Μεταρρυθμίσεις

Δελτίο Τύπου Αναπλ. Υπουργού Οικονομικών Χρ. Σταϊκούρα σχετικά με την εξέλιξη της διαδικασίας καταγραφής συνταξιούχων του Δημοσίου

17183323_EV_KK_100114_STAIKOURAS_PROYPOLOGISMOS2.limghandlerΑπό το Γραφείο του Αναπληρωτή Υπουργού Οικονομικών, κ. Χρήστου Σταϊκούρα, ανακοινώνονται τα εξής σχετικά με την εξέλιξη της διαδικασίας καταγραφής συνταξιούχων του Δημοσίου:

Στην προσπάθεια προώθησης της εξυγίανσης και της διαφάνειας, της αποκατάστασης δικαιοσύνης και της εν γένει βελτίωσης της αποδοτικότητας του πεδίου των συντάξεων του Δημοσίου υπάρχουν ήδη μετρήσιμα αποτελέσματα.

Συγκεκριμένα, συνεχίζεται, με εντατικούς ρυθμούς, η διαδικασία εξακρίβωσης των πραγματικά δικαιούχων συνταξιούχων, αξιοποιώντας τα στοιχεία της καταγραφής που άρχισε το Μάρτιο του 2012 και ολοκληρώθηκε τον Οκτώβριο του 2012.

Με βάση τα στοιχεία της εν λόγω διαδικασίας, μέχρι και το τέλος Φεβρουαρίου 2014:

  • Οι μη καταγραφέντες συνταξιούχοι του Δημοσίου ανέρχονταν σε 1.160, στους οποίους έχει ανασταλεί η καταβολή της σύνταξής τους.

Η έρευνα συνεχίζεται μέχρι και σήμερα για τον εντοπισμό, περίπτωση προς περίπτωση, των μη καταγραφέντων συνταξιούχων.

  • Κατά τη διαδικασία της καταγραφής, προέκυψαν 2.853 περιπτώσεις συνταξιούχων που είχαν αποβιώσει, με ημερομηνία θανάτου προγενέστερη κατά τουλάχιστον 6 μήνες από την ημερομηνία διαγραφής τους από τις αρμόδιες υπηρεσίες, δηλαδή η σύνταξη καταβάλλονταν κανονικά μετά το θάνατό τους για το εν λόγω χρονικό διάστημα:

‒    Το ποσό των αχρεωστήτως καταβληθεισών συντάξεων ανήρχετο σε 48,5 εκατ. ευρώ.

‒    Ύστερα από αναζήτηση από τις αρμόδιες υπηρεσίες έχει ανακτηθεί το ποσό των 33,2 εκατ. ευρώ, με τους παρακάτω τρόπους:

  • 22,7 εκατ. ευρώ αναλήφθηκαν από τους λογαριασμούς των συνταξιούχων, μέσω ΔΙΑΣ.
  • 10,5 εκατ. ευρώ, εν μέρει επιστράφηκαν με διπλότυπο είσπραξης εκ μέρους των συνδικαιούχων του λογαριασμού (2,6 εκατ. ευρώ) και εν μέρει καταλογίσθηκαν στις αρμόδιες ΔΟΥ εις βάρος των συνδικαιούχων των λογαριασμών των θανόντων συνταξιούχων ή των κληρονόμων τους (7,9 εκατ. ευρώ).

‒    Για το υπόλοιπο ποσό των 15,2 εκατ. ευρώ, συνεχίζεται η αναζήτηση από τις αρμόδιες υπηρεσίες του Γενικού Λογιστηρίου του Κράτους καθώς και η παραπομπή στις αρμόδιες κρατικές υπηρεσίες.

Το δημοσιονομικό όφελος που προκύπτει από την διαδικασία της καταγραφής ανέρχεται σε 1.096.599 ευρώ ανά μήνα.

Διευκρινίζεται ότι η όποια καθυστέρηση στην ολοκλήρωση της διαδικασίας αναζήτησης αχρεωστήτως καταβληθεισών συντάξεων οφείλεται κυρίως στο χρόνο ανταπόκρισης από τις αρμόδιες τράπεζες για τη γνωστοποίηση των ατομικών στοιχείων των συνδικαιούχων των λογαριασμών.

Χρόνος, όμως, ο οποίος έχει σημαντικά συρρικνωθεί.

Η προσπάθεια συνεχίζεται μέχρι την πλήρη επίλυση του προβλήματος.

Συνολικά, η εξέλιξη της διαδιασίας καταγραφής των συνταξιούχων του Δημοσίου αποτυπώνεται στα διαγράμματα που ακολουθούν:

Diagram_1

Diagram_2

Diagram_3

Άρθρο Αναπλ. Υπουργού Οικονομικών Χρ. Σταϊκούρα στην εφημερίδα “Hellenic Mail” – “Διαρκής Προσπάθεια Καταπολέμησης της Οικονομικής Απάτης”

Pages from thm_152Ένα από τα καίρια ζητήματα, στο πλαίσιο της προσπάθειας επαναφοράς των ευρωπαϊκών οικονομιών σε τροχιά βιώσιμης ανάπτυξης, είναι η αντιμετώπιση των φαινομένων διαφθοράς και απάτης στην οικονομία.

Φαινόμενα που, πριν από μερικές δεκαετίες, δεν είχαν συγκεντρώσει το ενδιαφέρον δημόσιων συζητήσεων και ερευνών, καθώς επικρατούσαν λογικές «τακτοποίησης κάτω από το χαλί».

Ωστόσο, όσο τα φαινόμενα αυτά επιτείνονταν και οι επιπτώσεις τους στους πολίτες γίνονταν όλο και πιο ορατές, τόσο ενδυναμώνονταν και διευρύνονταν το ερευνητικό, πολιτικό και κοινωνικό ενδιαφέρον.

Πρόκειται, ειδικότερα, για φαινόμενα που επικεντρώνονται στους τομείς, κυρίως, όπου η δημόσια διοίκηση, με την ευρύτερη έννοια, έρχεται σε άμεση επαφή με τον πολίτη, στοιχίζοντας ετησίως στην Ευρωπαϊκή οικονομία περίπου 120 δισ. ευρώ.

Στην Ελλάδα οι επιδόσεις μας, κατά το παρελθόν, στο συγκεκριμένο πεδίο δεν ήταν κολακευτικές.

Ωστόσο, την τελευταία περίοδο έχουν γίνει, και γίνονται, σημαντικά, ουσιαστικά βήματα προς τη σωστή κατεύθυνση.

Βήματα, όπως είναι, μεταξύ άλλων:

  • Ο ορισμός Εθνικού Συντονιστή για την Καταπολέμηση της Διαφθοράς.
  • Η εκπόνηση Εθνικού Σχεδίου Δράσης κατά της Διαφθοράς.
  • Η εγκαθίδρυση θεσμών, όπως ο Εισαγγελέας Οικονομικού Εγκλήματος, ο Εισαγγελέας Εγκλημάτων Διαφθοράς, η Ενιαία Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Συμβάσεων, ο Γενικός Επιθεωρητής Δημόσιας Διοίκησης και η Αρχή Καταπολέμησης της Νομιμοποίησης Εσόδων από Εγκληματικές Δραστηριότητες και της Χρηματοδότησης της Τρομοκρατίας και Ελέγχου των Δηλώσεων Περιουσιακής Κατάστασης.
  • Η λειτουργική ενδυνάμωση, ο επιχειρησιακός εκσυγχρονισμός και η ποιοτική αναβάθμιση όλων των ελεγκτικών μηχανισμών.
  • Η εγρήγορση των αρμόδιων υπηρεσιών σε κάθε περίπτωση διαφθοράς και απάτης, επιφέροντας, πλέον, ορατά, απτά αποτελέσματα.

Τα αποτελέσματα αυτά «επιστρέφουν» ως «μέρισμα» στην κοινωνία, αλλά και αποτυπώνονται και στους σχετικούς διεθνείς δείκτες.

Ειδικότερα, η Ελλάδα, στο δείκτη αντίληψης της διαφθοράς της Διεθνούς Διαφάνειας ανέβηκε κατά 14 θέσεις το 2013.

Υπάρχουν, βέβαια, πολλά ακόμα βήματα που πρέπει να γίνουν και στα οποία εντάσσονται και οι πρωτοβουλίες που λαμβάνονται σε Ευρωπαϊκό, αλλά και σε εθνικό επίπεδο, για την καταπολέμηση της απάτης κατά την αξιοποίηση των κοινοτικών πόρων που μέσω των διαρθρωτικών ταμείων διοχετεύονται στα κράτη-μέλη.

Σ’ αυτό το πλαίσιο, την τελευταία περίοδο, το Γενικό Λογιστήριο του Κράτους έχει υιοθετήσει και θέσει σε εφαρμογή δέσμη μέτρων και πρακτικών για την πρόληψη και τον εντοπισμό της οικονομικής απάτης.

Συγκεκριμένα και κωδικοποιημένα:

  • Δημιουργήθηκε Μητρώο Ελεγκτών στην Επιτροπή Δημοσιονομικού Ελέγχου (ΕΔΕΛ), όπου επιπλέον ελεγκτές θα μπορούν να συνδράμουν στο έργο της.
  • Θεσπίστηκε θητεία για τους Ελεγκτές της ΕΔΕΛ, ώστε να ενισχυθεί η διαφάνεια και να θωρακιστεί το ελεγκτικό έργο μέσα από την αλλαγή των ελεγκτών.
  • Ορίστηκε διοικητικά η διαδικασία αποστολής των οριστικών εκθέσεων ελέγχου της ΕΔΕΛ στον Εισαγγελέα ή σε αρμόδια αρχή για τη διερεύνηση της απάτης.
  • Ενισχύθηκε το πλαίσιο για την επιβολή δημοσιονομικών διορθώσεων, εστιάζοντας στην ανάκτηση των αχρεωστήτως ή παρανόμως καταβληθέντων ποσών.
  • Καταρτίστηκε και επικαιροποιήθηκε το Εγχειρίδιο Ελέγχου της ΕΔΕΛ, συμπεριλαμβάνοντας στη προετοιμασία των ελέγχων συστήματος και πράξεων τους δείκτες απάτης.
  • Επετεύχθη σύναψη Πρωτοκόλλου Συνεργασίας της ΕΔΕΛ με το Σώμα Επιθεωρητών – Ελεγκτών Δημόσιας Διοίκησης, ώστε να ενισχυθεί η ανταλλαγή πληροφόρησης και η αμφίδρομη κοινοποίηση των αποτελεσμάτων των ελέγχων τους.
  • Εντατικοποιήθηκαν οι έλεγχοι των αρμόδιων υπηρεσιών, με αποτέλεσμα η Ελλάδα, που το 2012 είχε γίνει αποδέκτης σύστασης για το χαμηλό βαθμό κοινοποίησης στην Υπηρεσία Καταπολέμησης της Απάτης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής (OLAF) παρατυπιών που ενέχουν δόλο στο τομέα της πολιτικής συνοχής, το 2013 να έχει βελτιώσει σημαντικά τη θέση της. Συγκεκριμένα, το 2013, βάσει σχετικής ενημέρωσης, έχουν κοινοποιηθεί ήδη 19 περιπτώσεις παρατυπιών με υπόνοια απάτης, αποτέλεσμα πολύ καλύτερο από τα προηγούμενα χρόνια.
  • Διευρύνθηκε, από την πλευρά του Γενικού Λογιστηρίου του Κράτους, η εκπροσώπηση των εμπλεκόμενων υπηρεσιών στις τεχνικές ομάδες της OLAF και εγκαθιδρύθηκε κοινή δράση και συμμετοχή με το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων και το ΣΔΟΕ.

Επιπρόσθετα, προωθούνται μία σειρά από πρωτοβουλίες συνέχισης της προσπάθειας θεσμικής θωράκισης της καταπολέμησης της απάτης.

Πρωτοβουλίες, όπως, ενδεικτικά:

  • Η σύσταση Ομάδας Εργασίας με τη συμμετοχή όλων των εμπλεκόμενων φορέων για τον ορισμό του Συντονιστή για την Καταπολέμηση της Απάτης (AFCOS).
  • Η δημιουργία, με πρωτοβουλία του Υπουργείου Ανάπτυξης και Ανταγωνιστικότητας, ενός Δικτύου Συνεργασίας των εμπλεκόμενων φορέων με στόχο την κατάρτιση μιας Εθνικής Στρατηγικής κατά της Απάτης στα Διαρθρωτικά Ταμεία και το Ταμείο Συνοχής.

Πρόκειται για πρωτοβουλίες μίας διαρκούς προσπάθειας καταπολέμησης της οικονομικής διαφθοράς και απάτης, σε ένα πλαίσιο ευρύτερης συνεργασίας με τις σχετιζόμενες ευρωπαϊκές αρχές και τις εθνικές δομές, που στοχεύει στη διασφάλιση ότι οι πόροι των φορολογούμενων πολιτών δαπανώνται με όσο το δυνατόν ορθολογικότερο, ορθότερο και αποτελεσματικότερο τρόπο.

Δείτε το άρθρο στην ιστοσελίδα της Hellenic Mail εδώ.

Ομιλία Αναπλ. Υπουργού Οικονομικών Χρ. Σταϊκούρα στη συνάντηση υψηλού επιπέδου της Υπηρεσίας Καταπολέμησης της Απάτης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής (OLAF)

954BΚυρίες και Κύριοι,

Ξεκινούν σήμερα οι εργασίες της συνάντησης υψηλού επιπέδου της Υπηρεσίας Καταπολέμησης της Απάτης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής (OLAF) για την καταπολέμηση της απάτης στον τομέα της πολιτικής συνοχής της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Μία συνάντηση με εξαιρετικό ενδιαφέρον.

Με ιδιαίτερη σημασία.

Αφενός γιατί αποτελεί μια αφορμή συνεργασίας και ανταλλαγής απόψεων και εμπειριών μεταξύ των εμπλεκόμενων μερών.

Και αφετέρου γιατί συνιστά μια ιδιαίτερη ευκαιρία για να υπογραμμισθεί η ισχυρή βούληση της Ελληνικής Κυβέρνησης για πάταξη των φαινομένων απάτης και διαφθοράς.

Φαινόμενα διαχρονικά και διατοπικά.

Φαινόμενα που έχουν στοιχίσει, σύμφωνα με τις πλέον πρόσφατες εκτιμήσεις, 120 δισ. ευρώ ετησίως στην Ευρωπαϊκή οικονομία.

Φαινόμενα με πολλαπλό, πολυδιάστατο και δύσκολα υπολογίσιμο κοινωνικό κόστος.

Και αυτό διότι η απάτη και η διαφθορά καταστρέφουν ηθικές αξίες και αρχές.

Πλήττουν την οικονομική αποτελεσματικότητα και την κοινωνική δικαιοσύνη.

Στρεβλώνουν τη λειτουργία της δημόσιας διοίκησης.

Διαβρώνουν τους θεσμούς.

Αντιστρατεύονται την ανάπτυξη.

Υπονομεύουν τη δημοκρατία, επιφέροντας σημαντικά αρνητικές επιπτώσεις σε πολιτικό και κοινωνικό επίπεδο.

Κυρίες και Κύριοι,

Πριν από μερικές δεκαετίες οι συζητήσεις και οι έρευνες, διεθνώς, για τις επιπτώσεις της διαφθοράς και απάτης στην οικονομία ήταν σχεδόν ανύπαρκτες, καθώς επικρατούσαν λογικές «τακτοποίησης κάτω από το χαλί».

Ωστόσο, όσο τα φαινόμενα αυτά επιτείνονταν και οι επιπτώσεις τους στους πολίτες γίνονταν όλο και πιο ορατές, τόσο ενδυναμώνονταν και διευρύνονταν το ερευνητικό, πολιτικό και κοινωνικό ενδιαφέρον.

Στην Ελλάδα, οι επιδόσεις μας, κατά το παρελθόν, στο συγκεκριμένο πεδίο, όπως είναι γνωστό, δεν ήταν κολακευτικές.

Το αντίθετο μάλιστα θα έλεγα, καθώς φαινόμενα διαφθοράς και απάτης εντοπίζονταν σε πολλούς τομείς.

Οι σχετικές μελέτες έχουν καταδείξει ότι τα φαινόμενα αυτά επικεντρώνονται στους τομείς όπου η δημόσια διοίκηση, με την ευρύτερη έννοια, έρχεται σε άμεση επαφή με τον πολίτη.

Πρόκειται για τομείς όπου η αφετηρία των φαινομένων αυτών δύναται να εντοπίζεται σε οποιονδήποτε από τους εμπλεκόμενους: επιχειρηματία, ιδιώτη, δημόσιο λειτουργό.

Βασικά αίτια αυτών των φαινομένων είναι:

  • Η έλλειψη κατάλληλων μηχανισμών για τον αποτελεσματικό έλεγχο του δημόσιου τομέα, οι οποίοι σήμερα, όπου υπάρχουν, είναι διάσπαρτοι σε υπηρεσίες διαφόρων Υπουργείων.
  • Οι αόριστες ή αλληλεπικαλυπτόμενες αρμοδιότητες των υπηρεσιών ελέγχου.
  • Η βραδύτητα των ελέγχων, η ανεπάρκεια, αοριστία ή η ετεροχρονισμένη έκδοση των πορισμάτων και των εκθέσεων, καθώς και η έλλειψη ευθύνης.
  •  Η πολιτικά κατευθυνόμενη λήψη αποφάσεων.
  • Η έλλειψη διαφάνειας στην παροχή πληροφόρησης με πρόσχημα την προστασία των προσωπικών δεδομένων.
  • Η βραδύτητα στην απονομή της δικαιοσύνης.
  • Η ανορθολογικότητα του νομικού πλαισίου κατά της διαφθοράς.
  • Η ασυμμετρία αρμοδιοτήτων και πόρων.

Κυρίες και Κύριοι,

Την τελευταία περίοδο, ωστόσο, έχουν γίνει και γίνονται σημαντικά, ουσιαστικά βήματα προς τη σωστή κατεύθυνση.

Βήματα για την αντιμετώπιση των προαναφερθέντων αδυναμιών.

Βήματα, όπως είναι, μεταξύ άλλων:

1ον. Ο ορισμός Εθνικού Συντονιστή για την Καταπολέμηση της Διαφθοράς.

2ον. Η εκπόνηση Εθνικού Σχεδίου Δράσης κατά της Διαφθοράς.

3ον. Η εγκαθίδρυση θεσμών, όπως ο Εισαγγελέας Οικονομικού Εγκλήματος, ο Εισαγγελέας Εγκλημάτων Διαφθοράς, η Ενιαία Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Συμβάσεων, ο Γενικός Επιθεωρητής Δημόσιας Διοίκησης και η Αρχή Καταπολέμησης της Νομιμοποίησης Εσόδων από Εγκληματικές Δραστηριότητες και της Χρηματοδότησης της Τρομοκρατίας και Ελέγχου των Δηλώσεων Περιουσιακής Κατάστασης.

4ον. Η λειτουργική ενδυνάμωση, ο επιχειρησιακός εκσυγχρονισμός και η ποιοτική αναβάθμιση όλων των ελεγκτικών μηχανισμών.

5ον. Η εγρήγορση των αρμόδιων υπηρεσιών σε κάθε περίπτωση διαφθοράς και απάτης, επιφέροντας, πλέον, ορατά, απτά αποτελέσματα.

Αποτελέσματα που «επιστρέφουν» ως «μέρισμα» στην κοινωνία.

Αποτελέσματα που αποτυπώνονται και στους σχετικούς διεθνείς δείκτες.

Ενδεικτικά αλλά χαρακτηριστικά, η Ελλάδα, στο δείκτη αντίληψης της διαφθοράς της Διεθνούς Διαφάνειας, ανέβηκε, κατά 14 θέσεις το 2013.

Κυρίες και Κύριοι,

Φυσικά, υπάρχουν πολλά ακόμα βήματα που πρέπει να γίνουν.

Σ’ αυτό το πλαίσιο εντάσσονται και οι πρωτοβουλίες που λαμβάνονται σε Ευρωπαϊκό, αλλά και σε εθνικό επίπεδο, για την καταπολέμηση της απάτης κατά την αξιοποίηση των κοινοτικών πόρων που μέσω των διαρθρωτικών ταμείων διοχετεύονται στα κράτη-μέλη.

Η προστασία των οικονομικών συμφερόντων της Ευρωπαϊκής Ένωσης αποτελεί μια από τις προτεραιότητες της Ελληνικής Προεδρίας στο πεδίο του Προϋπολογισμού της Ένωσης, στοχεύοντας στη σταδιακή εδραίωση και αύξηση της εμπιστοσύνης του Ευρωπαϊκού κοινού για την ορθή αξιοποίηση των πόρων των φορολογουμένων.

Η προστασία, φυσικά, των κονδυλίων της Ευρωπαϊκής Ένωσης προϋποθέτει την υιοθέτηση και πλήρη εφαρμογή αποτελεσματικών μέτρων, διαδικασιών και νομικών ρυθμίσεων από τα κράτη-μέλη της και τη στενή ελεγκτική συνεργασία των αρμόδιων εθνικών αρχών και υπηρεσιών.

Από την πλευρά του Υπουργείου Οικονομικών και, ειδικότερα, του Γενικού Λογιστηρίου του Κράτους, η OLAF συνεργάζεται με δύο υπηρεσίες:

  • τη Διεύθυνση Δημοσιονομικών Σχέσεων με την Ευρωπαϊκή Ένωση και τους Διεθνείς Οργανισμούς, και
  • τη Διεύθυνση Μελετών και Αξιολόγησης της Επιτροπής Δημοσιονομικού Ελέγχου (ΕΔΕΛ).

Πρόκειται για υπηρεσίες που συμβάλλουν σε σημαντικό βαθμό στην πληροφόρηση που λαμβάνει η OLAF για την κατάρτιση της ετήσιας Έκθεσής της.

Φυσικά, σ’ αυτό το πλαίσιο εντάσσονται και οι Διευθύνσεις Ελέγχου της ΕΔΕΛ, η οποία είναι η αρμόδια αρχή ελέγχου των συγχρηματοδοτούμενων από την Ευρωπαϊκή Ένωση προγραμμάτων.

Ειδικότερα, την τελευταία περίοδο, το Γενικό Λογιστήριο του Κράτους έχει υιοθετήσει και θέσει σε εφαρμογή δέσμη νομοθετικών, διοικητικών και οργανωτικών μέτρων και πρακτικών για την πρόληψη και τον εντοπισμό της απάτης, συμβάλλοντας στην κοινή προσπάθεια όλων των εμπλεκόμενων φορέων.

Συγκεκριμένα και κωδικοποιημένα:

1ον. Δημιουργήθηκε Μητρώο Ελεγκτών στην ΕΔΕΛ, όπου, μετά από την ενδεδειγμένη κατάρτιση και εξειδίκευση, επιπλέον ελεγκτές θα μπορούν να συνδράμουν στο έργο της.

2ον. Θεσπίστηκε θητεία για τους Ελεγκτές της ΕΔΕΛ, ώστε να ενισχυθεί η διαφάνεια και να θωρακιστεί το ελεγκτικό έργο μέσα από την αλλαγή των ελεγκτών.

3ον. Ορίστηκε διοικητικά η διαδικασία αποστολής των οριστικών εκθέσεων ελέγχου της ΕΔΕΛ στον Εισαγγελέα ή σε αρμόδια αρχή για τη διερεύνηση της απάτης, εφόσον κατά τους ελέγχους της προκύψουν υπόνοιες τέλεσης αξιόποινων πράξεων ή παραλείψεων.

Προβλέφθηκε αντίστοιχη αποστολή προς το Ελεγκτικό Συνέδριο ή τον Γενικό Επίτροπο Επικρατείας σε περιπτώσεις αχρεωστήτως ή παρανόμως καταβληθέντων ποσών.

4ον. Ενισχύθηκε το πλαίσιο για την επιβολή δημοσιονομικών διορθώσεων, εστιάζοντας στην ανάκτηση των αχρεωστήτως ή παρανόμως καταβληθέντων ποσών από πόρους του Κρατικού Προϋπολογισμού ή/και του Ευρωπαϊκού Προϋπολογισμού.

5ον. Καταρτίστηκε και επικαιροποιήθηκε το Εγχειρίδιο Ελέγχου της ΕΔΕΛ, συμπεριλαμβάνοντας στη προετοιμασία των ελέγχων συστήματος και πράξεων τους δείκτες απάτης και ενσωματώνοντας τη «Δήλωση τήρησης κανόνων δεοντολογίας της ΕΔΕΛ».

6ον. Η ΕΔΕΛ προέβη στη σύναψη Πρωτοκόλλου Συνεργασίας με το Σώμα Επιθεωρητών – Ελεγκτών Δημόσιας Διοίκησης, ώστε να ενισχυθεί η ανταλλαγή πληροφόρησης και η αμφίδρομη κοινοποίηση των αποτελεσμάτων των ελέγχων τους.

7ον. Εντατικοποιήθηκαν οι έλεγχοι των αρμόδιων υπηρεσιών, με αποτέλεσμα η Ελλάδα, που το 2012 είχε γίνει αποδέκτης σύστασης για το χαμηλό βαθμό κοινοποίησης παρατυπιών που ενέχουν δόλο στο τομέα της πολιτικής συνοχής, το 2013 να έχει βελτιώσει σημαντικά τη θέση της.

Συγκεκριμένα, το 2013, βάσει σχετικής ενημέρωσης, έχουν κοινοποιηθεί ήδη 19 περιπτώσεις παρατυπιών με υπόνοια απάτης, αποτέλεσμα πολύ καλύτερο από τα προηγούμενα χρόνια.

8ον. Διευρύνθηκε, από την πλευρά του Γενικού Λογιστηρίου του Κράτους, η εκπροσώπηση των εμπλεκόμενων υπηρεσιών στις τεχνικές ομάδες της OLAF και εγκαθιδρύθηκε κοινή δράση και συμμετοχή με το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων και το ΣΔΟΕ.

Στόχος είναι η περαιτέρω διάχυση και πληρότητα της αμφίδρομης πληροφόρησης μεταξύ OLAF και εθνικών υπηρεσιών, ενδυναμώνοντας την προσπάθεια καταπολέμησης της απάτης.

Κυρίες και Κύριοι,

Στο Υπουργείο Οικονομικών, και ειδικότερα στο Γενικό Λογιστήριο του Κράτους, συνεχίζεται η προσπάθεια θεσμικής θωράκισης της καταπολέμησης της απάτης, καθώς ήδη προωθούνται μια σειρά από πρωτοβουλίες.

Πρωτοβουλίες, όπως, ενδεικτικά:

1ον. Η σύσταση Ομάδας Εργασίας με τη συμμετοχή όλων των εμπλεκόμενων φορέων για τον ορισμό του Συντονιστή για την Καταπολέμηση της Απάτης (Anti-Fraud Coordination Service – AFCOS).

Ήδη, στο Γενικό Λογιστήριο του Κράτους, βρισκόμαστε στη διαδικασία έκδοσης της σχετικής Υπουργικής Απόφασης και οι συνεδριάσεις της εν λόγω Ομάδας Εργασίας θα ξεκινήσουν τις επόμενες ημέρες με εντατικό χρονοδιάγραμμα εργασιών.

Ειδικότερα, το έργο της Ομάδας θα είναι η εισήγηση για τον ορισμό του AFCOS και οι προτάσεις για τη βέλτιστη οργάνωση των διαδικασιών και των αρμοδιοτήτων του.

2ον. Η δημιουργία, με πρωτοβουλία του Υπουργείου Ανάπτυξης και Ανταγωνιστικότητας, ενός Δικτύου Συνεργασίας των εμπλεκόμενων φορέων με στόχο την κατάρτιση μιας Εθνικής Στρατηγικής κατά της Απάτης στα Διαρθρωτικά Ταμεία και το Ταμείο Συνοχής.

Παράλληλα, βέβαια, επιδίωξή μας είναι, στο άμεσο μέλλον, αυτή η Στρατηγική να επεκταθεί και σε άλλους ευαίσθητους τομείς.

Κυρίες και Κύριοι,

Η προσπάθεια για την καταπολέμηση της απάτης δεν σταματά εδώ.

Είναι συνεχής, συστηματική και σταθερή.

Σε κάθε διάσταση της οικονομικής δραστηριότητας και της δημόσιας διοίκησης.

Και προς την κατεύθυνση αυτή συνεχίζουμε την άρρηκτη συνεργασία μας με την OLAF και όλες τις σχετιζόμενες ευρωπαϊκές δομές, ώστε να διασφαλίσουμε την προστασία των οικονομικών συμφερόντων της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Να εγγυηθούμε ότι οι πόροι των φορολογούμενων πολιτών δαπανώνται με όσο το δυνατόν ορθολογικότερο, ορθότερο και αποτελεσματικότερο τρόπο.

Με αυτές τις σκέψεις εύχομαι καλή συνέχεια στις εργασίες της συνάντησης, οι οποίες είμαι σίγουρος ότι θα έχουν ιδιαίτερο ενδιαφέρον και θα αποφέρουν χρήσιμα συμπεράσματα.

Ομιλία Αναπλ. Υπουργού Οικονομικών Χρ. Σταϊκούρα στην Ολομέλεια κατά τη συζήτηση Επίκαιρης Ερώτησης του Βουλευτή Δ. Γελαλή σχετικά με τις καταπτώσεις εγγυήσεων του Ελληνικού Δημοσίου

XS_Vouli_25.02.2014Πρωτολογία

Κύριε Συνάδελφε,

Με την Επίκαιρη Ερώτηση που συζητάμε σήμερα, θίγεται ένα ζήτημα με ιδιαίτερη οικονομική και κοινωνική σημασία, το οποίο κατά καιρούς έχει απασχολήσει τη δημόσια συζήτηση και το Κοινοβούλιο.

Το ζήτημα του πλαισίου που διέπει τις εγγυήσεις του Ελληνικού Δημοσίου.

Είναι, συνεπώς, ευκαιρία να αναδείξουμε το θέμα σε όλες τις διαστάσεις του, ώστε να έχουμε μια καλύτερη αντίληψη του τι πραγματικά συμβαίνει, αλλά και του τι μπορεί μελλοντικά, να υλοποιηθεί.

Με ρεαλισμό και υπευθυνότητα.

Μακριά από ανεύθυνες «κορώνες» και λαϊκίστικες προσεγγίσεις.

Κύριε Συνάδελφε,

Είναι αλήθεια ότι η χορήγηση εγγυήσεων από το Ελληνικό Δημόσιο αποτελεί ένα σημαντικό μέσο στην άσκηση δημοσιονομικής πολιτικής του Κράτους, το οποίο μέχρι σήμερα έχει χρησιμοποιηθεί, σε μεγάλο βαθμό, για τη χρηματοδότηση δημόσιων και ιδιωτικών φορέων της οικονομίας αλλά και για κοινωνικούς σκοπούς.

Οι γενικές προϋποθέσεις υπό τις οποίες το Ελληνικό Δημόσιο δύναται να παράσχει την εγγύησή του αποτυπώνονται στο σχετικό νομικό πλαίσιο, όπως αυτό κάθε φορά ισχύει.

Παράλληλα, με τις επιμέρους Υπουργικές Αποφάσεις παροχής εγγύησης καθορίζονται οι ειδικότεροι όροι και οι προϋποθέσεις ισχύος αυτής.

Ειδικότερα, και απαντώντας στο 1ο σας ερώτημα, για την παροχή της εγγύησης του Ελληνικού Δημοσίου απαιτείται:

1ον. Να περιλαμβάνεται το φυσικό ή νομικό πρόσωπο ή ομάδα προσώπων στις κατηγορίες των δικαιούχων του Ν. 2322/1995.

2ον. Να διασφαλίζεται η συμβατότητα με την περί κρατικών ενισχύσεων νομοθεσία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, με προηγούμενη κοινοποίηση στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή του σχεδιαζόμενου μέτρου εγγύησης, στις περιπτώσεις που αυτό επιβάλλεται από τη σχετική νομοθεσία.

3ον. Να διασφαλίζεται η τήρηση του ετήσιου ανώτατου εγκεκριμένου ορίου συνολικού ποσού εγγυήσεων.

Πρέπει να επισημανθεί ότι από το έτος 2012, στο πλαίσιο των κριτηρίων και των στόχων του επικαιροποιημένου Προγράμματος Οικονομικής Πολιτικής, το ετήσιο όριο εγγυήσεων είναι κατ’ αρχήν μηδενικό, με μόνες εξαιρέσεις τις εγγυήσεις:

  • που παρέχονται για τη στήριξη των τραπεζών,
  • που σχετίζονται με δάνεια που χορηγούνται από την ΕΤΕπ,
  • που χορηγούνται από το ΕΤΕΑΝ υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις,
  • που σχετίζονται με Διαρθρωτικά Ταμεία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, με τη χρήση εργαλείων επιμερισμού κινδύνου.

Πρέπει δε να επισημανθεί ότι ως νέα εγγύηση λογίζεται και η επιμήκυνση υφιστάμενων εγγυήσεων για χρονικό διάστημα πέραν του αρχικώς προβλεπόμενου από τη σύμβαση.

4ον. Να τηρείται αυστηρά η προβλεπόμενη από το νομικό πλαίσιο διαδικασία, που επιβάλλει:

  • Την εξέταση των αιτημάτων από Υποεπιτροπή Εγγυήσεων ή, προκειμένου για δανεισμό ΔΕΚΟ, από Εξαμελή Επιτροπή Εγγυήσεων, που εισηγείται στη Διυπουργική Επιτροπή Εγγυήσεων ή στη Διυπουργική Επιτροπή ΔΕΚΟ αντίστοιχα.
  • Την παροχή της εγγύησης με απόφαση του Υπουργού Οικονομικών, κατόπιν σύμφωνης, ομόφωνης γνώμης της Διυπουργικής Επιτροπής.

Επιπλέον, για την παροχή της εγγύησης του Ελληνικού Δημοσίου δύναται να λαμβάνονται εξασφαλίσεις, εμπράγματες ή ενοχικές, και να επιβάλλεται προμήθεια ασφαλείας μέχρι 2% ετησίως επί του εκάστοτε εγγυημένου ποσού.

Παράλληλα, κατά την εξέταση των αιτημάτων από τα αρμόδια όργανα, αναλύονται οι όροι και ο σκοπός των δανείων, λαμβάνονται υπόψη οι επικρατούσες συνθήκες της αγοράς, οι επιδιωκόμενοι κοινωνικοί/αναπτυξιακοί στόχοι, η πιστοληπτική ικανότητα του δανειολήπτη και ο αναλαμβανόμενος, από πλευράς Δημοσίου, κίνδυνος.

Κύριε Συνάδελφε,

Σας ανέπτυξα, όσο το δυνατόν πιο κωδικοποιημένα, τις προϋποθέσεις υπό τις οποίες δύναται να παρασχεθεί η εγγύηση του Ελληνικού Δημοσίου.

Δυστυχώς, όμως, είναι γεγονός ότι, λόγω της κρίσης αλλά και λανθασμένων επιλογών του παρελθόντος, αρκετές από τις παρασχεθείσες εγγυήσεις καταπίπτουν, επιβαρύνοντας το Δημόσιο.

Πρόκειται για μία δυσμενή εξέλιξη, την οποία προσπαθούμε να αντιμετωπίσουμε με διάφορες ρυθμίσεις, τις οποίες προωθούμε, στο πλαίσιο πάντα των περιορισμών που απορρέουν από τις δεσμεύσεις που έχει αναλάβει η χώρα.

Ωστόσο, για να απαντήσω στις υπερβολικές αιτιάσεις σας περί μη καταγραφής των στοιχείων, πρέπει να επισημάνω ότι τα στοιχεία που αφορούν τις εγγυήσεις του Ελληνικού Δημοσίου προφανώς όχι μόνο καταγράφονται αλλά και δημοσιοποιούνται.

Το Υπουργείο Οικονομικών δημοσιοποιεί, δύο φορές το μήνα, στο Δελτίο Εκτέλεσης του Κρατικού Προϋπολογισμού, στοιχεία για τις καταπτώσεις εγγυήσεων με κατηγοριοποίηση αυτών σε εντός και εκτός Γενικής Κυβέρνησης.

Ενώ, στην Εισηγητική Έκθεση του Προϋπολογισμού του 2014, στο Κεφάλαιο 4, υπάρχει ολόκληρη ενότητα με πίνακες και διαγράμματα όπου μπορεί, όποιος ενδιάφερεται βέβαια, να ενημερωθεί για το ύψος των εγγυήσεων, το ανεξόφλητο εγγυημένο υπόλοιπο, τα έσοδα από προμήθειες εγγυήσεων – γιατί υπάρχουν και έσοδα – και το τελικό ποσό των καταπτώσεων που βαρύνουν το Δημόσιο, από το έτος 2000 μέχρι σήμερα.

Κύριε Συνάδελφε,

Ήδη έχω μακρηγορήσει, καθώς τα στοιχεία είναι πολλά και το θέμα σύνθετο.

Κατά τη δευτερολογία μου, θα τοποθετηθώ και επί των άλλων ζητημάτων που θίγετε στην Ερώτησή σας.

Δευτερολογία

Κύριε Συνάδελφε,

Είναι γεγονός ότι η ήδη ανειλημμένη, από τα προηγούμενα χρόνια, εγγυητική ευθύνη του Ελληνικού Δημοσίου είναι, σωρευτικά, αρκετά αυξημένη.

Για το λόγο αυτό, και προκειμένου να μειωθεί περαιτέρω ο κίνδυνος μελλοντικών καταπτώσεων, η πολιτική εγγυήσεων συνεχίζει να προσανατολίζεται κυρίως στην κάλυψη δανείων που χρηματοδοτούν επενδυτικά προγράμματα, τα οποία συμβάλουν στην οικονομική ανάπτυξη της χώρας, και να διαμορφώνεται σύμφωνα με τις επιταγές και τις εξαιρέσεις του Προγράμματος Οικονομικής Πολιτικής, με στόχο να διασφαλιστούν τα συμφέροντα του Δημοσίου.

Προς την κατεύθυνση αυτή, και προς επίρρωση των ανωτέρω, οι παρασχεθείσες εγγυήσεις του Ελληνικού Δημοσίου, από 01.01.2012 έως 30.11.2013, ανέρχονται συνολικά στο ποσό των 1,7 δισ. ευρώ περίπου, τη στιγμή που το ανεξόφλητο εγγυημένο υπόλοιπο δανείων την 31.11.2011 ανήρχετο στο ποσό των 19,9 δισ. ευρώ.

Οι περιπτώσεις φορέων που δανειοδοτήθηκαν με την εγγύηση του Ελληνικού Δημοσίου εμπίπτουν στις εξαιρέσεις που θέτει το Πρόγραμμα Οικονομικής Πολιτικής.

Πρόκειται, κυρίως, είτε για δανειοδότησεις από την ΕΤΕπ, είτε για περιπτώσεις για τις οποίες έχει ληφθεί ειδική εξαίρεση, όπως π.χ. η ΔΕΗ και η ΔΕΠΑ, προκειμένου να μην δημιουργηθεί πρόβλημα στην ελληνική αγορά ενέργειας, ή για να αντιμετωπιστούν οι επιπτώσεις έκτακτων φυσικών καταστροφών (Πίνακας 1).

Όσον αφορά στις καταπτώσεις εγγυήσεων (ερώτημα 3), τα δεδομένα έχουν συνοπτικά ως εξής:

Για το 2010:

  • Σε φορείς εντός Γενικής Κυβέρνησης 852 εκατ. ευρώ.
  • Σε φορείς εκτός Γενικής Κυβέρνησης 122 εκατ. ευρώ.

Για το 2011:

  • Σε φορείς εντός Γενικής Κυβέρνησης 1,25 δισ. ευρώ.
  • Σε φορείς εκτός Γενικής Κυβέρνησης 193 εκατ. ευρώ.

Για το 2012:

  • Σε φορείς εντός Γενικής Κυβέρνησης 678 εκατ. ευρώ.
  • Σε φορείς εκτός Γενικής Κυβέρνησης 117 εκατ. ευρώ.

Για το 2013:

  • Σε φορείς εντός Γενικής Κυβέρνησης 512 εκατ. ευρώ.
  • Σε φορείς εκτός Γενικής Κυβέρνησης 356 εκατ. ευρώ.

Καταθέτω του σχετικούς πίνακες στα Πρακτικά, προς ενημέρωσή σας.

Κύριε Συνάδελφε,

Στο σημείο αυτό θέλω να σας ενημερώσω, διότι μπορεί να μην το γνωρίζετε, ότι η παροχή της εγγύησης του Ελληνικού Δημοσίου, δεν ενέχει μόνο τον κίνδυνο της κατάπτωσης και, συνεπώς, της επιβάρυνσης του Δημοσίου.

Από την παροχή της εγγύησης του Δημοσίου προκύπτουν και έσοδα για τα δημόσια ταμεία.

Όπως συνέβη με την παροχή της εγγύησης του Ελληνικού Δημοσίου προς τις τράπεζες, στο πλαίσιο του Ν. 3723/2008, προκειμένου να ενισχυθεί η ρευστότητα της οικονομίας.

Η εγγύηση αυτή παρασχέθηκε έναντι προμήθειας, η οποία αποτελεί έσοδο του Δημοσίου.

Συγκεκριμένα, για το έτος 2013 έχει εισπραχθεί το συνολικό ποσό των 580 εκατ. ευρώ.

Κύριε Συνάδελφε,

Η μείωση των παρεχομένων εγγυήσεων, που παρατηρείται τα τελευταία χρόνια, είναι αποτέλεσμα της αυστηροποίησης των κριτηρίων αξιολόγησης των δανείων που παρέχονται με την εγγύηση του Ελληνικού Δημοσίου.

Ωστόσο, από την έναρξη ισχύος του Ν. 2322, το 1995, πολύ δε περισσότερο συνεκτιμώντας την τρέχουσα οικονομική συγκυρία, οι κοινωνικοοικονομικές συνθήκες της χώρας μας έχουν αλλάξει αισθητά.

Το γεγονός αυτό, σε συνδυασμό με σχετικό αίτημα της Γενικής Διεύθυνσης Ανταγωνισμού της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για προσαρμογή του νομικού πλαισίου εγγυήσεων στα επιτασσόμενα από το Ευρωπαϊκό Δίκαιο περί κρατικών ενισχύσεων, κατέστησαν αναγκαία τη αναμόρφωση του νομικού πλαισίου για τις εγγυήσεις του Ελληνικού Δημοσίου.

Προς το σκοπό αυτό έχει συνταχθεί από τις αρμόδιες Υπηρεσίες σχετικό Σχέδιο Νόμου, το οποίο, δίχως να υπονομεύει τον κοινωνικό/αναπτυξιακό ρόλο, που το Κράτος οφείλει να επιτελεί με την πολιτική εγγυήσεων, αυστηροποιεί τις ουσιαστικές και διαδικαστικές προϋποθέσεις παροχής εγγύησης, θέτοντας δικλείδες προς ελαχιστοποίηση, στο μέτρο του εφικτού, των δημοσιονομικών κινδύνων και προς τη διασφάλιση της συμβατότητας με την ευρωπαϊκή νομοθεσία.

Εν τω μεταξύ, από τον Απρίλιο του 2013, με το Ν. 4151/2013, έχουν ήδη αναληφθεί στοχευμένες, βελτιωτικές πρωτοβουλίες επί του υφιστάμενου θεσμικού πλαισίου με την τροποποίηση της σύνθεσης και τον σαφή προσδιορισμό, αυστηρά ως γνωμοδοτικού οργάνου, του Συμβουλίου Διαχείρισης και Αξιολόγησης της Εγγυητικής Ευθύνης του Ελληνικού Δημοσίου.

Δυστυχώς, την εν λόγω πρωτοβουλία, επιδιώξατε, ανεπιτυχώς, να ακυρώσετε με την κατάθεση τροπολογίας, μαζί με άλλους Συναδέλφους σας του ΣΥΡΙΖΑ, στις 21.06.2013, σε άλλο νομοσχέδιο, με την οποία ζητούσατε να επαναποδοθεί η δυνατότητα στο Συμβούλιο να διαγράφει χρέη.

Προφανώς, τότε, δεν είχατε αντιληφθεί ότι οι καταπτώσεις εγγυήσεων και η διαγραφή χρεών επιβαρύνουν τους φορολογούμενους πολίτες, που καταβάλλουν από το υστέρημά τους μεγάλα ποσά, όπως λέτε σήμερα στην Ερώτησή σας…

Καλώς ορίσατε, επιτέλους, στην πραγματικότητα!

Κύριε Συνάδελφε,

Σήμερα, η δημοσιονομική συγκυρία είναι διαφορετική και οι δυνατότητες παρέμβασης συγκεκριμένες και αισθητά περιορισμένες, σε σχέση με το παρελθόν.

Εμείς προσπαθούμε να αντιμετωπίσουμε τις δυσμενείς επιπτώσεις της κρίσης και να αναδείξουμε τις δυνατότητες που διαφαίνονται μέσα από το γενικότερο πλαίσιο σταθεροποίησης και τις προοπτικές της ελληνικής οικονομίας, με σύνεση και υπευθυνότητα.

Προς την κατεύθυνση αυτή, με αυτά τα δεδομένα, συνεχίζουμε να αναζητούμε βιώσιμες, ρεαλιστικές και εφικτές λύσεις.

Δελτίο Τύπου Αναπλ. Υπουργού Οικονομικών Χρ. Σταϊκούρα σχετικά με δημοσίευμα εφημερίδας στο πεδίο των συντάξεων του Δημοσίου

image001Από το Γραφείο του Αναπληρωτή Υπουργού Οικονομικών, κ. Χρήστου Σταϊκούρα, ανακοινώνονται τα εξής σχετικά με δημοσίευμα εφημερίδας στο πεδίο των συντάξεων του Δημοσίου:

«Μετά από δημοσίευμα σε κυριακάτικη εφημερίδα, σχετικά με καθυστέρηση  της διαδικασίας χορήγησης προκαταβολής σύνταξης προκειμένου το πρωτογενές αποτέλεσμα να είναι υψηλότερο, να επαναλάβουμε ότι το συγκεκριμένο μέτρο, το οποίο νομοθετήθηκε στα τέλη Απριλίου του 2013, εφαρμόζεται κανονικά.

Συγκεκριμένα:

1ον. Η προκαταβολή σύνταξης, τον Φεβρουάριο του 2014, καταβλήθηκε σε 15.575 υπάλληλους του Δημοσίου την 10.02.2014. Το γεγονός ότι η προκαταβολή σύνταξης όχι μόνο συνεχίζεται απρόσκοπτα αλλά παρουσιάζει αυξητικές τάσεις, προκύπτει σαφώς από τον ακόλουθο πίνακα στον οποίο αναφέρεται ο αριθμός των δικαιούχων προκαταβολής και το συνολικό κατά μήνα ακαθάριστο ποσό αυτής, για τους μήνες από Ιούνιο 2013 (έναρξη προκαταβολής) έως  Φεβρουάριο 2014:

Συνολικό Πλήθος

Συνολική Μηνιαία Ακαθάριστη Δαπάνη (σε €)

Δικαιούχων Προκαταβολής

Προκαταβολή

ΙΟΥΝΙΟΣ

264

152.118,19

ΙΟΥΛΙΟΣ

1.126

1.103.726,39

ΑΥΓΟΥΣΤΟΣ

4.752

5.077.373,18

ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ

7.634

7.788.084,14

ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ

9.407

9.195.427,78

ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ

10.898

9.755.501,51

ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ

11.992

10.196.997,73

ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ

13.637

12.274.355,08

ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ

15.575

14.250.997,62

2ον. Εκτός από την προκαταβολή, οι αρμόδιες υπηρεσίες του Γενικού Λογιστηρίου του Κράτους (Γ.Λ.Κ.) σύντμησαν, εν πολλοίς, και το συνολικό χρόνο απονομής σύνταξης στους δικαιούχους του.

Συγκεκριμένα, η χρονική διάρκεια για την απονομή της σύνταξης, εντός του Γενικού Λογιστηρίου του Κράτους, έχει περιοριστεί σε 2-3 μήνες για τα στελέχη των ενόπλων δυνάμεων και των σωμάτων ασφαλείας, σε 4-5 μήνες για τους πολιτικούς υπαλλήλους και σε περίπου 6 μήνες για τους υπαλλήλους ΝΠΔΔ και ειδικών κατηγοριών.

Συνολικά, η χρονική διάρκεια για την απονομή της σύνταξης, μεσοσταθμικά, βρίσκεται στους 4-5 μήνες από 11-12 μήνες το καλοκαίρι του 2012.

Η περαιτέρω μείωση του χρόνου αναμονής είναι εφικτή και παραμένει σε πρώτη προτεραιότητα.

Ως στόχος παραμένει η αποτελεσματική διαχείριση των συντάξεων μέσω της προώθησης της εξυγίανσης και της επίσπευσης της διαδικασίας απονομής των συντάξεων». 

Συνέντευξη Αναπλ. Υπουργού Οικονομικών Χρ. Σταϊκούρα στην εφημερίδα “Τύπος της Κυριακής” – “Το πλεόνασμα οφείλεται, πρωτίστως, στις τεράστιες θυσίες των πολιτών και, προφανώς, δεν είναι αποτελέσματα δημιουργικής λογιστικής”

731312051.Tελικά το πρωτογενές πλεόνασμα είναι κάτι υπαρκτό και όχι «λογιστικά δημιουργηθέν»;

Βεβαίως και είναι υπαρκτό.

Από τα μέχρι σήμερα στοιχεία προκύπτει ότι η χώρα, νωρίτερα από τις προβλέψεις, επιτυγχάνει πρωτογενές πλεόνασμα το 2013.

Και αυτό οφείλεται, πρωτίστως, στις τεράστιες θυσίες των πολιτών και, προφανώς, δεν είναι αποτελέσματα δημιουργικής λογιστικής.

Σημειώνω ότι το πλεόνασμα αυτό, σε διαρθρωτικούς όρους, είναι από τα υψηλότερα στην Ευρώπη και το σημαντικότερο, δίνει στη χώρα ισχυρό εφόδιο για την παραπέρα πορεία της.

2. Η διαφοροποίηση μεταξύ της μεθοδολογίας της Τρόικα και αυτής της Eurostat μπορεί να δημιουργήσει κάποια δυσάρεστη έκπληξη;

Εμείς είμαστε συνεπείς και ακολουθούμε τις προδιαγραφές αποτίμησης των δημοσιονομικών μεγεθών.

Σύμφωνα με αυτές, η αξιολόγηση της δημοσιονομικής επίδοσης μιας ευρωπαϊκής χώρας γίνεται σύμφωνα με το Ευρωπαϊκό Σύστημα Λογαριασμών από τη Eurostat.

Όμως, ειδικά στην περίπτωση της Ελλάδας, επειδή βρίσκεται στο Μηχανισμό Στήριξης, γίνεται με βάση τις συμφωνηθείσες παραμέτρους με την Τρόικα, στο πλαίσιο του Προγράμματος Οικονομικής Πολιτικής.

Έτσι, το πρωτογενές αποτέλεσμα δεν περιλαμβάνει μία σειρά από παραμέτρους, που επηρεάζουν τη δημοσιονομική επίδοση, και οι οποίες συμπεριλαμβάνονται στη μεθοδολογία της Eurostat.

Παραμέτρους, όπως είναι η αναδρομική μείωση του επιτοκίου για δάνεια από την Ευρωπαϊκή Ένωση, η μεταφορά των αποδόσεων των Ελληνικών ομολόγων από τις Κεντρικές Τράπεζες του Ευρωσυστήματος, καθώς και η επίπτωση από τη στήριξη των χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων.

Δηλαδή, η αξιολόγηση από την Τρόικα γίνεται υπό πιο αυστηρές προϋποθέσεις.

Σύμφωνα με το Πρόγραμμα Οικονομικής Πολιτικής, με το οποίο αξιολογούμαστε, το πρωτογενές πλεόνασμα εκτιμάται ότι θα είναι υψηλότερο από τα 812 εκατ. ευρώ το 2013, ενώ ο στόχος ήταν για μηδενικό πλεόνασμα.

Σημειώνω ότι, σύμφωνα με το Ευρωπαϊκό Σύστημα Λογαριασμών, όπως αποτυπώνεται και στον Προϋπολογισμό, το πρωτογενές πλεόνασμα εκτιμάται στα 3,9 δισ. ευρώ.

3. Και αυτή η πλεονασματική, σε πρωτογενές επίπεδο, λειτουργία του κράτους μπορεί να συνεχιστεί και το 2014 χωρίς τη λήψη νέων μέτρων;

Η καλή επίδοση του 2013 φαίνεται να συνεχίζεται και στο 2014.

Με βάση τα προσωρινά στοιχεία εκτέλεσης του Προϋπολογισμού για τον Ιανουάριο του 2014, το πρωτογενές πλεόνασμα είναι σχεδόν διπλάσιο από πέρυσι.

Το δε 1ο δεκαήμερο του Φεβρουαρίου, τα έσοδα είναι 230 εκατ. ευρώ υψηλότερα από το αντίστοιχο περυσινό δεκαήμερο.

Ωστόσο, η επίδραση της εκτέλεσης του Προϋπολογισμού του 2013 στο δημοσιονομικό ισοζύγιο του 2014 τελεί υπό αξιολόγηση.

Είμαστε σε διαπραγματεύσεις και υποστηρίζουμε, τεκμηριωμένα, τις προτάσεις μας.

Βέβαια, η έως σήμερα πορεία εκτέλεσης του Προϋπολογισμού δείχνει ότι οι εκτιμήσεις μας διαπνέονται από ρεαλισμό.

Σε κάθε περίπτωση, πρόκειται για εκτιμήσεις και προβλέψεις τις οποίες θα πρέπει συνεχώς να επιβεβαιώνουμε.

Άλλωστε στην οικονομία, oι μαθηματικού τύπου βεβαιότητες αποτελούν απλοποιητικές παραδοχές για την προσέγγιση της πολυσύνθετης και αβέβαιης πραγματικότητας.

Πάντως νέα, οριζόντια, μη ψηφισμένα μέτρα περιστολής μισθών και συντάξεων και αύξησης φόρων δεν προβλέπονται.

4. Ορισμένοι, βέβαια, υποστηρίζουν ότι το πλεόνασμα οφείλεται στο γεγονός ότι το δημόσιο εμμένει σε λογική «στάσης πληρωμών»…

Η αλήθεια είναι ότι το Κράτος ανταποκρίνεται στις υποχρεώσεις του.

Έχει ήδη μειώσει τις ληξιπρόθεσμες οφειλές του περίπου κατά 50% το 2013.

Ωστόσο, είναι επίσης αλήθεια ότι, αν και το συνολικό ύψος των ληξιπρόθεσμων οφειλών συρρικνώνεται, έχουν δημιουργηθεί κάποιες νέες.

Οφειλές όμως που ενσωματώνονται στις εκτιμήσεις για το πρωτογενές αποτέλεσμα.

Δηλαδή δεν κρύβονται δαπάνες «κάτω από το χαλί» για να ωραιοποιηθεί το δημοσιονομικό αποτέλεσμα.

5. Στη συζήτηση, ωστόσο, για τη θέση απέναντι στο «Μνημόνιο», που τοποθετείται η ΝΔ, ειδικά μετά το καλοκαίρι του 2012;

Το καλοκαίρι του 2012, η χώρα βρέθηκε μέσα σε ένα ανηφορικό τούνελ.

Η Νέα Δημοκρατία, πέρα από την κριτική που είχε ασκήσει στους χειρισμούς που έγιναν λίγο πριν την είσοδο στο Μηχανισμό αλλά και τους όρους με τους οποίους αυτή έγινε, είχε τρεις επιλογές.

Η πρώτη ήταν να συνεχίσει το σημειωτόν εντός του τούνελ, σωρεύοντας θυσίες και αδιέξοδα στα νοικοκυριά και στις επιχειρήσεις.

Η δεύτερη ήταν να οπισθοχωρήσει, με τεράστιο κόστος, αλλά και κίνδυνο για την ευρωπαϊκή πορείας της χώρας.

Και η τρίτη ήταν να προχωρήσει αταλάντευτα μπροστά, ώστε να βγει από την κρίση μια ώρα αρχύτερα.

Επιλέξαμε την πορεία προς τα εμπρός, επιταχύνοντας.

Πιστεύω ότι, υπό τις υφιστάμενες τότε συνθήκες, ήταν η εθνικά ορθή επιλογή.

6. Η ρευστότητα, όντως, είναι ο κρισιμότερος παράγοντας για την ανάκαμψη. Σ’ αυτό το πεδίο δεν θεωρείτε ότι έχουμε μείνει πίσω;

Συμφωνώ μαζί σας για τη σημασία της ρευστότητας στην οικονομία.

Ωστόσο, με δεδομένη την πιστωτική συρρίκνωση, θεωρώ ότι, πέρυσι, επιτεύχθηκε, στο μέτρο του εφικτού, η ενίσχυση της ρευστότητας.

Αποπληρώθηκαν 6,2 δισ. ευρώ ληξιπρόθεσμες οφειλές, επεστράφησαν 3,1 δισ. ευρώ φόροι, δαπανήθηκαν 6,7 δισ. ευρώ για δημόσιες επενδύσεις, διοχετεύθηκαν 4,6 δισ. ευρώ πόροι από τα Διαρθρωτικά Ταμεία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ενώ και η Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων συγχρηματοδοτεί δάνεια προς μικρομεσαίες επιχειρήσεις, ύψους 1,4 δισ. ευρώ.

Η επίδραση αυτών των παραγόντων αποτυπώνεται στη συρρίκνωση της ύφεσης το 2013, η οποία διαμορφώνεται στο 3,7%, αρκετά χαμηλότερα από τις αρχικές (4,5%) και τις μεταγενέστερες (4%) εκτιμήσεις.

7. Το γεγονός, ωστόσο, ότι μπαίνουμε σε προεκλογική περίοδο, καθιστά τους πολίτες καχύποπτους για αυτές τις θετικές ενδείξεις…

Δεδομένων των τεράστιων θυσιών στις οποίες έχουν υποβληθεί, και με βάση συνήθεις προεκλογικές πρακτικές που πρέπει επί τέλους να εξοστρακίσουμε από τη χώρα, οι πολίτες δικαιολογημένα είναι καχύποπτοι.

Ωστόσο, όπως έχω και κατά το παρελθόν τονίσει, η παράθεση των θετικών ενδείξεων που σταδιακά αυξάνονται, και οι θετικές διαπιστώσεις εταίρων, δανειστών, ξένων επενδυτών και οίκων αξιολόγησης που όλο και πληθαίνουν, δεν γίνεται με καμία διάθεση πανηγυρισμού.

Παρατίθενται για να καταστεί ξεκάθαρο ότι, σταδιακά, η πολύ επώδυνη συνεισφορά των πολιτών αρχίζει να αποδίδει.

Συνεπώς, κριτική αξιολόγηση για συνεχή βελτίωση ναι, μεμψιμοιρίες όχι.

8. Σε ποιους άξονες εκτιμάται ότι θα πρέπει να βασιστεί η οικονομία, ώστε να ανακάμψει;

Σε τίτλους:

  • Στην επιβράδυνση της πτώσης της κατανάλωσης, καθώς προβλέπεται ότι θα ανακοπεί η μείωση του πραγματικού διαθέσιμου εισοδήματος.
  • Στη θετική συμβολή της εξωτερικής ζήτησης, που θα ενισχυθεί από τις εξαγωγές αγαθών και τουριστικών υπηρεσιών.
  • Στην ταχύτερη αξιοποίηση και υλοποίηση των επενδυτικών σχεδίων από πόρους του ΕΣΠΑ και της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων.
  • Στην εντατικότερη υλοποίηση του προγράμματος αποκρατικοποιήσεων και αξιοποίησης της περιουσίας του Δημοσίου.
  • Στην προσήλωση της οικονομικής πολιτικής στην πραγματοποίηση διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων, κυρίως με την ενδυνάμωση του ανταγωνισμού στις αγορές προϊόντων και υπηρεσιών.
  • Στην ολοκλήρωση της ανακεφαλαιοποίησης και αναδιάρθρωσης του τραπεζικού συστήματος.
  • Σε ένα ευνοϊκότερο διεθνές περιβάλλον, αφού η ανάπτυξη επιστρέφει σταδιακά – έστω και σε χαμηλά επίπεδα – στην Ευρωζώνη.

9. Θεωρείτε ότι η πορεία προς την επικείμενη, διπλή εκλογική αναμέτρηση μπορεί να επηρεάσει την πολιτική σταθερότητα της χώρας;

Μέλημα της Κυβέρνησης είναι η διατήρηση της σταθερότητας.

Για αυτό εργαζόμαστε, παίρνοντας δύσκολες αποφάσεις, με ορίζοντα τετραετίας.

Από την άλλη πλευρά, η Αξιωματική Αντιπολίτευση ρέπει προς το λαϊκισμό.

Δεν προτείνει συγκεκριμένες λύσεις για τα πιεστικά προβλήματα της χώρας.

Η πολιτική αστάθεια θα αποτελούσε τη χειρότερη εξέλιξη για τη χώρα.

Στις εκλογές, ο κάθε πολίτης αναλαμβάνει την προσωπική του ευθύνη για την πορεία της χώρας.

10. Υπάρχει, δηλαδή, ακόμα χώρος στο δημόσιο διάλογο για λογικές και συνθήματα, όπως το «λεφτά υπάρχουν»;

Τέτοιες προσεγγίσεις λαϊκισμού τις έχουμε πληρώσει και τις πληρώνουμε ακριβά.

Σήμερα, μετά τις τεράστιες θυσίες της ελληνικής κοινωνίας, δεν ωφελεί να φλερτάρουμε με πισωγυρίσματα.

Δεν ωφελεί να αναλώσουμε εθνική ενέργεια σε ομφαλοσκόπηση και να ρισκάρουμε με δοκιμές.

Οφείλουμε όμως τα θεμελιώδη να τα προσεγγίζουμε όλοι με λογική συνεννόησης.

Να διαφυλάξουμε την πατρίδα από τις ακρότητες και τη μισαλλοδοξία.

Ομιλία Αναπλ. Υπουργού Οικονομικών Χρ. Σταϊκούρα στην Επιτροπή Απολογισμού-Ισολογισμού της Βουλής σχετικά με τις Εκθέσεις του Γραφείου Προϋπολογισμού του Κράτους

Κυρίες και Κύριοι,

Η σημερινή συνεδρίαση της Επιτροπής είναι η δεύτερη κατά την οποία το Γραφείο Προϋπολογισμού του Κράτους της Βουλής των Ελλήνων παρουσιάζει τις τριμηνιαίες Εκθέσεις του.

Ενός κοινοβουλευτικού θεσμού που η παρούσα Κυβέρνηση επαναλειτούργησε, αποδεχόμενη και τη διεύρυνση του αριθμού των μελών του Γραφείου.

Ενός θεσμού που οφείλει να καταθέτει την άποψή του χωρίς «καθοδηγήσεις» και «πολιτικές ισορροπίες».

Πρόκειται για χαρακτηριστικά τα οποία η Κυβέρνηση, από την πρώτη στιγμή, σέβεται απολύτως και μεριμνά για τη διασφάλισή τους.

Για αυτό το λόγο και δεν έχει τοποθετηθεί ποτέ επί του περιεχομένου των Εκθέσεων, όταν αυτές «βλέπουν το φως» της δημοσιότητας.

Όπως σπεύδουν, αρκετές φορές, να πράξουν Κόμματα της Αντιπολίτευσης.

Χωρίς καν να έχουν διαβάσει το περιεχόμενο των Εκθέσεων.

Η Κυβέρνηση, με υπευθυνότητα και σοβαρότητα, σεβόμενη το θεσμό, τοποθετείται εντός του Κοινοβουλίου.

Όπως έπραξε και πριν από ορισμένους μήνες, όταν συζητούσαμε την 1η Έκθεση του Γραφείου.

Πρώτη Έκθεση που κατέγραφε προβληματισμούς ως προς τη δυνατότητα της χώρας να επιτύχει, το 2013, νωρίτερα από τις προβλέψεις, πρωτογενές πλεόνασμα.

Έκθεση που υποστήριζε την «αδυναμία επίτευξης πρωτογενών πλεονασμάτων παρά μόνο από το 2014».

Και τελικά διαψεύστηκε.

Όπως και μεταγενέστερες Εκθέσεις του Γραφείου Προϋπολογισμού. Ενδεικτικά:

1ον. Όταν Έκθεση είχε συγχύσει το «δημοσιονομικό» με το «χρηματοδοτικό» κενό.

Με αποτέλεσμα να υποστηρίζει ότι το δημοσιονομικό κενό είναι πολύ υψηλότερο,  4 φορές μεγαλύτερο ακόμη και από τις τότε εκτιμήσεις της Τρόικα.

2ον. Όταν Έκθεση υποστήριζε ότι «η Τρόικα αναμένει διορθωτικά μέτρα για να επιτευχθεί πρωτογενές πλεόνασμα το 2013».

Κάτι που τελικά, ποτέ δεν έγινε.

3ον. Όταν Έκθεση υποστήριζε ότι «οι δημόσιες επενδύσεις συνεχώς περικόπτονται».

Κάτι που επίσης δεν έγινε.

Οι δαπάνες του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων ανήλθαν στα 6,65 δισ. ευρώ, υψηλότερες κατά 540 εκατ. ευρώ έναντι του 2012.

Ενώ οι συνολικές, και παρελθόντων ετών, επιστροφές φόρων ανήλθαν στα 3,7 δισ. ευρώ, αυξημένες κατά 420 εκατ. ευρώ έναντι του 2012.

Δηλαδή, δύο βασικοί πυλώνες ενίσχυσης της ρευστότητας της οικονομίας, διαμορφώθηκαν, τελικά, υψηλότερα από το 2012.

4ον. Όταν Έκθεση υποστήριζε ότι «το Κράτος εξακολουθεί να μην ανταποκρίνεται στις υποχρεώσεις του έναντι των προμηθευτών».

Όταν το Κράτος έχει ήδη μειώσει τις ληξιπρόθεσμες οφειλές του κατά 50% το 2013.

Ληξιπρόθεσμες οφειλές οι οποίες, το Δεκέμβριο του 2013, ανέρχονται, μαζί με τις εκκρεμείς επιστροφές φόρων, στα 4,7 δισ. ευρώ, έναντι 9,2 δισ. ευρώ στο τέλος του 2012.

Είναι όμως γεγονός ότι οι Εκθέσεις του Γραφείου προχωρούν και σε πολλές ορθές εκτιμήσεις για το παρόν και το μέλλον της Ελληνικής οικονομίας.

Ενδεικτικά αναφέρω κάποιες από αυτές:

  • Η φορολογική επιβάρυνση νοικοκυριών και επιχειρήσεων είναι μεγάλη, ενώ ταυτόχρονα μειώνονται μισθοί και συντάξεις και η ανεργία ανεβαίνει.
  • Το πρόγραμμα προσαρμογής οδήγησε σε πολύ βαθύτερη ύφεση απ’ ότι είχε αρχικά προβλεφθεί.
  • Η γενικευμένη πολιτική λιτότητας, όπως εφαρμόστηκε από το 2010, προκαλεί ζητήματα αποδοχής από την κοινωνία, αναθερμαίνει το λαϊκισμό και απειλεί το ευρωπαϊκό οικοδόμημα.
  • Η εκτόξευση της ανεργίας και η διεύρυνση των κοινωνικών ανισοτήτων αποτελούν την πιο σκοτεινή πλευρά της προσαρμογής.
  • Η δημοσιονομική σταθεροποίηση έχει συμβάλλει στη μείωση της αβεβαιότητας και τη βελτίωση του επιχειρηματικού κλίματος και έχει εδραιώσει τη θέση της χώρας μας στην ευρωζώνη.
  • Η επίτευξη των δημοσιονομικών στόχων δεν εγγυάται από μόνη της τη διατηρησιμότητα των μακροοικονομικών ισορροπιών.
  • Δεν υπάρχουν περιθώρια να καλυφθεί το χρηματοδοτικό κενό με νέα μέτρα λιτότητας.
  • Η επιστροφή σε διατηρήσιμη ανάπτυξη θα αποδειχθεί απατηλό όραμα αν δεν εφαρμοστούν κρίσιμες μεταρρυθμίσεις.
  • Οι αντιδράσεις σε κάθε μεταρρυθμιστικό μέτρο είναι μεγάλες, καθώς ατομικά και συλλογικά συμφέροντα ανθίστανται.
  • Θα πρέπει να εκλογικευθεί ο κρατικός παρεμβατισμός, ώστε να μην εμποδίζεται η επιχειρηματικότητα.
  • Η φοροδιαφυγή θα παραμείνει ένα από τα μεγάλα ζητούμενα το 2014 και μετέπειτα και θα απαιτηθεί μία ριζική αλλαγή στο επίπεδο των συνειδήσεων και των νοοτροπιών προκειμένου να περιορισθεί σημαντικά.
  • Απαιτούνται ευρύτερες πολιτικές και κοινωνικές συναινέσεις για τη μελλοντική πορεία και τις στρατηγικές επιλογές της χώρας.
  • Στο τέλος του 2013 η Ελλάδα κατάφερε να μειώσει αισθητά, να μηδενίσει ή και να μετατρέψει σε πλεονάσματα όλα τα ελλείμματα που είχε πριν την κρίση. Η χώρα δεν δημιουργεί πλέον νέες δανειακές ανάγκες. Η χώρα δεν καταναλώνει πλέον πέρα από τις δυνάμεις της.
  • Η πιστοποίηση του πρωτογενούς πλεονάσματος θα ανοίξει το δρόμο για τη μείωση του χρέους με οποιονδήποτε τρόπο.
  • Με ή χωρίς «Μνημόνιο» η Ελλάδα θα κινείται στο νέο πλαίσιο που διαμορφώνεται στην Ευρώπη όσον αφορά τα δημοσιονομικά ελλείμματα και τις μακροοικονομικές ανισορροπίες.
  • Και αυτό γιατί, για την ενίσχυση της οικονομικής διακυβέρνησης, ήδη έχουν θεσπιστεί:

‒   Το Σύμφωνο Σταθερότητας και Ανάπτυξης, με μία δέσμη οδηγιών και ένα νέα κανονισμό (six pack).

‒   Μηχανισμοί στήριξης των κρατών-μελών (Ευρωπαϊκό Ταμείο Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας και Ευρωπαϊκός Μηχανισμός Σταθερότητας).

‒   Το «δημοσιονομικό σύμφωνο» (fiscal compact).

‒   Η ενδυνάμωση της οικονομικής συνεργασίας σε πεδία ευρύτερης οικονομικής πολιτικής (Euro-Plus-Pact και εποπτεία μακροοικονομικών ανισορροπιών).

‒   Η ενισχυμένη εποπτεία σε κεντρικό επίπεδο των εθνικών προϋπολογισμών (two pack).

Αυτό μεταφράζεται στο ότι κάθε κράτος-μέλος:

  • Θεσμοθετεί και τηρεί τον κανόνα του ισοσκελισμένου προϋπολογισμού.
  • Αποφασίζει μακροπρόθεσμους στόχους.
  • Εφαρμόζει πολιτικές που οδηγούν σε διατηρήσιμα αποτελέσματα.
  • Ενσωματώνει στην εθνική νομοθεσία του μηχανισμούς αυτόματης διόρθωσης τυχόν αποκλίσεων από δημοσιονομικούς στόχους.
  • Υπόκειται, ο Προϋπολογισμός του, σε ενισχυμένη προληπτική εποπτεία μέσα από την διαδικασία του «ευρωπαϊκού εξαμήνου».

Κυρίες και Κύριοι,

Σήμερα, όπως υποστηρίζουν και οι Εκθέσεις του Γραφείου «εμπεδώνεται η εκτίμηση ότι η οικονομία έχει εισέλθει σε τροχιά σταθεροποίησης και θα ακολουθήσει, ήδη από το 2014, η πολυπόθητη επιστροφή στην ανάπτυξη».

Όλα τα διαθέσιμα στοιχεία καταδεικνύουν ότι, τη χρονιά που πέρασε, πετύχαμε τη σταθεροποίηση της διεθνούς θέσης της χώρας και των δημόσιων οικονομικών της και δημιουργήθηκαν οι προϋποθέσεις για λήξη της παρατεταμένης ύφεσης κατά το τρέχον έτος.

Αυτό είναι το αποτέλεσμα των τεράστιων, των πρωτόγνωρων θυσιών της Ελληνικής κοινωνίας.

Τόσο σε όρους δημοσιονομικού εγχειρήματος όσο και σε όρους βιοτικού επιπέδου.

Έτσι, σήμερα:

1ον. Η πρωτοφανής σε έκταση και ένταση ύφεση επιβραδύνεται.

Ο ρυθμός της θα περιορισθεί το 2013 σε σύγκριση τόσο με το 2012 όσο και με την πρόβλεψη στις αρχές του έτους.

Προβλέψεις τις οποίες επικαλούνται οι Εκθέσεις του Γραφείου και οι οποίες ανέβαζαν την ύφεση ακόμη και στο 5%.

Το 2014 εκτιμάται ότι η ύφεση θα τερματιστεί και η οικονομία θα αρχίσει να ανακάμπτει.

2ον. Διαρθρωτικές αλλαγές υλοποιούνται.

Η Ελλάδα είναι, πλέον, η χώρα με τον υψηλότερο, μεταξύ των χωρών-μελών του ΟΟΣΑ, ρυθμό προώθησης των μεταρρυθμίσεων, υλοποιώντας μάλιστα τις δυσκολότερες διαρθρωτικές αλλαγές, ακόμη και σε ευαίσθητους τομείς, όπως είναι οι ρυθμίσεις στην αγορά εργασίας και τα συστήματα κοινωνικής πρόνοιας.

Ενδεικτικά, αλλά χαρακτηριστικά, σύμφωνα με την Παγκόσμια Τράπεζα, η Ελλάδα, στον τομέα της ευκολίας ίδρυσης νέων επιχειρήσεων, βελτίωσε τη θέση της στην παγκόσμια κατάταξη κατά 110 βαθμίδες, από την 146η θέση το 2012 στην 36η το 2013.

3ον. Αποκρατικοποιήσεις ξεκίνησαν, μετά από σημαντικές καθυστερήσεις, να πραγματοποιούνται, παρά τα προβλήματα, κυρίως εξωγενή, που παρουσιάζονται.

Μέχρι σήμερα, την τελευταία διετία, υλοποιήθηκαν 12 έργα αποκρατικοποιήσεων, με συνολικά εκτιμώμενα έσοδα ύψους 3,8 δισ. ευρώ.

4ον. Η ανταγωνιστικότητα της οικονομίας ενισχύεται.

Το ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών μετατρέπεται σε πλεονασματικό, για πρώτη φορά εδώ και σχεδόν 20 χρόνια.

Βέβαια, κυρίως, λόγω υποχώρησης του κόστους εργασίας ανά μονάδα προϊόντος και των εισαγωγών εξαιτίας του περιορισμού του διαθέσιμου εισοδήματος.

5ον. Οι τιμές ανταποκρίνονται πλέον στον περιορισμό της ζήτησης και του κόστους εργασίας και η εξέλιξη αυτή οδηγεί σε βελτίωση του πραγματικού διαθέσιμου εισοδήματος.

Εξέλιξη θετική, μη επιθυμητή όμως για μεγάλο χρονικό διάστημα.

6ον. Το Κράτος, με δεδομένη την πιστωτική συρρίκνωση, ενίσχυσε, στο μέτρο του εφικτού, τη ρευστότητα στην οικονομία.

Πλήρωσε περίπου 6,2 δισ. ευρώ ληξιπρόθεσμες οφειλές.

Επέστρεψε περίπου 3,1 δισ. ευρώ φόρους.

Δαπάνησε περίπου 6,7 δισ. ευρώ για δημόσιες επενδύσεις.

Ενώ οι πόροι από τα Διαρθρωτικά Ταμεία της Ευρωπαϊκής Ένωσης υπολογίζονται σε 4,6 δισ. ευρώ.

Η Ελλάδα έφθασε στο 118% του στόχου που είχε τεθεί στο Πρόγραμμα Οικονομικής Πολιτικής.

Τους τελευταίους 18 μήνες αξιοποιήθηκαν σχεδόν όσα είχαν επενδυθεί τα προηγούμενα 3,5 χρόνια.

Ενώ, και η Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων συγχρηματοδοτεί δάνεια προς μικρομεσαίες επιχερήσεις, ύψους 1,4 δισ. ευρώ.

7ον. Οι στόχοι της δημοσιονομικής πολιτικής επιτυγχάνονται.

Η χώρα, μετά από πολλά χρόνια, επιτυγχάνει πρωτογενές πλεόνασμα.

Πλεόνασμα το οποίο, σε διαρθρωτικούς όρους, είναι το υψηλότερο στην Ευρώπη.

Πλεόνασμα σημαντικό, υψηλό, βιώσιμο.

Τόσο σε όρους Προγράμματος όσο και σε όρους Ευρωπαϊκού Συστήματος Λογαριασμών.

Σ’ αυτό το σημείο θα μου επιτρέψετε να επαναλάβω βασικές αρχές αποτίμησης της δημοσιονομικής επίδοσης μιας Ευρωπαϊκής χώρας, ιδιαίτερα όταν αυτή είναι σε Πρόγραμμα Προσαρμογής.

1ονΗ υπολογισμός των επιδόσεων μιας χώρας γίνεται σε επίπεδο αποτελέσματος του ισοζυγίου Γενικής Κυβέρνησης σε δημοσιονομική βάση, σύμφωνα με το Ευρωπαϊκό Σύστημα Λογαριασμών (ΕΣΛ-95) από τη Eurostat/ΕΛΣΤΑΤ σύμφωνα με τη Διαδικασία Υπερβολικού Ελλείμματος (ΔΥΕ – EDP).

Ειδικότερα, γίνεται επί του πρωτογενούς αποτελέσματος του ισοζυγίου της Γενικής Κυβέρνησης σε δημοσιονομική βάση, δηλαδή εξαιρουμένων των δαπανών για αποπληρωμή τόκων.

2ονΗ αξιολόγηση της Ελλάδας, επειδή βρίσκεται στο Μηχανισμό Στήριξης, γίνεται με βάση τις συμφωνηθείσες παραμέτρους με την Τρόικα στο πλαίσιο του Προγράμματος Οικονομικής Πολιτικής.

Ειδικότερα, σύμφωνα με το Πρόγραμμα Οικονομικής Πολιτικής, το πρωτογενές αποτέλεσμα της Γενικής Κυβέρνησης δεν περιλαμβάνει:

  • Την αναδρομική μείωση του επιτοκίου για δάνεια από την Ευρωπαϊκή Ένωση.
  • Τη μεταφορά των αποδόσεων των Ελληνικών ομολόγων από τις Κεντρικές Τράπεζες του Ευρωσυστήματος (ANFAs και SMPs).
  • Την επίπτωση από τη στήριξης των χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων (εφάπαξ επίπτωση/one off).

Αυτή η διάκριση γίνεται σε όλες τις μελέτες της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, της Τρόικα και της Eurostat.

Και αυτή παρουσιάζεται και στην Εισηγητική Έκθεση του Προϋπολογισμού του 2014, Πίνακας 3.4, σελ. 80.

3ον. Έτσι:

Σύμφωνα με το Πρόγραμμα Οικονομικής Πολιτικής, που αξιολογεί η Τρόικα, το πρωτογενές έλλειμμα ήταν 2,8 δισ. ευρώ ή 1,5% του ΑΕΠ το 2012.

Η χώρα, για πρώτη φορά, επέτυχε τους δημοσιονομικούς στόχους του Προγράμματος.

Σύμφωνα με το Ευρωπαϊκό Σύστημα Λογαριασμών, που παρουσίασε η Eurostat, το πρωτογενές έλλειμμα ήταν μικρότερο, 2,2 δισ. ευρώ ή 1,1% του ΑΕΠ το 2012.

Με τις επιπτώσεις της στήριξης των χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων, ανήλθε στο 4% του ΑΕΠ.

4ονΣε ότι αφορά το 2013:

Σύμφωνα με το Πρόγραμμα Οικονομικής Πολιτικής, που αξιολογεί η Τρόικα, το πρωτογενές πλεόνασμα εκτιμάται ότι θα είναι υψηλότερο από τα 812 εκατ. ευρώ ή το 0,4% του ΑΕΠ.

Η χώρα, για δεύτερη συνεχόμενη φορά, υπερκαλύπτει τους δημοσιονομικούς στόχους του Προγράμματος.

Σύμφωνα με το Ευρωπαϊκό Σύστημα Λογαριασμών, που θα παρουσιάσει η Eurostat, το πρωτογενές πλεόνασμα εκτιμάται υψηλότερο, στα 3,9 δισ. ευρώ ή στο 2,1% του ΑΕΠ.

Δηλαδή, με τη μεθοδολογία του Ευρωπαϊκού Συστήματος Λογαριασμών (ΕΣΛ-95), ενσωματώνονται οι υπόλοιπες παράμετροι που εξαιρούνται με βάση τη μεθοδολογία του Προγράμματος Οικονομικής Πολιτικής και, συνεπώς, το πρωτογενές πλεόνασμα της Γενικής Κυβέρνησης διαμορφώνεται σε υψηλότερο επίπεδο.

Με τις επιπτώσεις της στήριξης των χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων, προκύπτει πρωτογενές έλλειμμα 8,3% του ΑΕΠ.

Όλα αυτά έχουν παρουσιασθεί από την Ελληνική Κυβέρνηση στους Πίνακες του Προϋπολογισμού.

5ονΑξίζει να σημειωθεί ότι τα παραπάνω δημοσιονομικά δεδομένα δεν επηρεάζονται από τη διαδικασία αποπληρωμής των ληξιπρόθεσμων υποχρεώσεων του Ελληνικού Δημοσίου, καθώς η αξιολόγηση των δημοσιονομικών επιπέδων της χώρας γίνεται σε δημοσιονομική, δεδουλευμένη, βάση και όχι σε ταμειακή βάση.

Συγκεκριμένα, το πρωτογενές πλεόνασμα της Γενικής Κυβέρνησης σε δημοσιονομική βάση, το οποίο αποτελεί και το κριτήριο επίτευξης των δημοσιονομικών στόχων του Προγράμματος Οικονομικής Πολιτικής, περιλαμβάνει ούτως ή άλλως και τις επιδράσεις από τις μεταβολές των ληξιπρόθεσμων υποχρεώσεων.

Συνεπώς, το πρωτογενές αποτέλεσμα της Γενικής Κυβέρνησης σε ταμειακή βάση, που επηρεάζεται από τις εξοφλήσεις ή μη των ληξιπρόθεσμων υποχρεώσεων, διορθώνεται από τις αντίστοιχες μεταβολές του αποθέματος των απλήρωτων υποχρεώσεων, προκειμένου να διαμορφωθεί το πρωτογενές πλεόνασμα της Γενικής Κυβέρνησης σε δημοσιονομική βάση.

Έτσι, το πρόγραμμα αποπληρωμής των ληξιπρόθεσμων υποχρεώσεων είναι ουδέτερο, από δημοσιονομική άποψη σε ετήσια βάση, και δεν επηρεάζει το πρωτογενές αποτέλεσμα.

Κυρίες και Κύριοι,

Τα αποτελέσματα των προαναφερθέντων ευνοϊκών εξελίξεων άρχισαν να διαφαίνονται και στην πραγματική οικονομία.

1ον. Η παραγωγή στη μεταποίηση τείνει να σταθεροποιηθεί.

Οι νέες βιομηχανικές παραγγελίες και ο δείκτης προμηθειών, σταδιακά, ανακάμπτουν, τροφοδοτούμενες, κυρίως, από το εξωτερικό.

Η βιομηχανική παραγωγή παρουσίασε βελτίωση.

Επίσης, θετική πορεία, για πέμπτο συνεχόμενο μήνα, ακολουθεί η αγορά αυτοκινήτων.

Ενώ ο όγκος του λιανεμπορίου αυξήθηκε, για πρώτη φορά, την τελευταία 4ετία.

2ον. Η αυξητική δυναμική της ανεργίας ανακόπτεται.

Για παράδειγμα, όπως αναφέρουν και οι Εκθέσεις του Γραφείου, παρατηρείται αύξηση της μισθωτής εργασίας στον ιδιωτικό τομέα.

Ενισχυτικά αναμένεται να λειτουργήσει η υλοποίηση από την Κυβέρνηση ενός ευρέος προγράμματος για την αντιμετώπιση της ανεργίας, το οποίο ανέρχεται στο 1,5 δισ. ευρώ και αφορά περισσότερους από 440.000 άνεργους συμπολίτες μας.

Βέβαια, η ανεργία, ιδιαίτερα η μακροχρόνια, κυρίως των νέων, παραμένει σε υψηλά επίπεδα.

Πρωτόγνωρα.

Γεγονός που καθιστά αναγκαία και απαραίτητη την ένταση των προσπαθειών της Κυβέρνησης σε αυτό το πεδίο.

3ον. Το οικονομικό κλίμα έχει βελτιωθεί.

Ο σχετικός δείκτης έχει φτάσει σε ένα από τα υψηλότερα επίπεδα των τελευταίων 40 μηνών.

Συγκεκριμένα, τον προηγούμενο μήνα ανήλθε στις 92,6 μονάδες, ενώ το Μάιο του 2010 ήταν στις 69,8 μονάδες και τον Ιούνιο του 2012 στις 77,3 μονάδες.

4ον. Ο «δείκτης φόβου» του ΚΕΠΕ, ο οποίος παρουσιάστηκε πρόσφατα σε σχετική μελέτη, έχει βελτιωθεί σημαντικά.

Πρόκειται για ένα βαρόμετρο της ψυχολογίας των επενδυτών, το οποίο επιβεβαιώνει την πρόοδο που έχει συντελεστεί στην οικονομία τους τελευταίους 20 μήνες.

5ον. Το επιτόκιο των εντόκων γραμματίων έχει σημαντικά μειωθεί, και διαμορφώνεται σε προ Μνημονίου επίπεδα.

Συγκεκριμένα, το επιτόκιο των εξάμηνων εντόκων γραμματίων του Ελληνικού Δημοσίου διαμορφώθηκε, κατά την τελευταία έκδοσή τους, στο 4,0%.

Είναι στο χαμηλότερο επίπεδο από τον Απρίλιο του 2010, όταν το αντίστοιχο επιτόκιο ανήλθε στο 4,55%, ενώ αξίζει να σημειωθεί ότι το συγκεκριμένο επιτόκιο στα μέσα του Ιουνίου του 2012 είχε ανέλθει στο 4,73%.

Ενώ και τα spreads έχουν σημαντικά συρρικνωθεί.

Το Δεκέμβριο του 2013, ήταν 75% χαμηλότερα έναντι του Ιουνίου του 2012.

Ο βασικός χρηματιστηριακός δείκτης έκλεισε, το 2013, 28% υψηλότερα έναντι του 2012.

Ο μέσος όρος της ημερήσιας αξίας συναλλαγών αυξήθηκε κατά 64% σε σχέση με το 2012.

6ον. Οι καταθέσεις σταδιακά επιστρέφουν στο εγχώριο τραπεζικό σύστημα.

Συγκεκριμένα, από τον Ιούνιο του 2012, οι καταθέσεις στο εγχώριο τραπεζικό σύστημα αυξήθηκαν κατά 8,5%.

Βέβαια, οι απώλειες από την αρχή της κρίσης παραμένουν μεγάλες, ύψους άνω των 75 δισ. ευρώ από το ιστορικό υψηλό του Σεπτεμβρίου του 2009.

Κυρίες και Κύριοι,

Όπως έχω και κατά το παρελθόν τονίσει, και το επαναλαμβάνω σήμερα, η παράθεση των θετικών ενδείξεων που σταδιακά αυξάνονται, και οι θετικές διαπιστώσεις εταίρων, δανειστών, ξένων επενδυτών και οίκων αξιολόγησης που όλο και πληθαίνουν, δεν γίνεται με καμία διάθεση «πανηγυρισμού».

Δεν δικαιολογούνται όμως και μεμψιμοιρίες.

Ειδικά όταν η συνεισφορά της κοινωνίας είναι τεράστια και επώδυνη.

Απλώς, τις παραθέτω για να καταστεί ξεκάθαρο ότι σταδιακά αυτή η επώδυνη συνεισφορά αρχίζει να αποδίδει.

Αυτές, όμως, οι ενδείξεις δεν θα πρέπει να αποτελέσουν αφορμή για εφησυχασμό.

Αλλά εφαλτήριο για τη συνέχιση του δημοσιονομικού εγχειρήματος και τον περαιτέρω εμπλουτισμό της δημοσιονομικής προσπάθειας με αναπτυξιακές δράσεις και πολιτικές.

Πολιτικές, που θα εξασφαλίσουν ότι η Ελλάδα, το 2014, μετά από 6 έτη, θα εξέλθει από την παρατεταμένη ύφεση και το δημοσιονομικό έλλειμμα θα διαμορφωθεί κάτω από το 3% του ΑΕΠ.

Πολιτικές, στο πλαίσιο μιας ευρύτερης στρατηγικής που θα έχει ως στόχο την επίτευξη διατηρήσιμων πρωτογενών πλεονασμάτων, την τόνωση της ανταγωνιστικότητας, την ενίσχυση της απασχόλησης, τη διασφάλιση της κοινωνικής συνοχής, την ανάκαμψη αλλά και τη βιώσιμη ανάπτυξη.

Η Ελλάδα της Ανάκαμψης, το 2014, θα στηριχθεί:

1ον. Στην επιβράδυνση της πτώσης της κατανάλωσης, καθώς προβλέπεται ότι θα ανακοπεί η μείωση του πραγματικού διαθέσιμου εισοδήματος.

2ον. Στη θετική συμβολή της εξωτερικής ζήτησης που θα ενισχυθεί από τις εξαγωγές αγαθών και τουριστικών υπηρεσιών.

3ον. Στην ταχύτερη αξιοποίηση και υλοποίηση των επενδυτικών σχεδίων από πόρους του ΕΣΠΑ και της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων, για τη χρηματοδότηση των επενδύσεων στις υποδομές καθώς και των μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων.

4ον. Στην εντατικότερη υλοποίηση του προγράμματος αποκρατικοποιήσεων και αξιοποίησης της περιουσίας του Δημοσίου, με προβλεπόμενα έσοδα ύψους 3,6 δισ. ευρώ το 2014.

5ον. Στην προσήλωση της οικονομικής πολιτικής στην πραγματοποίηση διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων, κυρίως με την ενδυνάμωση του ανταγωνισμού στις αγορές προϊόντων και υπηρεσιών.

6ον. Στην ολοκλήρωση της ανακεφαλαιοποίησης και αναδιάρθρωσης του τραπεζικού συστήματος, η οποία μεσοπρόθεσμα αναμένεται να συνοδευθεί από την εξομάλυνση της πιστωτικής επέκτασης και την ενισχυμένη δυνατότητα χορήγησης πιστώσεων στην οικονομία.

7ον. Σε ένα ευνοϊκότερο διεθνές περιβάλλον, αφού η ανάπτυξη επιστρέφει σταδιακά – έστω και σε χαμηλά επίπεδα – συνολικά στην Ευρωζώνη.

Η Ελλάδα της Βιώσιμης Ανάπτυξης, από το 2014, θα στηριχθεί, πέρα και πάνω από «Μνημόνια», σε μια συνολική, συνεκτική, ρεαλιστική στρατηγική, συμβατή με τους στόχους της Ευρώπης.

Βασικοί άξονες αυτής της στρατηγικής πρέπει να είναι:

1ον. Η ένταξη του «αφανούς» τμήματος της οικονομίας στο «εμφανές» πεδίο της, επιτυγχάνοντας τη φορολόγησή του.

Όσο περισσότερο προσεγγίζουμε αυτό το στόχο, τόσο διευρύνεται η ευχέρεια για ελάφρυνση των συνεπών φορολογουμένων, οι οποίοι όχι μόνο έχουν επιβαρυνθεί σημαντικά τα τελευταία χρόνια αλλά έχουν υποστεί και μείωση του εισοδήματός τους.

2ον. Η διασφάλιση της πιστής εφαρμογής των κανόνων και πρακτικών χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης και πειθαρχίας.

Η προσήλωση σ’ αυτούς τους κανόνες και τις πρακτικές έχει ήδη αποδώσει αποτελέσματα, οδηγώντας σε σημαντική περιστολή των πρωτογενών δαπανών.

3ον. Η δημιουργία ενός δίκαιου, αποτελεσματικού και σύγχρονου κράτους με την επιτάχυνση της διοικητικής μεταρρύθμισης.

4ον. Η βελτίωση της «ποιότητας» των δημόσιων οικονομικών.

Και αυτό θα επιτευχθεί με την αύξηση της αποτελεσματικότητας των πόρων και με την ενίσχυση, σταδιακά, των δαπανών που έχουν υψηλό πολλαπλασιαστή και απόδοση, προάγουν την οικονομική ανάπτυξη και δημιουργούν υψηλή κοινωνική ανταποδοτικότητα.

Αυτός ο προσανατολισμός των δημόσιων δαπανών συνάδει και με τη θεωρία της ενδογενούς ανάπτυξης, σύμφωνα με την οποία παράγοντες όπως η εκπαίδευση, η έρευνα και η καινοτομία δημιουργούν τις προϋποθέσεις για μια ισχυρή αναπτυξιακή δυναμική.

5ον. Η ενίσχυση της αποτελεσματικότητας των κοινωνικών δαπανών, ώστε να περιορισθεί το επίπεδο της φτώχειας που αντιμετωπίζει η χώρα.

Με στοχευμένες παρεμβάσεις κοινωνικής πολιτικής.

6ον. Η αύξηση των επενδύσεων και η ενίσχυση των εξαγωγών, καθώς και η διατήρηση της κατανάλωσης σε υψηλά επίπεδα, έχοντας, όμως, σημαντικά μικρότερο συντελεστή βαρύτητας στη διαμόρφωση του ΑΕΠ.

7ον. Η περαιτέρω ενίσχυση της μακροχρόνιας βιωσιμότητας του δημόσιου χρέους.

Η αλήθεια είναι ότι το δημόσιο χρέος, εδώ και δεκαετίες, είχε πολύ ισχυρή αυξητική δυναμική.

Αλήθεια, επίσης, είναι ότι ο ρυθμός αύξησής του αρχίζει να περιορίζεται, η μέση υπολειπόμενη φυσική διάρκειά του έχει χρονικά επεκταθεί και οι δαπάνες εξυπηρέτησής του έχουν αισθητά μειωθεί.

Ειδικότερα:

  • Το μεγαλύτερο μέρος του δημόσιου χρέους διακρατείται πλέον από τους εταίρους και το Ευρωσύστημα, ενώ η μέση υπολειπόμενη φυσική διάρκειά του διαμορφώνεται στα 16 έτη.

Για τις περισσότερες χώρες της Ευρωζώνης η μέση διάρκεια δεν ξεπερνά τα 7 έτη.

Και οι δύο αυτές παράμετροι έχουν ιδιαίτερη σημασία για τη μείωση του κινδύνου εξόφλησης και αναχρηματοδότησης και για τη βιωσιμότητα του χρέους, ενώ απελευθερώνουν πόρους για την ανάπτυξη και εξοικονομούν χρόνο για την αναδιάταξη της οικονομίας.

  • Το μεσοσταθμικό επιτόκιο νέου δανεισμού, το οποίο διαμορφώνεται από τις εκδόσεις εντόκων γραμματίων και τα δάνεια που χορηγήθηκαν από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας και το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο, διαμορφώθηκε, στο τέλος Δεκεμβρίου, σε ιδιαίτερα χαμηλά επίπεδα, λίγο πάνω από 2%.
  • Οι δαπάνες εξυπηρέτησης του χρέους εκτιμάται ότι θα ανέλθουν στα 19 δισ. ευρώ το 2013, έναντι 36,7 δισ. ευρώ το 2012.
  • Οι δαπάνες για τόκους εκτιμάται ότι θα διαμορφωθούν στα 6,1 δισ. ευρώ το 2013, από 12,2 δισ. ευρώ το 2012.

Ωστόσο, παρά τις θετικές αυτές εξελίξεις, το ζήτημα της περαιτέρω ενίσχυσης της μακροχρόνιας βιωσιμότητας του δημόσιου χρέους παραμένει ανοικτό.

Ρεαλιστικές λύσεις και εφαρμόσιμες τεχνικές υπάρχουν.

Πρέπει να υιοθετηθούν, με καθαρό τρόπο, το συντομότερο δυνατό.

Κυρίες και Κύριοι,

Το κόστος που κατέβαλε η Ελληνική κοινωνία για να επιτευχθεί η σταθεροποίηση της κατάστασης, αναμφίβολα, ήταν και είναι υψηλό.

Η ύφεση βαθιά και παρατεταμένη.

Η ανεργία πρωτόγνωρη.

Η έλλειψη ρευστότητας πασιφανής.

Σήμερα, όμως, υπάρχει η δυνατότητα να ανακοπεί η πτωτική πορεία, καθώς, παρά τις καθυστερήσεις και τις αστοχίες, έχουν πραγματοποιηθεί σημαντικές αλλαγές.

Με πιο ουσιώδη αλλαγή την εξάλειψη των υψηλών «δίδυμων» ελλειμμάτων της χώρας.

Για το λόγο αυτό είναι εθνική ανάγκη να διαφυλαχθούν όλα όσα έχουν επιτευχθεί με τόσο μεγάλο κόστος.

Σήμερα, δεν ωφελεί να φλερτάρουμε με πισωγυρίσματα.

Δεν ωφελεί να αναλώσουμε εθνική ενέργεια σε ομφαλοσκόπηση.

Δεν ωφελεί να ρισκάρουμε με δοκιμές.

Δεν ωφελεί να επιδοθούμε σε ανώριμες, θορυβώδεις τακτικές.

Πιστεύω ότι η ορθή εθνική επιλογή είναι να προχωρήσουμε αταλάντευτα μπροστά, ώστε να βγούμε από την κρίση μια ώρα αρχύτερα.

Έχουμε χγρέος να κρατήσουμε γερά το πηδάλιο και να κάνουμε τις ενδεδειγμένες ενέργειες.

Με πίστη, εθνικό σχέδιο και αποφασιστικότητα πρέπει και μπορούμε, όπως έχει αποδειχθεί, να πετυχαίνουμε τους στόχους και ταυτόχρονα να διεκδικούμε καλύτερους όρους συνεργασίας από τους εταίρους και δανειστές μας.

Μακριά από μαξιμαλιστικές, μη ρεαλιστικές απαιτήσεις.

Ώστε να επιστρέψει η οικονομία και η κοινωνία στον ενάρετο κύκλο της ευημερίας για όλους τους πολίτες, εντός της Ευρωζώνης.

Σας ευχαριστώ.

Χαιρετισμός Αν. ΥπΟικ. Χρ. Σταϊκούρα σε εκδήλωση στη Λαμία με τον Επίτροπο για την Περιφερειακή Πολιτική της ΕΕ Johannes Hahn

Επίτροπε Hahn,

Σας καλωσορίζω στη Λαμία, την έδρα της Περιφέρειας Στερεάς Ελλάδας.

Στη Λαμία, με τη μακραίωνη ιστορία, αφού στην περιοχή της έχουν συντελεστεί σημαντικά γεγονότα.

Ενδεικτικά αναφέρω τη μάχη των Θερμοπυλών, με τον ισχυρό συμβολισμό που αυτή έχει για ολόκληρη την Ευρώπη.

Την Ευρώπη η οποία τις τελευταίες δεκαετίες ενοποιείται.

Αυτή τη διαδικασία ενοποίησης, όλοι οι εταίροι, οφείλουμε, με ισοτιμία και αλληλεγγύη, να την εμβαθύνουμε.

Κύριε Επίτροπε,

Εμείς οι Έλληνες, σε αυτή την ιστορική διαδικασία της ενοποίησης, είμασταν από τους πρώτους, είμαστε και θα είμαστε δημιουργικά παρόντες.

Κυρίες και Κύριοι,

Ευχαριστώ τους διοργανωτές για την πρόσκληση που μου απηύθυναν να χαιρετίσω τη σημερινή εκδήλωση.

Εκδήλωση που εντάσσεται στο πλαίσιο επισκέψεων του Επιτρόπου στις Περιφέρειες της χώρας, με τις οποίες επιδιώκεται να επικοινωνηθεί και να διασφαλιστεί η όσο το δυνατόν αποτελεσματικότερη αξιοποίηση των διαρθρωτικών πόρων της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Κυρίες και Κύριοι,

Η Κυβέρνηση, αναγνωρίζοντας τη σημασία αυτών των πόρων για την άμβλυνση των δυσμενών οικονομικών και κοινωνικών συνεπειών της ύφεσης, έχει επιταχύνει την αξιοποίησή τους, αυξάνοντας την απορροφητικότητά τους.

Σύμφωνα με τα επίσημα απολογιστικά στοιχεία του περυσινού έτους, ο στόχος απορρόφησης του ΕΣΠΑ 2007-2013, που είχε τεθεί στο Πρόγραμμα Οικονομικής Πολιτικής, υπερκαλύφθηκε.

Η Ελλάδα έφθασε στο 118% του στόχου και οι απορροφήσεις ανήλθαν στα 4,6 δισ. ευρώ.

Τους τελευταίους 18 μήνες αξιοποιήθηκαν σχεδόν όσα είχαν επενδυθεί τα προηγούμενα 3,5 χρόνια.

Παράλληλα, το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων, έφθασε, για πρώτη φορά μετά από πολλά χρόνια, στο ύψος του Προϋπολογισμού, προσθέτοντας 6,65 δισ. ευρώ ρευστότητα στην οικονομία.

Κυρίες και Κύριοι,

Προκλήσεις, ωστόσο, εξακολουθούν να υφίστανται στη νέα προγραμματική περίοδο 2014-2020.

Στόχος παραμένει η επιστροφή της Ελλάδας σε τροχιά ανάκαμψης και διατηρήσιμης ανάπτυξης, με στροφή στην ανταγωνιστικότητα, στην εξωστρέφεια, στις επενδύσεις.

Αλλά και η αντιμετώπιση των συνεπειών της κρίσης, κυρίως της υψηλής, μακροχρόνιας ανεργίας.

Το νέο ΕΣΠΑ, που θα ανέλθει στα 20,8 δισ. ευρώ, αυξημένο μετά από διαπραγματεύσεις κατά 37%, ενσωματώνει τις εθνικές προτεραιότητες σε ένα ολοκληρωμένο στρατηγικό αναπτυξιακό πλαίσιο.

Πλέον κάθε Περιφέρεια θα έχει το δικό της πολυτομεακό και πολυταμειακό πρόγραμμα.

Θα υλοποιηθούν πρωτοβουλίες και έργα για την εξωστρέφεια, την έρευνα και την καινοτομία, τις τεχνολογίες πληροφορικής και επικοινωνιών, τη μεταρρύθμιση του Δημοσίου, την κατάρτιση, την απασχόληση, την ενίσχυση της κοινωνικής συνοχής, το περιβάλλον, τις μεταφορές.

Ειδικότερα, στη νέα προγραμματική περίοδο, οι Περιφέρειες θα διαχειριστούν το 35% των πόρων του ΕΣΠΑ, από 22% την προηγούμενη περίοδο.

Και αυτό σηματοδοτεί μία πρόκληση για τις Περιφέρειες.

Μία πρόκληση για την Τοπική Αυτοδιοίκηση.

Ωστόσο, παρά τους αυξημένους πόρους που θα διατεθούν στις Περιφέρειες, η Περιφέρεια Στερεάς Ελλάδας υφίσταται τις συνέπειες μιας στατιστικής στρέβλωσης.

Η Στερεά Ελλάδα ανήκει, κατά τη νέα προγραμματική περίοδο, στην κατηγορία των Περιφερειών «Σε Μετάβαση» (Transition Regions) ενώ, κατά την προηγούμενη προγραμματική περίοδο, βρισκόταν σε καθεστώς «Περιφερειακής Ανταγωνιστικότητας και Απασχόλησης» (Phasing In).

Και στις δύο περιπτώσεις, αυτό οφείλεται στην απομάκρυνση της βιομηχανίας εκτός των διοικητικών ορίων της Αττικής και στην εγκατάστασή της στις όμορες περιοχές της Βοιωτίας και της Εύβοιας, Νομοί της Περιφέρειας Στερεάς Ελλάδας.

Έτσι, δεν καταμετρούνται διαπεριφερειακές μεταβιβάσεις συντελεστών εργασίας και εισοδήματος μεταξύ Στερεάς Ελλάδας και Αττικής, που αν και παράγονται στην Στερεά Ελλάδα, μεταφέρονται στην Αττική.

Συνεπώς, εξ αυτού του λόγου, παρά το γεγονός ότι στην Περιφέρεια Στερεάς Ελλάδας εξακολουθούν να υφίστανται ανισότητες και να παρατηρούνται υστερήσεις σε διάφορους τομείς, η Περιφέρεια κατηγοριοποιείται τελικά σε καθεστώς που δεν ανταποκρίνεται πλήρως στην υφιστάμενη κατάσταση, με αποτέλεσμα να διαχειρίζεται λιγότερους πόρους.

Πιστεύω ότι πρόκειται για ένα ζήτημα που πρέπει να διερευνηθεί από τις υπηρεσίες της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, προκειμένου να προσεγγίζεται η πραγματική κατάσταση με πιο ορθολογικό τρόπο.

Σε κάθε περίπτωση, προκειμένου να αντισταθμιστούν οι συνέπειες αυτής της στατιστικής στρέβλωσης σε Περιφέρειες όπως η Στερεά Ελλάδα, έχει αποφασιστεί να δωθούν περισσότεροι πόροι από τον εθνικό Προϋπολογισμό.

Για τη νέα προγραμματική περίοδο, η κοινοτική συνδρομή για την Περιφέρεια Στερεάς Ελλάδας θα ανέλθει στα 166 εκατ. ευρώ.

Συνυπολογίζοντας και την εθνική συμμετοχή, η συνολική δημόσια δαπάνη που θα διαχειριστεί η Ενδιάμεση Διαχειριστική Αρχή της Περιφέρειας θα ξεπεράσει κατά πολύ τον Προϋπολογισμό της προηγούμενης προγραμματικής περιόδου, αγγίζοντας τα 300 εκατ. ευρώ.

Κυρίες και Κύριοι,

Όλα τα διαθέσιμα στοιχεία καταδεικνύουν ότι το 2013, πετύχαμε τη σταθεροποίηση της διεθνούς θέσης της χώρας και των δημόσιων οικονομικών της.

Ενώ δημιουργήθηκαν και οι προϋποθέσεις για λήξη της παρατεταμένης ύφεσης το 2014.

Αυτό είναι το αποτέλεσμα των τεράστιων, των πρωτόγνωρων θυσιών της Ελληνικής κοινωνίας.

Αυτές οι ενδείξεις σταθεροποίησης της κατάστασης άρχισαν να διαφαίνονται και στην πραγματική οικονομία.

Για να ενισχυθούν όμως, και κυρίως για να μην είναι προσωρινές, θα πρέπει να μην τροφοδοτήσουν τον εφησυχασμό.

Αλλά, αντίθετα, να αποτελέσουν εφαλτήριο για τη συνέχιση της προσπάθειας και για τον περαιτέρω εμπλουτισμό της δημοσιονομικής πειθαρχίας με αναπτυξιακές δράσεις και πολιτικές.

Σήμερα, εντός του δεδομένου δημοσιονομικού πλαισίου και σε περιβάλλον σταδιακά βελτιούμενης οικονομικής συγκυρίας, οι διαρθρωτικοί πόροι είναι βασικό εργαλείο πολιτικής για την επανεκκίνηση και την ανάκαμψη της οικονομίας, την ενίσχυση της ρευστότητας και την ισόρροπη και βιώσιμη ανάπτυξη των Περιφερειών της χώρας.

Ελπίζω να αξιοποιηθούν με τον καλύτερο δυνατό τρόπο.

Σημεία ομιλίας Αναπλ. Υπουργού Οικονομικών Χρ. Σταϊκούρα σε εκδήλωση της Ελληνικής Κίνησης Ευρωπαίων Φεντεραλιστών – «Η πορεία της Ευρωπαϊκής Ένωσης από την Οικονομική Κρίση στην Τραπεζική Ένωση»

«Σήμερα, το ζητούμενο είναι η ενδυνάμωση της διαδικασίας ευρωπαϊκής ενοποίησης ώστε το ευρωπαϊκό οικοδόμημα να βγει πιο δυνατό από την κρίση. Η Ευρώπη οφείλει να ανταποκριθεί στις προκλήσεις, προωθώντας, παράλληλα με την εμβάθυνση της ΟΝΕ και τη βιώσιμη αποκατάσταση των δημόσιων οικονομικών, την αντιμετώπιση των υφεσιακών τάσεων και της δυναμικής της ανεργίας, μέσω της υιοθέτησης και υλοποίησης αναπτυξιακών πολιτικών. Και αυτό γιατί η δημοσιονομική εξυγίανση, προσαρμογή και πειθαρχία, αν και αναγκαία, δεν αποτελεί από μόνη της ικανή συνθήκη για την έξοδο από την κρίση και για τη διασφάλιση της ευημερίας για όλους τους πολίτες.

Και σ’ αυτό το σημείο θεωρώ πως είναι σημαντική η συμβολή της Ελλάδας, ως προεδρεύουσας χώρας του Συμβουλίου, της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Και αυτό γιατί, στο πεδίο της οικονομίας, βασικοί στόχοι είναι:

1ον. Η επίτευξη και διασφάλιση μιας «ισορροπίας» μεταξύ των πολιτικών δημοσιονομικής σταθερότητας και των πολιτικών ανάπτυξης ώστε να ενισχυθεί καθοριστικά η απασχόληση και να τονωθεί η συνοχή, σε ευρωπαϊκό και περιφερειακό επίπεδο.

2ον. Η εμβάθυνση της οικονομικής, και ιδιαίτερα της δημοσιονομικής και τραπεζικής ενοποίησης, ώστε να διαμορφωθεί ένα θεσμικό πλαίσιο επαρκές και ικανό να αντιμετωπίσει, αλλά και να αποτρέψει στο μέλλον, περιπτώσεις αντίστοιχες με τη χρηματοπιστωτική κρίση του 2007/2008 και τις επιπτώσεις αυτής στις οικονομίες των κρατών-μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης».

«Συγκεκριμένα, οι προτεραιότητες του Υπουργείου Οικονομικών είναι:

1ον. Η περαιτέρω εμβάθυνση της οικονομικής διάστασης της ΟΝΕ μέσω της ενδυνάμωσης του συντονισμού των δημοσιονομικών και οικονομικών πολιτικών των κρατών-μελών, εστιάζοντας, μεταξύ άλλων στην ευρύτερη διασφάλιση της σταθερότητας του ευρωπαϊκού νομίσματος, στην προώθηση των αναγκαίων μεταρρυθμίσεων, στη δημιουργία ενός εργαλείου σύγκλισης και ανταγωνιστικότητας, και στην ανάδειξη της κοινωνικής διάστασης της οικονομικής πολιτικής.

2ον. Η αποτελεσματική διαχείριση, στο πλαίσιο της πρόσφατης εισαγωγής των κανόνων και των διαδικασιών του δίπτυχου για την οικονομική διακυβέρνηση, του 4ου Ευρωπαϊκού Εξαμήνου, εστιάζοντας στη διασφάλιση της αξιοπιστίας της διαδικασίας και στη συστηματική αξιολόγηση των προωθούμενων, από τα κράτη-μέλη, μεταρρυθμίσεων.

3ον. Η συνέχιση των πρωτοβουλιών της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την ενδυνάμωση της δικαιοσύνης στα φορολογικά συστήματα των κρατών-μελών της και την ενίσχυση της προσπάθειας για την καταπολέμηση της φοροδιαφυγής, εστιάζοντας, μεταξύ άλλων, στην περαιτέρω προώθηση της ανταλλαγής αποτελεσματικών πολιτικών.

4ον. Η χρηστή και ορθολογική δημοσιονομική διαχείριση του Προϋπολογισμού της Ευρωπαϊκής Ένωσης, εστιάζοντας, μεταξύ άλλων στη διασφάλιση, με βάση την αρχή της χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης, της ομαλής εκτέλεσης του Προϋπολογισμού του 2014, στον καθορισμό των κατευθυντήριων γραμμών για τον Προϋπολογισμό του 2015, λαμβάνοντας υπόψη την ανάγκη για ρεαλιστικές προβλέψεις ώστε να αποφευχθεί το φαινόμενο πολλών διαδοχικών διορθωτικών προϋπολογισμών, στην περαιτέρω επεξεργασία, αξιολόγηση και μελλοντική αναθεώρηση του συστήματος Ιδίων Πόρων, με στόχο την εξασφάλιση της συνέχειας στην έγκαιρη και ομαλή χρηματοδότηση των πολιτικών της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

5ον. Η αναθεώρηση του ρυθμιστικού πλαισίου που διέπει την κεφαλαιαγορά και την αγορά ιδιωτικής ασφάλισης, εστιάζοντας, μεταξύ άλλων στην αναμόρφωση των εποπτικών κανόνων που διέπουν την αγορά κεφαλαίων, στην επικαιροποίηση του πλαισίου για την καταπολέμηση της νομιμοποίησης εσόδων από παράνομες δραστηριότητες, και στην ολοκλήρωση και υλοποίηση του πλαισίου που αφορά στη διαφάνεια και στην εποπτεία της αγοράς ιδιωτικής ασφάλισης.

6ον. Η ολοκλήρωση της Τραπεζικής Ένωσης, μέσω της διαμόρφωσης ενός νέου ευρωπαϊκού θεσμικού πλαισίου που θα αποτελείται από τον ενιαίο μηχανισμό εξυγίανσης, τον ενιαίο εποπτικό μηχανισμό και τις θεσμικές και νομικές προβλέψεις για την εξυγίανση και ανάκαμψη των τραπεζών και για την εγγύηση των καταθέσεων».

«Αναμφίβολα, η ολοκλήρωση της Τραπεζικής Ένωσης συνιστά το περισσότερο πολύπλοκο και φιλόδοξο εγχείρημα της Ευρώπης κατά την τρέχουσα περίοδο.

Και αυτό διότι, μετά από μια μακρά περίοδο αδράνειας του εποπτικού πλαισίου που διέπει τις ευρωπαϊκές χρηματοπιστωτικές αγορές, η Ευρώπη προχωρά, στον απόηχο της κρίσης, για να διορθώσει τις θεσμικές της αδυναμίες.

Αδυναμίες, που η χρηματοπιστωτική κρίση και η επέκταση στην πραγματική οικονομία κατέδειξαν με τον πλέον επώδυνο τρόπο.

Αδυναμίες, όπως είναι:

1ον. Το έλλειμμα εποπτικής συνεργασίας μεταξύ των εθνικών εποπτικών αρχών, διότι, παρά τις πρωτοβουλίες για ρυθμιστική σύγκλιση, διατηρήθηκε η εθελοντική διάσταση στη συνεργασία, η «κυριαρχία» του εθνικού επόπτη και η διαφοροποίηση σε αρκετά πεδία.

Το έλλειμμα αυτό φάνηκε από την αρχή της κρίσης, όταν η εκάστοτε εποπτική αρχή είχε ως κύρια μέριμνα τη διασφάλιση των εγχώριων καταθετών και σε αρκετές περιπτώσεις εφαρμόστηκαν μέτρα που τελικά επιδείνωσαν τη θέση πιστωτικών ιδρυμάτων με διασυνοριακή παρουσία και επέδρασαν αρνητικά στη χρηματοπιστωτική σταθερότητα.

2ον. Η περιορισμένη ευχέρεια κοινοτικής δράσης και η αναποτελεσματικότητα των υπαρχόντων θεσμών συνεργασίας.

Οι ευρωπαϊκοί θεσμοί κατέληγαν σε αποφάσεις με όρους ελάχιστου κοινού παρονομαστή, αδυνατώντας να συγκλίνουν ουσιαστικά σε ζητήματα διασυνοριακής δραστηριότητας, κατανομής βάρους μεταξύ κρατών-μελών και κοινής δράσης.

3ον. Η αδυναμία των εθνικών εποπτικών αρχών να ελέγξουν επαρκώς την εγχώρια αγορά, λόγω της διεθνοποιημένης δραστηριότητας αρκετών χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων και ειδικότερα στις περιπτώσεις των υποκαταστημάτων ή θυγατρικών ξένων χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων.

Εν μέρει αυτό οφειλόταν και σε μια σειρά από διακριτικές ευχέρειες που είχαν δοθεί στην εκάστοτε εποπτική αρχή, με αποτέλεσμα να μην διασφαλίζεται το level playing field μεταξύ των πιστωτικών ιδρυμάτων και οι τράπεζες να κυνηγούν το regulatory arbitrage, τη χώρα με το πιο ευνοϊκό για αυτές εποπτικό πλαίσιο.

4ον. Η απουσία αποτελεσματικών θεσμών που να είναι σε θέση, αναλύοντας τις μακρο-χρηματοπιστωτικές και μακροοικονομικές διασυνδέσεις, αφενός να εφαρμόσει μια προληπτική πολιτική και αφετέρου να επιτύχει μια συντονισμένη αντίδραση για την επέκταση της κρίσης.

5ον. Το γεγονός ότι οι τράπεζες λειτουργούσαν μεν σε ένα ενιαία νομισματικό χώρο, αλλά επί της ουσίας οι χώρες προέλευσης ήταν αυτές που θα έπρεπε να επωμισθούν το κύριο βάρος της διάσωσης τραπεζών που καταρρέουν.

Όπως διατύπωσε και ο πρώην Διοικητής της Κεντρικής Τράπεζας της Αγγλίας “οι τράπεζες είναι διεθνείς κατά τη διάρκεια της ζωής τους και εθνικές όταν πεθαίνουν”».

«Το αποτέλεσμα αυτών των θεσμικών αδυναμιών είναι σε όλους γνωστό. Είναι η δημιουργία, κατά την εξέλιξη της κρίσης, ενός φαύλου κύκλου μεταξύ κρατών και πιστωτικών ιδρυμάτων, όπου τα κράτη-μέλη αναγκάστηκαν να στηρίξουν τα τραπεζικά τους συστήματα με «γενναία» πακέτα στήριξης, επιβαρύνοντας σημαντικά τα δημοσιονομικά τους μεγέθη και, κατ’ επέκταση, δυσχεραίνοντας, μέσω πολλαπλών διαύλων, όπως είναι η μείωση της αξίας των κρατικών χρεογράφων στα χαρτοφυλάκια των τραπεζών, τη θέση των πιστωτικών ιδρυμάτων.

Το ζητούμενο είναι, συνεπώς, να σπάσει αυτός ο φαύλος κύκλος στην Ευρωζώνη μέσα από τη βελτίωση του εποπτικού και ρυθμιστικού πλαισίου και τη δημιουργία μιας Ενιαίας Τραπεζικής Ένωσης.

Πρόκειται για ένα ενοποιητικό εγχείρημα που επιδιώκει αφενός τη σταδιακή αποκατάσταση και ενίσχυση της επενδυτικής εμπιστοσύνης και ρευστότητας στο σύνολο της Ευρωπαϊκής οικονομίας, και αφετέρου, τη διασφάλιση της χρηματοπιστωτικής σταθερότητας στην Ευρώπη, δημιουργώντας μηχανισμούς πρόληψης καταστάσεων αντιστοίχων αυτών που εντοπίζονται στη χρηματοπιστωτική κρίση».

«Η Τραπεζική Ένωση, σύμφωνα και με την τελευταία Έκθεση Νομισματικής Πολιτικής της Τράπεζας της Ελλάδος, αναμένεται να ενισχύσει την εμπιστοσύνη των διεθνών αγορών στο ελληνικό τραπεζικό σύστημα και, στο μέτρο τούτο, να συμβάλει στη βελτίωση των συνθηκών χρηματοδότησης των εγχώριων πιστωτικών ιδρυμάτων. Οι δυνατότητες των ελληνικών τραπεζών να αντλήσουν πόρους από τις διεθνείς αγορές χρήματος και κεφαλαίων θα διευρυνθούν, εξέλιξη που θα μεταφρασθεί σε αύξηση της διαθεσιμότητας και υποχώρηση του κόστους χρηματοδότησης των επιχειρήσεων και των νοικοκυριών στη χώρα μας.

Τα βασικά θεσμικά συστατικά αυτής της Τραπεζικής Ένωσης, όταν ολοκληρωθεί, θα είναι:

1ον. Ο Ενιαίος Εποπτικός Μηχανισμός των συστημικών πιστωτικών ιδρυμάτων υπό τη σκέπη της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας. Εκτιμάται ότι αυτός θα τεθεί σε λειτουργία το Νοέμβριο του 2014. Η ενεργοποίησή του θα επιτρέψει την, υπό προϋποθέσεις, απευθείας ανακεφαλαιοποίηση τραπεζών από τον Ευρωπαϊκό Μηχανισμό Σταθερότητας (ΕΜΣ).

2ον. Το ενιαίο πλαίσιο εξυγίανσης/εκκαθάρισης των πιστωτικών ιδρυμάτων, με τη θέσπιση αντίστοιχου φορέα και Ταμείου. Ο θεσμός αυτός θα συμπληρώσει τον Ενιαίο Εποπτικό Μηχανισμό, καθώς θα διασφαλίζει ότι αν, παρά την αυστηρότερη εποπτεία, μια τράπεζα αντιμετωπίσει σοβαρές δυσχέρειες, η εξυγίανσή της θα αντιμετωπιστεί με αποτελεσματικό τρόπο και με το χαμηλότερο δυνατό κόστος για τους φορολογουμένους.

3ον. Το Ενιαίο Ταμείο Εγγύησης Καταθέσεων. Και αυτό ώστε οι καταθέσεις σε πιστωτικά ιδρύματα, σε διαφορετικά κράτη-μέλη, να χαρακτηρίζονται ως χρηματοοικονομικά στοιχεία, με τον ίδιο βαθμό ασφαλείας».

«Ήδη έχουν γίνει σημαντικά θεσμικά βήματα ως προς τα δύο πρώτα συστατικά, εστιάζοντας, ως Ελληνική Προεδρία, στην ολοκλήρωση των διαπραγματεύσεων με συμφωνία από όλα τα εμπλεκόμενα μέλη για τη θέσπιση του δεύτερου συστατικού, του ενιαίου μηχανισμού εξυγίανσης των πιστωτικών ιδρυμάτων. Στόχος είναι ο συγκερασμός των όποιων διαφορετικών προσεγγίσεων επί του θέματος, επιδιώκοντας να επικρατήσει η ευρωπαϊκή δημιουργική αλληλεγγύη έναντι των όποιων εθνικών επιδιώξεων, ανοίγοντας το δρόμο για περαιτέρω ενοποιητικές πρωτοβουλίες».

«Προσωπικά πιστεύω, ότι η έννοια της δημιουργικής αλληλεγγύης αποτέλεσε τον πυρήνα τόσο του οράματος των μεγάλων Ευρωπαϊστών, όσο και της διαδικασίας ολοκλήρωσης του ευρωπαϊκού οικοδομήματος σε κρίσιμες, δύσκολες στιγμές. Σε μία τέτοια κρίσιμη φάση βρισκόμαστε σήμερα, όπου πρέπει να προσπαθήσουμε οι αποφάσεις για το ευρωπαϊκό οικοδόμημα να ανταποκρίνονται στις προσδοκίες της κοινωνίας των πολιτών για μια Ευρώπη της ισορροπίας και της αλληλεγγύης. Θα κλείσω την ομιλία μου με μία φράση του Κέϋνς: “Οι δυσκολίες δεν έγκειται τόσο στην ανάπτυξη νέων ιδεών όσο στην αποκόλληση από τις παλιές”.

Η Ευρώπη οφείλει να κάνει βήματα προς τα εμπρός. Βήματα προς την ολοκλήρωση που θα της επιτρέψουν να ανακτήσει την ανταγωνιστικότητά της και να διαδραματίσει πρωταγωνιστικό ρόλο στην παγκόσμια οικονομία του 21ου αιώνα. Και η Τραπεζική Ένωση είναι ένα βήμα προς τη σωστή κατεύθυνση».

Ομιλία Αναπλ. Υπουργού Οικονομικών Χρ. Σταϊκούρα στο Συνέδριο Global Capital Forum – “Greece: A solid investment destination”

Κυρίες και Κύριοι,

Θέλω να ευχαριστήσω τους διοργανωτές του Συνεδρίου τόσο για την πρόσκλησή τους να παραστώ σε αυτό, όσο και για τη δυνατότητα που μου δίνουν να καταθέσω ορισμένες σκέψεις σχετικά με τη τρέχουσα κατάσταση της Ελληνικής οικονομίας, κυρίως τη μακροοικονομική και ειδικότερα τη δημοσιονομική, και τη συσχέτισή της με τις επενδύσεις.

Κυρίες και Κύριοι,

Όλα τα διαθέσιμα στοιχεία καταδεικνύουν ότι, τη χρονιά που πέρασε, πετύχαμε τη σταθεροποίηση της διεθνούς θέσης της χώρας και των δημόσιων οικονομικών της και δημιουργήθηκαν οι προϋποθέσεις για λήξη της παρατεταμένης ύφεσης κατά το τρέχον έτος.

Αυτό είναι το αποτέλεσμα των τεράστιων, των πρωτόγνωρων θυσιών της Ελληνικής κοινωνίας.

Τόσο σε όρους δημοσιονομικού εγχειρήματος όσο και σε όρους βιοτικού επιπέδου.

Αλλά και των πρωτοβουλιών, που ανελήφθησαν και υλοποιήθηκαν από την Ελληνική Κυβέρνηση, για την αντιμετώπιση των συνθηκών έντονης αβεβαιότητας και ασφυξίας που είχαν συσσωρευθεί το καλοκαίρι του 2012.

Έτσι, σήμερα:

1ον. Η ύφεση επιβραδύνεται.

Ο ρυθμός της θα περιορισθεί το 2013 σε σύγκριση τόσο με το 2012 όσο και με την πρόβλεψη στις αρχές του έτους.

Το 2014 εκτιμάται ότι η ύφεση θα τερματιστεί και η οικονομία θα αρχίσει να ανακάμπτει.

2ον. Διαρθρωτικές αλλαγές υλοποιούνται.

Η Ελλάδα είναι, πλέον, η χώρα με τον υψηλότερο, μεταξύ των χωρών-μελών του ΟΟΣΑ, ρυθμό προώθησης των μεταρρυθμίσεων, υλοποιώντας μάλιστα τις δυσκολότερες διαρθρωτικές αλλαγές, ακόμη και σε ευαίσθητους τομείς, όπως είναι οι ρυθμίσεις στην αγορά εργασίας και τα συστήματα κοινωνικής πρόνοιας.

Ενδεικτικά, αλλά χαρακτηριστικά, σύμφωνα με την Παγκόσμια Τράπεζα, η Ελλάδα, στον τομέα της ευκολίας ίδρυσης νέων επιχειρήσεων, βελτίωσε τη θέση της στην παγκόσμια κατάταξη κατά 110 βαθμίδες, από την 146η θέση το 2012 στην 36η το 2013.

3ον. Αποκρατικοποιήσεις ξεκίνησαν, μετά από σημαντικές καθυστερήσεις, να πραγματοποιούνται, παρά τα προβλήματα, κυρίως εξωγενή, που παρουσιάζονται.

Μέχρι σήμερα, την τελευταία διετία, υλοποιήθηκαν 12 έργα αποκρατικοποιήσεων, με συνολικά εκτιμώμενα έσοδα ύψους 3,8 δισ. ευρώ.

4ον. Η ανταγωνιστικότητα της οικονομίας ενισχύεται.

Το ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών μετατρέπεται σε πλεονασματικό, για πρώτη φορά εδώ και σχεδόν 20 χρόνια.

Βέβαια, κυρίως, λόγω υποχώρησης του κόστους εργασίας ανά μονάδα προϊόντος και των εισαγωγών εξαιτίας του περιορισμού του διαθέσιμου εισοδήματος.

5ον. Οι τιμές ανταποκρίνονται πλέον στον περιορισμό της ζήτησης και του κόστους εργασίας και η εξέλιξη αυτή οδηγεί σε βελτίωση του πραγματικού διαθέσιμου εισοδήματος.

Εξέλιξη θετική, μη επιθυμητή όμως για μεγάλο χρονικό διάστημα.

6ον. Το Κράτος, με δεδομένη την πιστωτική συρρίκνωση, ενίσχυσε, στο μέτρο του εφικτού, τη ρευστότητα στην οικονομία.

Πλήρωσε περίπου 6,2 δισ. ευρώ ληξιπρόθεσμες οφειλές.

Επέστρεψε περίπου 3,1 δισ. ευρώ φόρους.

Δαπάνησε περίπου 6,7 δισ. ευρώ για δημόσιες επενδύσεις.

Ενώ οι πόροι από τα Διαρθρωτικά Ταμεία της Ευρωπαϊκής Ένωσης υπολογίζονται σε 4,2 δισ. ευρώ.

Και η ΕΤΕπ συγχρηματοδοτεί δάνεια προς μικρομεσαίες επιχερήσεις, ύψους 1,4 δισ. ευρώ.

7ον. Οι στόχοι της δημοσιονομικής πολιτικής επιτυγχάνονται.

Η χώρα, μετά από πολλά χρόνια, επιτυγχάνει πρωτογενές πλεόνασμα.

Πλεόνασμα το οποίο, σε διαρθρωτικούς όρους, είναι το υψηλότερο στην Ευρώπη.

Πλεόνασμα σημαντικό, υψηλό, αρκετά υψηλότερο από τις αρχικές και τις μεταγενέστερες προβλέψεις, το οποίο οφείλεται στην επίτευξη των στόχων στο σκέλος των εσόδων και στην υπέρβαση αυτών στο σκέλος των δαπανών.

Πλεόνασμα βιώσιμο, αφού, μεταξύ άλλων, οι δαπάνες του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων και οι επιστροφές φόρων, βασικοί πυλώνες ενίσχυσης της ρευστότητας της οικονομίας, διαμορφώθηκαν, τελικά υψηλότερα από το 2012.

Κυρίες και Κύριοι,

Τα αποτελέσματα αυτών των ευνοϊκών εξελίξεων άρχισαν να διαφαίνονται και στην πραγματική οικονομία.

1ον. Η παραγωγή στη μεταποίηση τείνει να σταθεροποιηθεί.

Οι νέες βιομηχανικές παραγγελίες και ο δείκτης προμηθειών, σταδιακά, ανακάμπτουν, τροφοδοτούμενες, κυρίως, από το εξωτερικό.

Ο όγκος του λιανεμπορίου αυξήθηκε, για πρώτη φορά την τελευταία 4ετία.

2ον. Η αυξητική δυναμική της ανεργίας ανακόπτεται.

Ενισχυτικά αναμένεται να λειτουργήσει η υλοποίηση από την Κυβέρνηση ενός ευρέος προγράμματος για την αντιμετώπιση της ανεργίας, το οποίο ανέρχεται στο 1,5 δισ. ευρώ και αφορά περισσότερους από 440.000 άνεργους συμπολίτες μας.

Βέβαια, η ανεργία, ιδιαίτερα η μακροχρόνια, κυρίως των νέων, παραμένει σε υψηλά επίπεδα.

Πρωτόγνωρα.

Γεγονός που καθιστά αναγκαία και απαραίτητη την ένταση των προσπαθειών της Κυβέρνησης σε αυτό το πεδίο.

3ον. Το οικονομικό κλίμα έχει βελτιωθεί.

Ο σχετικός δείκτης έχει φτάσει σε ένα από τα υψηλότερα επίπεδα των τελευταίων 40 μηνών.

Συγκεκριμένα, τον προηγούμενο μήνα ανήλθε στις 92,6 μονάδες, ενώ το Μάιο του 2010 ήταν στις 69,8 μονάδες και τον Ιούνιο του 2012 στις 77,3 μονάδες.

4ον. Ο «δείκτης φόβου» του ΚΕΠΕ, ο οποίος παρουσιάστηκε πρόσφατα σε σχετική μελέτη, έχει βελτιωθεί σημαντικά.

Πρόκειται για ένα βαρόμετρο της ψυχολογίας των επενδυτών, το οποίο επιβεβαιώνει την πρόοδο που έχει συντελεστεί στην οικονομία τους τελευταίους 20 μήνες.

5ον. Το επιτόκιο των εντόκων γραμματίων έχει σημαντικά μειωθεί, και διαμορφώνεται σε προ Μνημονίου επίπεδα.

Συγκεκριμένα, το επιτόκιο των εξάμηνων εντόκων γραμματίων του Ελληνικού Δημοσίου διαμορφώθηκε, κατά την τελευταία έκδοσή τους, στο 4,10%.

Είναι στο χαμηλότερο επίπεδο από τον Απρίλιο του 2010, όταν το αντίστοιχο επιτόκιο ανήλθε στο 4,55%, ενώ αξίζει να σημειωθεί ότι το συγκεκριμένο επιτόκιο στα μέσα του Ιουνίου του 2012 είχε ανέλθει στο 4,73%.

Ενώ και τα spreads έχουν σημαντικά συρρικνωθεί.

6ον. Οι καταθέσεις σταδιακά επιστρέφουν στο εγχώριο τραπεζικό σύστημα.

Συγκεκριμένα, από τον Ιούνιο του 2012, οι καταθέσεις στο εγχώριο τραπεζικό σύστημα αυξήθηκαν κατά 8,5%.

Βέβαια, οι απώλειες από την αρχή της κρίσης παραμένουν μεγάλες.

Κυρίες και Κύριοι,

Αυτές οι ενδείξεις σταθεροποίησης της κατάστασης έχουν συμβάλλει καθοριστικά στη σταδιακή επαναφορά της χώρας στους διεθνείς επενδυτικούς προορισμούς.

Για να υλοποιηθούν όμως επενδύσεις στη χώρα, κυρίως άμεσες ξένες επενδύσεις, θα πρέπει αυτές οι ενδείξεις να μην αποτελέσουν αφορμή για εφησυχασμό.

Αλλά εφαλτήριο για τη συνέχιση του δημοσιονομικού εγχειρήματος και τον περαιτέρω εμπλουτισμό της δημοσιονομικής προσπάθειας με αναπτυξιακές δράσεις και πολιτικές.

Πολιτικές, που θα εξασφαλίσουν ότι η Ελλάδα, το 2014, μετά από 6 έτη, θα εξέλθει από την παρατεταμένη ύφεση και το δημοσιονομικό έλλειμμα θα διαμορφωθεί κάτω από το 3% του ΑΕΠ.

Πολιτικές, στο πλαίσιο μιας ευρύτερης στρατηγικής που θα έχει ως στόχο την επίτευξη διατηρήσιμων πρωτογενών πλεονασμάτων, την τόνωση της ανταγωνιστικότητας, την ενίσχυση της απασχόλησης, τη διασφάλιση της κοινωνικής συνοχής, την ανάκαμψη αλλά και τη βιώσιμη ανάπτυξη.

Η Ελλάδα της Ανάκαμψης, το 2014, θα στηριχθεί:

1ον. Στην επιβράδυνση της πτώσης της κατανάλωσης, καθώς προβλέπεται ότι θα ανακοπεί η μείωση του πραγματικού διαθέσιμου εισοδήματος.

 2ον. Στη θετική συμβολή της εξωτερικής ζήτησης που θα ενισχυθεί από τις εξαγωγές αγαθών και τουριστικών υπηρεσιών.

3ον. Στην ταχύτερη αξιοποίηση και υλοποίηση των επενδυτικών σχεδίων από πόρους του ΕΣΠΑ και της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων, για τη χρηματοδότηση των επενδύσεων στις υποδομές καθώς και των μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων.

4ον. Στην εντατικότερη υλοποίηση του προγράμματος αποκρατικοποιήσεων και αξιοποίησης της περιουσίας του Δημοσίου, με προβλεπόμενα έσοδα ύψους 3,6 δισ. ευρώ το 2014.

5ον. Στην προσήλωση της οικονομικής πολιτικής στην πραγματοποίηση διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων, κυρίως με την ενδυνάμωση του ανταγωνισμού στις αγορές προϊόντων και υπηρεσιών.

6ον. Στην ολοκλήρωση της ανακεφαλαιοποίησης και αναδιάρθρωσης του τραπεζικού συστήματος, η οποία μεσοπρόθεσμα αναμένεται να συνοδευθεί από την εξομάλυνση της πιστωτικής επέκτασης και την ενισχυμένη δυνατότητα χορήγησης πιστώσεων στην οικονομία.

7ον. Σε ένα ευνοϊκότερο διεθνές περιβάλλον, αφού η ανάπτυξη επιστρέφει σταδιακά – έστω και σε χαμηλά επίπεδα – συνολικά στην Ευρωζώνη.

Η Ελλάδα της Βιώσιμης Ανάπτυξης, από το 2014, θα στηριχθεί, πέρα και πάνω από «Μνημόνια», σε μια συνολική, συνεκτική, ρεαλιστική στρατηγική, συμβατή με τους στόχους της Ευρώπης.

Βασικοί άξονες αυτής της στρατηγικής πρέπει να είναι:

1ον. Η ένταξη του «αφανούς» τμήματος της οικονομίας στο «εμφανές» πεδίο της, επιτυγχάνοντας τη φορολόγησή του.

Όσο περισσότερο προσεγγίζουμε αυτό το στόχο, τόσο διευρύνεται η ευχέρεια για ελάφρυνση των συνεπών φορολογουμένων, οι οποίοι όχι μόνο έχουν επιβαρυνθεί σημαντικά τα τελευταία χρόνια αλλά έχουν υποστεί και μείωση του εισοδήματός τους.

2ον. Η διασφάλιση της πιστής εφαρμογής των κανόνων και πρακτικών χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης και πειθαρχίας.

Η προσήλωση σ’ αυτούς τους κανόνες και τις πρακτικές έχει ήδη αποδώσει αποτελέσματα, οδηγώντας σε σημαντική περιστολή των πρωτογενών δαπανών.

3ον. Η δημιουργία ενός δίκαιου, αποτελεσματικού και σύγχρονου κράτους με την επιτάχυνση της διοικητικής μεταρρύθμισης.

Ενός κράτους που θα παρεμβαίνει και θα μεριμνά για τη βέλτιστη λειτουργία του μηχανισμού της αγοράς και την εξασφάλιση της μέγιστης δυνατής οικονομικής αποτελεσματικότητας και αποδοτικότητας, την κοινωνικά δικαιότερη κατανομή του εισοδήματος και του παραγόμενου πλούτου και τη σταθεροποίηση της οικονομίας.

4ον. Η βελτίωση της «ποιότητας» των δημόσιων οικονομικών.

Και αυτό θα επιτευχθεί με την αύξηση της αποτελεσματικότητας των πόρων και με την ενίσχυση, σταδιακά, των δαπανών που έχουν υψηλό πολλαπλασιαστή και απόδοση, προάγουν την οικονομική ανάπτυξη και δημιουργούν υψηλή κοινωνική ανταποδοτικότητα.

Αυτός ο προσανατολισμός των δημόσιων δαπανών συνάδει και με τη θεωρία της ενδογενούς ανάπτυξης, σύμφωνα με την οποία παράγοντες όπως η εκπαίδευση, η έρευνα και η καινοτομία δημιουργούν τις προϋποθέσεις για μια ισχυρή αναπτυξιακή δυναμική.

5ον. Η ενίσχυση της αποτελεσματικότητας των κοινωνικών δαπανών, ώστε να περιορισθεί το επίπεδο της φτώχειας που αντιμετωπίζει η χώρα.

Με τον εξορθολογισμό των μηχανισμών αναδιανομής εισοδήματος.

Με στοχευμένες παρεμβάσεις κοινωνικής πολιτικής.

6ον. Η αύξηση των επενδύσεων και η ενίσχυση των εξαγωγών, καθώς και η διατήρηση της κατανάλωσης σε υψηλά επίπεδα, έχοντας, όμως, σημαντικά μικρότερο συντελεστή βαρύτητας στη διαμόρφωση του ΑΕΠ.

Οι άμεσες ξένες επενδύσεις αναμένεται να προσελκύσουν τεχνογνωσία από το εξωτερικό και να οδηγήσουν σε βελτίωση της παραγωγικότητας με μακροπρόθεσμα οφέλη για την ανάπτυξη.

7ον. Η περαιτέρω ενίσχυση της μακροχρόνιας βιωσιμότητας του δημόσιου χρέους.

Η αλήθεια είναι ότι το δημόσιο χρέος, εδώ και δεκαετίες, είχε πολύ ισχυρή αυξητική δυναμική.

Αλήθεια, επίσης, είναι ότι ο ρυθμός αύξησής του αρχίζει να περιορίζεται, η μέση υπολειπόμενη φυσική διάρκειά του έχει χρονικά επεκταθεί και οι δαπάνες εξυπηρέτησής του έχουν αισθητά μειωθεί.

Ωστόσο, παρά τις θετικές αυτές εξελίξεις, το ζήτημα της περαιτέρω ενίσχυσης της μακροχρόνιας βιωσιμότητας του δημόσιου χρέους παραμένει ανοικτό.

Ρεαλιστικές λύσεις και εφαρμόσιμες τεχνικές υπάρχουν.

Πρέπει να υιοθετηθούν, με καθαρό τρόπο, το συντομότερο δυνατό.

Το πρόσφατο παρελθόν, σε ευρωπαϊκό επίπεδο, απέδειξε ότι η αναβλητικότητα και η διστακτικότητα δεν ήταν «σύμμαχοι» των λύσεων.

8ον. Η διαμόρφωση των συνθηκών για την έξοδο της χώρας στις αγορές.

Εργαζόμαστε μεθοδικά και συστηματικά ώστε να είναι εφικτή η επιστροφή της Ελλάδας στις διεθνείς αγορές κεφαλαίου κατά το δεύτερο εξάμηνο του 2014.

Κυρίες και Κύριοι,

Το κόστος που κατέβαλε η Ελληνική κοινωνία για να επιτευχθεί η σταθεροποίηση της κατάστασης, αναμφίβολα, ήταν και είναι υψηλό.

Η ύφεση βαθιά και παρατεταμένη.

Η ανεργία πρωτόγνωρη.

Η έλλειψη ρευστότητας πασιφανής.

Σήμερα, όμως, υπάρχει η δυνατότητα να ανακοπεί η πτωτική πορεία, καθώς, παρά τις καθυστερήσεις και τις αστοχίες, έχουν πραγματοποιηθεί σημαντικές αλλαγές.

Με πιο ουσιώδη αλλαγή την εξάλειψη των υψηλών «δίδυμων» ελλειμμάτων της χώρας.

Η προσπάθεια ωστόσο δεν έχει ολοκληρωθεί.

Είναι εθνική ανάγκη να διαφυλαχθούν όλα όσα έχουν επιτευχθεί με τόσο μεγάλο κόστος.

Σήμερα, δεν ωφελεί να φλερτάρουμε με πισωγυρίσματα.

Δεν ωφελεί να αναλώσουμε εθνική ενέργεια σε ομφαλοσκόπηση.

Δεν ωφελεί να ρισκάρουμε με δοκιμές.

Δεν ωφελεί να επιδοθούμε σε ανώριμες, θορυβώδεις τακτικές.

Πιστεύω ότι η ορθή εθνική επιλογή είναι να προχωρήσουμε αταλάντευτα μπροστά, ώστε να βγούμε από την κρίση μια ώρα αρχύτερα.

Άλλωστε, όπως έχω υποστηρίξει και από το βήμα του Κοινοβουλίου, δεν υπάρχει «βασιλική οδός» για την εθνική αξιοπρέπεια και την ευημερία μας στο σύγχρονο, ανταγωνιστικό, διεθνές περιβάλλον.

Υπάρχει μόνο μία οδός.

Η οδός που προσδιορίζεται από:

  • Την επαναδιατύπωση και την εμπέδωση ενός σύγχρονου αξιακού κώδικα.
  • Την καλλιέργεια κουλτούρας κοινωνικής και πολιτικής συνεννόησης, συγκλίσεων και δημιουργικών συνθέσεων.
  • Τη διαχρονική και αταλάντευτη εφαρμογή ενός εθνικού στρατηγικού σχεδίου.
  • Την υλοποίηση σύγχρονων πολιτικών, που είναι συμβατές με το εθνικό, αλλά και το Ευρωπαϊκό, σχέδιο.
  • Την εμπέδωση και προώθηση της κοινωνικής συνοχής.
  • Την έντιμη, σκληρή, αποτελεσματική και ποιοτική εργασία από όλους μας.

Αυτή είναι η ορθή οδός.

Αυτή πρέπει να βαδίσουμε.

Αυτή μας επιβάλλει η μακραίωνη, διακριτή ιστορία μας.

Σήμερα, με τη σταθεροποίηση της δημόσιας οικονομίας έχουμε εισέλθει στην τελευταία δύσκολη στροφή για να μπούμε σ’ αυτό το δρόμο.

Έχουμε χρέος να κρατήσουμε γερά το πηδάλιο και να κάνουμε τις ενδεδειγμένες ενέργειες.
Με πίστη, εθνικό σχέδιο και αποφασιστικότητα πρέπει και μπορούμε, όπως έχει αποδειχθεί, να πετυχαίνουμε τους στόχους και ταυτόχρονα να διεκδικούμε καλύτερους όρους συνεργασίας από τους εταίρους και δανειστές μας.

Μακριά από μαξιμαλιστικές, μη ρεαλιστικές απαιτήσεις.

Ώστε να επιστρέψει η οικονομία και η κοινωνία στον ενάρετο κύκλο της ευημερίας για όλους τους πολίτες, εντός της Ευρωζώνης.

Σας ευχαριστώ. 

TwitterInstagramYoutube