Ομιλία

Ομιλία Αναπλ. Υπουργού Οικονομικών στην έναρξη του Συνεδρίου “Capital+Vision” | 28.9.2012

Κυρίες και Κύριοι,

Θέλω να ευχαριστήσω το Ελληνογερμανικό Επιμελητήριο, την εφημερίδα «Κεφάλαιο» με τη διαδικτυακή πύλη «Capital.gr» και την εταιρεία «Συμεών Γ. Τσομώκος» για την πρόσκληση που μου απηύθυναν να συμμετάσχω στο Συνέδριο «Capital + Vision» που διοργανώνουν από κοινού.

Κυρίες και Κύριοι,

Είναι γνωστό εδώ και χρόνια, ότι σε παγκόσμιο επίπεδο, διερχόμαστε από μια κρίσιμη καμπή της ιστορίας.

Βασικά χαρακτηριστικά της η ταχύτατη πρόοδος στις επιστήμες, οι τεχνολογικές αλλαγές, οι νέοι καταμερισμοί, οι οικονομικές, κοινωνικές και πολιτικές αναδιατάξεις.

Αυτές οι δυναμικές εξελίξεις προκάλεσαν και προκαλούν τόσο σε παγκόσμιο επίπεδο, όσο και σε επίπεδο Ευρώπης, έντονη ρευστότητα και υψηλή αβεβαιότητα.

Ιδιαίτερα τα τελευταία πέντε χρόνια, μπορούμε να μιλάμε για βίαιη διαταραχή των συνθηκών της ευσταθούς ισορροπίας.

Για τη διαμόρφωση συνθηκών βαθιάς και παρατεταμένης κρίσης.

Η οικονομία, σε παγκόσμια κλίμακα, μετά το ξέσπασμα της χρηματοπιστωτικής κρίσης του 2007-2008, διέρχεται μια περίοδο αστάθειας.

Η οικονομία της Ευρωζώνης παρουσιάζει ρευστότητα, έντονη αβεβαιότητα, με συμπτώματα παρατεταμένης κρίσης.

Σ’ αυτό το περιβάλλον κρίσης ήταν αναμενόμενο η Ελλάδα, χώρα με μακροχρόνιες, υποβόσκουσες παθογένειες στο αξιακό, θεσμικό, πολιτικό κοινωνικό και οικονομικό πεδίο, να κλυδωνιστεί.

Η κρίση κατέστησε ξεκάθαρο όσο ποτέ το πρόβλημα του εγχώριου αναπτυξιακού προτύπου.

Πρόβλημα που έχει τις ρίζες του στον δημοσιονομικό, και όχι μόνο, εκτροχιασμό της δεκαετίας του ’80.

Έκτοτε ο εκτροχιασμός στο πεδίο της οικονομίας αποτυπώνεται στα υψηλά «δίδυμα» ελλείμματα και χρέη.

Ελλείμματα και χρέη που οι Κυβερνήσεις των επόμενων δεκαετιών δεν κατάφεραν να αντιμετωπίσουν δραστικά, επαναφέροντας και εγκαθιστώντας στην οικονομία συνθήκες ευσταθούς ισορροπίας.

Με δεδομένο ότι οι παράγοντες που καθόρισαν τη στρεβλή δυναμική του συστήματος ήταν και είναι πρωτίστως ενδογενείς, η διεθνής κρίση που ακολούθησε ήταν φυσικό να βρει την Ελλάδα χωρίς δυνατότητες αντιστάθμισης.

Πέραν από τις μακροχρόνιες παθογένειες, η απουσία αποτελεσματικού μηχανισμού διαχείρισης κρίσεων σε ευρωπαϊκό επίπεδο, σε συνδυασμό με το γεγονός ότι η ηγεσία της χώρας που προέκυψε από τις εκλογές του 2009 δεν αντέδρασε γρήγορα, και στη συνέχεια δεν αντέδρασε με επάρκεια, διαμόρφωσαν κρίση δανεισμού που οδήγησε τη χώρα στο Μηχανισμό Στήριξης (ΕΕ/ΕΚΤ/ΔΝΤ).

Αποτέλεσμα;

Η οικονομία, η κοινωνία, η πολιτική και συνολικά η χώρα να πέσει σε μακρά και έντονη περιδίνηση.

Κυρίες και Κύριοι,

Στη διετία που ακολούθησε, η χώρα, υπό την καθοδήγηση και την πίεση της Τρόικα, έκανε προσπάθεια δημοσιονομικής προσαρμογής.

Ειδικότερα, την περίοδο 2010–2012 οι τεράστιες θυσίες των Ελλήνων πολιτών, λόγω των μεγάλων οριζόντιων περικοπών σε μισθούς και συντάξεις αλλά και των αυξήσεων στη φορολογία ανήλθαν αθροιστικά στα 49 δισ. ευρώ, ή στο 22,6% του ΑΕΠ.

Ωστόσο, το δημοσιονομικό αποτέλεσμα δεν ήταν αντάξιο της «ηράκλειας» προσπάθειας που κατέβαλαν οι πολίτες.

Παράλληλα, η πορεία της πραγματικής οικονομίας ήταν ιδιαίτερα δυσμενής.

Βυθίστηκε σε μια πρωτοφανή ύφεση η οποία σωρευτικά τα τελευταία χρόνια ξεπερνά το 20%, ενώ η ανεργία ανήλθε στο πρωτόγνωρο 24,5%, με την αντίστοιχη για τους νέους να διαμορφώνεται στο 55% (Ιούνιος 2012).

Αυτά συνέβησαν τόσο γιατί η «συνταγή» της οικονομικής πολιτικής που ακολουθήθηκε ήταν μονομερώς επικεντρωμένη σε πολιτικές λιτότητας, κρατώντας μέτρα για την ανάκαμψη της οικονομίας και την τόνωση της παραγωγικής διαδικασίας εκτός ημερήσιας διάταξης, όσο και γιατί όσα θετικά επιχειρήθηκαν να εφαρμοστούν παρέμειναν ημιτελή.

Κυρίες και Κύριοι,

Στη νέα φάση που μπήκαμε μετά τις πρόσφατες εκλογές, η κατάσταση εξακολουθεί να είναι πολυπαραμετρική και πολυσύνθετη.

Μπορούμε να διαπιστώσουμε ότι ενώ παραμένει εξαιρετικά ευαίσθητη διακρίνεται αχνό φως στην άκρη του τούνελ.

Το πολιτικό σύστημα δρομολόγησε λύση στο πιεστικό πολιτικό πρόβλημα με το σχηματισμό της Κυβέρνησης Εθνικής Ευθύνης.

Κυβέρνηση που ξεκίνησε άμεσα να εργάζεται με ένταση σε ένα δυσμενές περιβάλλον.

Είναι γεγονός ότι τα τελευταία τρία περίπου χρόνια διαμορφώθηκε ένα έλλειμμα αξιοπιστίας, το οποίο είναι δύσκολα διαχειρίσιμο.

Οι τεράστιες αποκλίσεις μεταξύ προθέσεων, σχεδιασμού, και υλοποίησης, κυρίως δε αποτελέσματος, αποτελούν μεγάλο βάρος στην πορεία της χώρας.

Η Κυβέρνηση κινήθηκε δραστικά προς την κατεύθυνση συρρίκνωσης των αποκλίσεων αυτών.

Έχοντας πλήρη συνείδηση της δυνητικής σημασίας του κεφαλαίου «αξιοπιστίας της χώρας», πράττει το καλύτερο για την αύξηση της ποσότητας και τη βελτίωση της ποιότητάς του.

Δείχνει την ισχυρή βούλησή της για τη βελτίωση της αξιοπιστίας της χώρας.

Δίνει δείγματα ότι η Ελλάδα περνά από τη σφαίρα των λόγων και των προθέσεων στο πεδίο των δύσκολων, αλλά αναγκαίων, αποφάσεων και πράξεων.

Και επιδιώκει την δημιουργία συνεχούς λειτουργίας διαύλων εποικοδομητικής επικοινωνίας και συνεργασίας με τους εταίρους της.

Παράλληλα, ξεκίνησε μια σημαντική προσπάθεια τόσο για την σταθεροποίηση της κατάστασης όσο και για τη δημιουργία των προϋποθέσεων για την επανεκκίνηση της οικονομίας και την έξοδό της από το φαύλο κύκλο ελλειμμάτων και ύφεσης.

Προς την κατεύθυνση αυτή, στο πεδίο της οικονομίας τα δύο βασικά βήματα είναι:

1ον. Ο απεγκλωβισμός της οικονομίας από την τρέχουσα φάση χρηματοδοτικής «ασφυξίας» με την αποκατάσταση των χρηματοδοτικών ροών του προγράμματος στήριξης.

2ον. Η υλοποίηση μιας στρατηγικής σύζευξης δημοσιονομικής προσαρμογής και οικονομικής ανάπτυξης, καθώς, όπως επιβεβαιώθηκε και από τα αποτελέσματα των τελευταίων δύο ετών στη χώρα μας, αλλά και σε άλλες χώρες στο παρελθόν, η δημοσιονομική προσαρμογή αν και αναγκαία συνθήκη δεν είναι από μόνη της ικανή να επιτύχει την έξοδο από την κρίση.

Παραδείγματος χάριν, σύμφωνα με χθεσινή έκθεση του ΔΝΤ (WEO, October 2012, Chapter 3): Στο Ηνωμένο Βασίλειο το 1920, παρά τη σημαντική δημοσιονομική προσπάθεια που οδήγησε στην επίτευξη και διατήρηση υψηλών πρωτογενών πλεονασμάτων, το δημόσιο χρέος στην πραγματικότητα αυξήθηκε! Κι αυτό γιατί ο συνδυασμός αυστηρής δημοσιονομικής και νομισματικής πολιτικής που επιδιώχθηκε από τις αρχές οδήγησε σε αρνητική ανάπτυξη, η οποία επιδείνωσε το πρόβλημα του χρέους.

Ενώ, το Βέλγιο και ο Καναδάς ήταν πολύ πιο επιτυχείς περιπτώσεις σε σχέση με την Ιταλία στην προσπάθειά τους για μείωση του χρέους. Η βασική διαφορά μεταξύ αυτών των περιπτώσεων ήταν η σχετική βαρύτητα που δόθηκε στις δύο αυτές χώρες σε μόνιμες διαρθρωτικές βελτιώσεις, έναντι προσωρινών προσπαθειών δημοσιονομικού χαρακτήρα.

Συνεπώς, σ’ αυτή τη δύσκολη συγκυρία, ο στόχος του Υπουργείου Οικονομικών είναι ο σχεδιασμός και η εφαρμογή μίγματος πολιτικών πληρέστερου από το μέχρι σήμερα εφαρμοζόμενο.

Από μία πλευρά, λοιπόν, η πολιτική διαχείρισης των δημόσιων οικονομικών είναι σταθερά προσανατολισμένη στην εξάλειψη πρακτικών σπατάλης και στον εξορθολογισμό της δημόσιας δαπάνης.

Προωθώντας τη δημοσιονομική εξυγίανση, προσαρμογή και πειθαρχία σε κάθε πεδίο του ευρύτερου δημοσίου τομέα ώστε να επιτευχθεί η διατηρήσιμη εναρμόνισή του με τις πραγματικές ανάγκες της οικονομίας.

Βασική μας επιδίωξη είναι να επιτευχθεί τόσο ο περιορισμός του εύρους και της παρεμβατικότητας του δημοσίου τομέα, όσο και η βελτίωση της αποτελεσματικότητας της λειτουργίας του που θα αυξήσει την αποδοτικότητα των σχετικών δαπανών.

Έτσι, θα επιτευχθεί η διατηρήσιμη συρρίκνωση της μιας διάστασης του δημοσιονομικού ελλείμματος, του διαρθρωτικού ελλείμματος.

Κυρίες και Κύριοι,

Προς αυτή την κατεύθυνση, κατά το πρώτο τρίμηνο θητείας της Κυβέρνησης, έχουν ήδη προωθηθεί και εφαρμοστεί μια σειρά από συγκεκριμένα μέτρα.

Στο Υπουργείο Οικονομικών, και ειδικότερα στο Γενικό Λογιστήριο του Κράτους, ενδεικτικά, δρομολογήθηκαν:

  • Η μείωση των μισθωμάτων που καταβάλλει το δημόσιο για τη στέγαση των υπηρεσιών του (ετήσια εξοικονόμηση 17 εκατ. ευρώ).
  • Η μείωση των απολαβών των αξιωματούχων του πολιτικού συστήματος και των υψηλόβαθμων δημοσίων υπαλλήλων (ετήσια εξοικονόμηση άνω των 10 εκατ. ευρώ).
  • Η βελτίωση του συστήματος δημοσιονομικών ελέγχων που θα βοηθήσει στην τήρηση της ορθής και ακριβούς απεικόνισης των λογιστικών μεγεθών των φορέων της Γενικής Κυβέρνησης και θα προωθήσει την εξυγίανση και την πειθαρχία.
  • Η εξακρίβωση των πραγματικά δικαιούχων συνταξιούχων και ο εντοπισμός και η διευθέτηση χιλιάδων παράτυπα χορηγηθεισών συντάξεων, με προφανές δημοσιονομικό όφελος και απώτερο στόχο την αποκατάσταση της δικαιοσύνης.

Θα ήθελα να σας ενημερώσω ότι μέχρι την 20η Σεπτεμβρίου δεν απεγράφησαν 4.560 άτομα.

Για τις περιπτώσεις αυτές, δηλαδή πολιτών που δεν απεγράφησαν, έχει ανασταλεί η καταβολή της σύνταξής τους, δημιουργώντας ήδη μηνιαίο δημοσιονομικό όφελος περίπου 2 εκατ. ευρώ.

  • Η διασφάλιση τήρησης της εφαρμογής ψηφισθέντων Νόμων, σχετικά με την προσαρμογή του επιπέδου των αποδοχών σε όλο το φάσμα του ευρύτερου δημόσιου τομέα (ΔΕΚΟ, κλπ).
  • Ο εξορθολογισμός της δαπάνης για συνδρομές σε διεθνείς οργανισμούς και οντότητες του εξωτερικού μέσα από τη διαδικασία συγκέντρωσης, ταξινόμησης και αξιολόγησης της αναγκαιότητας χρηματοδότησής τους από τα Υπουργεία.

Διαπιστώσαμε, σύμφωνα με τα στοιχεία που έχουμε συλλέξει μέχρι σήμερα, ότι οι συνδρομές προς διεθνείς οργανισμούς ανέρχονται στις 238 και το συνολικό ετήσιο κόστος διαμορφώνεται περίπου στα 222 εκατ. ευρώ.

Όταν ολοκληρωθεί η διαδικασία θα είμαστε σε θέση να γνωστοποιήσουμε την εξοικονόμηση που θα προκύψει από τη σχετική δαπάνη.

Κυρίες και Κύριοι,

Υπάρχουν ήδη ορισμένες πρώτες θετικές, αχνές ενδείξεις για τα αποτελέσματα αυτής της προσπάθειας.

Ενδεικτικά και μόνο, σύμφωνα με τα πρόσφατα στοιχεία εκτέλεσης του Προϋπολογισμού για το πρώτο οκτάμηνο του έτους:

  • Τον Αύγουστο, για πρώτη φορά από τότε που μπήκαμε στο πρόγραμμα οικονομικής πολιτικής, είχαμε πλεόνασμα στον Κρατικό Προϋπολογισμό.
  • Τόσο τον Ιούλιο όσο και τον Αύγουστο, είχαμε μείωση των πρωτογενών δαπανών κατά 17,4% και 14,7% αντίστοιχα, σε σχέση με τους αντίστοιχους μήνες του 2011, χωρίς νέα μέτρα και χωρίς να αυξηθούν οι ληξιπρόθεσμες οφειλές.
  • Μειώθηκαν οι αποκλίσεις και στο σκέλος των εσόδων, χωρίς βέβαια αυτό να σημαίνει ότι η τάση αυτή θα εξακολουθήσει να ισχύει.

Το αποτέλεσμα αυτών των δεδομένων είναι ότι στο πρώτο οκτάμηνο του έτους το πρωτογενές έλλειμμα ανήλθε στο 1,4 δισ. ευρώ από τα 6 δισ. ευρώ την αντίστοιχη περυσινή περίοδο.

Η Κυβέρνηση, συνεπώς, προσπαθεί και ήδη έχει να δείξει απτά αποτελέσματα.

Παράλληλα, οριστικοποιείται η εξειδίκευση του πακέτου μέτρων δημοσιονομικής προσαρμογής για τα επόμενα χρόνια, τόσο στο σκέλος των δαπανών όσο και των εσόδων.

Πρόκειται, σαφώς, για ένα πακέτο εξαιρετικά επώδυνο για τους πολίτες και ιδιαίτερα δύσκολο για την Κυβέρνηση και τις πολιτικές δυνάμεις που την απαρτίζουν, το οποίο όμως αποτελεί δέσμευση της χώρας στο πλαίσιο της χρηματοδοτικής στήριξης που λαμβάνει.

Άλλωστε, θα πρέπει να γνωρίζουμε ότι το 78% των δαπανών της Γενικής Κυβέρνησης –και το έχω ξαναπεί- αφορά μισθούς, συντάξεις, κοινωνικά επιδόματα. Οπότε, αναπόφευκτα η όποια περιστολή δαπανών θα πρέπει να προέλθει και από αυτούς τους τομείς.

Από την πλευρά μας, προσπαθούμε να κάνουμε το καλύτερο δυνατόν για όλους, και κυρίως για τους οικονομικά ασθενέστερους συμπατριώτες μας.

Όμως, έχει καταστεί ξεκάθαρο σε όλους ότι από τη στιγμή που η χώρα προσέφυγε στον μηχανισμό στήριξης, λαμβανομένων υπόψη των εσωτερικών χρόνιων αδυναμιών της οικονομίας, το πλαίσιο που διαθέτουμε για τον  σχεδιασμό πολιτικών και δράσης είναι αυστηρά περιορισμένο.

Σ’ αυτό το χώρο, οφείλουμε να αναζητήσουμε λύσεις σε συμφωνία με τους εταίρους και δανειστές μας.

Και αυτό θα πρέπει να αξιολογηθεί από όλους λαμβάνοντας υπόψη όλα τα δεδομένα και τις πιεστικές συνθήκες.

Κυρίες και Κύριοι,

Βασική επιδίωξη της Κυβέρνησης, λαμβανομένου υπόψη του ασφυκτικού πλαισίου κατά την τρέχουσα συγκυρία, είναι η θετική έκθεση αξιολόγησης από τους εταίρους μας που θα αποδεσμεύσει την επόμενη δόση του δανείου. Αυτό θα επιτρέψει στο Δημόσιο να αποπληρώσει μέρος των ληξιπρόθεσμων οφειλών του προς τον ιδιωτικό τομέα, θα τονώσει τη ρευστότητα στην πραγματική οικονομία, θα συμβάλλει στην ολοκλήρωση της ανακεφαλαιοποίησης των τραπεζών και θα ενισχύσει τα ταμειακά διαθέσιμα.

Μετέπειτα, αφού αποκατασταθούν οι ζωτικής σημασίας στην παρούσα φάση χρηματοδοτικές ροές του προγράμματος στήριξης, η οικονομική πολιτική θα είναι σε θέση να αξιοποιήσει αποτελεσματικά συγκεκριμένα μέτρα και πολιτικές τόσο για την ανάσχεση των έντονων υφεσιακών πιέσεων, όσο και για την τόνωση της ρευστότητας στην πραγματική οικονομία.

Από τη στιγμή που θα διαμορφωθεί μια δυναμική ανάκαμψης της οικονομίας θα περιοριστούν οι επιπτώσεις της ύφεσης στο δημοσιονομικό έλλειμμα, και θα αντιμετωπιστεί η δεύτερη διάστασή του, το κυκλικό έλλειμμα.

Σ’ αυτό το πλαίσιο οι βασικές προτεραιότητες της Κυβέρνησης είναι δύο: 

1ον. Ο εμπλουτισμός της ασκούμενης οικονομικής πολιτικής με μέτρα και δράσεις που στοχεύουν στην άμεση επανεκκίνηση της οικονομίας.

Πρόσθετων πολιτικών με στόχο την ανάσχεση της ύφεσης, την ανάκαμψη της οικονομίας και την αντιστροφή της ανοδικής πορείας της ανεργίας.

Πολιτικών όπως είναι, μεταξύ άλλων:

  • Η επιτάχυνση της απορρόφησης των προγραμμάτων του ΕΣΠΑ.
  • Η αξιοποίηση των χρηματοδοτικών εργαλείων της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων (ΕΤΕπ). Ήδη, κατά την πρόσφατη επίσκεψη του επικεφαλής της ΕΤΕπ στη χώρα μας, δρομολογήθηκε η υπογραφή συμφωνιών για την παροχή ρευστότητας 1,7 δισ. ευρώ έως το 2015 και άμεσα, το Νοέμβριο, 750 εκατ. ευρώ, κυρίως για τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις.
  • Το καθολικό «ξεπάγωμα» των μεγάλων δημοσίων έργων.

2ον. Η επιτάχυνση της υλοποίησης και η προώθηση μιας σειράς λιμναζουσών διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων που τα τελευταία χρόνια δεν βρίσκονταν στην ημερήσια διάταξη.

Μεταρρυθμίσεων όπως είναι, μεταξύ άλλων:

  •  Το γενναίο πρόγραμμα αποκρατικοποιήσεων. Ήδη προωθούνται μια σειρά από αποκρατικοποιήσεις, με προεξάρχουσα αυτή του ΟΠΑΠ για τον οποίο επιβεβαιώθηκε η απόφαση που είχε ληφθεί στις 29.03.2012 σχετικά με την πώληση με διεθνή ανοικτό πλειοδοτικό διαγωνισμό του 29%, ενώ αποφασίστηκε να προχωρήσουν και οι αποκρατικοποιήσεις των Κρατικών Λαχείων, της Κασσιόπης και του Ελληνικού.
  • Η αναπτυξιακή και διαφανής αξιοποίηση της περιουσίας του Δημοσίου. Στην κατεύθυνση αυτή, έχει γίνει συνολική παρουσίαση του έργου οργάνωσης και προεπιλογής των ακινήτων. Σύμφωνα με τα στοιχεία του Ταμείου Αξιοποίησης Ιδιωτικής Περιουσίας του Δημοσίου (ΤΑΙΠΕΔ), έχουν εξεταστεί από τους συμβούλους τα χαρτοφυλάκια 30 διαφορετικών φορέων του Δημοσίου με συνολικό αριθμό 80.714 ακίνητα, εκ των οποίων τα 71.220 από την ΚΕΔ. Οι σύμβουλοι έθεσαν με σαφήνεια συγκεκριμένα κριτήρια, βάσει των οποίων επελέγησαν προς αξιοποίηση 3.152 ακίνητα – 2.693 εξ αυτών από την ΚΕΔ – κατανεμημένα σε όλες τις περιφέρειες της χώρας. Η προσπάθεια συνεχίζεται και πολύ σύντομα θα έχουμε ορατό, μετρήσιμο αποτέλεσμα.
  • Η μείωση των εμποδίων στην προσέλκυση επενδύσεων.
  • Η ενδυνάμωση του ανταγωνισμού στις αγορές υπηρεσιών και προϊόντων.
  • Η εισαγωγή ενός νέου, απλοποιημένου και αποδοτικού φορολογικού νόμου.
  • Η ενίσχυση της επιχειρηματικότητας με τη διαμόρφωση απλών και σταθερών κανόνων, τη βελτίωση του ρυθμιστικού πλαισίου των αγορών, τη μείωση του μη-μισθολογικού και γραφειοκρατικού κόστους.
  • Η ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας της οικονομίας, με την τόνωση της εξωστρέφειας και την ανάδειξη των ανταγωνιστικών πλεονεκτημάτων της χώρας.

Κυρίες και Κύριοι,

Τα προαναφερθέντα πρώτα βήματα συνιστούν, στην παρούσα φάση, τα προαπαιτούμενα συστατικά της προσπάθειας ώστε να καταφέρει η Ελλάδα να πορευτεί αποτελεσματικά σε έναν εθνικό οδικό χάρτη ανασυγκρότησης, σε όλα τα πεδία.

Έναν οδικό χάρτη που θα ενσωματώνει όρους των εταίρων μας, αλλά και τη σταθερή βούλησή μας η χώρα να αξιοποιεί τα δικά της αποτελέσματα αλλά και τις ευκαιρίες που φαίνεται να δημιουργούνται στο ευρωπαϊκό περιβάλλον, ώστε εν πορεία να τροποποιηθούν όροι προς την κατεύθυνση της ελάφρυνσης των πιέσεων.

Έναν οδικό χάρτη ο οποίος θα έχει ως βραχυπρόθεσμο στόχο τον τερματισμό του καθοδικού κύκλου της οικονομίας, ενώ μεσο/μακροπρόθεσμα θα αποσκοπεί στην επιστροφή της οικονομίας και της κοινωνίας στον ενάρετο κύκλο της ευημερίας για όλους.

Αρκεί να αντιληφθούμε όλοι ότι xρειάζεται υπομονή και επιμονή, διότι ο αγώνας είναι «μαραθώνιος» και όχι «κατοστάρι».

Σας ευχαριστώ.

Ομιλία Αναπλ. Υπουργού Οικονομικών Χρ. Σταϊκούρα κατά τη συζήτηση Επίκαιρης Ερώτησης του Βουλευτή Γ. Κυρίτση σχετικά με τις συντάξεις

Πρωτολογία

Κύριε Συνάδελφε,

Με την Επίκαιρη Ερώτηση που καταθέσατε και συζητάμε σήμερα, θίγετε ένα ζήτημα που απασχολεί πολλούς συμπολίτες μας, οφείλει να απασχολεί τις εμπλεκόμενες δομές του Κράτους και, αυτονοήτως, τον Κρατικό Προϋπολογισμό.

Δίδεται έτσι η ευκαιρία να παρουσιάσουμε τόσο την υφιστάμενη κατάσταση στο Γενικό Λογιστήριο του Κράτους αναφορικά με τον τομέα των συντάξεων, όσο και τις πρωτοβουλίες που αναλάβαμε ή αναλαμβάνουμε προς την κατεύθυνση βελτίωσης των αποτελεσμάτων.

Για να έχουμε μια καλή εικόνα του ζητήματος, πρέπει να έχουμε και τις ποσοτικές διαστάσεις του.

Σας γνωρίζω λοιπόν ότι οι συμπολίτες μας που λαμβάνουν σύνταξη από το Γενικό Λογιστήριο του Κράτους, σύμφωνα με τα στοιχεία της αρμόδιας υπηρεσίας που αναφέρονται στις 31.06.2012, ανέρχονται στα 439.881 άτομα.

Επίσης, οι αιτήσεις για συνταξιοδότηση των υπαγόμενων στη συνταξιοδοτική προστασία του Δημοσίου ανήλθαν από 15.298 το έτος 2009 σε 33.928 το έτος 2010 και σε 28.480 το έτος 2011.

Αναμένεται δε αυξημένη ροή κατά το 2012 και τα επόμενα έτη.

Κύριε Συνάδελφε,

Έχετε θέσει στην Επίκαιρη Ερώτησή σας, κυρίως, το θέμα του χρόνου αναμονής και των καθυστερήσεων στην απονομή της σύνταξης σε συνάρτηση με την τρέχουσα δύσκολη οικονομική συγκυρία.

Θα ήθελα επί αυτού να σας γνωστοποιήσω ότι σε γενικές γραμμές, παρά την προκύπτουσα υπέρμετρη αύξηση της ροής των αιτήσεων, ο χρόνος αναμονής για την καταβολή των συντάξεων ανέρχεται σήμερα:

  • σε 2 μήνες για τους ένστολους, και
  • σε 9-10 μήνες για τους υπαλλήλους και λειτουργούς του Δημοσίου και τους υπαλλήλους των ΟΤΑ.

Επιπρόσθετα, τυχόν χρόνος που μεσολαβεί, από την υποβολή της αίτησης του ενδιαφερόμενου για συνταξιοδότηση στις αρμόδιες Διευθύνσεις Διοικητικού-Οικονομικού των Υπουργείων, των ΟΤΑ και των Νομικών Προσώπων Δημοσίου Δικαίου, μέχρι την αποστολή των αιτήσεων αυτών στην Υπηρεσία Συντάξεων του Γενικού Λογιστηρίου του Κράτους, προφανώς δεν μπορεί να ελεγχθεί από το ΓΛΚ μιας και εκφεύγει της αρμοδιότητάς του.

Κύριε Συνάδελφε,

Είναι αλήθεια ότι παρά τις μικρο-βελτιώσεις του τελευταίου διαστήματος, απαιτείται πιο ουσιαστική παρέμβαση.

Προς την κατεύθυνση αυτή, στο πλαίσιο νομοθετικής πρωτοβουλίας που δρομολογούμε, θέτουμε αποκλειστική προθεσμία για την αποστολή των αιτήσεων αυτών στο Γενικό Λογιστήριο του Κράτους.

Βεβαίως, σύντομα, θα ενημερωθείτε για το σύνολο της νομοθετικής πρωτοβουλίας.

Επιμήκυνση του προαναφερόμενου χρόνου παρατηρείται μόνο σε απολύτως μεμονωμένες περιπτώσεις, στις οποίες για τη συνταξιοδότηση του υπαλλήλου εμπλέκονται και άλλοι ασφαλιστικοί φορείς είτε εντός της χώρας είτε σε άλλα κράτη-μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Πρόκειται για τις γνωστές περιπτώσεις διαδοχικής ασφάλισης.

Σ’ αυτές τις περιπτώσεις το Γενικό Λογιστήριο του Κράτους καταβάλλει καταρχάς το μερίδιο της σύνταξης που του αναλογεί, και, όταν ενημερωθεί από τους άλλους ασφαλιστικούς φορείς για το συνολικό χρόνο ασφάλισης του ενδιαφερόμενου, προβαίνει στην αύξηση της σύνταξης που ήδη του έχει χορηγήσει.

Ενώ, θα ήθελα επίσης να σας ενημερώσω ότι υπάρχει εν εξελίξει διαδικασία αναδιάρθρωσης της Υπηρεσίας Συντάξεων (βάσει των διατάξεων του άρθρου 5 του Ν. 4002/2011), με την οποία ενοποιούνται οι Διευθύνσεις Κανονισμού και οι Διευθύνσεις Ελέγχου και Εντολής Πληρωμής Στρατιωτικών και Πολιτικών Συντάξεων, μετά την ολοκλήρωση της οποίας αναμένεται ότι θα υπάρξει σύντμηση του χρόνου απονομής της σύνταξης κατά 3 έως 4 μήνες.

Θα μου επιτρέψετε, στο ζήτημα της οικονομικής κάλυψης του ενδιαφερόμενου για το χρόνο που μεσολαβεί ανάμεσα στην αποχώρηση από την ενεργό υπηρεσία μέχρι την απονομή της σύνταξης αλλά, κυρίως, στο ζήτημα των πρωτοβουλιών που αναλαμβάνουμε στην κατεύθυνση βελτίωσης της διαδικασίας απονομής των συντάξεων να αναφερθώ στη δευτερολογία μου.

Δευτερολογία

Κύριε Συνάδελφε,

Σας παρακολούθησα με προσοχή.

Προφανώς δεν διαφωνώ για την ύπαρξη και το εύρος του προβλήματος.

Για αυτό και περνώ από τις διαπιστώσεις στις πράξεις.

Στις προσπάθειες που καταβάλλουμε στο Γενικό Λογιστήριο του Κράτους για τη βελτίωση της διαδικασίας απονομής των συντάξεων.

Προσπάθειες τις οποίες έχω προαναγγείλει ήδη κατά τη συζήτηση των προγραμματικών δηλώσεων της Κυβέρνησης.

Ειδικότερα:

1η Πρωτοβουλία:

Αφορά την εξακρίβωση των πραγματικά δικαιούχων συνταξιούχων και την αποκατάσταση της δικαιοσύνης.

Προς τούτο, σας γνωρίζω ότι ολοκληρώθηκε η σχετική διαδικασία που είχε δρομολογηθεί στις 15 Μαρτίου 2012.

Μέχρι την 20η Σεπτεμβρίου δεν απεγράφησαν 4.560 άτομα.

Εξ αυτών, 2.140 περιπτώσεις αφορούν σε συντάξεις Εθνικής Αντίστασης και 2.420 σε λοιπές κατηγορίες (εκ των οποίων οι 540 περιπτώσεις αφορούν σε αμάχους του 1912 και 1915, σε αγωνιστές της Δικτατορίας και σε οπλίτες του 1940, 1950 και της Κύπρου).

Το μηνιαίο δημοσιονομικό όφελος ανέρχεται σε 2.024.120 ευρώ.

Για τις περιπτώσεις πολιτών που δεν απεγράφησαν, έχει ανασταλεί η καταβολή της σύνταξής τους από σήμερα, 24 Σεπτεμβρίου, και έχει αρχίσει η αναζήτηση των αχρεωστήτως καταβληθεισών συντάξεων και στη συνέχεια θα παραπεμφθούν Δικαιοσύνη όσοι με δόλο εισέπρατταν τις συντάξεις αυτές.

Επιπροσθέτως, από το 2013 καθιερώνονται ετήσιοι δειγματοληπτικοί έλεγχοι και ανά πενταετία τακτικές απογραφές.

2η Πρωτοβουλία:

Αφορά το χρόνο αναμονής από τη χρονική στιγμή εξόδου από την ενεργό υπηρεσία μέχρι την χρονική στιγμή έναρξης της καταβολής της οριστικής σύνταξης.

Τίθεται, από τις αρχές Οκτωβρίου 2012, σε λειτουργία διαδικτυακή πύλη (portal) με στόχο την ενημέρωση των ενδιαφερομένων πολιτών και την προώθηση της αναγκαίας διαφάνειας. Μέσω αυτού οι δικαιούχοι θα μπορούν να ενημερώνονται σχετικά με τις συντάξεις τους, καθώς και για την πορεία διεκπεραίωσης του φακέλου τους.

Ο χρόνος αναμονής των υποθέσεων εντός του Γενικού Λογιστηρίου μειώνεται έως το τέλος του 2012, περίπου σε 7 μήνες.

Για τα επόμενα έτη, ισχύουν οι προγραμματικές δεσμεύσεις.

3η Πρωτοβουλία:

Αφορά τα προβλήματα που δημιουργούνται, εξαιτίας του χρόνου αναμονής, στην κάλυψη στο μεσοδιάστημα στοιχειωδών αναγκών των δικαιούχων σύνταξης.

Στην νομοθετική πρωτοβουλία που αναλαμβάνεται, θα ρυθμιστούν εκκρεμότητες της Υπηρεσίας.

Επίσης, από τις αρχές του 2013, ο εξερχόμενος από την ενεργό υπηρεσία θα λαμβάνει ανά μήνα αναμονής, έναντι της σύνταξής του, το 50% του βασικού μισθού που ελάμβανε κατά την αποχώρησή του από την ενεργό υπηρεσία.

Με την καταβολή της οριστικής σύνταξης θα γίνεται τελική εκκαθάριση.

Εξυπακούεται ότι με την εφαρμογή των ανωτέρω διασφαλίζεται η αντικειμενική, διαφανής και αμερόληπτη τήρηση της σειράς στη διαδικασία της συνταξιοδότησης.

Κύριε Συνάδελφε,

Στα λίγα λεπτά που είχα στη διάθεσή μου, σας ανέπτυξα μια σειρά από ρυθμίσεις που αναλάβαμε και αναλαμβάνουμε στο Υπουργείο Οικονομικών, και πιο συγκεκριμένα στο Γενικό Λογιστήριο του Κράτους, στην κατεύθυνση βελτίωσης της διαδικασίας απονομής των συντάξεων.

Από τις πρωτοβουλίες αυτές καθίσταται ξεκάθαρη η σταθερή πρόθεση αύξησης της αποτελεσματικότητας των δομών του Γενικού Λογιστηρίου του Κράτους, προς όφελος τόσο του Κρατικού Προϋπολογισμού όσο και των δικαιούχων σύνταξης πολιτών.

Και προς την κατεύθυνση αυτή συνεχίζουμε να αναζητούμε τις βέλτιστες λύσεις.

Σας ευχαριστώ.

Εισήγηση Αναπλ. Υπουργού Οικονομικών Χρ. Σταϊκούρα στην Επιτροπή Απολογισμού και Γενικού Ισολογισμού του Κράτους και ελέγχου της εκτέλεσης του Προϋπολογισμού του Κράτους – 19.09.2012

Πρωτολογία

Κυρίες και Κύριοι Συνάδελφοι,

Πρώτα απ’ όλα, θέλω να επιβεβαιώσω αυτό που είπε ο κ. Τσακαλώτος, είναι προγραμματική δέσμευση της Κυβέρνησης, το είχα πει στη Βουλή, δεν έχουν χαλαρώσει οι διαδικασίες, θα γίνει σύντομα αυτό. Όπως είπε και ο κύριος Πρόεδρος της Επιτροπής είμαστε σε διαρκή διαβουλεύσεις με τον Πρόεδρο της Βουλής και εκτιμώ ότι συντομότατα θα στελεχωθεί το γραφείο προϋπολογισμού. Δεν θα ήθελα να μιλήσω πολύ για το παρελθόν, άλλωστε μιλάμε για την εκτέλεση του τρέχοντος προϋπολογισμού.

Οφείλω να ομολογήσω ότι το μεγάλο πρόβλημα της χώρας, που έπρεπε και προσπαθούμε να αντιμετωπίσουμε είναι τα περίφημα ελλείμματα και χρέη. Τα προγράμματα οικονομικής πολιτικής έχουν τρεις διαστάσεις, το σκέλος δημοσιονομικής πολιτικής, το σκέλος των διαρθρωτικών αλλαγών και το σκέλος της ενίσχυσης της ρευστότητας της οικονομίας, κυρίως μέσω του τραπεζικού συστήματος. Η στάση της ΝΔ ανέκαθεν ήταν υπέρ των δύο πυλώνων, των διαρθρωτικών αλλαγών και της επιτάχυνσης υλοποίησης αυτών, της ενίσχυσης της ρευστότητας της οικονομίας και φυσικά της δημοσιονομικής προσαρμογής και πειθαρχίας, αλλά με έναν τρόπο, ο οποίος αντιμετωπίσει πραγματικά το έλλειμμα και στις δύο διαστάσεις, στη διαρθρωτική διάσταση και στην κυκλική διάσταση.

Οι εκτιμήσεις δε που συνεχώς μεταβάλλονται αποδεικνύουν τον ορθολογισμό εκείνης της προσέγγισης. Για παράδειγμα, πριν από ένα χρόνο είχαμε ψηφίσει ένα μεσοπρόθεσμο πρόγραμμα δημοσιονομικής πολιτικής. Οι εκτιμήσεις σε εκείνο το πρόγραμμα ήταν ότι φέτος θα έχουμε ανάπτυξη περίπου 1% και τελικά εκτιμάται ότι θα κλείσουμε τη χρονιά με ύφεση περίπου 6% με 7%, με συνεχείς αναθεωρήσεις των στόχων. Ποια είναι η κατάσταση σήμερα; Η κατάσταση, το έχω πει και στην Ολομέλεια γιατί κάποιοι επιλεκτικά χρησιμοποίησαν λεγόμενά μου, είναι εξαιρετικά δύσκολη, κρίσιμη και ρευστή, εντός και εκτός χώρας. Θα πρέπει οι εξελίξεις στην Ευρώπη να μας απασχολούν αφού μας επηρεάζουν.

Αν μπορούσα να αποτυπώσω την πραγματικότητα σε πέντε σημεία θα σας έλεγα ότι η Κυβέρνηση παρέλαβε μια οικονομία στην οποία οι εκτιμήσεις για την ύφεση είναι πολύ διαφορετικές από αυτές που είχαμε ψηφίσει τον Μάρτιο στο μεσοπρόθεσμο ή στον συμπληρωματικό προϋπολογισμό. Εκτιμήσεις για 6% και 7%, η ανεργία, ειδικά των νέων, είναι και θα διαμορφωθεί σε πολύ υψηλότερα επίπεδα από τις πολύ πρόσφατες εκτιμήσεις του Μαρτίου. Η πορεία εκτέλεσης του προϋπολογισμού ήταν εκτός στόχων και αυτό ήταν κάτι που είχε τεθεί από την πρώτη στιγμή, τα ταμειακά διαθέσιμα του κράτους, δεδομένης και της καθυστέρησης στην αποδέσμευση προγραμματισμένων δόσεων της χρηματοδότησης, λόγω και των εκλογικών αναμετρήσεων ήταν σε οριακό σημείο και, τέλος, αυτό που διαπιστώσαμε, σε όλες τις επικοινωνίες που είχαμε και στο εξωτερικό, ήταν ένα τεράστιο έλλειμμα αξιοπιστίας λόγω αποκλίσεων μεταξύ προθέσεων, σχεδιασμού και υλοποίησης. Ένα έλλειμμα μεγάλο και εξαιρετικά δύσκολο στην διαχείρισή του.

Ποιες ήταν οι προτεραιότητες της Κυβέρνησης. Το πρώτο πράγμα και θεωρώ ότι ορθώς πράξαμε, ήταν να ενισχύσουμε το κεφάλαιο αξιοπιστίας της χώρας, γιατί μόνο μια αξιόπιστη χώρα μπορεί να σταθεί απέναντι στους εταίρους και να αξιώσει καλύτερη μεταχείριση. Αυτό κάνουμε σε δύο κατευθύνσεις, τόσο στην ποσότητα όσο και στην ποιότητα του κεφαλαίου αξιοπιστίας της χώρας. Θεωρώ και αυτό αποδεικνύεται, ότι η Ελλάδα περνά από την σφαίρα των λόγων και των προθέσεων, στο πεδίο των δύσκολων αλλά αναγκαίων αποφάσεων και πράξεων με τη συμβολή όλων των κυβερνητικών εταίρων. Κομβικό σημείο για την ενίσχυση της αξιοπιστίας της χώρας είναι η ορθή, πιστή εκτέλεση του προϋπολογισμού.

Στους δύο πρώτους μήνες αυτής της Κυβέρνησης, υπάρχουν κάποια πρώτα ενθαρρυντικά ελπιδοφόρα μηνύματα, ότι το πρόγραμμα οικονομικής πολιτικής επανέρχεται εντός στόχων. Αυτό σημαίνει βελτίωση των δημοσιονομικών μεγεθών αλλά όχι ξαφνικά πλεονάσματα. Ενδεικτικά ανέφερα και το επαναλαμβάνω σήμερα ότι το μήνα Αύγουστο, για πρώτη φορά από τότε που μπήκαμε σε πρόγραμμα οικονομικής πολιτικής, είχαμε πλεόνασμα στον κρατικό προϋπολογισμό. Εδώ, ο κ. Σαχινίδης, ορθώς αναφέρει ότι έχει πολύ μεγάλη αξία να δούμε τον προϋπολογισμό σε επίπεδο γενικής κυβέρνησης, αλλά σε αυτά τα στοιχεία που είναι διαθέσιμα είχαμε ένα πλεόνασμα ύψους 850 εκατομμυρίων ευρώ.

Μάλιστα, ακόμα και αν εξαιρέσουμε το πρόγραμμα δημοσίων επενδύσεων, που πολλοί θεωρούν ότι χρησιμοποιείται πολλές φορές και το υποστηρίζαμε και εμείς, ως μαξιλάρι για την απόκλιση που έχουμε στα έσοδα, πάλι υπάρχει ένα θετικό ισοζύγιο του τακτικού προϋπολογισμού 517 εκατομμύρια ευρώ, για τον μήνα Αύγουστο. Τον Ιούλιο και τον Αύγουστο, είχαμε μια μείωση των πρωτογενών δαπανών κατά ένα ποσοστό 17,5% σε σχέση με τους αντίστοιχους μήνες του 2011. Οφείλω να ομολογήσω, ότι στο σκέλος των δαπανών ανέκαθεν γινόταν σοβαρή διαχείριση του προϋπολογισμού, σχεδόν πάντα δηλαδή ήμασταν με αρνητικά πρόσημα, άρα εκεί υπήρχε ορθή εκτέλεση του προϋπολογισμού, που είναι και το ζητούμενο. Τον Αύγουστο μειώθηκαν οι αποκλίσεις στο σκέλος των εσόδων, αποκλίσεις βέβαια που εξακολουθούν να υφίστανται και θα εξακολουθήσουν να υφίστανται και στο τέλος της χρονιάς.

Η εκτίμησή μας είναι ότι στο σκέλος των εσόδων θα ήμαστε χαμηλότερα από αυτό που είχαμε προϋπολογίσει στον συμπληρωματικό προϋπολογισμό. Στον φόρο εισοδήματος παρατηρείται μια συνολική απόκλιση 658 εκατομμύρια ευρώ. Αυτό οφείλεται κατά κύριο λόγο στην καθυστέρηση εισπράξεων από τον φόρο εισοδήματος φυσικών και νομικών προσώπων, λόγω των παρατάσεων που δόθηκαν για την υποβολή των δηλώσεων φορολογίας εισοδήματος οικονομικού έτος 2012 έως τις 31 Ιουλίου και τις 8 Ιουνίου αντίστοιχα και στη μείωση της κερδοφορίας των νομικών προσώπων που επηρεάζει τον καταβλητέο φόρο. Παρά το γεγονός ότι εισπράξεις από τον φόρο εισοδήματος φυσικών προσώπων τον μήνα Αύγουστο είναι αυξημένες κατά 75% σε σχέση με το μηνιαίο στόχο, καθώς υπήρξε εφ’ άπαξ καταβολή του φόρου εισοδήματος από μερίδα φορολογουμένων, εκτιμάται ότι τα τελικά έσοδα στο τέλος της χρονιάς θα διαμορφωθούν χαμηλότερα έναντι του ετήσιου στόχου για το 2012.

Αυτά τα τρία στοιχεία, μαζί με τα πρόσφατα στοιχεία που είδαν χθες το φως της δημοσιότητας σχετικά με το ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών, σύμφωνα με τα οποία για πρώτη φορά τον Ιούλιο του 2012 από τον Μάιο του 2010, είχαμε πλεόνασμα έναντι ελλείμματος στον αντίστοιχο περσινό μήνα, πλεόνασμα 642 εκατομμύρια ευρώ, το οποίο δείχνει ότι κατά το πρώτο εξάμηνο του 2012 η Ελλάδα έχει σημειώσει τη μεγαλύτερη αύξηση εξαγωγών μεταξύ των 27 χωρών. Βεβαίως, εξακολουθούμε να είμαστε σε χαμηλά επίπεδα. Όλα αυτά τα στοιχεία μας βοήθησαν ώστε το πρωτογενές έλλειμμα, στο πρώτο οκτάμηνο του έτους, να διαμορφωθεί στο 1,3 δισ. ευρώ από 6 δισ. ευρώ την αντίστοιχη περίοδο της περσινής χρονιάς. Πάντα μιλάμε για την κεντρική κυβέρνηση, δεν είναι αυτή η εικόνα της γενικής κυβέρνησης, είναι δυσμενέστερη. Σε κάθε περίπτωση όμως είναι κάποια ενθαρρυντικά δείγματα προσπάθειας ορθής εκτέλεσης του προϋπολογισμού και επαναφοράς του προγράμματος εντός στόχων.

Δεν θα ήθελα και εγώ να επαναλάβω αυτά που ούτως ή άλλως υπάρχουν σε ανακοινώσεις σχετικά με το πώς έχει διαμορφωθεί το έλλειμμα, ποιοι ήταν οι στόχοι και πως έχουν βελτιωθεί τα οικονομικά μεγέθη εκτέλεσης του προϋπολογισμού σε σχέση με την περσινή χρονιά. Είναι ικανοποιητικά. Ακόμα και στο σκέλος των εσόδων έχουμε κάποια πρώτα μικρά δείγματα που μπορεί να μικρύνουν τις αποκλίσεις, που θα υπάρξουν στο τέλος της χρονιάς. Στο σκέλος των δαπανών εκτιμούμε ότι θα κινηθούμε πολύ κοντά στην εκτέλεση του προϋπολογισμού, όπως την προβλέπαμε τον Μάρτιο και σαφώς σε χαμηλότερα επίπεδα από αυτά που ήταν την προηγούμενη χρονιά.

Εναλλακτικά σενάρια σε συνεργασία με τις κεντρικές υπηρεσίες του Υπουργείου Οικονομικών, σε συνεργασία με φορείς όπως είναι το ΚΕΠΕ και το ΙΟΒΕ κάνουμε, σαν Γενικό Λογιστήριο του Κράτους. Άλλωστε οφείλουμε να κάνουμε ώστε να έχουμε μια αποτύπωση του μεσοπρόθεσμου προγράμματος δημοσιονομικής προσαρμογής, όπως θα πρέπει να αναθεωρηθεί ή επικαιροποιηθεί. Υπάρχουν συνεπώς σενάρια ανάλογα με τα μακροοικονομικά μεγέθη που διαμορφώνονται. Πράγματι, γι’ αυτό και ανέφερα όλους τους άλλους φορείς το ΚΕΠΕ, το ΙΟΒΕ και τις κεντρικές υπηρεσίες του Υπουργείου Οικονομικών και εκεί διαμορφώνονται κάποιες μακροοικονομικές προβλέψεις. Η πρόθεσή μας και το κάναμε πράξη σε συνεργασία όλων αυτών των φορέων στο Γενικό Λογιστήριο του Κράτους είναι να καταλήξουμε σε ένα σενάριο μακροοικονομικών μεγεθών, έτσι ώστε αυτό να αξιοποιηθεί από τις υπηρεσίες του Γενικού Λογιστηρίου του Κράτους και να έχουμε και τις δικές μας εκτιμήσεις για το μεσοπρόθεσμο πρόγραμμα δημοσιονομικής προσαρμογής.

Σαφέστατα και θέλουμε να κάνουμε κοινωνική κατανομή των αυξημένων εσόδων, όταν προκύψουν, αλλά επί του παρόντος υπενθυμίζω ότι έχουμε πρωτογενή ελλείμματα. Άρα, πρέπει πρώτα να πετύχουμε τους στόχους, για να μπορέσουμε να μιλήσουμε για κοινωνική κατανομή. Το ενθαρρυντικό στοιχείο είναι ότι η βελτίωση των δαπανών, αν θέλετε, τους τελευταίους μήνες έχει γίνει σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία, βεβαίως με μία χρονική υστέρηση, χωρίς τη διόγκωση, τους τελευταίους μήνες, των ληξιπρόθεσμων οφειλών του κράτους και χωρίς πρόσθετα μέτρα. Επειδή ετέθη κάπου ένας προβληματισμός, θα ήθελα να πω ότι οι πρωτογενείς δαπάνες δεν περιλαμβάνουν το ΠΔΕ, άρα μιλάμε για δύο διαφορετικά πράγματα. Χωρίς πρόσθετα μέτρα και χωρίς, όπως φαίνεται, να υπάρχει αύξηση των ληξιπρόθεσμων οφειλών μεταξύ Ιουνίου και Ιουλίου, που είναι περίπου στα 6,6 με 6,7 δισ. ευρώ και σκοπός της κυβέρνησης είναι να γίνει η αποπληρωμή μέρους ή συνόλου αυτού μέσα από την όσο γίνεται γρηγορότερη, όπως είπε ο κ. Σαχινίδης, καταβολή της δόσεως, αλλά υπάρχουν κάποιες προϋποθέσεις, είχαμε θετικό αποτέλεσμα.

Δεν προσπαθούμε να μηδενίσουμε τις προσπάθειες των πολιτών. Σύμφωνα με τα στοιχεία των εταίρων, οι θυσίες των Ελλήνων πολιτών ανέρχονται περίπου στα 49 δισ. ευρώ την περίοδο 2010-2012, δηλαδή σύμφωνα με τα δικά τους στοιχεία στο 22,6% του ΑΕΠ. Είναι τεράστιες οι θυσίες. Το ζητούμενο είναι οι θυσίες αυτές στις οποίες υποβάλλονται οι πολίτες, να πιάσουν τόπο. Πράγματι, με τη λήψη των νέων μέτρων, των συμφωνηθέντων μέτρων ύψους 5,5% του ΑΕΠ, άρα πρόσθετες θυσίες της ελληνικής κοινωνίας, εκτιμάται ότι θα έχουμε σημαντική ύφεση και την επόμενη χρονιά. Συνεπώς, ο σκοπός είναι να αυξηθούν οι βαθμοί ελευθερίας, ώστε αυτό το πακέτο μέτρων να συμπληρωθεί με μέτρα ανάσχεσης της ύφεσης που θα ανακουφίσουν και την ελληνική κοινωνία. Για φέτος δε, προσδοκούμε το πρωτογενές έλλειμμα της γενικής κυβέρνησης να διαμορφωθεί περίπου στο 1,5% του ΑΕΠ, υψηλότερο από τους στόχους του συμπληρωματικού προϋπολογισμού, αλλά αναμενόμενο, λαμβάνοντας υπόψη της βαθύτερη ύφεση σε σχέση με τις εκτιμήσεις του Μαρτίου για το ύψος της.  Αυτό εκτιμούμε ότι θα γίνει δεκτό από τους εταίρους, χωρίς νέα μέτρα.

Θα ήθελα να καλλιεργήσουμε μία στενότερη συνεργασία με το Γενικό Λογιστήριο του Κράτους, έτσι ώστε να υπάρξει ακόμα πληρέστερη πληροφόρηση των μελών της Επιτροπής για βασικά μακροοικονομικά μεγέθη, αλλά και για την εκτέλεση του προϋπολογισμού. Νομίζω ότι ο συνάδελφός μας, ο κ. Τσακάλωτος, θα έχει τη διάθεση να κινηθεί προς αυτή την κατεύθυνση, όπως και το Συμβούλιο Οικονομικών Εμπειρογνωμόνων.

Ο κ. Σαχινίδης και ο κ. Κωνσταντινόπουλος έθεσαν ένα θέμα σχετικά με το πότε θα πετύχουμε ως χώρα να δημοσιεύουμε ταυτόχρονα τα στοιχεία γενικής και κεντρικής κυβέρνησης. Θέλω να σας πω ότι επί ημερών του κ. Σαχινίδη καταφέραμε ως χώρα τουλάχιστον 10 και 20 κάθε μήνα να έχουμε τη δημοσιοποίηση προσωρινών και οριστικών στοιχείων εκτέλεσης του κρατικού προϋπολογισμού. Εργαζόμαστε μαζί με το Γενικό Λογιστήριο του Κράτους προς αυτή την κατεύθυνση. Δεν είμαι σε θέση να σας πω σε πόσο χρονικό διάστημα αυτό θα υλοποιηθεί. Είμαι βέβαιος, όμως, γνωρίζετε τους συνεργάτες του Γενικού Λογιστηρίου του Κράτους, ότι κινούνται τάχιστα προς αυτή την  κατεύθυνση. Να πω απλά στην Επιτροπή, κάτι που είναι εξίσου σωστό στον κ . Σαχινίδη, ότι το κράτος κλείνει αποτελέσματα περίπου στις 20 κάθε μήνα, οι λοιποί υποτομείς της Γενικής Κυβέρνησης κλείνουν αποτελέσματα 15 με 20 περίπου κάθε μήνα. Χρειάζεται ένα χρονικό διάστημα για την επεξεργασία αυτών των στοιχείων. Προσπαθούμε να συμπιέσουμε αυτά τα χρονικά διαστήματα, έτσι ώστε να έχουμε ταυτόχρονη δημοσίευση αυτών.

Θα ήθελα να μην πω πότε ακριβώς θα είμαστε έτοιμοι, σίγουρα όμως, κάθε μήνα θα τα λέμε εδώ, θα λογοδοτώ για το χρονικό ορίζοντα και οι υπηρεσίες του Γενικού Λογιστηρίου του Κράτους θα δίνουν αξιόπιστες απαντήσεις επί αυτών.

Για την κάλυψη των πρόσφατων αναγκών του ασφαλιστικού συστήματος, ήδη έχουμε κατανείμει κονδύλι ύψους 2,4 δισ. ευρώ, για την αντιμετώπιση χορήγησης παροχών σε ανέργους. Γνωρίζουμε τα προβλήματα που ανέφερε ο κ. Μαρκόπουλος, τα γνωρίζαμε και πριν αναλάβουμε τη διακυβέρνηση της χώρας. Φέτος και πέρυσι αυξήθηκαν οι πόροι που δίνονταν στα ασφαλιστικά ταμεία, γιατί πάντα οι αρχικές προβλέψεις υστερούσαν σε σχέση με τις πραγματικές ανάγκες. Προσπαθούμε να το αντιμετωπίσουμε, λαμβάνοντας υπόψη τη βαθύτερη ύφεση και την υψηλότερη ανεργία σε κάθε περίπτωση.

Η εκτέλεση του τρέχοντος προϋπολογισμού, σύμφωνα με τα στοιχεία του πρώτο οχταμήνου, μας επιτρέπει να είμαστε συγκρατημένα αισιόδοξοι. Παραμένουν οι ανησυχίες στο σκέλος των εσόδων. Υπάρχουν αχνές ενδείξεις αλλαγής του κλίματος εκτός Ελλάδος. Θέλω να σας διαβεβαιώσω ότι προσπαθούμε να κάνουμε το καλύτερο δυνατό και οι τρεις κυβερνητικοί εταίροι, κυρίως για τους οικονομικά ασθενέστερους συμπατριώτες μας, βεβαίως, σε ένα πολύ αυστηρά περιορισμένο χώρο που διαθέτουμε για να πάρουμε αποφάσεις και για να δράσουμε. Το κεντρικό ζητούμενο, λοιπόν, δεν είναι να κάνουμε συνεχώς προβλέψεις επί χάρτου, που έγιναν στο παρελθόν και πολλές φορές δεν πέτυχαν και ατέρμονες συζητήσεις που μόνο σύγχυση και αβεβαιότητα προκαλούν, αλλά να ενώσουμε τις δυνάμεις μας.

Και είστε ευπρόσδεκτοι στο Γενικό Λογιστήριο του Κράτους για να βαδίσουμε αποτελεσματικά σε ένα εθνικό οδικό χάρτη ανασυγκρότησης της χώρας σε όλα τα επίπεδα. Ο οδικός χάρτης που θα ενσωματώνει όρους που έχουν συμφωνηθεί με τους εταίρους, αλλά και που θα αλλάξει κάποιον από αυτούς στην πορεία επί τα βελτίω ανάλογα με τους βαθμούς ελευθερίας που θα τα διαμορφώνουν, έτσι ώστε να τερματιστεί και ο καθοδικός κύκλος της οικονομίας. Δεν πρέπει να διαφεύγει από κανέναν ότι η Κυβέρνηση από τότε που παρέλαβε τη σκυτάλη της διακυβέρνησης της χώρας, αλλά και οι πολιτικές δυνάμεις που τη στηρίζουν, εργαζόμαστε υπεύθυνα και σκληρά προς αυτή την κατεύθυνση. Είμαι ρεαλιστικά αισιόδοξος ότι θα τα καταφέρουμε.

Δευτερολογία

Κυρίες και Κύριοι Συνάδελφοι,

Δύο πολύ σύντομες παρατηρήσεις. Στα έσοδα του προγράμματος δημοσίων επενδύσεων, αυτά διαμορφώθηκαν στα 2,5 δισ. ευρώ, έναντι στόχου για 3 δισ. ευρώ. Η απόκλιση από τους στόχους του οκταμήνου οφείλεται στην καθυστέρηση εισροών λόγω έλλειψης κανονικότητας από τα ταμεία της ΕΕ. Σημαντικό μέρος αυτής της υστέρησης αναμένεται, προσδοκάται και πιστεύω θα το καταφέρουμε, να καλυφθεί τους επόμενους μήνες.

Σε ότι αφορά τις δαπάνες του προγράμματος δημόσιων επενδύσεων, πράγματι παρουσιάζουν υστέρηση έναντι των στόχων και έναντι της περσινής χρονιάς, γίνονται συνεχείς διαβουλεύσεις και με το Υπουργείο Ανάπτυξης και με την τεχνική βοήθεια των εταίρων. Χθες, σε συναντήσεις που είχαμε με τα τεχνικά κλιμάκια και με την τεχνική βοήθεια ετέθη το θέμα έτσι ώστε να επιταχυνθούν οι διαδικασίες. Το Υπουργείο Ανάπτυξης προσπαθεί να επιταχύνει το θέμα του ΠΔΕ, πρέπει όμως να αναγνωρίσουμε ότι υπάρχουν κάποια προβλήματα ρευστότητας στην οικονομία, τα οποία δεν επιτρέπουν σε επιχειρήσεις να καλύψουν το μερίδιό τους στα κοινοτικά προγράμματα. Αυτό το πρόβλημα το οποίο υπάρχει με το τραπεζικό σύστημα. Για αυτό και θεωρούμε πάρα πολύ σημαντικό μεταξύ των άλλων και γι’ αυτό το λόγο να γίνει γρήγορα η εκταμίευση της επόμενης δόσης.

Στο πυρήνα του προβληματισμού του κ. Τσακαλώτου συμφωνώ απόλυτα. Πιστεύαμε και πιστεύουμε ακράδαντα ότι απαιτείται σύζευξη αναγκαίας δημοσιονομικής προσαρμογής και επανεκκίνηση οικονομίας. Μόνο τότε μπορούμε να ξεφύγουμε από το φαύλο κύκλο των ελλειμμάτων και της ύφεσης, γι’ αυτό ανέκαθεν μιλούσαμε για ανάκαμψη και ανάπτυξη. Δεν μπορούμε ξαφνικά να προσδοκούμε θετικούς ρυθμούς ανάπτυξης, αλλά μπορούμε να βάλουμε ένα πάτο στο βαρέλι, όπως είπατε εσείς με άλλους τρόπους, να ανασχέσουμε την ύφεση, να το πω διαφορετικά.

Προσπαθούμε να αντιμετωπίσουμε ταυτόχρονα το διαρθρωτικό σκέλος του ελλείμματος,  το οποίο εν πολλοίς έχει αντιμετωπιστεί και το κυκλικό σκέλος, το οποίο έχει αυξηθεί λόγω της βαθύτατης ύφεσης και εκεί απαιτείται η εφαρμογή μέτρων και πολιτικών που θα συμβάλουν στην ενίσχυση ρευστότητας και στην ενάσκηση της έφεσης. Θεωρώ κομβικής σημασίας την επόμενη δόση ύψους περίπου 31 δισ. ευρώ, διότι μεταξύ άλλων, καταρχήν να το πω συμπερασματικά το 90% αυτών θα έρθει στην Ελλάδα και αυτό θα κατανεμηθεί μεταξύ άλλων στο τραπεζικό σύστημα για την ανακεφαλαιοποίηση, άρα θα έχουμε περιθώρια για να ενισχύσουμε τη ρευστότητα της οικονομίας και δεύτερον στην αποπληρωμή μέρους, όσο γίνεται περισσότερο, των ληξιπρόθεσμων οφειλών του κράτους προς τους ιδιώτες που επίσης θα βελτιώσει τη ρευστότητα της οικονομίας.

Με βάση τις εκτιμήσεις του προγράμματος δημοσιονομικής πολιτικής θα έπρεπε φέτος στις δόσεις του δανείου από τον Ιούνιο και μετά να καλύψουμε περίπου τα 4 δισ. ευρώ αν δε με απατάει η μνήμη μου από τα 6,5 δισ. ευρώ που είναι οι ληξιπρόθεσμες οφειλές. Βούληση της κυβέρνησης είναι αυτό το ποσόν να είναι ακόμα υψηλότερο. Δίνουμε πολύ μεγάλη σημασία, προτεραιότητα στη ρευστότητα της οικονομίας λαμβάνοντας υπόψη όμως και τις ανάγκες της χώρας, δανειακές και ταμειακές. Άρα συμφωνώ μαζί σας, απαιτείται σύζευξη δημοσιονομικής προσαρμογής και επανεκκίνηση οικονομίας ώστε να πετύχουμε με βιωσιμότητά τους στόχους που έχουμε θέσει.

Σας ευχαριστώ πολύ.

Ομιλία Αναπλ. Υπουργού Οικονομικών Χρ. Σταϊκούρα στην Ολομέλεια κατά τη συζήτηση του Σχεδίου Νόμου «Περιστολή δημοσίων δαπάνων, ρύθμιση θεμάτων δημοσιονομικών ελέγχων και άλλες διατάξεις» – 19.09.2012

Κυρία Κωνσταντοπούλου, μιλήσατε περί αλαζονείας. Νομίζω το ύφος και το περιεχόμενο της τοποθέτησής σας όχι μόνο το σημερινό, καταδεικνύει ποιος έχει αλαζονεία.

Και επειδή μιλήσατε για άλλο απόντα συνάδελφο περί εκνευρισμού, νομίζω ότι πιο εκνευρισμένο άτομο από εσάς δεν υπάρχει στην Αίθουσα. Όλοι οι άλλοι μιλάνε πιο νηφάλια.

Επί της ουσίας των τροπολογιών θα τοποθετηθεί ο Υπουργός Ναυτιλίας και Αιγαίου. Επί του αιτήματος νομίζω ότι είναι σαφές.

Είναι εξαιρετικά παράδοξο να τίθεται σήμερα και για το συζητούμενο νομοσχέδιο ζήτημα άσχετων διατάξεων, αφού ως γνωστόν δεν υφίσταται νόμος χωρίς να φιλοξενεί και τέτοιες διατάξεις. Οι λόγοι εξηγήθηκαν από τον κ. Γεωργιάδη.

Στην περίπτωση, μάλιστα, του παρόντος νομοσχεδίου οι φερόμενες ως άσχετες διατάξεις δεν είναι τόσο άσχετες, αφού στο νομοσχέδιο υπάρχουν αρκετές ρυθμίσεις στα άρθρα 4, 5, 6 και 7, που αφορούν το Υπουργείο Ναυτιλίας και Αιγαίου. Οι προτεινόμενες δε ρυθμίσεις τακτοποιούν εξαιρετικά σοβαρά και εκκρεμή ζητήματα ή ωφελούν άμεσα τη λειτουργία και την επιχειρησιακή ετοιμότητα των μονάδων του Λιμενικού Σώματος.

Παρεμπιπτόντως, κυρία Κωνσταντοπούλου, δεν άκουσα τίποτα για τα άρθρα. Μιλήσατε οχτώ λεπτά και δεν άκουσα τίποτα για το νομοσχέδιο. Η εισηγήτρια της Νέας Δημοκρατίας έκανε αναλυτική, συνεκτική, ουσιαστική παρουσίαση των ρυθμίσεων του νομοσχεδίου.

Θα μου επιτρέψετε να συμπληρώσω την τοποθέτησή της απαντώντας σε ερωτήματα που έχετε θέσει.

Λέτε: Γιατί το νομοσχέδιο ήρθε με καθυστέρηση; Σεβόμαστε την κοινοβουλευτική διαδικασία. Αν το νομοσχέδιο είχε εισαχθεί νωρίτερα, θα ήταν αποτέλεσμα κριτικής το γεγονός ότι δεν έγινε διαβούλευση. Είναι από τα πρώτα νομοσχέδια της Κυβέρνησης. Εξαντλήθηκε ο μέγιστος δυνατός χρονικός ορίζοντας διαβούλευσης από τις 10 Αυγούστου. Άρα, σε ό,τι αφορά αυτήν την Κυβέρνηση δεν καθυστέρησε καθόλου.

Λέτε: Γιατί ΚΥΑ και όχι Προεδρικό Διάταγμα; Η αντικατάσταση της πρόβλεψης έκδοσης Προεδρικών Διαταγμάτων από Υπουργικές Αποφάσεις αφορά στη σύσταση μονάδων εσωτερικού ελέγχου στα Υπουργεία και τις αποκεντρωμένες διοικήσεις της χώρας, ήτοι αποκλειστικά στο εναρκτήριο γεγονός της ίδρυσης και λειτουργίας τους ως αναγκαία αφετήρια ενέργεια για την εξάπλωση των αποτελεσμάτων των δημοσιονομικών ελέγχων. Αντιθέτως, η θέση τους στη διοικητική ιεραρχία, η στελέχωσή τους, οι αρμοδιότητές τους προβλέπονται στον ίδιο το νόμο.

Επομένως, δεν τίθεται θέμα παράκαμψης διαδικασίας ελέγχου των σχετικών πράξεων από το Συμβούλιο της Επικρατείας, αλλά η ρύθμιση υπαγορεύεται από λόγους ταχείας προόδου του σχετικού έργου, κάτι άλλωστε, το οποίο αποτέλεσε το έλλειμμα της υφιστάμενης κατάστασης και το αίτημα της παρούσας νομοθετικής παρέμβασης.

Τονίζω δε ότι οι σχετικές Υπουργικές Αποφάσεις προβλέπονται ως κοινές, ήτοι απαιτούν την συνυπογραφή τους από τον αρμόδιο Υπουργό, τον Υπουργό Οικονομικών και τον Υπουργό Διοικητικής Μεταρρύθμισης και Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης, με αποτέλεσμα να εξασφαλίζεται ένας εκτεταμένος έλεγχος του πεδίου εφαρμογής τους.

Γιατί η υπηρεσία –ρωτάτε- είναι έξι χρόνια άνευ αντικειμένου; Η υπηρεσία, πράγματι, είχε αδρανήσει λόγω μη εφαρμογής του νόμου του 2006. Παρόλα αυτά, από τον Ιούνιο του 2011 έχουν γίνει εκατόν εβδομήντα πέντε έλεγχοι, οι οποίοι αφορούν στο Μητρώο Δεσμεύσεων που τηρούν και στις ληξιπρόθεσμες υποχρεώσεις προς τους διάφορους φορείς της γενικής Κυβέρνησης. Απλώς, οι ανωτέρω έλεγχοι δεν έγιναν με το καθεστώς εκείνο του νόμου, αλλά με τις γενικές δημοσιονομικές διατάξεις, που διέπουν το καθεστώς των υπηρεσιών δημοσιονομικού ελέγχου, χωρίς να εξασφαλίζεται, όμως, ο ουσιαστικός έλεγχος, όπως αναπτύχθηκε, για το νέο ρόλο της υπηρεσίας.

Ετέθη το θέμα σχετικά με την Επιτροπή Συντονισμού Ελέγχων. Η Επιτροπή Συντονισμού Ελέγχων είναι όργανο του Υπουργείου Οικονομικών. Συγκροτείται από μέλη που μετέχουν εκ της θέσεώς τους και περιγράφονται σαφώς στο άρθρο του νομοσχεδίου και όχι λόγω βούλησης του αρμόδιου Υπουργού. Στις μονάδες εσωτερικού ελέγχου, που συνιστώνται σε κάθε Υπουργείο ή αποκεντρωμένη διοίκηση, έχει λόγο και ο εκάστοτε αρμόδιος Υπουργός δια της συνυπογραφής της σχετικής ΚΥΑ. Πρόκειται για δύο διαφορετικά ζητήματα, ενώ δεν πρέπει να λησμονείται το γεγονός ότι η ΕΣΕΛ, ως όργανο συντονισμού των δημοσιονομικών ελέγχων, πρέπει να υπάγεται στον καθ’ ύλην αρμόδιο Υπουργό,  δηλαδή στον Υπουργό Οικονομικών.

Στο άρθρο 2 ο εισηγητής του ΣΥΡΙΖΑ είπε ότι δεν θα το ψηφίσει, δηλαδή είναι αντίθετος στη μείωση των μισθωμάτων που καταβάλει το ελληνικό δημόσιο σε ιδιώτες. Συμφωνώ ότι πρέπει να προχωρήσουμε άμεσα στην αξιοποίηση της περιουσίας του δημοσίου. Αυτό, όμως, δεν σημαίνει ότι θα πρέπει το ελληνικό δημόσιο να συνεχίσει να καταβάλει υψηλά μισθώματα. Νομίζω ότι έχετε ιδεολογική σύγχυση και σίγουρα μηδενιστική προσέγγιση των πάντων.

Σε ό, τι αφορά την αξιοποίηση της περιουσίας του δημοσίου θέλω να πω το εξής: Έχει γίνει –και οφείλατε να το ξέρετε- συνολική παρουσίαση του έργου οργάνωσης και προεπιλογής των ακινήτων. Σύμφωνα με τα στοιχεία του Ταμείου Αξιοποίησης Ιδιωτικής Περιουσίας, έχουν εξεταστεί από τους συμβούλους τα χαρτοφυλάκια τριάντα διαφορετικών φορέων του δημοσίου με συνολικό αριθμό 80.714 ακίνητα, εκ των οποίων τα 71.220 από την ΚΕΔ. Οι σύμβουλοι έθεσαν με σαφήνεια συγκεκριμένα κριτήρια, βάσει των οποίων επελέγησαν προς αξιοποίηση 3.152 ακίνητα -2.693 εξ αυτών από την ΚΕΔ- κατανεμημένα σε όλες τις περιφέρειες της χώρας. Η προσπάθεια συνεχίζεται και πολύ σύντομα θα έχουμε ορατό, μετρήσιμο αποτέλεσμα.

Αναφερθήκατε στα 11,5 δισεκατομμύρια. Το έχω πει και απ’ αυτό το Βήμα: Είναι βαρύ το φορτίο. Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι το πακέτο το μέτρων θα είναι επώδυνο για τους πολίτες. Και είναι βασανιστικό για την Κυβέρνηση και τις πολιτικές δυνάμεις που τη στηρίζουν. Άλλωστε, θα πρέπει να γνωρίζουμε ότι το 78% των δαπανών της Γενικής Κυβέρνησης –και το έχω ξαναπεί- αφορά μισθούς, συντάξεις, κοινωνικά επιδόματα. Οπότε, αναπόφευκτα η όποια περιστολή δαπανών θα πρέπει να προέλθει και από αυτούς τους τομείς. Ωστόσο, επιδίωξή μας είναι –και αυτό καθίσταται εμφανές από την προσπάθεια που καταβάλλουν όλοι οι κυβερνητικοί εταίροι- το βάρος του πακέτου να επιμεριστεί όσο γίνεται πιο δίκαια. Θέλω να σας διαβεβαιώσω ότι προσπαθούμε το μίγμα να πλήξει όσο λιγότερο γίνεται τους οικονομικά ασθενέστερους συμπατριώτες μας.

Άκουσα από τους Ανεξάρτητους Έλληνες ότι δεν γίνεται διαπραγμάτευση, ότι η Κυβέρνηση δεν διαπραγματεύεται. Διαφωνώ μαζί σας. Ο ρεαλιστικός σχεδιασμός της Κυβέρνησης σε ένα δεδομένα δύσκολο και σχεδόν άκαμπτο πλαίσιο και σε ένα ρευστό ευρωπαϊκό περιβάλλον, το οποίο αγνοείτε, η αποφασιστικότητα των κινήσεών της επί δύο μήνες συνέβαλαν στη βελτίωση της πειστικότητας των επιχειρημάτων μας. Αποκλίσεις εξακολουθούν να υφίστανται, κυρίως στο σκέλος των εσόδων. Αυτές, όμως, περιορίζονται και η αξιοπιστία της χώρας βελτιώνεται. Αυτό είναι σαφές, είναι πραγματικό, είναι ξεκάθαρο. Η επιλογή που έγινε –ορθώς κατά την κρίση μου- έχει ως πυρήνα το σκεπτικό πως για να πετύχεις επί της ουσίας το στόχο σου και όχι για το θεαθήναι πρώτα πείθεις και μετά διεκδικείς. Συνεπώς, ο στόχος μας βραχυπρόθεσμα και μακροπρόθεσμα διατηρείται αμετακίνητος και επιδιώκεται μεθοδικά. Οι επικοινωνιακοί λεονταρισμοί δεν αποτελούν δική μας μεθοδολογία.

Βιάστηκε χθες ο Κοινοβουλευτικός Εκπρόσωπος των Ανεξάρτητων Ελλήνων να μιλήσει δειγματοληπτικά για επιχορηγήσεις, εισφορές και συνδρομές σε διεθνείς οργανισμούς. Του είπα ότι η Κυβέρνηση αυτή λειτουργεί μεθοδικά. Από τις 20 Αυγούστου έχει σταλεί επιστολή στους Υπουργούς, έτσι ώστε εν όψει της κατάρτισης του Προϋπολογισμού του επόμενου έτους να έχουμε πλήρη κατάλογο των οργανισμών και όλων των οντοτήτων που χρηματοδοτούνται από το εκάστοτε Υπουργείο, να δούμε ποιες από τις δαπάνες αυτές αποτελούν νομική υποχρέωση της χώρας, την οποία αγνοείτε και να δούμε ποιες απ’ αυτές τις ανάγκες κρίνονται από το κάθε Υπουργείο απολύτως αναγκαίες.

Καταθέτω στα Πρακτικά της Βουλής τη σχετική επιστολή.

Ήδη μπορώ να σας πω ότι από τα στοιχεία που έχουμε συλλέξει, έχουμε συνδρομές ως χώρα σε εκατόν ογδόντα διεθνείς οργανισμούς και οντότητες του εξωτερικού. Στον Προϋπολογισμό θα δείτε τις πρωτοβουλίες της Κυβέρνησης.

Βιάστηκε, επίσης, ο Κοινοβουλευτικός Εκπρόσωπος των Ανεξάρτητων Ελλήνων να αναφέρει χθες ότι ο Διοικητής της Τράπεζας της Ελλάδος έστειλε επιστολή στο Διοικητή της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας σχετικά με τη μισθοδοσία, αγνοώντας την ελληνική Κυβέρνηση. Η ελληνική Κυβέρνηση, μέσω του Αναπληρωτή Υπουργού Οικονομικών, είχε αποστείλει από τις 6 Σεπτεμβρίου σχετική επιστολή, την οποία και κατέθεσα χθες το βράδυ στην Ολομέλεια. Λείπει ο κ. Μαριάς. Απλά να του πω ότι για πολλοστή φορά βιάστηκε. Έβγαλε συμπεράσματα, χωρίς να ρωτήσει. Σχετική επιστολή υπάρχει από χθες και στο γραφείο του Υπουργού και του Αναπληρωτή Υπουργού Οικονομικών.

Συνεπώς, δεν παρασυρόμαστε σε επικοινωνιακή αντιμετώπιση του ζητήματος της περιστολής των δαπανών. Προχωρούμε ουσιαστικά, μεθοδικά. Γνώμονας για εμάς είναι το δημόσιο συμφέρον και η πορεία της πατρίδας. Καλένδες για εμάς δεν υπάρχουν. Όλοι -εμπλεκόμενοι και μη- θα κριθούμε τελικά από τις αποφάσεις και τις πράξεις μας.

Σας ευχαριστώ πολύ.

Ομιλία Αναπλ. Υπουργού Οικονομικών Χρ. Σταϊκούρα στην Ολομέλεια κατά τη συζήτηση του Σχεδίου Νόμου “Περιστολή δημοσίων δαπάνων, ρύθμιση θεμάτων δημοσιονομικών ελέγχων και άλλες διατάξεις” – 18.09.2012

Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, συζητούμε σήμερα στην Ολομέλεια το νομοσχέδιο με τίτλο: «Περιστολή δημοσίων δαπανών, ρύθμιση θεμάτων δημοσιονομικών ελέγχων και άλλες διατάξεις».

Αν η Κυβέρνηση δεν αναλάμβανε αυτήν την παρούσα νομοθετική πρωτοβουλία, η Αντιπολίτευση θα έλεγε «δεν τολμάτε». Το κάνουμε και λέει ότι δεν είναι αρκετή, είναι βαρύγδουπη. Πράγματι, συμφωνώ με τον ειδικό αγορητή των Ανεξάρτητων Ελλήνων, που είπε ότι «όταν κάνεις το ίδιο πράγμα, μην περιμένεις να έχεις διαφορετικό αποτέλεσμα». Προφανώς, εννοούσε το ύφος και το περιεχόμενο της Αντιπολίτευσης.

Θα ήθελα να κάνω κάποια σχόλια. Πρώτα απ’ όλα, το περιεχόμενο ανταποκρίνεται στον τίτλο. Δεύτερον, είναι πρωτοβουλίες της Κυβέρνησης εκτός του προγράμματος οικονομικής πολιτικής. Στόχος είναι η συμβολή στην εθνική προσπάθεια για δημοσιονομική εξυγίανση, προσαρμογή και πειθαρχία. Τρίτον, αποδεικνύεται ότι η Ελλάδα περνά από τη σφαίρα των λόγων και των προθέσεων στο πεδίο των πράξεων ξεκινώντας από την ίδια την κορυφή της πολιτικής ιεραρχίας, χωρίς φανφάρες, αλλά με συγκεκριμένη στόχευση.

Το νομοσχέδιο αποτελεί κρίκο μιας αλυσίδας επερχόμενων νομοθετικών πρωτοβουλιών, οι οποίες θα υπηρετούν ένα στόχο, την εθνική προσπάθεια που σας είπα προηγουμένως. Προσδοκώ ότι με τη συζήτηση που ξεκινά σήμερα στην Ολομέλεια θα ανταποκριθούμε στις δικαιολογημένα υψηλές απαιτήσεις των πολιτών. Με νηφαλιότητα, με ορθολογική διερεύνηση των δεδομένων θα διαμορφώσουμε εκείνα τα θεσμικά εργαλεία που είναι απαραίτητα, ώστε με προσήλωση και αποτελεσματική χρήση τους να προσεγγίσουμε τον εθνικό στόχο, να «νοικοκυρέψουμε» τα δημόσια οικονομικά της χώρας. Σ’ αυτό το εγχείρημα ο καθένας μας οφείλει να είναι αρωγός και συμπαραστάτης και όχι στείρος επιτηρητής.

Παραδέχθηκα –και το επαναλαμβάνω και σήμερα- ότι η κατάσταση της οικονομίας είναι δύσκολη. Οι αποκλίσεις από τις μακροοικονομικές εκτιμήσεις του Μαρτίου είναι μεγάλες. Η ύφεση είναι πρωτοφανής σε βάθος, σε έκταση, σε ένταση. Η ανεργία, ιδιαίτερα των νέων 54% -τολμώ να το πω- έχει εκτοξευθεί σε πρωτόγνωρα για την κοινωνία μας επίπεδα. Η εκτέλεση του προϋπολογισμού κατά το πρώτο εξάμηνο ήταν εκτός στόχων. Τα ταμειακά διαθέσιμα του κράτους ήταν και είναι οριακά. Το έλλειμμα αξιοπιστίας λόγω αποκλίσεων μεταξύ προθέσεων, σχεδιασμού και υλοποίησης είναι τεράστιο. Το έλλειμμα αξιοπιστίας είναι μεγάλο και δύσκολα διαχειρίσιμο.

Αναφέρω, όμως, αυτά τα δεδομένα, όχι για να κάνω διαπιστώσεις επί του προβλήματος, αλλά για να παρουσιάσω την αφετηρία της μεγάλης προσπάθειας, μιας νέας προσπάθειας, που έχει άξονα τη σύζευξη δημοσιονομικής προσαρμογής και επανεκκίνησης της οικονομίας, ώστε να ξεφύγουμε από το φαύλο κύκλο των ελλειμμάτων και της ύφεσης και αυτό διότι –όπως έχω τονίσει ξανά- η δημοσιονομική προσαρμογή, αν και αναγκαία, δεν είναι από μόνη της ικανή συνθήκη για να δώσει διέξοδα στα αδιέξοδα.

Συνεπώς, για να βγούμε από την κρίση κινούμαστε προς δύο κατευθύνσεις.

Από τη μία πλευρά, επιδιώκουμε με την εφαρμογή μέτρων και πολιτικών, που συμβάλλουν στην ενίσχυση της ρευστότητας και στην ανάσχεση της ύφεσης, να περιορίσουμε τις υφεσιακές επιπτώσεις στο δημοσιονομικό έλλειμμα, να αντιμετωπίσουμε, δηλαδή, την κυκλική διάσταση του ελλείμματος. Προς την κατεύθυνση αυτή, η Κυβέρνηση έχει θέσει ως βασικές προτεραιότητες τον εμπλουτισμό της οικονομικής πολιτικής με μέτρα ανάκαμψης και τόνωσης της οικονομικής δραστηριότητας, με υλοποίηση διαρθρωτικών αλλαγών και αποκρατικοποιήσεων άμεσα, που τα τελευταία χρόνια παρέμεναν καθηλωμένες και «λιμνάζουσες».

Από την άλλη πλευρά, στοχεύουμε με τον προσανατολισμό της δημοσιονομικής πολιτικής στην εξάλειψη της σπατάλης και στον εξορθολογισμό της δημόσιας δαπάνης, να επιδράσουμε συρρικνωτικά και στη δεύτερη διάσταση του ελλείμματος, δηλαδή στο διαρθρωτικό έλλειμμα.

Με αυτήν τη στρατηγική, λοιπόν, επιτυγχάνουμε τη μείωση του δημοσιονομικού ελλείμματος και από τις δύο πλευρές, καθιστώντας την έτσι ουσιαστική, μόνιμη, βιώσιμη.

Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, επειδή είπατε για τον τίτλο «Περιστολή δημοσίων δαπανών», υπάρχουν ήδη ορισμένες πρώτες θετικές, αχνές ενδείξεις για τα αποτελέσματα αυτής της προσπάθειας μέσα από την ίδια την εκτέλεση του προϋπολογισμού, εκτέλεση που φαίνεται να επαναφέρει το πρόγραμμα οικονομικής πολιτικής εντός στόχων.

Ενδεικτικά και μόνο, σύμφωνα με τα προσωρινά, τελευταία, πρόσφατα στοιχεία για το οχτάμηνο του έτους, το μήνα Αύγουστο, για πρώτη φορά από τότε που μπήκαμε στο πρόγραμμα οικονομικής πολιτικής, από το Μάιο του 2010, έχουμε πλεόνασμα στον κρατικό προϋπολογισμό ύψους 850 εκατομμυρίων ευρώ.

Τον Ιούλιο και τον Αύγουστο είχαμε μείωση πρωτογενών δαπανών, περιστολή των δαπανών κατά 17,5% σε σχέση με τους αντίστοιχους μήνες του 2011, επί δύο συνεχόμενους μήνες, χωρίς νέα μέτρα και χωρίς να αυξηθούν οι ληξιπρόθεσμες οφειλές. Αυτό ονομάζεται περιστολή δημοσίων δαπανών.

Τον Αύγουστο δε μειώθηκαν και οι αποκλίσεις στο σκέλος των εσόδων και να δούμε την τάση τους επόμενους μήνες. Το αποτέλεσμα συνεπώς το πρώτο οχτάμηνο του έτους είναι το πρωτογενές έλλειμμα -και αναγνωρίζεται πλέον εντός και εκτός χώρας- να ανέλθει σε 1,3 δισεκατομμύρια ευρώ από 6 δισεκατομμύρια την αντίστοιχη περίοδο του 2011. Η Κυβέρνηση συνεπώς προσπαθεί και ήδη έχει να επιδείξει κάποια απτά αποτελέσματα.

Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, σε αυτήν την πραγματικότητα με αυτές τις κυβερνητικές προτεραιότητες το υπό συζήτηση νομοσχέδιο εντάσσεται στην προσπάθεια βελτίωσης της ασκούμενης δημοσιονομικής πολιτικής. Αφορά στη ρύθμιση θεμάτων που σχετίζονται με την ταχεία και αποτελεσματική εφαρμογή των δημοσιονομικών ελέγχων, την προώθηση διατάξεων και την περιστολή των δημοσίων δαπανών.

Θα μου επιτρέψετε, να τοποθετηθώ κυρίως για τα τρία πρώτα άρθρα που είναι ο πυρήνας του νομοσχεδίου, ο οποίος περιλαμβάνει τρεις συγκεκριμένες συνεκτικές πρωτοβουλίες από τις οποίες προκύπτει σαφές δημοσιονομικό όφελος –και δεν νομίζω να το αμφισβητεί κανένας σ’ αυτήν την Αίθουσα- και πρόδηλη ελεγκτική θωράκιση της πολιτείας.

Με την πρώτη πρωτοβουλία προωθούνται τροποποιήσεις σε υφιστάμενο νόμο, το ν.3492/2006 που διαμόρφωσε το σύστημα δημοσιονομικών ελέγχων, σύστημα το οποίο προσαρμοσμένο, όπως σωστά είπατε, στις διεθνείς πρακτικές και στα ελεγκτικά πρότυπα, φιλοδοξεί να συμβάλει αποτελεσματικά στην εξυγίανση των δομών και στη διαφάνεια της λειτουργίας της δημόσιας διοίκησης. Δυστυχώς, ο νόμος του 2006 παρέμενε μέχρι σήμερα ουσιαστικά ανενεργός και αυτό λόγω γραφειοκρατικών αγκυλώσεων, διοικητικών δυσλειτουργιών.

Οι ρυθμίσεις που προωθούνται με το υπό συζήτηση νομοσχέδιο επιτυγχάνουν την προσαρμογή στις τρέχουσες δημοσιονομικές συνθήκες της χώρας και στην προσπάθεια που επιχειρείται για την τήρηση ορθής και ακριβούς απεικόνισης των λογιστικών μεγεθών των φορέων της Γενικής Κυβέρνησης όχι μόνο της Κεντρικής Κυβέρνησης, στοχεύοντας στη μείωση του κόστους της ελεγκτικής διαδικασίας και στην απλοποίηση της λειτουργίας των ελεγκτικών σχημάτων.

Ειδικότερα -δεν δημιουργούνται νέοι θεσμοί όπως άκουσα- θεσπίζεται με τη συγχώνευση δύο επιτροπών, η Επιτροπή Συντονισμού Ελέγχων, εξασφαλίζοντας την ευέλικτη λειτουργία του φορέα και την αρχή της ανεξαρτησίας σύμφωνα -όπως ζητάτε- με τα διεθνή ελεγκτικά πρότυπα. Φυσικά η συμμετοχή στην Επιτροπή είναι χωρίς αποζημίωση.

Δεύτερον, επιτρέπεται η σύσταση των μονάδων εσωτερικού ελέγχου με κοινές υπουργικές αποφάσεις και όχι με τη χρονοβόρα διαδικασία της έκδοσης προεδρικών διαταγμάτων. Θα επανέλθω σ’ αυτό αύριο κατά τη συζήτηση επί των άρθρων.

Τρίτον, στελεχώνονται οι μονάδες αυτές από το υφιστάμενο προσωπικό του φορέα, χωρίς αύξηση οργανικών θέσεων, χωρίς αύξηση του κόστους νέων προσλήψεων, ενώ προβλέπεται η διενέργεια έκτακτων ελέγχων, μετά από αξιολόγηση της σκοπιμότητάς τους από την Επιτροπή Συντονισμού Ελέγχων, αποφεύγοντας τη συσσώρευση τεράστιου όγκου υποθέσεων και την επιβάρυνση του έργου της Γενικής Διεύθυνσης Δημοσιονομικών Ελέγχων.

Ο έλεγχος δεν περιορίζεται πλέον μόνο στον προληπτικό χαρακτήρα, αλλά είναι πλήρης, είναι ουσιαστικός. Δημιουργείται βάσει μοντέλου κινδύνου και περιλαμβάνει τόσο το δημοσιονομικό έλεγχο όσο και τον έλεγχο του φυσικού αντικειμένου.

Αξίζει δε να σημειωθεί ότι ασκείται για πρώτη φορά έλεγχος στους φορείς προκειμένου να διαπιστωθεί αν λαμβάνονται όλα τα αναγκαία, απαραίτητα μέτρα για την εξασφάλιση της είσπραξης των εσόδων κι αν όλα τα έσοδα εισπράττονται και εμφανίζονται σύμφωνα με τις ισχύουσες διατάξεις, ενώ επιβάλλονται και κυρώσεις εάν διαπιστωθούν παρατυπίες ή μη αποδοτικές ή περιττές δαπάνες και εφαρμόζονται διαδικασίες ανάκτησης των αχρεωστήτως ή παρανόμως καταβληθέντων ποσών.

Στο σημείο αυτό ξεκαθαρίζω με απόλυτο τρόπο ότι οι αλλαγές που εισάγονται με το παρόν νομοσχέδιο ουδόλως υποκαθιστούν άλλες θεσμοθετημένες ελεγκτικές αρχές, όπως είναι το Ελεγκτικό Συνέδριο ή το Σώμα Επιθεωρητών Δημόσιας Διοίκησης, αλλά τις θωρακίζουν και λειτουργούν συμπληρωματικά.

Επειδή ετέθη από συνάδελφο των Ανεξάρτητων Ελλήνων κάτι για την Οικονομική Επιθεώρηση, να πω ότι μέχρι σήμερα το έργο αυτό το είχε φορτωθεί η Οικονομική Επιθεώρηση χωρίς κανένα αποτέλεσμα ή με πενιχρά αποτελέσματα.

Σήμερα τι κάνουμε; Πρώτον και την Οικονομική Επιθεώρηση αποδεσμεύουμε για να ασχοληθεί με το έργο της και δεύτερον και τους δημοσιονομικούς ελέγχους αναθέτουμε εκεί που πρέπει να ασκούνται.

Η δεύτερη πρωτοβουλία του παρόντος νομοσχεδίου αφορά στη μείωση, μετά από οδηγία του Πρωθυπουργού κ. Σαμαρά, της δημόσιας δαπάνης για τη λειτουργία του πολιτικού συστήματος. Καταργούνται τα έξοδα παράστασης του Προέδρου της Κυβέρνησης, του Αρχηγού της Αξιωματικής Αντιπολίτευσης, του Προέδρου της Βουλής και όλων των μελών του Υπουργικού Συμβουλίου. Έτσι οι αποδοχές τους εξισώνονται με τις αποδοχές του Βουλευτή.

Προς την ίδια κατεύθυνση περιστολής δημόσιας δαπάνης του πολιτικού συστήματος έχουμε ήδη προχωρήσει στην υπογραφή υπουργικής απόφασης από 27 Ιουλίου -και την οποία καταθέτω για τα Πρακτικά, για να έχετε μία αίσθηση των ποσοτικών δεδομένων- με την οποία μειώνονται οι αποδοχές των Γενικών Γραμματέων, των Ειδικών Γραμματέων των Υπουργείων, των Γενικών Γραμματέων των αποκεντρωμένων διοικήσεων και των στελεχών της αυτοδιοίκησης. Αντίστοιχες μειώσεις επέρχονται και στις αποδοχές λοιπών υψηλόβαθμων στελεχών της δημόσιας διοίκησης, που έχουν ως επίπεδο αναφοράς τις αποδοχές του Γενικού Γραμματέα.

Και επειδή ρωτήθηκα από τον Εισηγητή του ΣΥΡΙΖΑ, οι ανωτέρω αποδοχές του Γενικού Γραμματέα καθορίζονται, σύμφωνα με τις διατάξεις του Ν. 4024/2011, με απόφαση του Υπουργού Οικονομικών. Από πλευράς του Υπουργείου Οικονομικών η σχετική αρμοδιότητα ανήκει στον Αναπληρωτή Υπουργό Οικονομικών. Υπήρξε διάταξη, κινηθήκαμε γρήγορα.

Επίσης, σε συνεννόηση με την Προεδρία της Δημοκρατίας προχωράμε σε μείωση των αποδοχών του θεσμού του Προέδρου της Δημοκρατίας και των πρώην Προέδρων της Δημοκρατίας.

Το δημοσιονομικό όφελος που θα προκληθεί επί του Κρατικού Προϋπολογισμού και του Προϋπολογισμού των ΟΤΑ α’ και β’ βαθμού από το σύνολο αυτών των ρυθμίσεων ξεπερνά τα 10 εκατομμύρια ευρώ ετησίως.

Και επειδή είδα να διατυπώνεται η αγωνία για τις επόμενες πρωτοβουλίες, θέλω να σας πω ότι θα ακολουθήσουν κι άλλες, θα υπάρξει συνέχεια.

Για να κατανοηθεί δε περισσότερο η ωφέλεια που προκύπτει από την ψήφιση του παρόντος νομοσχεδίου, θα ήθελα να συνδέσω –κι αυτό είναι σημαντικό- αυτό το ποσό που εξοικονομείται ως δημοσιονομικό ισοδύναμο με το ετήσιο ποσό που απαιτείται ενδεικτικά –και το κάναμε πράξη- για την εξισωτική αποζημίωση των κτηνοτρόφων, η οποία εκτός του ότι κινείται στη λογική της κοινωνικής ευαισθησίας επιφέρει –το τονίζω αυτό- πολλαπλασιαστικό δημοσιονομικό όφελος με την εκταμίευση του συνόλου της κοινοτικής συμμετοχής για το εν λόγω πρόγραμμα. Αυτή είναι ουσιαστική παρέμβαση. Διαψεύδεται έτσι ο Ειδικός Αγορητής των Ανεξάρτητων Ελλήνων, διότι η θεωρία των ισοδυνάμων όχι μόνο δεν έχει καταρρεύσει, αλλά απεδείχθη.

Με την τρίτη πρωτοβουλία μειώνονται τα μισθώματα που καταβάλλουν το δημόσιο και οι φορείς του δημόσιου τομέα για τη μίσθωση ακινήτων που στεγάζουν τις υπηρεσίες τους. Συνεισφέρουν έτσι στη μεγάλη προσπάθεια εξοικονόμησης δημοσίων πόρων. Η μείωση είναι από 10% έως 25% και καταθέτω για τα Πρακτικά σχετικό πίνακα.

Δεν είναι οριζόντια, όπως είπε ο Εισηγητής του Συνασπισμού Ριζοσπαστικής Αριστεράς και αποδεικνύεται από εκείνα τα ποσοτικά στοιχεία που είχα δεσμευτεί να καταθέσω στην Ολομέλεια. Αξίζει δε στο σημείο αυτό να σημειωθεί ότι η μείωση του μισθώματος δεν εφαρμόζεται ή περιορίζεται για λόγους δικαιοσύνης και ίσης αντιμετώπισης στις περιπτώσεις μισθώσεων που έχουν ήδη πραγματοποιηθεί οι προαναφερθείσες προβλεπόμενες μειώσεις ή μέρος αυτών.

Η δε υιοθέτηση προοδευτικής κλίμακας εξασφαλίζει την αναλογική ισότητα στην κατανομή του βάρους από την επιβολή της ρύθμισης. Πρόκειται για μία ρύθμιση που επιβάλλεται λόγω των κρίσιμων δημοσιονομικών συνθηκών της χώρας και υλοποιείται με γνώμονα την εξυπηρέτηση του δημοσίου συμφέροντος και τη συνεισφορά στην προσπάθεια αποκατάστασης της δημοσιονομικής ισορροπίας και τάξης.

Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις του Γενικού Λογιστηρίου του Κράτους, η συγκεκριμένη ρύθμιση θα πετύχει περιστολή της τάξεως των 15 εκατομμύριων με 17 εκατομμύριων ευρώ ετησίως λαμβάνοντας υπ’ όψιν –και αναφέρθηκε αυτό- δύο παραμέτρους: Πρώτον, θα έχουμε κάποια ακίνητα που θα αξιοποιούνται από το δημόσιο και άρα θα έχουμε μικρότερη μείωση. Και δεύτερον, κάποιοι ήδη έχουν προχωρήσει σε περαιτέρω μειώσεις μετά την πρώτη μείωση του 2011.

Πριν κλείσω την τοποθέτησή μου και επειδή έγινε μία ειδική αναφορά στο αν έχουμε τα ποσοτικά στοιχεία σχετικά με την τροπολογία για το τέλος παραμονής που αναφέρατε, κύριε Χρυσοχοΐδη, να πω τα εξής: Στο κομμάτι που αφορά το Υπουργείο Οικονομικών και σ’ αυτό που σχετίζεται με την κατάργηση του ειδικού φόρου το 2010 ο προϋπολογισμός είσπραξης αυτού του ειδικού φόρου ιδιωτικών και επαγγελματικών πλοίων αναψυχής ήταν για 10 εκατομμύρια ευρώ. Εισπράχθηκαν 33.606,7 ευρώ. Το 2011 ο προϋπολογισμός ήταν 5 εκατομμύρια ευρώ και εισπράχθηκαν 1.359,7 ευρώ. Το 2012 ο προϋπολογισμός ήταν 4,8 εκατομμύρια ευρώ και εισπράχθηκαν μόλις 900 ευρώ. Αυτό είναι προφανές ότι μάλλον θα προκύψει –επειδή μιλήσατε για την Έκθεση του Γενικού Λογιστηρίου του Κράτους- με τον επανακαθορισμό του καθεστώτος των φορολογικών επιβαρύνσεων ως θετικό οικονομικό αποτέλεσμα.

Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, δεν αρεσκόμαστε στη μεγαλοποίηση των πρωτοβουλιών μας και δεν τρέφουμε αυταπάτες για την εμβέλειά τους. Δεν θα αποκλίνουμε  όμως και από την πραγματικότητα. Και η πραγματικότητα είναι πως συνεχίζουμε τη μεγάλη εθνική προσπάθεια για την έξοδο από την κρίση και τη διάψευση όσων φαντασιώνονται τη χώρα εκτός ευρωζώνης.

Οφείλουμε να συνεχίσουμε τη μεγάλη προσπάθεια για να πετύχουμε το καλό σενάριο, δηλαδή να γίνει θετική αξιολόγηση από τους εταίρους, να πάρουμε τη δόση, να ολοκληρωθεί η ανακεφαλαιοποίηση των τραπεζών και να ξεκινήσει άμεσα η ανάταξη της οικονομίας.

Επειδή ο Εισηγητής του ΣΥΡΙΖΑ είπε ότι τα χρήματα θα πάνε στο εξωτερικό, να του πω ότι για πρώτη φορά η επόμενη δόση κατά 90% θα μείνει εντός Ελλάδος, θα αποτελέσει την αφετηρία για να αλλάξει η πορεία της ελληνικής οικονομίας.

Συνεπώς, πρόκειται για το σενάριο το οποίο κατά την τρέχουσα δύσκολη συγκυρία, θα διαμορφώσει τις προϋποθέσεις ώστε να ξεκινήσουμε την προσπάθεια για να εισέλθουμε στον ενάρετο κύκλο της διατηρήσιμης ανάπτυξης και της κοινωνικής συνοχής, με ισότιμη συμμετοχή όμως στην πυρήνα της ευρωζώνης. Το σίγουρο είναι ότι δεν πρόκειται για κάτι εύκολο. Ο δρόμος είναι ακόμη μακρύς και δύσκολος. Οφείλουμε και μπορούμε με μικρά αλλά σταθερά βήματα, όπως η παρούσα νομοθετική πρωτοβουλία, να τον βαδίσουμε.

Θεωρούμε το παρόν νομοσχέδιο ως ένα από τα πολλά αναγκαία βήματα που πρέπει να κάνουμε αν είναι δυνατόν όλοι μαζί, ώστε η χώρα να βγει από το αδιέξοδο.

Με σεβασμό προς όλες τις πολιτικές εκφράσεις των Ελλήνων πολιτών, ζητώ τη δημιουργική συμμετοχή σε αυτήν την προσπάθεια όλων των πτερύγων του Ελληνικού Κοινοβουλίου.

Ευχαριστώ.

Εισήγηση Αναπλ. Υπουργού Οικονομικών Χρ. Σταϊκούρα στην κοινή συνεδρίαση της Διαρκούς Επιτροπής Δημόσιας Διοίκησης, Δημόσιας Τάξης και Δικαιοσύνης και της Διαρκούς Επιτροπής Οικονομικών Υποθέσεων σχετικά με τα οικονομικά ζητήματα της Τοπικής Αυτοδιοίκησης

Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, η κατάσταση είναι εξαιρετικά δύσκολη, είναι κρίσιμη, είναι ρευστή.

Ας αποτυπώσουμε την πραγματικότητα. Αυτή η Κυβέρνηση, η Κυβέρνηση Εθνικής Ευθύνης, όταν σχηματίστηκε παρέλαβε: Μια ύφεση, πολύ βαθύτερη από τις εκτιμήσεις του Μαρτίου. Μια ανεργία και ειδικότερα στους νέους, πολύ υψηλότερη από τις προβλέψεις του Μαρτίου. Μια πορεία εκτέλεσης του προϋπολογισμού εκτός στόχων. Ταμειακά διαθέσιμα του κράτους, δεδομένης της καθυστέρησης στην αποδέσμευση προγραμματισμένων δόσεων του δανείου σε οριακό σημείο. Ένα τεράστιο έλλειμμα αξιοπιστίας, λόγω αποκλίσεων, μεταξύ προθέσεων σχεδιασμού και υλοποίησης. Ένα έλλειμμα αξιοπιστίας μεγάλο και δύσκολα διαχειρίσιμο. Και όλα αυτά αφορούν και τους δήμους.

Τι πρέπει να κάνουμε. Το πρώτο πράγμα είναι να ενισχύσουμε το κεφάλαιο αξιοπιστίας της χώρας, γιατί μόνον μία χώρα αξιόπιστη, μπορεί να σταθεί απέναντι στους εταίρους της και να αξιώσει καλύτερη μεταχείριση. Και αυτό κάνουμε στην κατεύθυνση αύξησης της ποσότητας και βελτίωσης της ποιότητας αξιοπιστίας, και δείχνουμε δείγματα γραφής. Το ότι η Ελλάδα περνά από τη σφαίρα των λόγων και των προθέσεων, στο πεδίο των δύσκολων αλλά αναγκαίων αποφάσεων και πράξεων.

Ξεκινώντας και σε αυτό το σημείο κάνω εισαγωγή στην τοποθέτησή μου, επί του θέματος, από την πιστή εκτέλεση του προϋπολογισμού. Πιστή εκτέλεση του προϋπολογισμού: Ήδη στους δύο πρώτους μήνες αυτής της Κυβέρνησης, της Κυβέρνησης Εθνικής Ευθύνης, υπάρχουν κάποια πρώτα θετικά ενθαρρυντικά ελπιδοφόρα μηνύματα ό,τι το πρόγραμμα οικονομικής πολιτικής, επανέρχεται εντός στόχων. Ενδεικτικά και μόνον: Τον Αύγουστο, για πρώτη φορά από τότε που μπήκαμε σε πρόγραμμα οικονομικής πολιτικής, είχαμε πλεόνασμα στον κρατικό προϋπολογισμό ύψους 850 εκατομμυρίων ευρώ. Τόσο τον Ιούλιο όσο και τον Αύγουστο, είχαμε μείωση των δαπανών κατά 17,5%, σε σχέση με τους αντίστοιχους μήνες του 2011. Ενώ μειώθηκαν τον Αύγουστο οι αποκλίσεις και στο σκέλος των εσόδων. Αυτά είναι ενδεικτικά μηνύματα, δεν σημαίνει ότι η τάση αυτή θα εξακολουθήσει να ισχύει.

Το αποτέλεσμα όμως αυτών των μηνυμάτων είναι ότι στο πρώτο οκτάμηνο του έτους, το πρωτογενές έλλειμμα είναι 1,3 δισ. από 6 δισ. την αντίστοιχη περυσινή περίοδο. Η Κυβέρνηση συνεχώς προσπαθεί. Όσο πιο συνεκτικά και αποτελεσματικά θα περπατήσουμε σε αυτόν τον δύσκολο δρόμο, τόσο πιο γρήγορα ουσιαστικά και βιώσιμα, θα ξεκολλήσουμε από το τέλμα. Σε αυτή την προσπάθεια, συμμετέχουν, το αναγνωρίζουμε, συμβάλλουν και οι Δήμοι και οι Περιφέρειες της χώρας μας.

Θα ήθελα όμως να δούμε λίγο όμως ποια είναι η πραγματικότητα. Οι πόροι που αποδίδονται στους ΟΤΑ πρώτου και δεύτερου βαθμού σύμφωνα με το πρόγραμμα «Καλλικράτης» έχουν ως εξής. Είναι ως ποσοστό συγκεκριμένων εσόδων του κρατικού προϋπολογισμού και προέρχονται από τις εξής πηγές και το αναφέρω αυτό για να το γνωρίζουν όλοι οι συνάδελφοι. Για τους Δήμους: 21,3 % από τον φόρο εισοδήματος φυσικών και νομικών προσώπων, 12% από το ΦΠΑ, 50% τον φόρο ακίνητης περιουσίας. Στις Περιφέρειες: 2,4% από τον φόρο εισοδήματος φυσικών και νομικών προσώπων και 4% από τον φόρο προστιθέμενης αξίας.

Στο φετινό προϋπολογισμό, στον προϋπολογισμό του 2012, εγράφησαν πιστώσεις βάσει των προβλέψεων εσόδων προκειμένου να αποδοθούν όλοι οι θεσμοθετημένοι πόροι ΚΑΠ σε Δήμους και Περιφέρειες. Πόσος ήταν ο προϋπολογισμός που ψηφίσαμε και δεν άλλαξε ποτέ; 2,4 δισ. για τους Δήμους και 600 εκατ. για τις Περιφέρειες, δηλαδή συνολικό άθροισμα γύρω στα 3 δισ. Στη συνέχεια, κατατέθηκε όπως γνωρίζουμε όλοι συμπληρωματικός προϋπολογισμός και το ποσό διαμορφώθηκε σε 2,34 δισ. για τους Δήμους και 175,4 εκατ. για τις Περιφέρειες. Σε ό,τι αφορά τους Δήμους, 192 από αυτά τα εκατομμύρια, ήταν υποχρεώσεις για το 2011.

Πράγματι, και το επικαλούνται οι εκπρόσωποι των Δήμων, στις 19/3 του 2012, υπήρχε μία επιστολή του τότε Αναπληρωτή Υπουργού του κ. Σαχινίδη, στην οποία αναφέρονταν ότι οι πόροι που θα μπορούσαν να αποδοθούν στους δήμους από τον τακτικό προϋπολογισμό, ανέρχονται στα 2,7 διs. ευρώ. Όχι 2,4 που είναι ο προϋπολογισμός, 2,7. Βεβαίως, έθετε τρεις προϋποθέσεις: Πρώτον, ότι το ποσό αυτό μπορεί να μεταβληθεί ανάλογα με την πραγματική απόδοση των παρεμβάσεων του μεσοπρόθεσμου προγράμματος. Δεύτερον, ανάλογα με το ρυθμό της είσπραξης των αντίστοιχων εσόδων και τρίτον, ανάλογα με την ύπαρξη των ταμειακών διαθεσίμων. Αυτό, 19/3/2012.

Το αποτέλεσμα ήταν -μιλάω για τους δήμους- τον Ιανουάριο, το Φεβρουάριο, το Μάρτιο, τον Απρίλιο να αποδίδονται 200 εκατομμύρια μηνιαίως, ουσιαστικά 200 επί 12 μας κάνει το 2,4 και σε ένα μήνα μάλιστα 215. Δεν τηρούνταν ούτε καν ο Προϋπολογισμός που είχαμε ψηφίσει, πολλώ δε μάλλον ο Συμπληρωματικός Προϋπολογισμός.

Αντίστοιχα, είναι και τα ποσά που ισχύουν για τις Περιφέρειες. Ποιο είναι το αποτέλεσμα; Από τη στιγμή που αυτή η κυβέρνηση εθνικής ευθύνης έχει αποφασίσει να τηρήσει πιστά τον Προϋπολογισμό, από τη δημιουργία της και μετά, αποδίδονται σταθερά, τακτικά, 188 εκατομμύρια στους δήμους, έτσι ώστε στο τέλος να κλείσουμε στα 2,34, να κάνουμε πιστή υλοποίηση του Προϋπολογισμού. Έτσι, το ποσό που απομένει είναι 560 εκατομμύρια ευρώ, το οποίο μεταφράζεται σε τρεις δόσεις των 188 εκατομμυρίων. Αυτή είναι πραγματικότητα. Θα μπορούσε αυτή η κυβέρνηση να δώσει παραπάνω εάν οι προηγούμενες κυβερνήσεις είχαν τηρήσει τους προϋπολογισμούς. Επιπρόσθετα, θα αποδοθούν μέσω του Προϋπολογισμού του Υπουργείου Εσωτερικών τα ακόλουθα ποσά:

213.875.000 ευρώ που αφορούν στην τέταρτη δόση από το σύνολο των 8 δόσεων της ρύθμισης των οφειλομένων στους δήμους. Πράγματι, όπως ελέχθη, μετά από Οδηγία του κ. Πρωθυπουργού, αναφορικά με την απόδοση της 4ης δόσης, από το Γενικό Λογιστήριο του Κράτους, λαμβάνοντας υπόψη τα ταμειακά διαθέσιμα και το χρηματοδοτικό πρόγραμμα του μηνός Σεπτεμβρίου και με δεδομένο την αλήθεια ότι η πίστωση είναι διαθέσιμη προς  ανάληψη –ταμειακά διαθέσιμα δεν έχουμε- αποφάσισε τη διάθεση του ποσού των 35 εκατομμυρίων ευρώ. Ενταλματοποιήθηκε αυτό το ποσό από την αρμόδιa ΥΔΕ του Υπουργείου Εσωτερικών και θα προσπαθήσουμε, όπως ετέθη, αυτό να γίνεται τακτικά με προγραμματισμό μαζί με την τακτική επιχορήγηση.

Το ποσό των 249 εκατομμυρίων ευρώ, το οποίο αφορά το σύνολο των επενδυτικών δαπανών των δήμων για το έτος 2012.

Το ποσό των 50 εκατομμυρίων ευρώ προέρχεται από τη μείωση των επενδυτικών δαπανών των περιφερειών και το ποσό των 299 εκατομμυρίων ευρώ αφορά τη μεταφορά της ΣΑΤΑ-ΠΔΕ στον Τακτικό Προϋπολογισμό, με τον οποίο θεσπίστηκε η απόδοση των εσόδων του φόρου εισοδήματος φυσικών και νομικών προσώπων στους δήμους να γίνεται πλέον από τον Τακτικό Προϋπολογισμό, μέσω προκαταβολών και μέχρι ποσοστού 1/3 των εσόδων αυτών να διατίθεται για την κάλυψη επενδυτικών δαπανών. Η διαδικασία ολοκληρώθηκε τον Αύγουστο σε συνεργασία με το Υπουργείο Εσωτερικών με απόφαση τροποποίησης του Προϋπολογισμού. Έτσι, το συνολικό ποσό, που έχει σχεδιαστεί να αποδοθεί στους δήμους, για το έτος 2012, ανέρχεται στα 2.903.875.000 ευρώ και αναλύεται όπως είπα προηγουμένως.

Επιπρόσθετα, το Υπουργείο Οικονομικών σε συνεργασία με το Υπουργείο Εσωτερικών,  λαμβάνοντας υπόψη τις ανάγκες των ΟΤΑ και την τρέχουσα δυσμενή οικονομική συγκυρία και χρηματοδοτική συγκυρία, προετοιμάζει, και θεωρώ ότι θα γίνει σύντομα αυτό, νομοθετική παρέμβαση προς διευκόλυνσή τους επιδιώκοντας, καταρχήν, την επιμήκυνση της διάρκειας αποπληρωμής των δανείων των ΟΤΑ από το Ταμείο Παρακαταθηκών και Δανείων. Αυτό ετέθη και στη συνάντηση που είχαμε με τον κ.  Πρωθυπουργό. Η ρύθμιση αυτή εκτιμάται ότι θα αποφέρει μειώσεις στις τοκοχρεωλυτικές δόσεις των ΟΤΑ κατά μέσο όρο της τάξεως του 42% και θα αυξήσει έμμεσα τις αποδόσεις των ΚΑΠ κατά περίπου 90 εκατομμύρια ευρώ. Βεβαίως, σε εκείνη τη συνάντηση, οι δήμαρχοι, οι εκπρόσωποι των δημάρχων, έθεσαν το θέμα εάν θα μπορούσε να αξιολογηθεί και η περίοδο χάριτος και χαμηλότερα επιτόκια. Την ίδια μέρα έστειλα επιστολή στο Ταμείο Παρακαταθηκών και Δανείων, προκειμένου να συνεκτιμήσει αυτά τα στοιχεία: την περίοδο χάριτος κατά ένα και δύο χρόνια, τη μείωση του επιτοκίου κατά 0,5% και 1% με κεφαλαιοποίηση τόκων ή με καταβολή τόκων. Θέλω να σας πω ότι το μέγιστο σενάριο οικονομικής αντοχής του Ταμείου, με δεδομένο ότι έχει ήδη διευκολύνει δήμους, -το Ταμείο έχει ήδη προβεί σε ρυθμίσεις δανείων δεκαοχτώ δήμων συνολικού ύψους 212 εκατομμυρίων ευρώ, με επιμήκυνση  της διάρκειας αποπληρωμής μέχρι 25 έτη. Επίσης, έχει προβεί σε μειώσεις επιτοκίων των δανείων στους ΟΤΑ και στις επιχειρήσεις τους, σύμφωνα με το Ν. 4038/2011, με κόστος –μείωση εσόδων, δηλαδή, του Ταμείου- 29.000.000 ευρώ. Συνεπώς, το μέγιστο σενάριο οικονομικής αντοχής του Ταμείου είναι αυτό που είχαμε πει, δηλαδή η επιμήκυνση ή η περίοδος χάριτος που μπορεί να προστεθεί μέχρι δύο χρόνια. Για τα επιτόκια είναι δύσκολο το θέμα, παρά ταύτα θα μπορούσε να εξεταστεί η μείωση του επιτοκίου κατά 0,5% κατά την περίοδο χάριτος.

Όλα αυτά θα προσπαθήσουμε να τα βάλουμε σε ένα νομοσχέδιο σύντομα, έτσι ώστε να είμαστε συνεπείς και στις πρωτοβουλίες τις οποίες αναλαμβάνουμε. Σκοπός μας, εκτός των άλλων, μέσα από τη νομοθετική πρωτοβουλία, τη νομοθετική ρύθμιση, είναι να επιμηκυνθεί ο χρόνος με αυτόν τον τρόπο, χωρίς να απαιτηθεί ο προληπτικός έλεγχος του Ελεγκτικού Συνεδρίου για λόγους που γνωρίζετε πολύ καλά. Αυτή είναι η πραγματικότητα.

Πρέπει, όμως, να προσθέσουμε και δύο τρία στοιχεία που δεν ακούγονται συχνά στο δημόσιο λόγο. Για να έχουμε μια πλήρη εικόνα των οικονομικών των ΟΤΑ, πρέπει να κάνουμε και ορισμένες επισημάνσεις επί της εκτέλεσης του Προϋπολογισμού των δήμων και των περιφερειών βάσει των μηνιαίων δελτίων. Έχουμε αύξηση των ταμειακών διαθεσίμων των δήμων. Σύμφωνα με τα απολογιστικά στοιχεία του 2011, τα ταμειακά διαθέσιμα των δήμων στις 31/12/2011 ήταν 835,5 εκατομμύρια ευρώ και στο τέλος του πρώτου εξαμήνου του 2012 το ποσό ήταν ακόμη μεγαλύτερο, 887,8 εκατομμύρια ευρώ. Τα ταμειακά διαθέσιμα των δήμων αυξάνονται, μειώνονται οι ληξιπρόθεσμες οφειλές σε μια περίοδο κατά την οποία τόσο τα ίδια τα έσοδά τους όσο και οι επιχορηγήσεις από το κράτος είναι μειωμένες. Συγκεκριμένα, στις 31/12/2011, οι ληξιπρόθεσμες υποχρεώσεις των δήμων ανέρχονταν στα 836,8 εκατομμύρια ευρώ, ενώ στις 30/06/2012 στα 753,2 εκατομμύρια ευρώ. Το ενδεχόμενο ότι η μείωση των ληξιπρόθεσμων οφειλών, υποχρεώσεων, μπορεί να οφείλεται σε αντίστοιχο δανεισμό των δήμων δεν ισχύει, διότι από τα στοιχεία του Ιουνίου προκύπτει ότι τα έσοδα των δήμων από δανεισμό ανέρχονταν σε 21,5 εκατομμύρια ευρώ. Επιπρόσθετα σε αυτά της περιφέρειας, τα ταμειακά διαθέσιμά τους από αυτά για το αντίστοιχο χρονικό διάστημα, του έτους 2011 και 2012, όλο το έτος 2011 και το πρώτο εξαμήνο του 2012, ήταν 804 εκατομμύρια ευρώ και 779,5 εκατομμύρια ευρώ αντίστοιχα, ενώ οι ληξιπρόθεσμες οφειλές τους 80,8 εκατομμύρια ευρώ και 50,4 εκατομμύρια ευρώ αντίστοιχα.

Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, σας αποτύπωσα την πραγματικότητα, την οποία την έχω παρουσιάσει και στους εκπροσώπους των δήμων. Η Κυβέρνηση της εθνικής ευθύνης πιστεύει στην τοπική αυτοδιοίκηση και στο σημαντικό ρόλο που αυτή καλείται να διαδραματίσει στη σημερινή δύσκολη εθνική συγκυρία. Αναγνωρίζει τη συμβολή της στην αντιμετώπιση της κρίσης αναλαμβάνοντας, όπως όλοι μας, τα βάρη που της αντιστοιχούν για την αντιμετώπιση της οικονομικής κατάστασης. Γνωρίζει όμως και τα σημαντικά περιθώρια συμβολής της στη  μεγάλη προσπάθεια δημοσιονομικής εξυγίανσης, προσαρμογής και πειθαρχίας που έχει ξεκινήσει. Προς την κατεύθυνση αυτή κάθε θεσμική ή διοικητική παρέμβασή μας, υφιστάμενη ή μελλοντική, επιδιώκει όχι μόνο τον εξορθολογισμό, αλλά και τη διοχέτευση κάθε ευρώ που εξοικονομείται σε πολιτικές που στηρίζουν την κοινωνία και ενδυναμώνουν την τοπική οικονομία.

Στην προσπάθεια αυτή εκτιμώ ότι είμαστε όλοι μαζί, κεντρική κυβέρνηση και τοπική αυτοδιοίκηση.

Ομιλία Αναπλ. Υπουργού Οικονομικών Χρ. Σταϊκούρα στην Ολομέλεια κατά τη συζήτηση του Σχεδίου Νόμου για την ανακεφαλαιοποίηση των πιστωτικών ιδρυμάτων (2η συνεδρίαση, 12.09.2012)

Πρωτολογία

Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, ξεκινάω επί του βασικού κορμού του νομοσχεδίου. Με τις προς κύρωση Πράξεις Νομοθετικού Περιεχομένου αντιμετωπίζονται θέματα κεφαλαιακής ενίσχυσης των πιστωτικών ιδρυμάτων μέσα από τροποποιήσεις του υπάρχοντος θεσμικού πλαισίου, λαμβάνοντας υπόψη και την τρέχουσα δυσμενή οικονομική συγκυρία.

Ειδικότερα, εισάγονται ή τροποποιούνται διατάξεις της τραπεζικής νομοθεσίας και του νομικού πλαισίου του Ταμείου Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας, προκειμένου να διασφαλιστεί η σταθερότητα του ελληνικού τραπεζικού συστήματος μέσω της κεφαλαιακής ενίσχυσης των τραπεζών και να αντιμετωπιστούν συναφή ζητήματα, που αφορούν τις λογιστικές και εταιρικές υποχρεώσεις. Διευρύνεται, παράλληλα το φάσμα των διαθέσιμων χρηματοοικονομικών εργαλείων για την ανακεφαλαιοποίηση των τραπεζών και βελτιώνεται η δυνατότητα του Ταμείου Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας να επιτελέσει ουσιαστικά έναν αποτελεσματικό ρόλο στη στήριξη και στην ανασύνταξη του τραπεζικού τομέα.

Στην Πράξη Νομοθετικού Περιεχομένου της 19ης Απριλίου η σύμβαση δανειακής διευκόλυνσης που υπεγράφη μεταξύ του ελληνικού δημοσίου, του Ευρωπαϊκού Ταμείου Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας και της τράπεζας της Ελλάδος προέβλεπε μεταξύ άλλων τη χρηματοδότηση για την ανακεφαλαιοποίηση των ελληνικών τραπεζών από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας μέσω του Ταμείου Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας.

Με την παρούσα νομοθετική πρωτοβουλία τροποποιούνται διατάξεις υφιστάμενων νόμων, προκειμένου να αποσαφηνιστούν θέματα που αφορούν στην εφαρμογή της και να εισαχθούν ρυθμίσεις που να διευκολύνουν την κεφαλαιακή ενίσχυση των τραπεζών και συνεπώς, τη σταθερότητα του συστήματος. Οι τροποποιήσεις αυτές στρέφονται σε δύο βασικά άξονες. Ο πρώτος άξονας αφορά θέματα κεφαλαίου και περιουσίας του Ταμείου λαμβάνοντας υπόψη ότι ένα μέρος της χρηματοδότησης μέσω του Ευρωπαϊκού Ταμείου Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας μπορεί να γίνεται με ομόλογα ή άλλα χρηματοοικονομικά μέσα έκδοσης.

Ο δεύτερος άξονας αφορά την ανακεφαλαιοποίηση των πιστωτικών ιδρυμάτων. Εισάγονται ρυθμίσεις που αποβλέπουν στην ενεργοποίηση καινούργιων μηχανισμών στήριξης της κεφαλαιακής επάρκειας των τραπεζών. Προφανώς –και αυτή είναι η πρόθεση της Κυβέρνησης και του Υπουργείου Οικονομικών- οι όροι της ανακεφαλαιοποίησης θα έρθουν στη Βουλή.

Ειδικότερα, με το άρθρο 1 εισάγονται οι ακόλουθες θετικές ρυθμίσεις. Πρώτον, αυξάνεται το κεφάλαιο του Ταμείου Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας σε 50 δις ευρώ που είναι το ανώτατο, τουλάχιστον με όσα προβλέπονται μέχρι σήμερα, ποσό που θα διατεθεί από το ελληνικό δημόσιο για τον μηχανισμό στήριξης και την ανακεφαλαιοποίηση και την εξυγίανση των ελληνικών τραπεζών. Τα ομόλογα ή άλλα χρηματοοικονομικά μέσα του περίφημου EFSF περιλαμβάνονται στην περιουσία του ταμείου και ρυθμίζεται η διακράτηση τους σε σύστημα άυλων τίτλων στην Τράπεζα της Ελλάδος.

Δεύτερον, πολύ σημαντικό, αναπροσαρμόζεται και ο ποιοτικός και ο ποσοτικός στόχος της συμμετοχής του Ταμείου στο μετοχικό κεφάλαιο. Δηλαδή, καταργείται ο στόχος της κερδοφορίας και διατηρείται μόνο ο στόχος της βιωσιμότητας, ενώ παρατείνεται και ο χρόνος που προβλέπεται για το επιχειρησιακό σχέδιο και τη βιωσιμότητα του τραπεζικού συστήματος από τρία έως πέντε χρόνια. Ο λόγος είναι προφανής. Παύει πλέον, η κερδοφορία να αποτελεί στόχο των υπό ανακεφαλαιοποίηση τραπεζών καθώς η παρούσα δυσμενής οικονομική συγκυρία εγχώρια και ευρωπαϊκή θα πρέπει να συνεκτιμηθεί και δεν καθιστά το στόχο αυτό πλέον ρεαλιστικό.

Τρίτον, αντιμετωπίζεται το ζήτημα της κεφαλαιακής επάρκειας των πιστωτικών ιδρυμάτων κατά το μεταβατικό στάδιο μεταξύ της απόφασης ή εντολής της Τράπεζας της Ελλάδος για αύξηση μετοχικού κεφαλαίου και την ολοκλήρωση αυτής της αύξησης.

Τέταρτον –και αυτό το θεωρώ εξαιρετικά σημαντικό- εξαιρείται το ταμείο από την υποχρέωση υποβολής δημόσιας πρότασης εξαγοράς, σύμφωνα με τις διατάξεις του ν. 2006, όπως αυτές ισχύουν για την απόκτηση συμμετοχών στο μετοχικό κεφάλαιο εισηγμένων στο Χρηματιστήριο πιστωτικών ιδρυμάτων. Και αυτό είναι σημαντικό, γιατί η απόκτηση συμμετοχής στο Ταμείο δεν γίνεται με σκοπό την άσκηση ελέγχου επί του πιστωτικού ιδρύματος, γεγονός που θα επέβαλλε την τήρηση της διαδικασίας υποβολής δημόσιας πρότασης εξαγοράς, αλλά για την εξυπηρέτηση δημόσιου συμφέροντος, με στόχο την εξυγίανση των πιστωτικών ιδρυμάτων.

Ως προς τη Siemens, οι απαντήσεις έχουν δοθεί. Θα ήθελα να επαναλάβω τα βασικότερα στοιχεία. Το σχέδιο συμφωνίας συμβιβασμού μεταξύ της Ελληνικής Δημοκρατίας και των σχετικών εταιριών στη Γερμανία και στην Ελλάδα συζητήθηκε στο Υπουργικό Συμβούλιο στις 8 Μαρτίου 2012. Αφού τότε εγκρίθηκε ομοφώνως, υποβλήθηκε στο Ελληνικό Κοινοβούλιο στις 22 Μαρτίου 2012. Στις 5 Απριλίου του 2012 εγκρίθηκε από ευρεία πλειοψηφία Βουλευτών με το άρθρο 324 του ν. 4072/2012 και προσαρτήθηκε ως παράρτημα στον ως άνω νόμο και στη συνέχεια δημοσιεύθηκε στην Εφημερίδα της Ελληνικής Κυβέρνησης.

Ο Υπουργός Οικονομικών εξουσιοδοτήθηκε με την παράγραφο 2 του ίδιου άρθρου να υπογράψει το κείμενο του σχεδίου συμφωνίας που η Βουλή ενέκρινε. Ο Υπουργός υπέγραψε τη συμφωνία στις 22 Αυγούστου και δύο ημέρες μετά τη διαβίβασε στη Βουλή. Το σχέδιο συμφωνίας που εγκρίθηκε από τη Βουλή με την υπογραφείσα συμφωνία είναι ακριβώς τα ίδια.

Προκειμένου, μάλιστα, η Κυβέρνηση να εγγυηθεί την πλήρη άσκηση και προστασία των συμφερόντων του δημοσίου, ο Υπουργός Οικονομικών υπέβαλλε την εν λόγω προσθήκη-αναδιατύπωση για να είναι σαφές και ξεκάθαρο ότι η ημερομηνία έναρξης της συμφωνίας θα αρχίσει από την υπογραφή του κειμένου της συμφωνίας από τον Υπουργό Οικονομικών. Διαφορετικά δεν υπάρχει συμφωνία, αλλά σχέδιο συμφωνίας. Επαναλαμβάνουμε ότι η υπογραφή κατέστη δυνατή, αφού η Βουλή δέσμευσε τον Υπουργό Οικονομικών, παρέχοντας τη σχετική εξουσιοδότηση.

Η συμφωνία μπορεί να τροποποιηθεί με τη βούληση των  μερών. Στην προσθήκη-αναδιατύπωση διατυπώνεται σαφώς ότι η ισχύς και η εκτέλεση της συμφωνίας συμβιβασμού αρχίζει από την ημερομηνία υπογραφής της από όλα τα συμβαλλόμενα μέρη και εφαρμόζονται κατά τα λοιπά οι όροι και οι προϋποθέσεις που ειδικότερα καθορίζονται με τη συμφωνία.

Επιπλέον, επισημαίνουμε ότι λόγους ακυρότητας συμφωνίας δεν προβάλλει ούτε το ελληνικό δημόσιο ούτε η εταιρία. Προκειμένου να μην υπάρχει καμία αμφισβήτηση της έναρξης ισχύος της συμφωνίας μεταξύ των μερών ζητήσαμε και λάβαμε χθες από την εταιρία Siemens έγγραφη αποδοχή –και έχει κατατεθεί- της προσθήκης που θα ψηφίσουμε, την οποία διαβιβάσαμε αμελλητί στη Βουλή για ενημέρωση. Συνεπώς, υφίσταται μονομερής τροποποίηση της συμφωνίας που έγινε αποδεκτή.

Η Κυβέρνηση παράλληλα έχει ήδη προβεί σε άμεσες ενέργειες για την υλοποίηση συμφωνίας, λαμβάνοντας υπόψη πολύ συγκεκριμένες ημερομηνίες, προθεσμίες που ορίζει η συμφωνία.

Ήδη ξεκινήσαμε τη διαδικασία με πολύ εντατικούς ρυθμούς, γιατί οι προθεσμίες τρέχουν για τον συμψηφισμό των απαιτήσεων της Siemens με τα αντίστοιχα Υπουργεία. Από αυτή τη διαδικασία το ελληνικό δημόσιο επιτυγχάνει σημαντικό δημοσιονομικό όφελος περί τα 80 εκατομμύρια ευρώ.

Επίσης, άμεσα –ίσως και εντός αυτής της εβδομάδας- η Κυβέρνηση θα προβεί στον διορισμό των εκπροσώπων του ελληνικού δημοσίου, στην Επιτροπή Εποπτείας που προβλέπεται στο παράρτημα 3 της συμφωνίας, η οποία θα ακολουθήσει την προσήκουσα εκτέλεση όρων της συμφωνίας.

Όσον αφορά τις τροπολογίες, νομίζω ότι είναι σαφείς οι πρωτοβουλίες της Κυβέρνησης. Ουσιαστικά ενσωματώνονται θέματα που θίξατε στην Επιτροπή, για τα οποία είχα προϊδεάσει ότι θα έρθει σχετική τροπολογία, με την οποία ενσωματώνεται στην ελληνική έννομη τάξη ευρωπαϊκή οδηγία όσον αφορά την εποπτεία των πολιτικών αποδοχών που εφαρμόζουν τα πιστωτικά ιδρύματα με αναδρομική μάλιστα ισχύ. Αυτό το θεωρώ ιδιαίτερα σημαντικό. Δίνουμε, δηλαδή, καθημερινά δείγματα γραφής ότι η Ελλάδα περνά από τη σφαίρα των λόγων και των προθέσεων στο πεδίο των δύσκολων αλλά αναγκαίων αποφάσεων και πράξεων με κοινωνική ευαισθησία και με συμβολισμό.

Η Εισηγήτρια της Νέας Δημοκρατίας μίλησε για τα φορολογικά. Στα φορολογικά, εκτός από τις επτά δόσεις που προβλέπονται για την καταβολή της φορολογίας εισοδήματος, δεν υπάρχει νέα διάταξη για έμμεσες τεχνικές ελέγχου. Στις έμμεσες τεχνικές ελέγχου απλώς επικαιροποιείται η ορολογία. Αυτές οι διατάξεις ισχύουν ήδη με νόμο που έχει ψηφιστεί από την προηγούμενη Βουλή το Φεβρουάριο του 2012. Το οικονομικό επιτελείο –το γνωρίζετε πολύ καλά- έχει υπ’ όψιν του τα επιχειρήματα των οικονομικών φορέων και τα εξετάζει.

Ετέθη θέμα ως προς τη «ΔΩΔΩΝΗ». Ο διαγωνισμός για τη «ΔΩΔΩΝΗ»  συνεχίζεται από τον εκκαθαριστή. Η συμμετοχή, ο αποκλεισμός ή η πρόκριση των συμμετεχόντων σε κάθε στάδιο της διαδικασίας γίνεται σύμφωνα με τους όρους του διαγωνισμού και δεν εξαρτάται από τις αποφάσεις των εκάστοτε Υπουργών. Την Κυβέρνηση την απασχολεί μόνο η τήρηση των κριτηρίων αξιολόγησης. Ποια είναι τα κριτήρια αξιολόγησης; Μεγιστοποίηση του καταβλητέου ποσού κατά την ολοκλήρωση της συναλλαγής, βεβαιότητα είσπραξης του τιμήματος, ταχύτητα ολοκλήρωσης της διαδικασίας, ελαχιστοποίηση του κινδύνου μη επίτευξης συμφωνίας, ελαχιστοποίηση μελλοντικής διαχείρισης σύμβασης, συνέχεια στην ανάπτυξη της εταιρείας και της περιοχής.

Ως προς το Ταμείο Αποκρατικοποιήσεων, είναι γνωστό, αλλά θέλω να επαναλάβω ότι κατόπιν εντολής του κυρίου Πρωθυπουργού ο Γενικός Γραμματέας της Κυβέρνησης απέστειλε πρόσφατα επιστολή στο Νομικό Συμβούλιο του Κράτους, με την οποία τους παρακαλεί να γνωρίσουν εάν το Νομικό Συμβούλιο του Κράτους έχει τη δυνατότητα να καλύψει νομικά τις αποκρατικοποιήσεις και τις συγχωνεύσεις δημοσίων φορέων και οργανισμών, στις οποίες προτίθεται να προβεί η Κυβέρνηση, έτσι ώστε να μειωθεί η σχετική δαπάνη του δημοσίου για παροχή νομικών υπηρεσιών από τρίτους. Σημειωτέον ότι στην προσπάθεια αυτή αρωγοί δύνανται να είναι εξειδικευμένοι δικηγόροι από όλους τους δικηγορικούς συλλόγους της χώρας μέσω του Δικηγορικού Συλλόγου Αθηνών.

Ως προς τις αμοιβές στο Ταμείο Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας θα ήθελα να πω ότι σύμφωνα με το νόμο οι αμοιβές αυτών συνδυάζονται και με τις αμοιβές της Τράπεζας της Ελλάδος. Χρειάζονται δε και αποτελούν αντικείμενο διαβούλευσης με το Euro Working Group. Σε κάθε περίπτωση, όμως, η Κυβέρνηση έχει δεσμευτεί ότι θα αντιμετωπίσει το ζήτημα με τη δέουσα προσοχή και αποφασιστικότητα αυτόνομα ή συνδυαστικά με την Τράπεζα της Ελλάδος. Έχει αποσταλεί και επιστολή στον κύριο Διοικητή της Τραπέζης Ελλάδος από τις 6 Σεπτεμβρίου, με δεδομένη τη βούληση και τις πράξεις της Κυβέρνησης ως προς τις απολαβές, αλλά και τη συμμετοχή του Προέδρου της Δημοκρατίας, ώστε στην εν λόγω προσπάθεια να συμμετάσχει και η Διοίκηση της Τράπεζας της Ελλάδος. Το καταθέτω στα Πρακτικά.

Ως προς το θέμα της επέκτασης της απαγόρευσης πρόσληψης συζύγων και συγγενών μέχρι δευτέρου βαθμού για το σύνολο των μελών της Κυβέρνησης και των Υφυπουργών, αυτό υφίσταται με τη νομοθετική πρωτοβουλία για την Κυβέρνηση και τα κυβερνητικά όργανα. Επειδή ετέθη το θέμα από τον κ. Κωνσταντινόπουλο, τον Ειδικό Αγορητή του ΠΑΣΟΚ, σας λέω ότι θα εξεταστεί ρύθμιση, προκειμένου να περιλαμβάνονται και οι μετακλητοί των αιρετών οργάνων, της Τοπικής Αυτοδιοίκησης κ.ο.κ., σε επόμενο νομοσχέδιο.

Για τις Συνεταιριστικές Τράπεζες νομίζω ότι έχω την πιο μεγάλη ευαισθησία από πολλούς εδώ μέσα, διότι είμαι μεταξύ αυτών που είναι θύματα λόγω του κλεισίματος, της εξέλιξης και της κατάστασης δηλαδή της κατάληξης της Συνεταιριστικής Τράπεζας Λαμίας.

Για τις Συνεταιριστικές Τράπεζες η Κυβέρνηση, δια του Υπουργού Οικονομικών, ενημέρωσε την Επιτροπή Οικονομικών Υποθέσεων ότι έχει γνώση του θέματος, του αιτήματος δηλαδή των Συνεταιριστικών Τραπεζών να μπορούν να προσφεύγουν στη στήριξη του Ταμείου Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας. Η ιδιομορφία τους, η ύπαρξη δηλαδή συνεταιριστικών μεριδίων και όχι μετοχών, δημιουργεί κάποια νομικά και λογιστικά ζητήματα που πρέπει να αντιμετωπιστούν, για να γίνει δυνατή η συμμετοχή του Ταμείου. Η απάντηση του Υπουργείου και του Υπουργού ήταν ότι το θέμα επεξεργάζονται -και πράγματι το επεξεργάζονται- οι αρμόδιες υπηρεσίες.

Ως προς το τι έγινε με το Διοικητή της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, θα μου επιτρέψετε να ξέρω καλύτερα από εσάς, κύριε Μαριά, ή από τα δημοσιεύματα που επικαλείσθε.

Νομίζω ότι υπάρχει σχετική ανακοίνωση του Γραφείου Τύπου του Πρωθυπουργού, την οποία και θα μπορούσατε να επικαλεσθείτε.

Συζητήσαμε με τους συνεργάτες του διοικητού της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας θέματα που αφορούν και τη χώρα και την Ευρωζώνη, ο διοικητής αναγνώρισε την πρόοδο που έχει συντελεστεί στη χώρα τα τελευταία χρόνια και ιδιαίτερα τους τελευταίους μήνες έγινε ένα πρώτο βήμα και μια πιο στενή και παραγωγική συνεργασία για την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα.

Όλα τα ζητήματα τα οποία είναι πολυσύνθετα, πολύπλοκα, πολυπαραγωγικά, αξιολογούνται ως προς τα φυσικά πρόσωπα. Συζητήθηκαν χθες ως προς το θέμα των φυσικών προσώπων.

Συζητήθηκαν εν εκτάσει χθες πιθανές προτάσεις αντιμετώπισης του θέματος και διερευνήθηκαν με τους εκπροσώπους των φυσικών προσώπων οι θετικές και αρνητικές πλευρές της κάθε περίπτωσης. Ορίστηκαν με σαφήνεια οι επόμενες συναντήσεις σε κάθε περίπτωση μετά την ψήφιση του πακέτου μέτρων. Μένει σημαντικό και πολύπλοκο έργο να γίνει. Και αυτή δεν είναι δήλωση δική μου, είναι η δήλωση των εκπροσώπων των φυσικών προσώπων που έγινε χθες.

Ως προς τα θέματα που έθεσε ο κ. Σαχινίδης και ο κ. Τσακαλώτος ιδεολογικής περισσότερο φύσεως για το ρόλο του κράτους.

Ένα κράτος θα πρέπει να παρεμβαίνει και να μεριμνά για τη βέλτιστη λειτουργία του μηχανισμού της αγοράς και την εξασφάλιση της μέγιστης δυνατής οικονομικής αποτελεσματικότητας. Την κοινωνικά δικαιότερη κατανομή του εισοδήματος και του παραγόμενου πλούτου και τη σταθεροποίηση της οικονομίας. Να αντανακλά δηλαδή τα αιτήματα της κοινωνίας, της σύγχρονης και ελεύθερης κοινωνίας για οικονομική αποτελεσματικότητα από τη μία πλευρά και κοινωνική δικαιοσύνη από την άλλη, ο συνδυασμός των οποίων καταλήγει στην κοινωνική οικονομία της αγοράς, η οποία καλύπτεται από τη φιλοσοφία του κοινωνικού φιλελευθερισμού. Βέβαια, το μείγμα αγοράς και κράτους μπορεί να ποικίλλει ανάλογα με τις περιστάσεις, τις ανάγκες και τις προτιμήσεις της κοινωνίας, αλλά ορίζεται στον ενδιάμεσο χώρο ανάμεσα στις απόψεις περί ελάχιστου και μέγιστου κράτους και αυτή η σχέση μεταξύ κράτους και αγοράς καθορίζεται και από την ασκούμενη οικονομική πολιτική.

Ευχαριστώ πολύ.

Δευτερολογία

Ο κ. Μαρκόπουλος έθιξε ένα θέμα σε ό,τι αφορά τον πρώτο πυλώνα, τις προνομιούχες μετοχές. Είναι 4.473.585.000 ευρώ.

Θέλω να σας πω ότι για την ανάληψη αυτών των προνομιούχων μετοχών –μιλάμε για τον πρώτο πυλώνα- το ελληνικό δημόσιο εισέφερε στις τράπεζες ομόλογα ελληνικού δημοσίου και όχι μετρητά. Τον Ιούλιο του 2011 η Αγροτική Τράπεζα βγήκε από το πρόγραμμα και επαναγόρασε τις προνομιούχες μετοχές με καταβολή μετρητών προς το ελληνικό δημόσιο ποσού ύψους 675 εκατομμυρίων ευρώ.

Θέλω να προσθέσω σε αυτό το σημείο ότι αυτές οι προνομιούχες μετοχές εξαιτίας της υλοποίησης του νόμου, βοήθησαν τις τράπεζες στα stress test το επόμενο καλοκαίρι που ήταν πάρα πολύ κρίσιμο γι’ αυτές. Άρα, συνέβαλλαν στο να περάσουν τα stress test.

Στους ειδικούς τίτλους που είναι ο πυλώνας τρία, το σύνολο των ομολόγων που συνολικά εκδόθηκαν, ανέρχεται στο ποσό ονομαστικής αξίας 8.105.000.000 ευρώ. Στο παραπάνω ποσό,  τα ομόλογα ονομαστικής αξίας 5,37 δισεκατομμυρίων ευρώ έληξαν ή επιστράφηκαν στο δημόσιο και ακυρώθηκαν. Σήμερα η συνολική ονομαστική αξία τίτλων ανέρχεται στο ποσό των 2,768 δισεκατομμυρίων ευρώ.

Το Συνταγματικό Δικαστήριο της Γερμανίας απέρριψε την προσφυγή και αποφάνθηκε υπέρ της επικύρωσης της συνθήκης για τον ευρωπαϊκό μηχανισμό στήριξης από τη γερμανική Βουλή. Πρακτικά αυτό ανοίγει το δρόμο για την άμεση επικύρωση της συνθήκης από τη Γερμανία και τη θέση του μηχανισμού αυτού σε ισχύ από 1.1.2013.

Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, έχει λεχθεί και μάλλον εύστοχα, πως το κακό με την οικονομία είναι ότι ελάχιστα σέβεται τις επιθυμίες μας. Μην ξεχνάμε πόσες φορές κυρίως εν μέσω της δίνης, της παγκόσμιας κρίσης διαψεύστηκαν προβλέψεις διεθνών οργανισμών, διακεκριμένων οικονομολόγων και στελεχών προηγούμενων ελληνικών και όχι μόνο κυβερνήσεων.

Με δεδομένη την κατάσταση της οικονομίας, ο ενδεδειγμένος οδικός χάρτης –και αναφέρθηκε σ’ αυτό ο κ. Μαρκόπουλος- για να ξεφύγουμε από την ύφεση πρέπει να ακολουθήσει, κατά την εκτίμησή μου, τα εξής βήματα:

Να έχουμε θετική αξιολόγηση από τους ημετέρους μας. Να πάρουμε την επόμενη δόση ώστε να ολοκληρωθεί η ανακεφαλαιοποίηση των τραπεζών και να ενισχυθεί η ρευστότητα στην πραγματική οικονομία. Να συνεχιστεί η προώθηση μιας μεγάλης κλίμακας αναπτυξιακών πρωτοβουλιών και να υλοποιηθούν μια σειρά από λιμνάζουσες διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις και αποκρατικοποιήσεις ώστε να πολλαπλασιαστεί το όφελος που θα προκύψει από την επαναφορά εντός τροχιάς του προγράμματος χρηματοδοτικής στήριξης.

Σταδιακά, λοιπόν, θα βελτιώνεται το επιχειρηματικό και επενδυτικό περιβάλλον και θα δημιουργούνται οι προϋποθέσεις για επανεκκίνηση της οικονομίας, αρκεί βέβαια αυτή η προσπάθεια να μη δυναμιτίζεται από όσους ποντάρουν στην αποτυχία της Ελλάδος εντός και εκτός χώρας, εντός και εκτός Κοινοβουλίου.

Αναφερθήκατε στα ταξίδια στο εξωτερικό. Οι πρόσφατες επαφές του κυρίου Πρωθυπουργού με εταίρους μας μέχρι και χθες με κεντρικά πρόσωπα της ευρωπαϊκής σκηνής εκτιμώ ότι αποτελούν μία καλή αφετηρία της σημαντικής προσπάθειας που έχει ξεκινήσει η Κυβέρνηση εθνικής ευθύνης. Ο ρεαλιστικός σχεδιασμός της Κυβέρνησης σ’ ένα δεδομένα δύσκολο και σχεδόν άκαμπτο πλαίσιο και σ’ ένα ρευστό ευρωπαϊκό περιβάλλον, η αποφασιστικότητα των κινήσεων της Κυβέρνησης και το έργο της τους δύο πρώτους μήνες συνέβαλαν στη βελτίωση της πειστικότητας των επιχειρημάτων μας. Δείξαμε την ισχυρή βούλησή μας για σταθεροποίηση της κατάστασης και για τη δημιουργία των απαραίτητων προϋποθέσεων για την επαναφορά της χώρας σε τροχιά βιώσιμης ανάπτυξης, για τη βελτίωση της αξιοπιστίας της χώρας.

Οι εταίροι με τη σειρά τους μάς δείχνουν διάθεση αλληλεγγύης. Δώσαμε δείγματα γραφής ότι η Ελλάδα περνά από τη σφαίρα των λόγων και των προθέσεων στο πεδίο των δύσκολων αλλά αναγκαίων αποφάσεων και πράξεων. Λάβαμε την ευκαιρία για οικοδόμηση συνεχούς λειτουργίας διαύλων εποικοδομητικής επικοινωνίας και συνεργασίας.

Πρέπει όμως όλοι να κατανοήσουμε ότι σ’ αυτή τη μακρά και δύσκολη πορεία όσο περισσότερο αξιόπιστοι, φερέγγυοι και αποτελεσματικοί στην προσέγγιση των στόχων είμαστε, τόσο θα αποκτήσουμε περισσότερους βαθμούς ελευθερίας για να διεκδικήσουμε τροποποιήσεις στο πρόγραμμα και να απαιτήσουμε εταιρική αλληλεγγύη. Η Κυβέρνηση και οι πολιτικές δυνάμεις που τη στηρίζουν επιδιώκουμε να διευρύνουμε διαρκώς το χώρο των εφικτών λύσεων και ταυτόχρονα σ’ αυτόν τον περιορισμένο –είναι αλήθεια- χώρο να πράττουμε το καλύτερο δυνατό για τη χώρα και τους πολίτες. Γνωρίζαμε και γνωρίζουμε τη δύσκολη κατάσταση της χώρας και της οικονομίας, όμως είμαι αισιόδοξος ότι αυτό το δρόμο θα τον «περπατήσουμε» με αισιοδοξία.

Θα κάνω δύο σύντομα σχόλια: Ελέχθη κάτι για τα περίφημα 11,5 δις που πρέπει να προσδιορίσουμε. Με γνωρίζετε πέντε χρόνια εδώ και είμαι ειλικρινής. Είναι βαρύ φορτίο. Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι το πακέτο των μέτρων αυτών είναι επώδυνο για τους πολίτες και βασανιστικό για την Κυβέρνηση και τις πολιτικές δυνάμεις που την απαρτίζουν. Θα πρέπει να γνωρίζετε ότι περίπου το 78% των δαπανών της γενικής κυβέρνησης αφορά μισθούς, συντάξεις και κοινωνικά επιδόματα, οπότε αναπόφευκτα η όποια περιστολή δαπανών θα πρέπει να προέλθει και απ’ αυτούς τους τομείς.

Ωστόσο επιδίωξή μας είναι –και αυτό καθίσταται εμφανές από την προσπάθεια που καταβάλλεται- το βάρος του πακέτου να επιμεριστεί όσο γίνεται πιο δίκαια. Θέλω να σας διαβεβαιώσω ότι προσπαθούμε το μείγμα να πλήξει όσο λιγότερο γίνεται τους οικονομικά ασθενέστερους συμπατριώτες μας.

Υπάρχουν θετικά δείγματα γραφής; Πράγματι, τα πρώτα αχνά αλλά θετικά ενθαρρυντικά μηνύματα είναι ότι το πρόγραμμα οικονομικής πολιτικής αρχίζει να επανέρχεται εντός στόχων. Προσπαθούμε σ’ όλα τα επίπεδα. Θα έχουμε επιτυχίες. Η εκτέλεση του προϋπολογισμού το αποδεικνύει. Τον Αύγουστο είχαμε για πρώτη φορά από την έναρξη του προγράμματος πριν από δύο χρόνια πλεόνασμα στον κρατικό προϋπολογισμό 850 εκατομμύρια ευρώ. Πλεόνασμα, όχι πρωτογενές. Είμαι πολύ προσεκτικός σ’ ό,τι λέω. Τόσο τον Ιούλιο όσο και τον Αύγουστο είχαμε μείωση κατά 17,5% σε σχέση με τους αντίστοιχους μήνες του 2011, ενώ μειώθηκαν τον Αύγουστο και οι αποκλίσεις στο σκέλος των εσόδων. Το αποτέλεσμα; Το πρωτογενές έλλειμμα διαμορφώθηκε σε 1,3 δις το πρώτο οκτάμηνο του έτους από 6 δις το αντίστοιχο οκτάμηνο του περσινού έτους. Το έλλειμμα είναι μειωμένο κατά 34% έναντι της αντίστοιχης περσινής περιόδου. Ακόμα και αν αφαιρέσουμε το μειωμένο πράγματι πρόγραμμα δημοσίων επενδύσεων, το έλλειμμα είναι μειωμένο κατά 29%.

Η Κυβέρνηση προσπαθεί. Όσο πιο συνεκτικά και αποτελεσματικά περπατήσουμε αυτό το δύσκολο, τον ανηφορικό δρόμο, τόσο πιο γρήγορα, ουσιαστικά και βιώσιμα θα ξεκολλήσουμε από το τέλμα.

Σας ευχαριστώ πολύ.

Ομιλία Αναπλ. Υπουργού Οικονομικών Χρ. Σταϊκούρα στην Ολομέλεια κατά τη συζήτηση του Σχεδίου Νόμου για την ανακεφαλαιοποίηση των πιστωτικών ιδρυμάτων (1η συνεδρίαση, 11.09.2012)

Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, καταρχήν θα ήθελα να ζητήσω συγνώμη που δεν ήμουν από την αρχή της συνεδρίασης αλλά μόλις επιστρέψαμε με τον κ. Πρωθυπουργό από το εξωτερικό, οπότε σε επί μέρους παρατηρήσεις σας θα ενημερωθώ και τοποθετηθώ αύριο.

Με την ευκαιρία θα ήθελα να καταθέσω κάποιες προσθήκες-αναδιατυπώσεις επί του σχεδίου νόμου. Είναι μερικές παρατηρήσεις τις οποίες θα ήθελα να καταθέσω.

Θα ξεκινήσω επί του νομοσχεδίου και μετά θα κάνω δύο συγκεκριμένες παρατηρήσεις για τις τράπεζες και για τις γερμανικές αποζημιώσεις.

Είναι γεγονός και νομίζω ότι συμφωνούμε οι περισσότεροι σε αυτή την Αίθουσα, ότι η εύρυθμη λειτουργία του τραπεζικού συστήματος αποτελεί προϋπόθεση και για τη βιώσιμη ανάπτυξη, αλλά και για την αποτελεσματική κατανομή των οικονομικών πόρων.

Ξέρουμε όλοι ποια είναι η κατάσταση της ελληνικής οικονομίας. Βιώνουμε μία βαθιά και παρατεταμένη κρίση. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα οι τράπεζες να αντιμετωπίζουν πολλές, μεγάλες και συνεχώς διευρυνόμενες προκλήσεις. Ας τις καταθέσουμε αυτές: Πρώτα απ’ όλα η επιβράδυνση του ρυθμού οικονομικής μεγέθυνσης, που υπερβαίνει το 20% από το 2008 μέχρι σήμερα. Οι συνεχείς, σχετικά πρόσφατες, υποβαθμίσεις της πιστοληπτικής αξιολόγησης των τραπεζών ως αποτέλεσμα στην Ελλάδα, σε αντιδιαστολή από το εξωτερικό των αντίστοιχων υποβαθμίσεων της χώρας στην προηγούμενη τριετία. Ο αποκλεισμός των πιστωτικών ιδρυμάτων από τις διεθνείς αγορές άντλησης κεφαλαίων και εδώ έχουμε συνεχή τέτοια φαινόμενα. Η συρρίκνωση του ρυθμού πιστωτικής επέκτασης με τον περιορισμό τόσο της ζήτησης όσο όμως και της προσφοράς τραπεζικών πιστώσεων. Η χειροτέρευση της ποιότητας του δανειακού χαρτοφυλακίου των πιστωτικών ιδρυμάτων εξαιτίας, μεταξύ άλλων, της βίαιης, της απότομης, της μεγάλης επιδείνωσης της χρηματοοικονομικής θέσης νοικοκυριών και επιχειρήσεων.

Τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια έχουν εκτοξευθεί περίπου στο 20% σε σχέση με το 14% πριν από ένα χρόνο ως ποσοστό των χορηγήσεων. Από το χαμηλό ποσοστό κάλυψης των δανείων σε καθυστέρηση. Από τις συσσωρευμένες προβλέψεις που έχουν τα πιστωτικά ιδρύματα. Από τις πρόσφατες επιπτώσεις της αναδιάρθρωσης του δημοσίου χρέους που άσκησε και συνεχίζει να ασκεί πιέσεις στις ελληνικές τράπεζες. Από την έντονη και συνεχή εκροή των καταθέσεων λόγω της οικονομικής  αβεβαιότητας, εκροή βέβαια που σταμάτησε και τάση που αναστράφηκε μετά τη δημιουργία της Κυβέρνησης εθνικής ευθύνης. Υπολογίζεται ότι μετά τη δημιουργία αυτής της Κυβέρνησης περίπου 7 με 8 δισεκατομμύρια ευρώ έχουν επιστρέψει στις τράπεζες.

Αυτές όλες οι προκλήσεις έχουν δημιουργήσει ορατές και δυσμενείς επιπτώσεις στους δείκτες των πιστωτικών ιδρυμάτων. Σε ποιους; Στη ρευστότητα, στην αποδοτικότητα, στην αποτελεσματικότητα, στην κερδοφορία, στην ποιότητα του δανειακού χαρτοφυλακίου. Αυτή η κατάσταση επιτάσσει την ανάγκη συνετής και –τονίζω- διορατικής διαχείρισης της κατάστασης τόσο από τα πιστωτικά ιδρύματα όσο και από την πολιτεία με στόχο τη διατήρηση της σταθερότητας του ελληνικού τραπεζικού συστήματος. Τα πιστωτικά ιδρύματα οφείλουν να διαχειριστούν αποτελεσματικά τη φύση και το ύψος των κινδύνων που αναλαμβάνουν.

Και εδώ θέλω να σας πω ότι σύμφωνα με προσθήκη-τροπολογία στο σχέδιο νόμου τα πιστωτικά ιδρύματα οφείλουν να δημοσιοποιούν στοιχεία και πληροφορίες όσον αφορά την οικονομική τους θέση και την ακολουθούμενη από αυτά πολιτική ως προς την ανάληψη και διαχείριση κινδύνων με στόχο την ενίσχυση της διαφάνειας της αγοράς. Άρα, καλύπτεται αυτός ο στόχος.

Τι άλλο πρέπει να κάνουν τα πιστωτικά ιδρύματα; Να ενισχύσουν ποιοτικά και ποσοτικά την κεφαλαιακή τους επάρκεια. Να συγκρατήσουν τα λειτουργικά τους έξοδα. Και εδώ έρχεται άλλη προσθήκη-τροπολογία στο νομοσχέδιο σύμφωνα με την οποία ενσωματώνεται στην ελληνική έννομη τάξη ευρωπαϊκή οδηγία που αφορά την εποπτεία των πολιτικών αποδοχών που εφαρμόζουν τα πιστωτικά ιδρύματα με αναδρομική μάλιστα ισχύ. Οι αποδοχές αυτές θα πρέπει πλέον να είναι συνεπείς με την ορθή και αποτελεσματική διαχείριση των κινδύνων που αναλαμβάνουν.

Και τι άλλο να κάνουν οι τράπεζες; Να ενισχύσουν ή να σταθεροποιήσουν αν είναι δυνατόν, τις διεθνείς δραστηριότητές τους.

Από την άλλη πλευρά, τι οφείλει να κάνει η πολιτεία; Η πολιτεία οφείλει να αναλαμβάνει πρωτοβουλίες για τη διατήρηση της σταθερότητας του ελληνικού τραπεζικού συστήματος και για την αυστηρότερη μικροπροληπτική και μακροπροληπτική εποπτεία των πιστωτικών ιδρυμάτων.

Στο πλαίσιο αυτό διασφαλίστηκαν μέσω του Προγράμματος Στήριξης της Ελληνικής Οικονομίας επαρκείς πόροι για την ανακεφαλαιοποίηση του τραπεζικού συστήματος, καλύφθηκαν οι βραχυχρόνιες ανάγκες ρευστότητας μέσω της παροχής έκτακτης χρηματοδότησης και διαμορφώθηκε σε συνεργασία με την πολιτεία ένα πλαίσιο εξυγίανσης των πιστωτικών ιδρυμάτων ικανό να στηρίξει τη διατεταγμένη ανασύνταξη του τραπεζικού συστήματος.

Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, σ’ αυτό το πλαίσιο η Κυβέρνηση στο βαθμό που είναι υπεύθυνη και με βάση τις συμφωνίες για τους εταίρους αναλαμβάνει πρωτοβουλίες για την εξυγίανση του τραπεζικού συστήματος και των χρηματοπιστωτικών οργανισμών, χωρίς να παρεμβαίνει σε επιχειρηματικές επιλογές. Βασική προτεραιότητα της Κυβέρνησης αποτελεί η ολοκλήρωση της ανακεφαλαιοποίησης των τραπεζικών ιδρυμάτων. Στόχος η κεφαλαιακή επάρκεια των τραπεζών, η βιωσιμότητα των πιστωτικών ιδρυμάτων, η αποκατάσταση της εμπιστοσύνης των καταθετών, η διατήρηση της σταθερότητας του τραπεζικού συστήματος, η ενίσχυση της ρευστότητας της πραγματικής οικονομίας, νοικοκυριών και επιχειρήσεων, η ανάκαμψη της οικονομίας με τελικό στόχο τη μακροχρόνια διατηρήσιμη οικονομική ανάπτυξη με όρους διαφανείς, με όρους που θα υπηρετούν πρωτίστως το δημόσιο συμφέρον και κατ’ επέκταση τους Έλληνες φορολογούμενους.

Σ’ αυτό το σημείο πρέπει να αποσαφηνιστεί -και το ακούω και σήμερα στη λίγη ώρα που είμαι εδώ- ποιος αποφασίζει για τη βιωσιμότητα και ποιος για την ανακεφαλαιοποίηση των τραπεζών. Θα το επαναλάβω. Το ζήτημα της βιωσιμότητας είναι αποκλειστική αρμοδιότητα της εποπτικής αρχής του τραπεζικού συστήματος, δηλαδή της Τράπεζας της Ελλάδος. Η βιωσιμότητα μίας τράπεζας συναρτάται από διάφορα εποπτικά και επιχειρηματικά κριτήρια που προσμετρώνται με δείκτες, που σταθμίζονται με συντελεστές. Τα κριτήρια είναι κοινά: αρχές και μεθοδολογίες που ακολουθούνται σε όλη την Ευρώπη. Τα κριτήρια βιωσιμότητας, με λίγα λόγια, δεν καθορίζονται και δεν ελέγχονται από τα Υπουργεία Οικονομικών των κρατών –μελών.

Η διαδικασία ανακεφαλαιοποίησης γίνεται με βάση το υφιστάμενο θεσμικό πλαίσιο και τις αρμοδιότητες που έχει η Τράπεζα της Ελλάδος, το Ταμείο Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας και το Υπουργείο Οικονομικών. Πληροφορήθηκα πάλι ότι επανέρχεται ένα θέμα αμοιβών. Θα τοποθετηθώ αύριο, γιατί έχουμε πράξει συγκεκριμένα πράγματα προς αυτή την κατεύθυνση.

Αυτή τη στιγμή αναμένεται να οριστεί από την Τράπεζα της Ελλάδος, μετά τη δημοσιοποίηση των εξαμηνιαίων οικονομικών καταστάσεων, το ακριβές ποσό της ανακεφαλαιοποίησης καθώς και τα εργαλεία που θα αξιοποιηθούν για την ανακεφαλαιοποίηση. Στη συνέχεια θα καθοριστούν οι υπόλοιποι όροι της ανακεφαλαιοποίησης.

Η ανακεφαλαιοποίηση είναι ιδιαίτερα σημαντική, κρίσιμη αυτή την περίοδο, προκειμένου -μεταξύ άλλων- να αποκατασταθεί η δυνατότητα των τραπεζών να δανείζονται από τις αγορές και να επανέλθει –το  τονίζω αυτό- η δυνατότητα κανονικής χρηματοδότησης και αναχρηματοδότησης από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, οπότε και το κόστος της χρηματοδότησης θα μειωθεί σημαντικά έναντι της εκτεταμένης χρήσης του ELA που γίνεται την τελευταία περίοδο.

Σ’ αυτό το πλαίσιο και με τις προς κύρωση Πράξεις Νομοθετικού Περιεχομένου αντιμετωπίζονται θέματα κεφαλαιακής ενίσχυσης των πιστωτικών ιδρυμάτων μέσα από τροποποιήσεις του υπάρχοντος θεσμικού πλαισίου λαμβάνοντας όμως υπόψη και την τρέχουσα οικονομική συγκυρία.

Ειδικότερα, εισάγονται ή τροποποιούνται διατάξεις της τραπεζικής νομοθεσίας και του νομικού πλαισίου του Ταμείου Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας, προκειμένου να διασφαλιστεί η σταθερότητα του ελληνικού τραπεζικού συστήματος μέσω της κεφαλαιακής ενίσχυσης των τραπεζών και να αντιμετωπιστούν συναφή ζητήματα που αφορούν τις λογιστικές και εταιρικές τους υποχρεώσεις, ενώ διευρύνεται το φάσμα των διαθέσιμων χρηματοοικονομικών εργαλείων για την ανακεφαλαιοποίηση των τραπεζών και βελτιώνεται η δυνατότητα του Ταμείου Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας να επιτελέσει ουσιαστικά έναν αποτελεσματικό ρόλο στη στήριξη και στην ανασύνταξη του τραπεζικού τομέα.

Θα ήθελα, πριν κλείσω, να κάνω δύο σύντομες παρατηρήσεις για θέματα στα οποία αναφέρθηκαν οι τρεις τελευταίοι ομιλητές.

Άκουσα τον κ. Γλέζο να αναρωτιέται με ποιον είμαστε και υποθέτω ότι αυτό αφορά τους κυβερνητικούς εταίρους. Έχουμε αποδείξει ότι είμαστε με το εθνικό συμφέρον και ενεργούμε με τόλμη, με θάρρος, με λογική και  με ευαισθησία.

Ενδεικτικά, αναφέρθηκε στις γερμανικές αποζημιώσεις. Είναι γεγονός ότι το Υπουργείο Εξωτερικών, με βάση τους νόμους του 2006 και του 2007, έχει τον πρώτο ρόλο για τις νομικές και θεσμικές ενέργειες επί του ζητήματος των γερμανικών αποζημιώσεων. Είναι όμως δίκαιο να υπογραμμιστεί ότι από την πλευρά του Υπουργείου Οικονομικών έχει ξεκινήσει για πρώτη φορά, κύριε Γλέζο, η διαδικασία αποτύπωσης της κατάστασης, ώστε να μπορούν να θεμελιωθούν οι όποιες ενέργειες σε στέρεες βάσεις. Πιστεύω να συμφωνούμε στη βάση του ότι αποτελεσματικές διεκδικήσεις δεν μπορούν να γίνουν με αερολογίες. Μπορούν να γίνουν μόνο με βούληση, τεκμηρίωση και -ορθώς το είπατε- με επιμονή.

Σημειώνω ότι ήδη έχει δρομολογηθεί η συγκέντρωση του σχετικού αρχειακού υλικού, προκειμένου να ερευνηθεί αρμοδίως και να αξιοποιηθεί.

Χθες υπέγραψα απόφαση –και την καταθέτω στα Πρακτικά- με την οποία συγκροτήθηκε στο Γενικό Λογιστήριο του Κράτους Ομάδα Εργασίας για την έρευνα των αρχείων του σε σχέση με το θέμα των γερμανικών αποζημιώσεων.

Έργο της Ομάδας Εργασίας είναι η έρευνα των αρχείων του Γενικού Λογιστηρίου του Κράτους σχετικά με το θέμα αυτό, των γερμανικών αποζημιώσεων.

Τα μέλη της ομάδος δεν θα λάβουν αποζημίωση για το έργο τους. Η ομάδα οφείλει να παραδώσει το έργο της μέχρι τις 31/12/2012. Δουλεύουμε μεθοδικά και συστηματικά και με ρεαλισμό, λαμβάνοντας υπόψη πρωτίστως το εθνικό  συμφέρον, αλλά και τις εκάστοτε συγκυρίες σε διμερείς και διεθνείς σχέσεις.

Άκουσα και δύο συναδέλφους να μιλούν για την εκκρεμότητα που έχει το ελληνικό κράτος σε σχέση με το θέμα της σταθερής απόδοσης 10% επί του εισφερόμενου κεφαλαίου στις τράπεζες που υπήχθησαν στο πρώτο μέτρο των περίφημο πρώτο πυλώνα του νόμου του 2008, ή όπως άκουσα, το «Νόμο Αλογοσκούφη».

Τι έχει κάνει το Υπουργείο Οικονομικών αυτές τις μέρες; Το Υπουργείο Οικονομικών έχει τη βούληση για τη διευθέτηση του θέματος, δεδομένου ότι αυτό εγγράφεται και ως έσοδο στον κρατικό προϋπολογισμό. Στην κατεύθυνση αυτή στις 28 Αυγούστου 2012 θέσαμε το θέμα και είναι στα Πρακτικά του τελευταίου Συμβουλίου Συστημικής Ευστάθειας, στο οποίο συμμετέχει και ο Υποδιοικητής και ο Διοικητής της Τραπέζης της Ελλάδος.

Δεύτερον, εστάλη επιστολή προς τον Διοικητή της Τράπεζας της Ελλάδος και προς τον Πρόεδρο της Ελληνικής Ένωσης Τραπεζών στις 6 Σεπτεμβρίου 2012 και το καταθέτω στα Πρακτικά, με την οποία δεδομένη της βούλησης όλων των εταίρων της Κυβέρνησης και των τριών κομμάτων και των τριών Αρχηγών, ζητούνται οι θέσεις τους.

Τρίτον, ο Υπουργός Οικονομικών και ο Αναπληρωτής Υπουργός Οικονομικών, προχώρησαν εχθές στις 10 Σεπτεμβρίου στην αποδοχή της ομόφωνης γνωμοδότησης του Νομικού Συμβουλίου του Κράτος. Γνωμοδότηση, η οποία έκρινε:

Πρώτον, ότι οι διατάξεις του νόμου του 2008, «περί προνομιούχων μετοχών πιστωτικών ιδρυμάτων που αναλαμβάνονται από το ελληνικό δημόσιο για την ανακεφαλαιοποίηση τους» είναι όλως ειδικές και υπερισχύουν των γενικών «περί προνομιούχων μετοχών διατάξεων του ισχύοντος για Ανώνυμες Εταιρείες» του 1920.

Και δεύτερον, το προβλεπόμενο ετήσιο δικαίωμα σταθερής απόδοσης στο δημόσιο ποσοστού 10% επί του εισφερθέντος για την ανάληψη των προνομιούχων μετοχών κεφαλαίου αποτελεί ιδιότυπο προνόμιο του δημοσίου, η δε καταβολή από την υπόχρεη τράπεζα είναι υποχρεωτική και ανεξάρτητη από την κερδοφορία της.

Μετά την αποδοχή αυτής της γνωμοδότησης χθες από την πολιτική ηγεσία του Υπουργείου Οικονομικών με τις σχετικές επισημειωματικές πράξεις, τόσο από τον Υπουργό Οικονομικών, όσο και από τον Αναπληρωτή Υπουργό Οικονομικών, το περιεχόμενο της είναι δεσμευτικό για τη διοίκηση. Στόχος της Κυβέρνησης Εθνικής Ευθύνης είναι η διασφάλιση του δημοσίου συμφέροντος.

Κυρίες και κύριοι, στη ρευστή περίοδο που διανύουμε πρέπει να προχωρήσουμε με αποφασιστικότητα, με σοβαρότητα και με μεθοδικότητα. Αυτό κάνουμε. Δεν παρασυρόμαστε σε επικοινωνιακή αντιμετώπιση του όποιου προβλήματος. Άλλωστε, όλοι οι εμπλεκόμενοι θα κριθούμε από τις αποφάσεις μας και από τις πράξεις μας.

Είναι γεγονός ότι τα τελευταία τρία χρόνια διαμορφώθηκε ένα έλλειμμα αξιοπιστίας, το οποίο είναι δύσκολα διαχειρίσιμο. Οι τεράστιες αποκλίσεις μεταξύ προθέσεων, σχεδιασμού, υλοποίησης κυρίως δε αποτελέσματος, αποτελούν μεγάλο βάρος στην πορεία της χώρας.

Και αυτή η Κυβέρνηση Εθνικής Ευθύνης, κινείται δραστικά προς την κατεύθυνση συρρίκνωσης των αποκλίσεων αυτών, έχει πλήρη συνείδηση της δυνητικής σημασίας του κεφαλαίου αξιοπιστίας της χώρας, θα πράξει ότι το καλύτερο για την αύξηση της ποσότητας και τη βελτίωση της ποιότητας του με πρώτο βήμα τη θετική αξιολόγηση από τους εταίρους, τη λήψη της δόσης, την ανακεφαλαιοποίηση των τραπεζών που συζητάμε σήμερα, την ανάταξη της εθνικής οικονομίας. Πρόκειται για το καλό σενάριο που κατά τη συγκεκριμένη τρέχουσα, δύσκολη συγκυρία, θα διαμορφώσει τις προϋποθέσεις ώστε να ξεκινήσουμε την προσπάθεια για να εισέλθουμε στον ενάρετο κύκλο της διατηρήσιμης ανάπτυξης και της κοινωνικής συνοχής με ισότιμη όμως συμμετοχή στον πυρήνα της Ευρώπης.

Σας ευχαριστώ πολύ.

Ομιλία Αναπλ. Υπουργού Οικονομικών Χρ. Σταϊκούρα σε απάντηση Επίκαιρης Ερώτησης του Βουλευτή Ν. Μαριά για αποζημίωση της Ελληνικής Δημοκρατίας από ΕΕ/ΕΚΤ/ΔΝΤ – 02.08.2012

Πρωτολογία

Κύριε Συνάδελφε,

Δεν αντιλαμβάνομαι από πού προκύπτει ότι εσείς εκφράζετε κατ’ αποκλειστικότητα και αυθεντικότητα, τον ελληνικό λαό και τις αγωνίες του. Σύμφωνα και με την τελευταία, πρόσφατη, εκλογική αναμέτρηση μιλάτε εκ μέρους τμήματος της κοινωνίας, σαφώς προσδιορισμένου.

Νομίζω όμως ότι , όλες οι πτέρυγες της Βουλής συμφωνούμε σήμερα ότι η συσταλτική και μονοδιάστατη δημοσιονομική πολιτική που ακολουθήθηκε τα δύο τελευταία χρόνια διεύρυνε τα οικονομικά αδιέξοδα της χώρας.

Πολιτική που, ενώ ορισμένες πτυχές της είναι αναγκαίες, δεν είναι από μόνη της ικανή για τον απεγκλωβισμό μας από την οικονομική και κοινωνική κρίση.

Αυτό που απαιτείται άμεσα είναι η σύζευξη δημοσιονομικής προσαρμογής και οικονομικής ανάπτυξης.

Και αυτή η αλλαγή στο μίγμα της οικονομικής πολιτικής δρομολογείται από την Κυβέρνηση Εθνικής Ευθύνης στο πλαίσιο, βέβαια, του εφικτού.

Μεθοδεύεται με μέτρα ανάσχεσης της ύφεσης και τόνωσης της αναπτυξιακής διαδικασίας, καθώς και με την επιτάχυνση των διαρθρωτικών αλλαγών και των αποκρατικοποιήσεων που τα δύο τελευταία χρόνια ήταν εκτός ημερήσιας διάταξης.

Σ’ αυτή τη δύσκολη συγκυρία, ο στόχος του Υπουργείου Οικονομικών είναι ο σχεδιασμός και η εφαρμογή μίγματος πολιτικών, πληρέστερου από το μέχρι σήμερα εφαρμοζόμενο, και φυσικά, συμβατού με εθνικό στρατηγικό σχέδιο που θα ενσωματώνει και τις συμφωνίες με τους εταίρους μας.

Και όχι οι μονομερείς ενέργειες καταγγελιών και νομικών ενεργειών εις βάρος των εταίρων, που προτείνετε.

Επιδίωξή μας είναι η επίτευξη της δημοσιονομικής προσαρμογής σε συνδυασμό με την ανάκαμψη και ανάπτυξη της οικονομίας, με μεγαλύτερη οικονομική αποτελεσματικότητα και κοινωνική δικαιοσύνη, στο πλαίσιο πάντα της Ευρωζώνης.

Κύριε Συνάδελφε,

Έχω υποστηρίξει, και το επαναλαμβάνω και σήμερα, ότι δεν υπάρχει «βασιλική οδός» για την εθνική αξιοπρέπεια και την ευημερία μας στο σύγχρονο ανταγωνιστικό κόσμο.

Υπάρχει μόνο η οδός που προσδιορίζεται:

  • Από την επαναδιατύπωση και εμπέδωση ενός σύγχρονου αξιακού συστήματος.
  • Από την καλλιέργεια κουλτούρας κοινωνικής και πολιτικής συνεννόησης.
  • Από την επεξεργασία και εφαρμογή σύγχρονων πολιτικών, συμβατών με το εθνικό και ευρωπαϊκό σχέδιο.
  • Από την έντιμη, σκληρή, αποτελεσματική και ποιοτική εργασία από όλους μας.
  • Από την διαχρονική εφαρμογή ενός εθνικού στρατηγικού σχεδίου.

Προσδοκώ ότι στο Ευρωπαϊκό περιβάλλον που δημιουργείται, μετά τις αποφάσεις της πρόσφατης Συνόδου Κορυφής, θα έχουμε νέες ευκαιρίες.

Οι αποφάσεις αυτές υποδηλώνουν μια σαφή τάση αλλαγής της κυρίαρχης αντίληψης σε ευρωπαϊκό επίπεδο για την αντιμετώπιση των σημαντικών προβλημάτων της ευρωπαϊκής οικονομίας.

Δευτερολογία

Κύριε Συνάδελφε,

Οι Έλληνες πολίτες πρόσφατα επέλεξαν το δρόμο που θέλουν να ακολουθήσει η χώρα.

Καλό θα ήταν να συμμετέχετε σε αυτή την εθνική προσπάθεια.

Εσείς, όμως, έχετε επιλέξει να απέχετε.

Έχετε επιλέξει θέση στην εξέδρα και όχι στο γήπεδο.

Ο σχηματισμός της Κυβέρνησης Εθνικής Ευθύνης λειτούργησε σταθεροποιητικά και βοήθησε στη μείωση της πιθανότητας εξόδου από το ευρώ.

Βεβαίως δεν την μηδένισε.

Το κακό σενάριο παραμένει.

Είναι χρέος όλων μας, τώρα, να απεγκλωβίσουμε τη χώρα από το αδιέξοδο και να διαψεύσουμε τις «Κασσάνδρες».

Είναι χρέος όλων, εντός και εκτός χώρας, με το λόγο και τις πράξεις, να μην δυναμιτίζουμε τη μεγάλη και δύσκολη εθνική προσπάθειά μας.

Και είναι προφανές ότι με το λόγο σας, καθώς και με την Ερώτησή σας, αυτό δεν το αντιλαμβάνεστε. Και δυσχεραίνετε την εθνική προσπάθεια με τις προτάσεις σας για μονομερείς ενέργειες καταγγελιών, που το επιστημονικό σας υπόβαθρο και η εμπειρία σας στο παρελθόν ως ειδικού επιστημονικού συνεργάτη του ΠΑΣΟΚ στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο θα έπρεπε να σας έχουν διδάξει ότι είναι ανέφικτες στο πλαίσιο της ευρωπαϊκής οικογένειας.

Κύριε Συνάδελφε,

Οι στιγμές είναι κρίσιμες.

Δεν χωρά ίχνος συνωμοσιολογίας και λαϊκισμού.

Σ’ αυτή τη δύσκολη περίοδο που διανύουμε, ως Ελλάδα και Ευρώπη, εμείς πρέπει να επιδείξουμε συνέπεια, φερεγγυότητα, αξιοπιστία και αποτελεσματικότητα στην εφαρμογή των αναγκαίων πολιτικών και οι εταίροι μας να επιδείξουν έμπρακτη αλληλεγγύη, αναγνώριση και σεβασμό στις θυσίες των οικονομικά αδύναμων Ελλήνων πολιτών.

Σ΄ αυτό το πλαίσιο, από την πλευρά μας οφείλουμε να επιδιώξουμε και να πετύχουμε το καλό σενάριο.

Να ανταποκριθούμε στις δεσμεύσεις μας και να επαναφέρουμε το Πρόγραμμα εντός τροχιάς.

Να γίνει θετική αξιολόγηση της χώρας από τους εταίρους.

Να πάρουμε τη επόμενη δόση.

Να ολοκληρωθεί η ανακεφαλαιοποίηση των τραπεζών και να επιτευχθεί η επιμήκυνση της δημοσιονομικής προσαρμογής.

Αυτή είναι η κρίσιμη οδός που, κατά τη συγκεκριμένη τρέχουσα δύσκολη συγκυρία, θα διαμορφώσει τις προϋποθέσεις ώστε να ξεκινήσουμε την προσπάθεια για να εισέλθουμε στον ενάρετο κύκλο της διατηρήσιμης ανάπτυξης και της κοινωνικής συνοχής, με ισότιμη συμμετοχή στον πυρήνα της Ευρώπης.

Ομιλία Αναπλ. Υπουργού Οικονομικών Χρ. Σταϊκούρα σε απάντηση Επίκαιρης Ερώτησης της Βουλευτού Χ. Μ. Γιαταγάνα για το μισθολόγιο των δικαστικών – 02.08.2012


Πρωτολογία

Αξιότιμη κα. Συνάδελφε,

Θα συμφωνήσω απολύτως μαζί σας για την ανάγκη διασφάλισης της λειτουργικής και προσωπικής ανεξαρτησίας της Δικαιοσύνης.

Θα διαφωνήσω όμως μαζί σας ότι οι άλλες δύο εξουσίες, η Εκτελεστική και η Νομοθετική, επιρρίπτουν ευθύνες στους 3.631 Δικαστικούς Λειτουργούς και τους «τιμωρούν» με υπέρογκες μειώσεις μισθών.

Η νομοθετική πρωτοβουλία που έχει αναλάβει η Κυβέρνηση, δια του αρμόδιου Αναπληρωτή Υπουργού Οικονομικών, για την κατάργηση των εξόδων παράστασης του Προέδρου της Βουλής, του Προέδρου της Κυβέρνησης, των μελών του Υπουργικού Συμβουλίου και του Αρχηγού της Αξιωματικής Αντιπολίτευσης, και η συνακόλουθη εξίσωση της αποζημίωσής τους με αυτή του Βουλευτή, διαψεύδει τον ισχυρισμό σας.

Όπως σας διαψεύδουν και τα στοιχεία μισθοδοσίας των δικαστικών λειτουργών, τόσο στο βασικό μισθό όσο και στα χρονοεπιδόματα, από το 2008 μέχρι το 2012.

Στοιχεία όπως αυτά καταγράφονται και παρουσιάζονται από τη Διεύθυνση Οικονομικού του Υπουργείου Δικαιοσύνης, Διαφάνειας και Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων και από το Γενικό Λογιστήριο του Κράτους του Υπουργείου Οικονομικών.

Παρά τις σημαντικές, πράγματι, μειώσεις της τελευταίας διετίας όπως ορθώς αναφέρετε στην Επίκαιρη Ερώτησή σας.

Σε ότι αφορά τις πρωτοβουλίες της Κυβέρνησης, αυτή τη στιγμή προσπαθούμε να εξειδικεύσουμε μέτρα ύψους περίπου 11,5 δισ. ευρώ από το σκέλος των δαπανών του Προϋπολογισμού, όπως προβλέπεται στο Πρόγραμμα Οικονομικής Πολιτικής.

Μέτρα που θα έπρεπε ήδη να είχαν προσδιοριστεί από τον Ιούνιο.

Μέτρα για τα οποία δεν υπήρχε κάποια συγκροτημένη προετοιμασία.

Πρόκειται για μία δύσκολη, επώδυνη διαδικασία. Για βαρύ φορτίο.

Πρόθεση της Κυβέρνησης είναι το βάρος αυτών των μέτρων να καταμεριστεί όσο γίνεται πιο δίκαια.

Προς την κατεύθυνση αυτή, δουλεύουμε υπεύθυνα και μεθοδικά, αξιολογώντας τις πολιτικές με λογικές κόστους-οφέλους,  κόστους-αποτελεσματικότητας.

Θα μου επιτρέψετε, ιδιαίτερα στο ζήτημα των ειδικών μισθολογίων, όχι μόνο των Δικαστικών Λειτουργών, και των ισοδυνάμων μέτρων να αναφερθώ στη δευτερολογία μου.

Δευτερολογία

Αξιότιμη κα. Συνάδελφε,

Ως προς τα ειδικά μισθολόγια:

Η πρόβλεψη για περικοπή τους αφορά αστυνομικούς, λιμενικούς, πυροσβέστες, στρατιωτικούς, μέλη ΔΕΠ ΑΕΙ και ΤΕΙ, το προσωπικό του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους, διπλωματικούς υπαλλήλους, γιατρούς του ΕΣΥ και δικαστικούς λειτουργούς.

Σύμφωνα με την πρόβλεψη του Προγράμματος Οικονομικής Πολιτικής, η Κυβέρνηση όφειλε, έως τον Ιούνιο του 2012, να «[…] θεσπίσει νομοθετικά μία μείωση κατά μέσο όρο 10% στα αποκαλούμενα “ειδικά μισθολόγια” του δημοσίου τομέα, στα οποία το νέο μισθολόγιο δεν ισχύει […]».

Από την πρώτη στιγμή, η Κυβέρνηση έχει εκφράσει τη βούλησή της να διαπραγματευτεί, για το σύνολο αυτών των περικοπών, τουλάχιστον για εφέτος. Με την αντικατάσταση αυτής της πρόβλεψης με δημοσιονομικά ισοδύναμα μέτρα.

Σήμερα βρισκόμαστε στη διαδικασία αξιολόγησης αυτών των μέτρων.

Μέτρα όπως είναι, συνδυαστικά ή μεμονωμένα:

1ον. Η περικοπή από 10% έως 20% 20 συγκεκριμένων κωδικών ελαστικής δημόσιας δαπάνης.

Κωδικοί που αφορούν, μεταξύ άλλων, τα μισθώματα κτιρίων, τις μεταφορές, τα έξοδα μετακίνησης, τις επιχορηγήσεις, τις προμήθειες, κ.α. Ήδη η κυβέρνηση, δια του αρμόδιου Αναπληρωτή Υπουργού Οικονομικών, έχει αναλάβει σχετική νομοθετική πρωτοβουλία για τα μισθώματα κτιρίων.

2ον. Η άμεση κατάργηση των αμειβόμενων επιτροπών του Δημοσίου, σε εκτέλεση σχετικής απόφασης του κ. Πρωθυπουργού.

3ον. Η οριζόντια συγκράτηση κατά 0,8% των λειτουργικών δαπανών του κρατικού προϋπολογισμού για τους υπόλοιπους μήνες του έτους.

Κυρία Συνάδελφε,

Σταθερή βούληση της Κυβέρνησης, εκτός από την επιτάχυνση της υλοποίησης διαρθρωτικών αλλαγών και τον εμπλουτισμό των πολιτικών με μέτρα για την ανάταξη και της ανάπτυξη της οικονομίας, είναι η τροποποίηση όρων του Προγράμματος Οικονομικής Πολιτικής που έχουν αποδειχθεί οικονομικά αναποτελεσματικές ή συμβάλλουν στη διόγκωση της ύφεσης.

Και πιστεύω ότι όσο περισσότερο συνεπείς, φερέγγυοι και αποτελεσματικοί είμαστε στην προσέγγιση των στόχων του Προγράμματος τόσο θα απολαμβάνουμε όλο και  περισσότερους βαθμούς ελευθερίας ώστε να διεκδικήσουμε τροποποιήσεις πολιτικών και να απαιτήσουμε και να πετύχουμε εταιρική αλληλεγγύη.

TwitterInstagramYoutube