμένων πράξεων (cash accounting scheme).

Η εφαρμογή του ειδικού αυτού καθεστώτος αναβάλλει τη φορολογική υποχρέωση επί των πωλήσεων, ώστε να συμπίπτει χρονικά με την πληρωμή.

Κατά συνέπεια, το σημείο στο οποίο οι φορολογούμενοι δικαιούνται να εκπέσουν το ΦΠΑ επί των αγορών αναβάλλεται επίσης, έως ότου ο ΦΠΑ έχει πράγματι καταβληθεί στον προμηθευτή.

Η άμεση εφαρμογή του μέτρου αναμένεται ότι θα επιφέρει μια σειρά θετικών αλλαγών στο υπάρχον επιχειρηματικό και οικονομικό περιβάλλον, όπως την αύξηση των ταμειακών ροών και την ενίσχυση της ρευστότητας για τις μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις, καθώς και τη δραστική μείωση των υποθέσεων που επιλύονται δικαστικά.

Παράλληλα, η εφαρμογή του συστήματος αυτού, που βασίζεται στις ευρωπαϊκές και διεθνείς βέλτιστες πρακτικές, θα συμβάλλει στην αποφυγή της δημιουργίας ενός νέου κύματος ληξιπρόθεσμων χρεών προς το Δημόσιο και θα συμβάλλει στην καταπολέμηση της απάτης που σχετίζεται με το ΦΠΑ.

Επίσης, το νέο σύστημα είναι φορολογικά ουδέτερο.

Δεν χάνονται οφειλές ΦΠΑ, ούτε καθυστερούνται οφειλές.

Αντίθετα, σε κάθε περίπτωση, εντοπίζεται από την αρχή η πραγματική πηγή της οφειλής.

Συγκεκριμένα, προβλέπεται η δυνατότητα των υποκείμενων στο φόρο, των οποίων ο ετήσιος κύκλος εργασιών κατά την προηγούμενη διαχειριστική περίοδο δεν έχει υπερβεί τις 500.000 ευρώ, να επιλέξουν την εφαρμογή του ειδικού καθεστώτος καταβολής, κατά παρέκκλιση των γενικών διατάξεων.

Τονίζεται ότι πρόθεση της Κυβέρνησης είναι, σύμφωνα με το κοινοτικό δίκαιο περί ΦΠΑ, κατόπιν διαβούλευσης με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, η οποία θα πραγματοποιηθεί το φθινόπωρο, να επεκταθεί η ρύθμιση αυτή σε επιχειρήσεις με τζίρο μέχρι 2 εκατ. ευρώ ετησίως.

Για τα πρόσωπα που εντάσσονται στο ειδικό αυτό καθεστώς:

α) Ο φόρος καθίσταται απαιτητός κατά το χρόνο είσπραξης της αντιπαροχής, που αφορά τις πραγματοποιούμενες από τα πρόσωπα αυτά φορολογητέες πράξεις.

β) Ο φόρος εισροών εκπίπτει κατά το χρόνο πληρωμής του τιμήματος, που αφορά τις φορολογητέες πράξεις που λαμβάνουν από άλλους υποκείμενους στο φόρο.

Αφετέρου δε, ως προς τους υποκείμενους στο φόρο λήπτες παράδοσης αγαθών ή παροχής υπηρεσιών από τα πρόσωπα που έχουν ενταχθεί στο ειδικό καθεστώς, αυτοί εκπίπτουν του φόρου που αναλογεί στις πράξεις αυτές κατά το χρόνο πληρωμής του τιμήματος.

Επίσης, θεσπίζονται μια σειρά από εχέγγυα, προκειμένου να διασφαλισθεί η αποφυγή καταστρατηγήσεων και η δυνατότητα ελέγχου όσων υπαχθούν στο ειδικό καθεστώς.

Κυρίες και Κύριοι Συνάδελφοι,

Με 2η Τροπολογία, ρυθμίζεται η φορολόγηση των πολιτών που κατά την χρήση του έτους 2013 είχαν μικρά εισοδήματα από περιστασιακή απασχόληση όπως άνεργοι, φοιτητές κ.λπ., ώστε να φορολογούνται με την κλίμακα μισθωτών – συνταξιούχων, να τύχουν των μειώσεων φόρου με την προσκόμιση αποδείξεων που προβλέπονται από το άρθρο αυτό και να μην υπολογίζεται προκαταβολή φόρου.

Τέλος, με διάταξη αυτής της Τροπολογίας διευρύνεται η δυνατότητα εξόφλησης του φόρου κληρονομίας από οφειλέτες, οι οποίοι βρίσκονται αποδεδειγμένα σε οικονομική αδυναμία να τον καταβάλουν με μετρητά, με μεταβίβαση ακινήτου.

Και, κατ’ αποτέλεσμα, διευκολύνεται σημαντικά η απόκτηση κληρονομιαίας περιουσίας από πρόσωπα, τα οποία δεν έχουν τη δυνατότητα καταβολής του φόρου κληρονομιάς.